I SAB/Wa 4/10
WyrokWSA w Warszawie2010-03-24
Skład orzekający: Sędzia WSA Bogdan Wolski, Sędzia WSA Mirosław Gdesz, Sędzia WSA Agnieszka Miernik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Infrastruktury pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości, pomimo zawieszenia i podejmowania postępowania?Ratio decidendi
Minister Infrastruktury pozostaje w bezczynności, ponieważ od momentu złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia minęło ponad cztery i pół roku, a mimo upływu kolejnych terminów na załatwienie sprawy, nie wydano merytorycznego rozstrzygnięcia. Sąd, oceniając aktywność organu na przestrzeni lat, uznał, że nie istniały przeszkody uniemożliwiające ustalenie stanu prawnego czy kręgu stron postępowania, co uzasadnia zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w wyznaczonym terminie.Stan faktyczny
Skarżący zarzucili Ministrowi Infrastruktury bezczynność w rozpoznaniu wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości z 1957 r. Postępowanie w tej sprawie zostało zainicjowane w 2005 r. i wielokrotnie zawieszane oraz podejmowane, a organ wielokrotnie wyznaczał nowe terminy załatwienia sprawy, które upływały bez rozstrzygnięcia. Skarżący wnieśli skargę na bezczynność, domagając się zobowiązania Ministra do rozpoznania wniosku.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Ministra Infrastruktury do rozpoznania wniosku skarżących o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta P. z dnia [...] października 1957 r. nr [...] w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Zasądzono od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżących kwotę 400 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Gdesz (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Miernik Protokolant Anna Traczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2010 r. sprawy ze skargi E. T, J. D., K. T., M. T., M. O. oraz W. D na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości 1. zobowiązuje Ministra Infrastruktury do rozpoznania wniosku E. T, J. D., K. T., M. T., M. O. oraz W. D o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta P. z dnia [...] października 1957 r. nr [...] w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. zasądza od Ministra Infrastruktury solidarnie na rzecz skarżących E. T, J. D., K. T., M. T., M. O. oraz W. D kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W skardze z dnia 23 listopada 2009 r. (data wpływu do Ministerstwa Infrastruktury 8 grudnia 2009 r.) E. T., K. T., M. T., M. O., J. D. oraz W. D. reprezentowani przez radcę prawnego P. K., zarzucili Ministrowi Infrastruktury bezczynność w rozpoznaniu ich wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta P. z dnia [...] października 1957 r. w zakresie rozstrzygnięcia zawartego w pkt 2 tego orzeczenia.
Jak wynika z akt sprawy przedmiotowe postępowanie zainicjowane zostało wnioskiem z dnia 18 kwietnia 2005 r. o stwierdzenie nieważności powołanego orzeczenia z dnia [...] października 1957 roku.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r. Minister Transportu i Budownictwa zawiesił postępowania nadzorcze do czasu uzyskania przez skarżących orzeczenia sądu polskiego w sprawie uznania zagranicznych orzeczeń spadkowych.
Minister Budownictwa postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r. podjął zawieszone postępowania.
Pismem z dnia 13 lipca 2007 r. Minister Budownictwa poinformował skarżących, że z uwagi na konieczność zebrania materiału dowodowego i ustalenia stanu prawnego sprawa zostanie rozstrzygnięta do 31 grudnia 2007 roku.
Kolejnym pismem z dnia 5 grudnia 2007 r. Minister Infrastruktury (który przejął kompetencją Ministra Budownictwa) zawiadomił skarżących, że sprawa zostanie rozpatrzona do dnia 30 kwietnia 2008 r.
Następnie pismem z dnia 17 czerwca 2008 r. Minister wskazał nowy termin załatwienia sprawy tym razem do dnia 31 grudnia 2008 r. z uwagi na konieczność ustalenia wszystkich stron postępowania, celem zapewnienia im udziału w postępowaniu.
W piśmie z dnia 18 grudnia 2008 r. Minister wskazał skarżącym kolejny termin załatwienia sprawy do 30 kwietnia 2009 r., uzasadniając to ponownie koniecznością ustalenia wszystkich stron postępowania.
Skarżący w dniu 22 stycznia 2009 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. Minister Infrastruktury zawiesił postępowanie nadzorcze ze względu na śmierć jednego z uczestników postępowania –F. W.
Postanowieniem z dnia 13 maja 2009 r. sygn. akt I SAB/Wa 36/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie bezczynności.
Pismem z dnia 5 sierpnia 2009 r. skarżący wnieśli o podjęcie zawieszonego postępowania przedstawiając prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w P., Wydział [...] z dnia [...] maja 2009 r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po F. W.
Kolejnym pismem z dnia 15 października 2009 r. skarżący wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa.
W ocenie skarżących cały przebieg postępowania wskazuje jednoznacznie na to, że Minister pozostaje w bezczynności w rozpatrzeniu zgłoszonego przez nich wniosku.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o oddalenie skargi względnie umorzenie postępowania przed sądem. Zdaniem organu ewentualna bezczynność może dotyczyć jedynie rozpatrzenia wniosku stron o podjęcie zawieszonego postępowania. Zgodnie bowiem z art. 103 Kpa zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg ustawowych terminów, a zatem nie można mówić o bezczynności organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej P. z dnia [...] października 1957 r. W ocenie organu zobowiązanie go przez Sąd do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty, byłoby zatem orzeczeniem wydanym przez Sąd ponad żądanie skargi.
Dodatkowo organ wskazał, że postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] Minister Infrastruktury podjął z urzędu zawieszone postępowanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, iż orzekając w sprawie dotyczącej skargi na bezczynność organu, sąd nie przeprowadza kontroli określonego aktu lub czynności danego organu, lecz biorąc za podstawę stan faktyczny i prawny danej sprawy rozstrzyga, czy istotnie organ pozostaje w bezczynności (art. 149 p.p.s.a.). Przy tym sąd bierze pod uwagę stan sprawy na dzień orzekania, a nie na dzień wniesienia skargi.
Zgodnie z art. 35 § 3 kpa. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a w sprawie szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
Pod pojęciem "załatwienia sprawy" trzeba przy tym rozumieć wydanie w sprawie rozstrzygnięcia merytorycznego lub decyzji o umorzeniu postępowania. Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy wskazać wypada, że od momentu złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności w kwietniu 2005 r. do dnia złożenia skargi - upłynęło cztery i pół roku, upłynęły również wszystkie dodatkowe terminy wskazywane przez Ministra do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.
Wbrew stanowisku organu przedstawionemu w odpowiedzi na skargę nie istnieją jakiekolwiek przeszkody do orzekania przez Sąd w sprawie bezczynności w rozpatrywaniu wniosku o stwierdzenie nieważności, a teza że stanowiłby to wykroczenie ponad żądanie skargi jest wręcz niezrozumiała. Sprawa jest zawisła przed organem naczelnym, wszystkie terminy kodeksowe biegną – w związku z tym Sąd może dokonać oceny kwestii bezczynności i zbadać czy w przedmiotowej sprawie miała ona miejsce.
Sąd oceniając aktywność organu na przestrzeni ostatnich prawie 5 lat doszedł do przekonania, że nie istniały przeszkody, które uniemożliwiałaby ustalenie w tym okresie stanu prawnego nieruchomości, czy kręgu stron postępowania. Wyłączając nawet okresy zawieszenia postępowania, uznać należy że czas ten był wystarczająco długi dla załatwienia sprawy.
Wskazane wyżej okoliczności uzasadniają zatem uwzględnienie skargi na bezczynność organu, co z kolei obliguje Sąd do wyznaczenia Ministrowi Infrastruktury terminu na rozpoznanie w/w wniosku. Biorąc pod uwagę długotrwałość postępowania, a z drugiej strony złożoność sprawy, Sąd uznał, że termin dwóch miesięcy licząc od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, jest terminem adekwatnym dla wydania rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na względzie Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozstrzygnięcie o kosztach oparto na przepisie art. 200 w/w ustawy procesowej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło