I SA/Wa 1583/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Joanna Skiba Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2009 r. sprawy ze skargi D. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. I SA/Wa 1583/08 UZASADNIENIE Wojewoda [...], decyzją z [...] lipca 2008 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z [...] marca 2008 r. nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną – ul [...] w W., stanowiącą działkę ewidencyjną nr [...] oraz za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną –ul. [...] w W., stanowiącą działkę ewidencyjną nr [...]. Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że Prezydent W. umorzył postępowanie wszczęte z wniosku L. N. w sprawie odszkodowania za wyżej opisane nieruchomości wskazując, że osoba ta nie jest podmiotem uprawnionym do występowania z żądaniem ustalenia i wypłaty odszkodowania za przedmiotowe nieruchomości, gdyż nie była właścicielem tych gruntów w dniu 31.12.1998 r. Rozpoznając odwołanie L. N. od powyższej decyzji organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że odwołująca się nie jest uprawniona do występowania z żądaniem ustalenia i wypłaty odszkodowania za przedmiotowe nieruchomości gdyż nie była ich właścicielem w dniu 31.12.1998 r. Jest bezsporne, że współwłaścicielem w 1/3 części objętych decyzją nieruchomości był na datę 31.12.1998 r. D. N. i tylko on był uprawnionym do złożenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania. Były współwłaściciel takiego wniosku we wskazanym w art. 73 ust. 4 ustawy z 13.10.1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, ze zm. ) nie złożył, co pozbawiło go prawa do ubiegania się o wypłatę odszkodowania. Zdaniem organu odwoławczego nie można za taki wniosek uznać załączonego do odwołania pisma z 26.01.1998 r. skierowanego przez D. N. do Urzędu Gminy W., ponieważ złożenie przed 1 stycznia 2001 r. takiego wniosku nie wywołało skutków prawnych w postaci obowiązku organu do merytorycznego ustosunkowania się sprawy odszkodowania. Skargę na decyzję Wojewody [...] wniósł D. N. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa materialnego tj. art. 128 i następnych ustawy z 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz przepisów art. 73 ust. 1, art. 2 pkt 2 i art. 4 i 5 ustawy przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację (...) iż pomimo faktycznego pozbawienia prawa własności poprzez przejęcie części nieruchomości pod drogi publiczne nie wypłacono właścicielowi odszkodowania pomimo złożenia przez niego wymaganego wniosku oraz nieuznanie pełnomocnictwa na mocy, którego matka właściciela nieruchomości przejętej pod drogi z dniem 1 stycznia 1999 r. L. N. występowała w jego imieniu o wypłatę odszkodowania . W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona lecz z innych względów niż powołano w jej treści. Zgodnie z art. 61 §1 kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W rozpoznawanej sprawie L. N. złożyła w dniu 16 września 2002 r. wniosek w trybie art. 73 ustawy z 13.10.1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną o odszkodowanie za należący do niej udział w opisanych we wniosku nieruchomościach, które są zajęte pod drogi publiczne. W wyniku rozpatrzenia tego wniosku Prezydent W. decyzją z [...] marca 2008 r. nr [...] umorzył postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomości powołane we wniosku. Od tej decyzji L. N. wniosła odwołanie wskazując, że działa w imieniu własnym oraz w imieniu syna D. N. jako jego pełnomocnik. W odwołaniu wyjaśniła, że D. N. w dniu 26 stycznia 1998 r. złożył do Urzędu Gminy W. wniosek o wypłacenie mu odszkodowania za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne, który nie został rozpoznany. Do odwołania została załączona kopia tego wniosku oraz pełnomocnictwo dla L. N. udzielone przez D. N. Organ odwoławczy po rozpoznaniu odwołania L. N. zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Należy zauważyć, że odwołanie od decyzji z [...] 03.2008 r. wniesione zostało przez dwie osoby: L. N., która była stroną postępowania pierwszoinstancyjnego oraz przez D. N. reprezentowanego przez L. N. jako pełnomocnika. Przy czym D. N. powołuje się w odwołaniu na własny wniosek o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogi publiczne z 26 stycznia 1998 r. Wniosek ten nie może być przedmiotem rozstrzygnięcia w niniejszym postępowaniu gdyż zgodnie z art. 61 § 3 kpa z chwilą doręczenia tego wniosku organowi zostało wszczęte odrębne postępowanie, które winno być załatwione przez wydanie decyzji z zachowaniem zasady dwuinstancyjności wyrażonej w art. 15 kpa. Wniosek D. N. z 26. 01. 1998 r. nie był przedmiotem rozstrzygnięcia decyzją Prezydenta W. z [...] 03.2008 r. zatem organ odwoławczy nie był w ogóle uprawniony do badania tego wniosku i zajmowania co do jego zasadności stanowiska w zaskarżonej decyzji. Tymczasem organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji wypowiedział się co do zasadności tego wniosku, do czego z wyżej wymienionych względów nie ma prawa, a w konsekwencji doprowadziło to do wydania decyzji z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Stroną postępowania zakończonego decyzją Prezydenta W. z [...] .03.2008 r. była tylko L. N. zatem tylko jej odwołanie podlegało rozpatrzeniu przez organ odwoławczy i rozstrzygnięciu decyzją o treści przewidzianej w art. 138 §1 pkt 1 i 2 kpa. Natomiast D. N. nie był stroną postępowania zakończonego decyzja z [...] .03.2008 r. Nie ma on legitymacji do bycia stroną tego postępowania w rozumieniu art. 28 kpa, gdyż postępowanie z wniosku L. N. o przyznanie jej odszkodowania za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne nie dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku. Ponieważ D. N. nie jest stroną w sprawie wszczętej wnioskiem L. N. z dnia 16.09.2002 r., a zgodnie z art. 127 § 1 kpa od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy odwołanie ale tylko stronie, to postępowanie odwoławcze wszczęte na skutek odwołania D. N. stało się bezprzedmiotowe. Skutkuje to umorzeniem postępowania odwoławczego z odwołania tego podmiotu stosownie do art. 138 §1 pkt 3 kpa. Organ odwoławczy kwestii tej w ogóle nie rozstrzygnął a więc zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem przepisu art. 105 §1 kpa w zw. z art. 138 §1 pkt 3 kpa. Powyższe uchybienia organu odwoławczego mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy wyda prawidłowo decyzję uwzględniając uwagi co do stwierdzonych nieprawidłowości tak postępowania odwoławczego jak i kończącej to postępowanie decyzji, a zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 §1 pkt 1 lit c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.