I SA/Wa 2126/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Maria Tarnowska (spr.) WSA Bogdan Wolski Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2010 r. sprawy ze skargi E. T. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2009 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu podania oddala skargę. Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia E. T. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania z dnia 16 lipca 2008 r. dotyczącego wykupu nieruchomości oznaczonej nr ewid. [...] położonej w miejscowości B. - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Powyższe postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym. Decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] Wojewoda [...] ustalił lokalizację drogi ekspresowej [...]. Pismem z dnia 16 lipca 2008 r. E. T. wystąpiła o wykup działki nr [...] położonej w miejscowości B. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] Wojewoda [...] zwrócił wnioskodawczyni podanie z dnia 16 lipca 2008 r. Pismem z dnia 29 lipca 2009 r. E. T. złożyła zażalenie na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r., uzasadniając, iż pozostała w jej posiadaniu część nieruchomości nie nadaje się do wykorzystania na dotychczasowe cele, ponieważ w bliskiej granicy z ww. nieruchomością budowany jest zbiornik ścieków, który nie posiada pasa ochronnego oraz nie spełnia on warunków technicznych posadowienia względem budynku mieszkalnego. Skarżąca podniosła ponadto, że budowa drogi [...] oddziałuje na warunki ochrony przed hałasem i wibracjami, warunki ochrony powietrza przed zanieczyszczeniami oraz warunki ochrony wód. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Minister Infrastruktury stwierdził, iż zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 154, poz. 958) dla przedsięwzięć drogowych, dla których przed dniem wejścia w życie tej ustawy została wydana decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi, stosuje się przepisy dotychczasowe, co oznacza, że sprawa niniejsza podlega rygorowi prawnemu wynikającemu z ustawy z dnia 10 marca 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 grudnia 2006 r. włącznie. Tak więc, zdaniem Ministra Infrastruktury, żądanie wykupu pozostałej po wywłaszczeniu części nieruchomości, które nie nadają się do prawidłowego użytkowania można oprzeć na art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 10 marca 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, który stanowi, że jeżeli na cele budowy dróg publicznych nabywana jest część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad jest obowiązany do nabycia, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości, w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa tej części nieruchomości. W związku z powyższym strona ma prawo zwrócić się, na podstawie tego przepisu, do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z wnioskiem o wykup pozostałej części nieruchomości, uzasadniając wniosek brakiem możliwości prawidłowego jej wykorzystania na dotychczasowe cele, jednakże kwestia ta nie jest, zdaniem organu, rozstrzygana w postępowaniu administracyjnym. Wobec powyższego Minister Infrastruktury wskazał, iż wniosek E. T. dotyczący wykupu działki nr [...] nie ma charakteru sprawy administracyjnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 kpa, a realizacji swojego roszczenia skarżąca może dochodzić tylko na drodze postępowania cywilnego przed sądami powszechnymi, a nie na drodze postępowania administracyjnego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Infrastruktury wniosła E. T., domagając się jego uchylenia w całości. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, iż przy wydawaniu decyzji lokalizacyjnej węzła [...] i budowy zbiorników ścieków sedymentacyjnych nie przeprowadzono analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu i jego zabudowy oraz analizy stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji, co jest niezgodne z art. 53 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Ponadto skarżąca wskazała, iż wybudowany węzeł [...] oddziałuje bezpośrednio na jej nieruchomość położoną na granicy tego węzła. Decyzja lokalizacyjna opiewa na dwa pasy, a projekt i realizacja zawiera 3 pasy w jednym kierunku. W związku ze zmianami projektu nie zapewniono pasu terenu ochronnego zabezpieczającego niekorzystne oddziaływanie węzła [...] Nie uwzględniono również w tym miejscu ponadnormatywnego hałasu przez całą dobę. Przy tak realizowanej inwestycji korzystanie z przedmiotowej nieruchomości w sposób dotychczasowy stało się niezgodne z przeznaczeniem. Działka nr [...] stała się zbyteczna na dotychczasowe cele. Także bezpośrednie sąsiedztwo zbiornika ścieków uniemożliwia dotychczasowe działanie ze względu na olbrzymią wilgoć i podciekanie fundamentów. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w treści zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego postanowienia. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa. Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowa działka nr [...] położona w miejscowości B. znajduje się poza liniami rozgraniczającymi teren inwestycji, w związku z czym nie wszczęto postępowania wywłaszczeniowego wobec prawa własności przedmiotowej nieruchomości. Przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami stanowiące materialną podstawę rozpoznawania spraw wywłaszczeniowych związanych z ww. inwestycją nie zawierają uregulowań umożliwiających zarządcy drogi dokonanie wykupu nieruchomości położonych poza liniami rozgraniczającymi teren inwestycji. W szczególności przepis art. 13 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych jednoznacznie wskazuje, że wyłącznie w przypadku, gdy w wyniku przejęcia części nieruchomości, pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, na wniosek właściciela zarządca drogi jest obowiązany nabyć tę część nieruchomości. Należy jednocześnie wskazać, że roszczenie o nabycie części nieruchomości uregulowane w cytowanym wyżej przepisie ma charakter roszczenia cywilnoprawnego, którego w razie sporu strona może dochodzić przed sądem powszechnym. Przedmiotowy wniosek dotyczy nieruchomości nie objętej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. o ustaleniu lokalizacji drogi. Działka ta nie stanowi również części nieruchomości określonej w art. 13 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Należy zatem zgodzić się z twierdzeniami organu i uznać, iż w związku z brakiem podstaw prawnych do wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego wobec prawa własności przedmiotowej nieruchomości jej nabycie przez podmiot publiczny może odbyć się wyłącznie na drodze cywilnoprawnej. Sąd podziela stanowisko organu, że wniosek skarżącej E. T. dotyczący wykupu nieruchomości oznaczonej jako działka ewid. nr [...] nie ma charakteru sprawy administracyjnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 kpa. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.