II SA/Po 783/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. A. na akt Dyrektora Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej P. z dnia [...] czerwca 2009r. Nr [...] przedmiocie egzaminu maturalnego postanawia odrzucić skargę. /-/ E. Brychcy W dniu 9 lipca 2009r. W. A. skorzystała z możliwości wglądu do jej prac maturalnych. Pismem z tej samej daty skierowanym do Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej zgłosiła zastrzeżenia do sposobu oceny jej prac maturalnych z egzaminu pisemnego z biologii i chemii oraz zwróciła się o dokonanie ponownej oceny wskazanych przez nią zadań. Dyrektor OKE pismami z dnia 27 lipca 2009r. poinformował skarżącą, że po ponownej weryfikacji odpowiedzi do zadań w arkuszu egzaminacyjnym z chemii i biologii podjął decyzje o podwyższeniu punktacji przyznanej przez egzaminatora o 1 punkt z biologii i 1 punkt z chemii. Pismem z dnia 7 sierpnia 2009r. skarżąca zażądała ponownego szczegółowego wskazania jej błędów w pracach maturalnych z biologii i chemii. Dyrektor OKE pismem z dnia 24 sierpnia 2009r. poinformował skarżącą, że ocena z egzaminu jest ostateczna, a zespoły ekspertów które dokonały ponownej oceny prac nie znalazły podstaw do zmiany wyników innych niż już dokonane. Pismem z dnia 1 września 2009r. skarżąca ponownie wyraziła swoje niezadowolenie z odpowiedzi Dyrektora OKE. Wobec tego pismem z dnia 14 września 2009r. Dyrektor OKE zaprosił skarżącą na spotkanie celem wyjaśnienia wątpliwości, z czego skarżąca zrezygnowała. Skarżąca W. A. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na ustalenie wyników egzaminu maturalnego na świadectwie dojrzałości z dnia 30 czerwca 2009 r. Nr [...] wydanym przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną w P. - w zakresie przyznanych 78 % punktów z biologii i 83 % punktów z chemii. Ocena ta mimo późniejszego podwyższenia punktacji o 1 punkt z każdego z przedmiotów w dalszym ciągu jej nie satysfakcjonowała. Skarżąca wniosła o rozpatrzenie przez biegłych zakwestionowanych przez nią zadań z arkuszy maturalnych z chemii i biologii. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w P. wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 §1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) w związku z art. 9c ust. 2a ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (tekst jedn. Dz.U. z 2004r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) wobec faktu, że wyniki egzaminu maturalnego są ostateczne i nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego, ewentualnie o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 §1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 52 §3 p.p.s.a. wobec braku wezwania Dyrektora OKE do zaprzestania naruszania prawa w ustawowym terminie. Z ostrożności procesowej w przypadku stwierdzenia braku podstaw do odrzucenia skargi Dyrektor OKE wniósł o oddalenie skargi przyjmując, że Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w P. w sposób prawidłowy i zgodny z prawem dokonała oceny egzaminów maturalnych skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Obowiązkiem Sądu przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi jest zbadanie m.in. legitymacji skarżącego, zachowania terminu wniesienia skargi i spełnienia przez nią warunków formalnych, a przede wszystkim ocena dopuszczalności skargi. W tym ostatnim aspekcie chodzi m.in. o to, czy skarga dotyczy przedmiotu objętego właściwością sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 §1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega, zatem zgodność z prawem aktów zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego (art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Zakres kognicji tych sądów został natomiast doprecyzowany przepisami art. 3 § 2 i 3, art. 4 i art. 5 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 3 § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne; 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie; 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6. akty jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt. 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8. bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Skarga W. A. dotyczy zmiany oceny uzyskanej na egzaminie maturalnym przeprowadzonym według zasad i trybu określonego w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych (Dz. U. Nr 83, poz. 562 ze zm.). Natomiast zgodnie z §52 ust. 1 tego rozporządzenia egzamin maturalny stanowi formę oceny poziomu wykształcenia ogólnego, sprawdza wiadomości i umiejętności, ustalone w standardach wymagań będących podstawą przeprowadzania egzaminu maturalnego, określonych w odrębnych przepisach. Oznacza to, że egzamin maturalny jest formą komisyjnej oceny poziomu kształcenia ogólnego absolwentów szkół średnich z zakresu przedmiotów określonych regulaminem. Punktacja maturalna stanowi wyłącznie wynik sprawdzenia wiedzy egzaminowanej osoby poprzez ustalenie poprawności udzielonych odpowiedzi. Komisja egzaminacyjna ustalając wynik części pisemnej egzaminu potwierdza jedynie określony stan faktyczny, na który nie ma żadnego bezpośredniego wpływu i ustala liczbę prawidłowych odpowiedzi. Nie kreuje, zatem żadnego stosunku prawnego. W konsekwencji przyjąć należy, że otrzymane punkty z poszczególnych przedmiotów nie są wydawane w ramach postępowania administracyjnego i nie są decyzjami administracyjnymi. Również samo świadectwo maturalne nie stanowi decyzji administracyjnej, gdyż nie ma charakteru władczego rozstrzygnięcia o prawach i obowiązkach strony (por. post. WSA w Gliwicach z dnia 2 marca 2009r., IV SA/GL 94/09). Dodatkowo charakter punktacji maturalnej przesądza, że nie może ona być uznana także za czynność z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, bowiem punktacja maturalna, jak również świadectwo dojrzałości nie stanowi aktu o charakterze publicznoprawnym. Treść powyższego przepisu wskazuje, bowiem że akt lub czynność musi dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa. Oznacza to, że konieczne jest odniesienie takiego aktu lub czynności do przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który określałby to uprawnienie lub obowiązek (post. NSA z dnia 16 września 2004r., OSK 247/04). W niniejszej sprawie Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu postanowienia WSA w Warszawie z 28 lipca 2006 r. (I SA/Wa 2027/05), iż ewentualne uznanie dopuszczalności skargi na ocenę maturalną lub świadectwo dojrzałości i jej uwzględnienie prowadziłoby w istocie do uchylenia tej oceny maturalnej, a tym samym doszło by do sytuacji, w której nie istniałby w obrocie wynik egzaminu maturalnego, co zachwiałoby pewność świadectw maturalnych oraz sens rekrutacji na studia wyższe. Stanowisko powyższe znajduje także potwierdzenie w argumentacji zaprezentowanej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2006r. (I OSK 1126/06), który uznał, iż pozbawione uzasadnienia prawnego jest potraktowanie jako indywidualnej sprawy administracyjnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 kpa ustalenia wyniku pisemnego egzaminu maturalnego i wydanie świadectwa dojrzałości przez okręgową komisję egzaminacyjną w drodze decyzji administracyjnej. Skutkiem powyższego procedura ustalania i wydawania przez Dyrektora OKE świadectwa maturalnego nie ma cech postępowania administracyjnego, a rozstrzygnięcie w tej mierze nie następuje w drodze decyzji administracyjnej. Mają na uwadze powyżej wskazane przyczyny skargę jako niedopuszczalną nalazło odrzucić. W związku z powyższym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i §3 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w postanowieniu. /-/ E. Brychcy