II SA/Ke 86/09
WyrokWSA w Kielcach2009-03-19
Skład orzekający: Teresa Kobylecka, Sylwester Miziołek, Dorota Pędziwilk-Moskal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji jest zgodne z prawem, jeśli odwołanie zostało wniesione po terminie, a strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest zgodne z prawem, jeśli odwołanie zostało wniesione po upływie ustawowego terminu, a strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu. Organ odwoławczy ma obowiązek ustalić, czy odwołanie zostało wniesione w terminie, a błędne stwierdzenie organu pierwszej instancji w tym zakresie nie jest wiążące dla organu odwoławczego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta dotyczącej przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. M. C. wniosła odwołanie po terminie, nie składając wniosku o przywrócenie terminu. SKO uznało odwołanie za niedopuszczalne. M. C. wniosła skargę do WSA, zarzucając błędne stwierdzenie uchybienia terminu i kwestionując ważność decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 marca 2009r. sprawy ze skargi M. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 2 kpa stwiaaerdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 21 października 2008r., wydanej przez działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta Zastępcę Dyrektora Wydziału Gospodarki Nieruchomościami i Geodezji. Odwołanie od decyzji wniesione zostało przez M. C.
W uzasadnieniu postanowienia organ podniósł, że decyzją z dnia 21 października 2008r. organ pierwszej instancji, po rozpatrzeniu wniosku M. C. odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta z dnia 15 maja 2006r., dotyczącą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej położonej w K. przy [...], oznaczonej nr dz. 1830 i 1831 (obr. 0009) o łącznej powierzchni 5,5548 ha.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że w decyzji z dnia 21 października 2008r., stosownie do wymogów art. 107 § 1 kpa zawarte zostało pouczenie o prawie strony do wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem organu wydającego decyzję, tj. Prezydenta Miasta w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. Zgodnie z treścią art. 57 § 1 i § 5 kpa, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby 14 dni uważa się za koniec terminu.
Organ odwoławczy podniósł, że z akt sprawy wynika, iż decyzja z dnia 21 października 2008r. została doręczona M. C. za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 27 października 2008r. za pokwitowaniem, o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru tej decyzji, podpisane osobiście przez zainteresowaną. W związku z tym przewidziany w art. 129 § 2 kpa 14-dniowy termin do wniesienia odwołania, liczony od dnia następnego po dniu otrzymania przedmiotowej decyzji organu pierwszej instancji upłynął z dniem 10 listopada 2008r.
Tymczasem odwołanie od wskazanej decyzji M. C. opatrzyła wprawdzie datą 10 listopada 2008r., jednakże dopiero w dniu 12 listopada 2008r. osobiście złożyła je w Kancelarii Urzędu Miasta (stempel Kancelarii Ogólnej z datą wpływu do Urzędu Miasta).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że termin do wniesienia odwołania został uchybiony, gdyż odwołanie zostało po upływie ustalonego w kpa 14-dniowego terminu do jego wniesienia.
Ponadto Kolegium wskazało, że M. C. wraz z odwołaniem nie wniosła prośby o przywrócenie terminu do jego wniesienia, w której uprawdopodobniłaby, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy (art. 58 § 1 kpa). W myśl art. 58 § 2 kpa prośbę o przywrócenie terminu należało wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu wraz z odwołaniem.
Kolegium podkreśliło, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej, w związku z czym w razie jego stwierdzenia organ wyższego stopnia nie ma innej możliwości, jak wydanie postanowienia o uchybieniu terminu. W związku z tym odwołanie M. C. od decyzji organu I instancji z dnia 21 października 2008r., jako wniesione po terminie nie mogło być rozpatrzone.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] wniosła M. C. Stwierdziła ona, że nieprawdą jest, że uchybiła terminowi, "bo dostała od Prezydenta Miasta pismo, że odwołanie złożyła w ustawowym terminie. Gdyby wiedziała, że uchybiła terminowi do złożenia odwołania, to by się dowiadywała jak i co zrobić, by termin ten zachować, albo go przedłużyć".
Zdaniem skarżącej, jeżeli odwołanie zarzuca, że decyzja jest nieważna z mocy prawa od samego początku, to "Urząd ważniejszy" musi to zbadać i wykreślić błędy prawne z decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym, stosownie do § 2 powołanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, tj. zarówno prawem materialnym jak i procesowym.
Przedmiotem skargi jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania i tylko w tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny jest władny wypowiedzieć się, czy postanowienie to jest zgodne z prawem.
Na wstępie należy podnieść, że organ odwoławczy w postępowaniu wstępnym podejmuje czynności mające na celu ustalenie, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Warunkiem skuteczności czynności procesowej – wniesienia odwołania – jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bowiem bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Natomiast rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa).
W sprawie niniejszej Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustalało, czy odwołanie M. C. wniesione zostało w ustawowym terminie i swoje stanowisko wyraziło w postanowieniu z dnia [...].
Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia pod względem jego legalności uznać należy, że nie narusza ono prawa.
Organ słusznie zauważył, że w decyzji z dnia 21 października 2008r., stosownie do wymogów art. 107 § 1 kpa zawarte zostało pouczenie o prawie strony do wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem organu wydającego decyzję, tj. Prezydenta Miasta w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji (art. 129 § 2 kpa). Zgodnie z treścią art. 57 § 1 i § 5 kpa, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło, zaś upływ ostatniego z wyznaczonej liczby 14 dni uważa się za koniec terminu.
Bezspornym jest, że decyzja z dnia 21 października 2008r. została skarżącej doręczona dnia 27 października 2008r. (k. 75 akt administracyjnych). Termin do wniesienia odwołania upływał zatem dnia 10 listopada 2008r. (poniedziałek). Tymczasem M. C. odwołanie wniosła osobiście do organu I instancji dnia 12 listopada 2008r. (k. 100 akt administracyjnych), a więc po upływie ustawowego terminu.
Skarżąca nie składała wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Podnieść należy, że jedynie przy rozpoznaniu takiego wniosku organ ma obowiązek rozważać okoliczności uzasadniające uchybienie terminu, wskazane przez stronę, która uchybiła terminowi.
Uznać zatem należy, że postanowienie Samorządowego Kolegium z dnia [...], stwierdzające na podstawie art. 134 kpa uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest zgodne z prawem. Natomiast zawarte w piśmie organu I instancji – Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2008r. mylne stwierdzenie, że "odwołanie M. C. zostało wniesione w ustawowym terminie" nie jest wiążące dla organu II instancji, który jak wyżej wskazano ma obowiązek przed rozpoznaniem odwołania ustalić, czy jest ono wniesione w ustawowym terminie.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło