I SA/Wa 1759/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-11
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Daniela Kozłowska, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Infrastruktury uchylająca decyzję Wojewody i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodu konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja Ministra Infrastruktury była prawidłowa, ponieważ organ pierwszej instancji prowadził postępowanie z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego, w szczególności nie ustalił należycie zakresu wniosku strony i nie przeprowadził wyczerpującego postępowania wyjaśniającego. Wobec tego organ odwoławczy słusznie uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.Stan faktyczny
B.P. złożył wniosek o stwierdzenie nabycia przez Gminę S. prawa własności nieruchomości działki nr [...]. Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia prawa własności tej nieruchomości z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. Minister Infrastruktury uchylił decyzję wojewody i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodu konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. B.P. zaskarżył decyzję Ministra, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędzia WSA Joanna Skiba Protokolant Ewa Szymańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2010 r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia przez gminę prawa własności nieruchomości oddala skargę.
Minister Infrastruktury, decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania B.P. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2008 r., nr [...] odmawiającej stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę S. prawa własności nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] m², z obrębu ewidencyjnego [...], uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji Minister Infrastruktury wskazał, że Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia [...] września 2008 r. odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę S. prawa własności opisanej wyżej nieruchomości.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył B.P..
Rozpoznając sprawę organ drugiej instancji przytoczył treść art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. i podkreślił, że przepis ten ma charakter wywłaszczeniowy i dotyczy sytuacji, gdy w dniu 31 grudnia 1998 r. prawo własności było uregulowane na rzecz innych podmiotów prawnych niż Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, przy istnieniu publicznego władztwa nad nieruchomością. Stosując ten przepis organ bada wyłącznie spełnienie przesłanek w nim wymienionych na dzień 31 grudnia 1998 r.
Minister Infrastruktury zaznaczył, że z akt sprawy wynika, iż działka nr [...] o powierzchni [...] ha odpowiada części dawnej działki hipotecznej nr [...] o powierzchni [...] ha ujawnionej w księdze hipotecznej p/n [...]. Wniosek strony wyraźnie dotyczy działki nr [...], pochodzącej z dawnej działki hipotecznej nr [...], ujawnionej w księdze hipotecznej p/n [...].
Zdaniem organu odwoławczego wątpliwości budzi fakt na jakiej podstawie organ wojewódzki prowadził postępowanie w stosunku do działki nr [...]. Minister Infrastruktury podkreśli, że w uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, iż B.P. złożył wniosek o wydanie decyzji w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r., a zatem mogłoby to wskazywać na prowadzenie postępowania na wniosek strony, który jednak nie obejmował swym zakresem działki nr [...]. Wprawdzie w piśmie z dnia 22 września 2008 r. strona odniosła się również do działki nr [...], jednakże organ pierwszej instancji nie ustalił należycie żądania strony.
Organ odwoławczy zaznaczył jednocześnie, że z akt wynika, iż działka nr [...] stanowi drogę o powierzchni [...] ha, zaś w jej skład weszła jedynie część dawnej działki hipotecznej nr [...] z księgi hipotecznej p/n [...] o powierzchni [...] ha, a zatem B.P. nie legitymuje się przymiotem strony w postępowaniu dotyczącym pozostałej części tej nieruchomości.
W tej sytuacji Minister Infrastruktury uznał, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, co uzasadniało uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi (art. 138 § 2 kpa).
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł B.P. zarzucając Ministrowi Infrastruktury naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 9 kpa, art. 10 § 1 kpa, art. 12 § 1 kpa, art. 61 § 4 kpa, art. 85 § 1 kpa, art. 86 kpa oraz art. 138 § 2 kpa.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał dokumenty, które jego zdaniem "zawierają niezbitą przesłankę stwierdzającą pozostawanie spornej powierzchni nieruchomości we władaniu jednostek samorządu terytorialnego, a tym samym wystarczającą do wydania decyzji w świetle art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r." W ocenie skarżącego wskazane przez niego dowody potwierdzają zaliczenie drogi wyznaczonej na działce ewidencyjnej nr [...] do kategorii dróg gminnych.
W tej sytuacji skarżący wniósł o "przyznanie prawa do odszkodowania" oraz o zwrot kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W ocenie Sądu skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2009 r. nie narusza prawa.
Przedmiotową decyzją Minister Infrastruktury, powołując art. 138 § 2 kpa, uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Organ drugiej instancji uznał bowiem, że sprawa wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
Zdaniem Sądu rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest prawidłowe.
Na wstępie wskazać trzeba, że jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, określona w art. 7 kpa, która nakłada na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym i prawnym. Obowiązki określone w powyższym przepisie precyzuje art. 77 § 1 kpa, w myśl którego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organy administracji publicznej zobowiązane są również do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, a także czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art. 9 kpa). Organ administracji publicznej ocenia ponadto na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa).
W postępowaniu administracyjnym wydanie każdego prawidłowego rozstrzygnięcia powinno zatem poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie. W przypadku zaś wszczęcia postępowania na wniosek, organ administracji publicznej zobowiązany jest dokładnie ustalić treść oraz zakres wniosku, który strona kieruje do organu. Organ administracji publicznej związany jest bowiem treścią żądania strony.
W rozpoznawanej sprawie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2008 r. odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę S. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntu o powierzchni [...] m², stanowiącego część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu ewidencyjnego [...]. Jak wynika z treści uzasadnienia przedmiotowej decyzji, organ pierwszej instancji przyjął, że postępowanie administracyjne wszczęte zostało na skutek wniosku B.P. o wydanie decyzji w trybie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) oraz że złożony wniosek dotyczył nieruchomości o powierzchni [...] m², stanowiącej część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu ewidencyjnego [...].
Zauważyć zatem trzeba, że powoływanego przez Wojewodę [...] wniosku strony nie ma w aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy. Z analizy przedmiotowych akt administracyjnych nie wynika również na jakiej podstawie organ pierwszej instancji uznał, że wniosek taki został istotnie złożony oraz że odnosił się on do gruntu stanowiącego część działki ewidencyjnej nr [...].
Nie ulega zatem wątpliwości, że postępowanie przed organem pierwszej instancji przeprowadzone zostało z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7 kpa, art. 9 kpa, art. 77 § 1 kpa i art. 80 kpa. Słusznie więc organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie zaistniały podstawy do uchylenia - na mocy art. 138 § 2 kpa - decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Oczywiste bowiem jest, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury jest zgodna z prawem. Wniesiona skarga jest więc bezzasadna i podlega oddaleniu.
Dodatkowo odnosząc się do wniosku skarżącego o zwrot kosztów postępowania sądowego wskazać trzeba, że ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania w sytuacji, gdy skarga zostanie oddalona. Tym samym brak było podstaw do uwzględnienia przedmiotowego wniosku.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło