VII SA/Wa 1807/09

WyrokWSA w Warszawie2010-01-13

Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Mirosława Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad prawidłowo odmówił wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu z drogi krajowej, uwzględniając interes społeczny (bezpieczeństwo ruchu drogowego) ponad słuszny interes obywateli, mimo że proponowana zmiana lokalizacji zjazdu nie zwiększałaby ich liczby i częstości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły granice swobodnego uznania administracyjnego, nie wskazując wystarczających przesłanek dla odmowy wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu. W ocenie Sądu, zmiana lokalizacji istniejącego zjazdu, przy jednoczesnej jego likwidacji, nie zwiększałaby liczby ani częstości zjazdów, a tym samym nie naruszałaby parametrów technicznych i bezpieczeństwa drogi krajowej klasy G. Organy nie wykazały również, dlaczego nie uwzględniły słusznego interesu stron w okolicznościach sprawy.
Stan faktyczny
Strony skarżące wniosły o wydanie zezwolenia na lokalizację nowego zjazdu z drogi krajowej nr [...] do działki nr [...], jednocześnie proponując likwidację istniejącego zjazdu. Organy administracji odmówiły wydania zezwolenia, argumentując to względami bezpieczeństwa ruchu drogowego i brakiem wyjątkowej sytuacji uzasadniającej lokalizację kolejnego zjazdu. Skarżący podnieśli, że istniejący zjazd jest niewystarczający i zlokalizowany w sposób utrudniający korzystanie z nieruchomości, a proponowana zmiana lokalizacji nie zwiększy liczby zjazdów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, a także stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi R. O., B. N., T. N. i M. N. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lipca 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wydania zgody na lokalizację zjazdu z drogi krajowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Svan. akt VII SA/Wa 1807/09 UZASADNIENIE Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia [...] lipca 2009r., na podstawie art. 29 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2007r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) i art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej zw. kpa, po rozpoznaniu wniosku B. N. działającej również w imieniu M. N., R. O. oraz T. N., o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...] z dnia [...] maja 2009r. odmawiającej wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu z drogi krajowej nr [...] do działki nr [...] położonej w miejscowości G. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ wskazał, że działka nr [...] posiada już dostęp do drogi krajowej poprzez zjazd indywidualny zlokalizowany w km [...], który jest jedynym zjazdem na tą działkę. Wniosek dotyczy natomiast lokalizacji drugiego zjazdu w km [...] z jednoczesną likwidacją istniejącego zjazdu. Planowany zjazd z uwagi na przewidywaną zabudowę mieszkaniowo - usługową miałby charakter zjazdu publicznego w rozumieniu § 55 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz.430). Droga krajowa nr [...] należy do klasy dróg głównych (klasa G). Zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 4 ww. rozporządzenia w celu zapewnienia wymaganego poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego (...) na drodze klasy G należy ograniczyć liczbę i częstość zjazdów przez zapewnienie dojazdu z innych dróg niższych klas, szczególnie do terenów przeznaczonych pod nową zabudowę. Organ powołał się na orzecznictwo podkreślając, że względy bezpieczeństwa ruchu drogowego przemawiają za lokalizowaniem zjazdów z dróg krajowych tylko wyjątkowo, gdy nie można zapewnić jakiegokolwiek innego dojazdu oraz niemożliwe jest ustanowienie służebności drogi koniecznej. Zdaniem organu, w rozpatrywanej sprawie nie istnieje taka wyjątkowa sytuacja, gdyż dla zapewnienia komunikacji działki nr [...] można wykorzystać istniejący zjazd, po uprzedniej jego przebudowie do parametrów zjazdu publicznego. Takie rozwiązanie zapewniłoby dostęp do drogi publicznej, bez konieczności wykonywania kolejnego zjazdu i likwidowania istniejącego zjazdu, który zapewnia działce nr [...] dogodne połączenie z drogą krajową nr [...]. Odnosząc się do zrzutów podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i piśmie uzupełniającym organ wyjaśnił, że zjazdem w rozumieniu art. 29 ustawy o drogach publicznych jest tylko taki zjazd, który został wykonany przez zarząd drogi lub za jego zgodą. W rozpatrywanej sprawie zarząd drogi krajowej nr [...] ani nie wykonywał tego rzekomego zjazdu, ani nie wydawał zgody na jego wykonanie. Oznacza to, że miejsce, w którym w ocenie strony istnieje zjazd z drogi krajowej nr [...] do działki nr [...] jest miejscem nieformalnego przejazdu przez pas drogowy. Organ stwierdził, że zgodnie z art. 7 kpa wyważył słuszny interes w sprawie, dając prymat interesowi społecznemu i dla zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego, odmówił udzielenia zezwolenia na lokalizację przedmiotowego zjazdu. Skargę na to rozstrzygnięcie złożyli B. N., R. O., M. N. i T. N. wskazując, że jest ono niesłuszne, gdyż istniejący wjazd na pole zawsze był wykorzystywany jako przejazd na działki [...],[...] i [...], co jest uwidocznione na mapce geodezyjnej z 2001 r. (nr [...]). Wyżej wymienione działki są przeznaczone do dalszego podziału. Obecnie istniejący zjazd nie będzie spełniał swojej funkcji na szerszą skalę, gdyż jest obudowany budynkami bez możliwości poszerzenia i odbywa się pod samymi oknami. Proponowany przez organy zjazd przy PGR nie jest również możliwy, gdyż działka należy do PGR, który posiada zjazd w innym miejscu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia [...] lipca 2009r., którą organ ten utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...] z dnia [...] maja 2009r. odmawiającą wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu z drogi krajowej nr [...] do działki skarżących (nr [...]). Ugruntowany jest pogląd w orzecznictwie, iż decyzje dotyczące zjazdu z drogi publicznej wydawane są w ramach uznania administracyjnego ( wyrok NSA z dnia 13 lutego 2001 r., sygn. akt II SA 770/00, LEX nr 53363; wyrok NSA z dnia 6 lutego 2003 r., sygn. akt IV SA2605/00, ONSA 2004/2/58). Granice tego uznania wyznaczają w myśl art. 7 k.p.a. interes społeczny i słuszny interes obywatela, a także przepisy o drogach publicznych oraz przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Niewątpliwie naczelną zasadą przy wyrażaniu zgody na wykonanie zjazdu z drogi publicznej jest zasada bezpieczeństwa w ruchu drogowym, która może prowadzić do ograniczenia uprawnienia właściciela nieruchomości w swobodnym korzystaniu ze swojej własności. Organ administracyjny, działając w granicach uznania administracyjnego, obowiązany jest wnikliwie rozważyć i zawrzeć w uzasadnieniu decyzji, które spośród rozstrzygnięć jest w danym przypadku celowe, mając na względzie interes społeczny i słuszny interesu strony (art. 7 k.p.a.). Rzeczą sądu administracyjnego jest natomiast zbadanie, czy organ właściwie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia i nie przekroczył granic swobodnego uznania administracyjnego. Mając na uwadze powyższe zasady Sąd uznał, że organy naruszyły granicę swobodnego uznania administracyjnego, nie określiły bowiem przesłanek, którymi kierowały się przy wydaniu decyzji i nie wskazały przyczyn nieuwzględnienia słusznego interesu stron w okolicznościach niniejszej sprawy, czym naruszyły przepisy art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a Z akt sprawy wynika, że uzyskanie zezwolenia na lokalizację zjazdu w innym miejscu na działce nr ew. [...] z jednoczesną likwidacją istniejącego zjazdu podyktowane jest rzeczywistą potrzebą zapewnienia działkom nr ew. [...] i [...], jak i działkom które powstaną po podziale tychże działek - zjazdu z drogi publicznej. Wprawdzie na działce nr ew. [...] ustanowione jest prawo przechodu i przejazdu do działek nr [...] i [...], jednak nie zmienia to faktu, ze istniejący zjazd usytuowany jest tuż pod oknami budynku usytuowanego na działce nr ew. [...]. Podkreślić należy, że w przepisie § 9 ust. 1 pkt 4 ww. rozporządzenia wskazuje się na konieczność ograniczenia liczby i częstości zjazdów na drodze klasy G, w celu zapewnienia wymaganego poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego przez zapewnienie dojazdu z innych dróg niższych klas, szczególnie do terenów przeznaczonych pod nową zabudowę. Uszło jednak uwadze organów, że w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie zwiększy się liczba i częstość zjazdów, skoro istniejący zjazd zmieni jedynie usytuowanie, na bardziej dogodne dla właścicieli ww. działek. W konsekwencji nie można było zgodzić się z argumentacją, że udzielenie zgody na wykonanie ww. zjazdu, przy jednoczesnej likwidacji starego zjazdu, naruszyłoby parametry techniczne i użytkowe drogi krajowej nr [...], jako drogi klasy G. W związku z powyższym, rzeczą organów przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem argumentacji Sądu. Z przedstawionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w pkt I i II sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło