II SA/Wa 2029/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-12
Skład orzekający: Janusz Walawski, Joanna Kube, Anna Mierzejewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy popełnienie przez posiadacza pozwolenia na broń przestępstwa prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, nawet jeśli postępowanie karne zostało warunkowo umorzone, a wcześniejsze skazanie uległo zatarciu, stanowi uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, uzasadniającą cofnięcie pozwolenia na broń?Ratio decidendi
Popełnienie przez posiadacza pozwolenia na broń przestępstwa prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, nawet po warunkowym umorzeniu postępowania karnego i zatarciu wcześniejszego skazania, może stanowić uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ Policji ma prawo ocenić, czy taka postawa świadczy o lekceważeniu porządku prawnego i nie daje gwarancji zgodnego z prawem posiadania broni, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. H. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń palną myśliwską. Cofnięcie nastąpiło z powodu uznania, że istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, co było związane z popełnieniem przez skarżącego przestępstwa prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości. Skarżący zarzucił organom błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o broni i amunicji oraz błędną ocenę okoliczności faktycznych, twierdząc, że sam fakt skazania nie uzasadnia cofnięcia pozwolenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Walawski Sędzia WSA Joanna Kube (spr.) Sędzia WSA Anna Mierzejewska Protokolant Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2010 r. sprawy ze skargi R. H. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską - oddala skargę -
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] października 2009 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] o cofnięciu R. H. pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej.
Organ uzasadniając decyzję wskazał, że cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni myśliwskiej nastąpiło w związku z uznaniem, że istnieje uzasadniona obawa, iż wymieniony może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, ponieważ dopuścił się przestępstwa z art. 178a § 1 k.k., polegającego na prowadzeniu samochodu w stanie nietrzeźwości. Sąd Okręgowy w S. wyrokiem z dnia [...] lutego 2009 r. warunkowo umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego na okres próby 2 lat. Sąd ten zastosował wobec R. H. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 1 roku.
Podniesiono, że skoro warunkowe umorzenie postępowania karnego jest ze swej istoty immanentnie związane ze stwierdzeniem winy, to wyrok umarzający postępowanie prowadzone przeciwko skarżącemu nie stanowi przeszkody do jego oceny jako posiadacza pozwolenia na broń w świetle art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Nie jest bowiem w tej kwestii istotny sam fakt skazania za przestępstwo lecz dotychczasowa postawa tej osoby oraz jej stosunek do ładu prawnego.
Jednocześnie zwrócono uwagę, że strona już po raz kolejny popełniła przestępstwo polegające na prowadzeniu samochodu w stanie nietrzeźwości z art. 178a § 1 k.k., na dowód czego powołano się na wyrok Sądu Rejonowego w S. Wydział [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. sygn. akt [...], uznający R. H. winnym przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. i skazujący go na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na okres próby 2 lat. Wobec oskarżonego zastosowano środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych przez okres 1 roku i świadczenie pieniężne w kwocie [...] zł na rzecz Stowarzyszenia [...]. Mimo, iż wyrok ten uległ już zatarciu, to jednak nie ma przeszkód aby fakt skazania uwzględnić przy dokonywaniu oceny osoby posiadającej pozwolenie na broń z punktu widzenia gwarancji zgodnego z prawem posiadania broni.
Organ stwierdził, że popełnienie po raz kolejny przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. przez R. H. świadczy o tym, że nie wyciągnął on żadnych wniosków ze swojego niezgodnego z prawem zachowania i nadal wykazuje lekceważący stosunek do ładu prawnego, a jest to okoliczność istotna dla posiadacza pozwolenia, z punktu widzenia interesu społecznego. Takie postępowanie nie pozwala uznać, że osoba, która uzyskała prawo do dysponowania tak niebezpiecznym narzędziem jakim jest broń palna, daje gwarancję zgodnego z prawem posiadania i używania broni w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji. Po skazaniu w 2002 r. organy Policji obdarzyły stronę po raz kolejny zaufaniem rozszerzając, na jej wniosek, w 2005 r. prawo do posiadania dodatkowo czterech jednostek broni palnej myśliwskiej. Jednak strona sprzeniewierzyła się obowiązującym regulacjom prawnym.
Uznano, że w takiej sytuacji nawet pozytywne opinie w miejscu zamieszkania i wśród myśliwych oraz postrzeganie R. H. jako osoby szanowanej, uczynnej i życzliwej nie przemawiają za zachowaniem mu pozwolenia na broń. Nie są to bowiem okoliczności usprawiedliwiające jego dotychczasowe zachowanie w kontekście powołanych wyżej przepisów. Na taką ocenę nie ma wpływu również fakt, że popełnione przestępstwo nie ma związku z bronią.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. H. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2009 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] lipca 2009 r., a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
• naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, przez przyjęcie, że skarżący jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, z powodu skazania z art. 178a k.k.
• błędną ocenę okoliczności faktycznych, w szczególności bezpodstawne przyjęcie, że sam fakt uznania winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a k.k. uzasadnia przyjęcie, że skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego.
W uzasadnieniu skargi wywiedziono, że cofając pozwolenie organ nie może powoływać się jedynie na fakt skazania wyrokiem karnym, lecz musi wykazać bezpośredni związek pomiędzy popełnionym czynem, za który skarżący został skazany, a cechami jego charakteru oraz dotychczasowym postępowaniem, które stwarzają obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Podniesiono, że organ cofając skarżącemu pozwolenie na broń pominął mające wpływ na rozstrzygnięcie sprawy okoliczności: długoletni, nienaruszający bezpieczeństwa i porządku publicznego okres posiadania broni, dobrą opinię środowiskową i zawodową, prawy charakter oraz należyty poziom moralny i etyczny.
W dacie wydania zaskarżonej decyzji, w stosunku do skarżącego nie zachodziła żadna z przesłanek z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, ponieważ w związku z warunkowym umorzeniem postępowania w 2009 r. oraz zatarciem skazania z 2002 r. nie był on skazany za żadne przestępstwo wymienione w tym przepisie ani nie toczyło się przeciwko niemu żadne postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa. Wnoszący skargę zwrócił uwagę, że sąd karny, warunkowo umarzając postępowanie, tym samym założył, że oskarżony nie popełni ponownie przestępstwa. Natomiast wyrok warunkowo umarzający postępowanie nie przesądza wprost o istnieniu obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Prognozowanie sądu karnego, że skarżący w przyszłości będzie przestrzegał prawa nie może być sprzeczne z wnioskiem organów administracyjnych co do ustalenia istnienia uzasadnionej obawy, że może on użyć broni niezgodnie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, ponieważ w obu tych postępowaniach ocenie podlegają te same przesłanki odnoszące się do poprawnego zachowania w przyszłości. Zwrócono uwagę, że skarżący posiadając przez wiele lat broń nigdy nie nadużył pozwolenia na broń, a w 2005 r. wydano mu kolejne pozwolenie na jej posiadanie.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji, powołując się na ustalony stan faktyczny i prawny, wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, stosownie do którego właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z tym istnieje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń poprzez wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne oraz cofanie takich pozwoleń w sytuacjach, gdy powyższy interes jest zagrożony. Ocena czy w konkretnym przypadku takie szczególne obawy występują i czy są one uzasadnione, należy do organów Policji, zaś rolą Sądu jest kontrola, czy ocena ta nie nosi cech dowolności oraz, czy przy wydawaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa.
W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się przekroczenia tych granic. Zdaniem Sądu, organy Policji właściwie zastosowały przepisy prawa materialnego oraz należycie oceniły całokształt zgromadzonego materiału dowodowego.
Pojęcie "uzasadniona obawa" jest pojęciem niedookreślonym i jej istnienie zawsze opiera się na prognozach, które przeprowadza się w oparciu o te fakty, które wydarzyły się do daty prognozowania. W każdym przypadku prognoza będzie pewnym wybieganiem w przyszłość i z istoty rzeczy nigdy nie zawiera w sobie elementu pewności. Ustawodawca uznał jednak, że z uwagi na zagrożenia, jakie niesie ze sobą posiadanie broni i konieczność ochrony społeczeństwa przed tymi zagrożeniami, można i należy brać pod uwagę właśnie przewidywania. Jest to pewien rodzaj ostrożności ze strony ustawodawcy, która to ostrożność, gdy chodzi o interes bezpieczeństwa i porządku publicznego, jest z oczywistych względów uzasadniona.
W sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego za przestępstwo określone w art. 178a § 1 k.k., tj. za kierowanie pojazdu mechanicznego po drodze publicznej w stanie nietrzeźwości.
Organ wykazał, że popełnienie tego czynu przez skarżącego świadczy o jego lekceważącej postawie wobec porządku publicznego i powoduje, że nie można go uznać za osobę o nieskazitelnym charakterze, która stosuje się do obowiązujących zasad tego porządku. Osoba o takiej postawie nie daje gwarancji zgodnego z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego posiadania i używania broni. Obawę taką potwierdza fakt, że prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości R. H. dopuścił się już po raz drugi, co wynika z przywołanego przez organ wyroku Sądu Rejonowego w S. Wydział [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. sygn. akt [...], którym uznano go winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. i skazano na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na okres próby 2 lat. Organ przy badaniu istnienia uzasadnionej obawy użycia przez skarżącego broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego miał podstawy do posłużenia się tym wyrokiem mimo jego zatarcia, bowiem miał on niewątpliwie znaczenie przy ocenie postawy, cech charakteru i sposobu dotychczasowego postępowania skarżącego. Wyrok ten świadczy o tym, że skarżący, mimo dotkliwych konsekwencji jakie poniósł w związku z tym wyrokiem, nie wyciągnął żadnych wniosków, co do swego dalszego postępowania.
Zdaniem Sądu, negatywnej oceny skarżącego, jako osoby posiadającej pozwolenie na broń nie zmieniają pozytywne opinie dołączone do akt sprawy, a także fakt prawidłowego przechowywania broni.
Reasumując należy stwierdzić, że organ wykazał bezpośredni związek pomiędzy czynem popełnionym przez skarżącego, a cechami jego charakteru oraz dotychczasowym postępowaniem, które stwarzają obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, że kontrolowane decyzje odpowiadają prawu, a wszystkie zarzuty skargi są niezasadne.
W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.
Sąd nie uwzględnił wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, ponieważ zgodnie z art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło