II SA/Wa 1660/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.) Sędziowie WSA Adam Lipiński Janusz Walawski Protokolant Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2010 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną [...] - oddala skargę. W dniu [...] listopada 2008 r. [...] Komendant Wojewódzki Policji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia M. M. pozwolenia na broń palną [...], z uwagi na fakt prowadzenia przeciwko niemu postępowania karnego. Pismem z dnia [...] stycznia 2009 r. M. M. zwrócił się do [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji o zawieszenie przedmiotowego postępowania, jednakże postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], organ odmówił uwzględnienia wniosku. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], [...] Komendant Wojewódzki Policji, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6, art. 18 ust. 4 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j.: Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) oraz art. 104 i art. 268a Kodeksu postępowania administracyjnego cofnął M. M. pozwolenie na broń palną [...]. W uzasadnieniu organ stwierdził, że wobec strony toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z art. 284 § 2 kk. Ponadto został wykluczony z [...] Klubu Strzelectwa [...] a powodem wykluczenia było zaniechanie uprawiania strzelectwa [...]. W ocenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji, zaistniała zatem przesłanka, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, co obligowało organ w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy do cofnięcia pozwolenia na broń, oraz że ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do jego wydania, czyli uprawianie przez zainteresowanego strzelectwa [...]. Organ podkreślił, iż wprawdzie M. M. posiada pozytywną opinię w miejscu zamieszkania, jednak nie ma to wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia. Od powyższej decyzji M. M. złożył odwołanie do Komendanta Głównego Policji, w którym podniósł, iż chce nadal być aktywnym członkiem strzeleckiego klubu [...] na terenie B. Wyjaśnił również, iż zgodnie z posiadaną przez niego wiedzą postępowanie karne toczące się w jego sprawie będzie miało dla niego korzystny finał. Podkreślił, iż przed wszystkimi instytucjami udowodnił swoją niewinność. Ponadto podniósł, iż strzelectwo jest jego pasją życiową, uprawia je od kilkunastu lat i dalej chce się tym zajmować. Jednocześnie złożył wniosek o zawieszenie postępowania. Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], odmówił zawieszenia postępowania. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...]. Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...], Komendant Główny Policji w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, iż w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ wskazał, iż z treści tego przepisu w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że ustawodawca sam rozstrzygnął, iż obawę użycia broni w sposób określony w przepisie uzasadnia sam fakt toczącego się postępowania karnego m.in. o popełnienie przestępstwa skierowanego przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Do oceny, czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń, wystarczy zatem ustalenie przez organ Policji, że osoba posiadająca pozwolenie na broń lub o nie się ubiegająca jest skazana lub jest wobec niej prowadzone postępowanie karne o przestępstwo wymienione w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Jak z powyższego wynika, samo przestępstwo nie musi mieć bezpośredniego związku z bronią. Tak więc organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w każdym przypadku ujawnienia, iż posiadacz pozwolenia na broń należy do grupy osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Ustawodawca nie przewidział bowiem możliwości zachowania pozwolenia na broń osobie, wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu. Bezspornym jest natomiast, iż M. M. został oskarżony o czyn z art. 284 § 2 kk, tj. o to, iż w dniu [...] listopada 2007 r. w R., będąc zatrudnionym na stanowisku [...] i odpowiedzialnym za powierzone mu mienie, przywłaszczył sobie składniki tego mienia [...] w ten sposób, że po rozwiązaniu umowy o pracę nie zwrócił powierzonego mu mienia, czym działał na szkodę [...] . Powyższy czyn Kodeks karny kwalifikuje jako przestępstwo przeciwko mieniu (rozdz. XXXV). Organ podkreślił, iż zastosowany jako podstawa materialnoprawna decyzji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy ma charakter obligatoryjny. Organy Policji są więc jego dyspozycją bezwzględnie związane – ustawodawca nie przewidział bowiem możliwości zachowania pozwolenia na broń osobie, przeciwko której toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu. Nadto organ wskazał, iż prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym przepisami ustawy o broni i amunicji, a zatem winna je posiadać wyłącznie osoba, która – poza spełnieniem wymogów formalnych – ma nieposzlakowaną opinię, co przejawia się przede wszystkim przestrzeganiem porządku prawnego, ponieważ broń nie jest zwykłą rzeczą, a jej posiadanie ma ścisły związek ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego. Fakt oskarżenia M. M. o przestępstwo przeciwko mieniu takiej opinii zaprzecza i podważa jego wiarygodność, że posiadając broń palną [...], nie stworzy dla tych dóbr zagrożenia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. W świetle powyższego, nawet pozytywna opinia o stronie w miejscu zamieszkania, jak również prawidłowe przechowywanie broni, nie mogą wpłynąć na inny, niż to uczynił organ I instancji, sposób rozstrzygnięcia sprawy, ponieważ ustalenia te nie eliminują faktu, iż oskarżono ją o popełnienie przestępstw przeciwko mieniu. Odnosząc się do drugiej przesłanki wskazanej przez organ I instancji jako podstawa cofnięcia pozwolenia, tj. art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, Komendant Główny Policji stwierdził, że wskazany przepis ma charakter fakultatywny, co oznacza, że w przypadku stwierdzenia przesłanek w nim określonych organ Policji może cofnąć posiadaczowi broni pozwolenie na broń. Z akt sprawy wynika, iż strona uzyskała w 1997 r. pozwolenie na posiadanie broni palnej [...], bowiem była wówczas członkiem [...] oraz czynnie uprawiała strzelectwo [...] (k. 11). W trakcie toczącego się postępowania do organu I instancji wpłynęła informacja z [...] Klubu Strzelectwa [...] , iż M. M. został skreślony z listy członków klubu, bowiem zaniechał z nim kontaktu oraz zaprzestał uprawiać strzelectwo [...] (k. 141). Tylko na tej podstawie organ I instancji uznał, iż odpadły okoliczności, na podstawie których w przeszłości przyznano mu pozwolenie na broń. Strona, składając odwołanie, podniosła natomiast, że strzelectwo jest jej pasją i zamierza je nadal uprawiać. W tej sytuacji organ pierwszej instancji winien był przeprowadzić szczegółowe postępowanie w celu ustalenia, czy strona faktycznie zaprzestała uprawiania strzelectwa. Brak ustaleń w powyższym zakresie powoduje, że organ odwoławczy w ramach przysługujących mu uprawnień odrzucił jako przesłankę cofnięcia pozwolenia okoliczność, o której mowa w art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, co nie ma jednak wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy, ani nie narusza dyspozycji art. 15 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. M. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), poprzez jego nieprawidłową wykładnię i przyjęcie, że sam tylko fakt prowadzenia postępowania karnego przeciwko skarżącemu w sprawie o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu jest wystarczającą przesłanką do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń bez badania, w jaki sposób dotychczas korzystał skarżący z pozwolenia na broń i jaką posiada opinię. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j.: Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.). Stosownie do treści tych przepisów, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przesłanką cofnięcia M. M. pozwolenia na broń palną [...] było ustalenie, iż przeciwko niemu wszczęto postępowanie karne i zarzucono mu popełnienie przestępstwa określonego w art. 284 § 2 kk, tj. przestępstwa przeciwko niemu polegającego na tym, że w dniu [...] listopada 2007 r. w R., będąc zatrudnionym na stanowisku [...] i odpowiedzialnym za powierzone mu mienie, przywłaszczył sobie składniki tego mienia [...] w ten sposób, że po rozwiązaniu umowy o pracę nie zwrócił powierzonego mu mienia, czym działał na szkodę [...]. Treść przytoczonego wyżej art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jednoznacznie wskazuje, iż cofnięcie pozwolenia na broń może nastąpić tylko wówczas, gdy co do osoby, która takie pozwolenie na broń już otrzymała, zachodzi uzasadniona obawa, że może jej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Taką uzasadnioną obawę stwarza fakt skazania posiadacza broni prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo prowadzenie postępowania karnego o popełnienie takich przestępstw. Zasadniczą więc przesłanką cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń jest ustalenie, że posiadacz broni należy do osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Przesłankę tę organ Policji wykazał w postępowaniu o cofnięcie M. M. pozwolenia na broń. Jest niesporne, że przeciwko M. M. w dacie wydania decyzji przez organ I i II instancji toczyło się postępowanie karne o popełnienie czynu określonego w Kodeksie karnym jako przestępstwo przeciwko mieniu (art. 284 § 2 kk). Fakt ten znajduje potwierdzenie w akcie oskarżenia skierowanym przeciwko skarżącemu przez Prokuraturę Rejonową w R. o popełnienie wyżej wskazanego przestępstwa. Ta okoliczność ma znaczenie decydujące przy ocenie zasadności cofnięcia pozwolenia na broń. Uregulowanie zawarte w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji ma charakter jednoznaczny. Użycie słów "w szczególności" poprzedzających wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich obawa sprzecznego z prawem użycia broni istnieje. Co do tych osób organ nie musi więc przeprowadzać oceny, czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w ustawie. Zatem wobec skazanych lub podejrzanych o przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, organ musi jedynie ustalić fakt skazania lub prowadzenia postępowania o przestępstwa wymienione w przepisie, a oceny, że obawa istnieje dokonał już sam ustawodawca. Pozwolenie na broń musi być więc cofnięte osobom wymienionym po słowach "w szczególności...", a także innym osobom, co do których organ poweźmie obawę, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Co do tych innych osób organ musi szczegółowo zanalizować i uzasadnić swoją obawę. Odmienne rozumienie przepisu prowadziłoby do wniosku, że cała jego część zaczynająca się od słów "w szczególności..." jest zupełnie niepotrzebna, skoro organ musiałby i tak zawsze, i w każdym przypadku oceniać, czy istnieje uzasadniona obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Skoro organ prawidłowo ustalił, że skarżący w dacie decyzji był osobą, wobec której prowadzono postępowanie karne o popełnienie przestępstw przeciwko mieniu, to w świetle powyższego fakt ten przesądza, iż należy on do kręgu osób, które zdaniem ustawodawcy stwarzają zagrożenie użycia broni w sposób niezgodny z przepisami prawa. Prowadzenie w tej sytuacji dalszego postępowania dowodowego mającego na celu wykazanie bezpośredniego związku pomiędzy czynami, których popełnienie jest podstawą prowadzonego postępowania karnego a wystąpieniem obawy, że skarżący użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, o co wnioskował skarżący, uznać należy w świetle powyższych rozważań za zbędne. Pamiętać bowiem należy, że przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń jest samo prowadzenie postępowania o przestępstwo przeciwko mieniu, nie zaś zasadność stawianych w tym postępowaniu zarzutów. Należy więc uznać, że organ prawidłowo ocenił, iż co do skarżącego oskarżonego o przestępstwo przeciwko mieniu istnieje przesłanka uzasadniająca obligatoryjne cofnięcie pozwolenia na broń przewidziana cytowanymi powyżej przepisami. Potwierdzeniem słuszności decyzji organu jest złożony na rozprawie w dniu [...] marca 2010 r. przez pełnomocnika skarżącego prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] lutego 2010 r., sygn. akt [...], z którego wynika, iż prowadzone przeciwko M. M. postępowanie karne zostało warunkowo umorzone z ustaleniem okresu próby na 2 lata. Nadto zobowiązano skarżącego do naprawienia szkody w całości przez zapłatę na rzecz [...] kwoty [...] zł ([...]) lub zakup [...] w łącznej kwocie [...] zł ([...] ) w terminie dziesięciu miesięcy od daty uprawomocnienia się wyroku. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 66 § 1 kk sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Z treści tego przepisu wynika, że w przypadku warunkowego umorzenia postępowania karnego sąd stwierdza zarówno fakt popełnienia czynu jak i winę sprawcy. Należy podkreślić także, iż prawo do posiadania broni jest uprawnieniem wyjątkowym, a jego przyznanie jest ściśle reglamentowane i obwarowane spełnieniem szeregu warunków. Taki stan rzeczy podyktowany jest oczywistą okolicznością, iż z każdym posiadaniem broni wiążą się zagrożenia jej niewłaściwego użycia, a spełnienie warunków ustawowych ma te zagrożenia minimalizować. Z tych względów, chroniąc interes społeczny, ustawodawca zakazał wydawania pozwoleń na broń m.in. osobom, co do których prowadzone jest postępowanie karne o przestępstwa przeciwko mieniu. Uznał, że takie osoby, nie powinny dysponować bronią. Ustawodawca uznał, że interes publiczny ma tu bezwzględny priorytet przed interesem ubiegających się o pozwolenie na broń. Zasada ta obowiązuje także w stosunku do osób, które już pozwolenie na broń uzyskały. Jeżeli utraciły przymiot całkowitej nieskazitelności, gdyż toczy się przeciwko nim postępowanie o przestępstwa przeciwko mieniu, to nie mogą dysponować bronią. Prowadzenie postępowania karnego przeciwko określonej osobie, mimo obowiązującej zasady domniemania niewinności, stwarza co do tej osoby wątpliwość, co do jej dotychczasowej nieskazitelności. Sama ta wątpliwość, zdaniem ustawodawcy, wystarcza, aby ze względu na ochronę szeroko rozumianego interesu społecznego, tj. bezpieczeństwa innych osób, cofnąć takiej osobie wyjątkowe uprawnienie, jakim jest prawo do posiadania broni. W ocenie Sądu priorytet interesu społecznego, którym jest podyktowane pozbawienie prawa do posiadania broni osób, którym postawiono określone zarzuty karne, jest zgodny z zasadami Państwa prawa i zasadą domniemania niewinności oraz Europejską Konwencją Ochrony Praw Człowieka. Decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń nie jest potwierdzeniem winy, tylko odebraniem uprawnienia, które w szczególnych okolicznościach toczącego się postępowania karnego, może stwarzać zagrożenia dla bezpieczeństwa społecznego. Reasumując powyższe, uznać należy, że w sprawie niniejszej, skarżący należał do grupy osób, co do których sam ustawodawca rozstrzygnął, że ponieważ są podejrzane o przestępstwa przeciwko mieniu, to istnieje co do nich uzasadniona obawa zagrożenia. Zatem organ prawidłowo ocenił, iż co do skarżącego oskarżonego o przestępstwo przeciwko mieniu istnieje przesłanka uzasadniająca obligatoryjne cofnięcie pozwolenia na broń przewidziana cytowanymi powyżej przepisami. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się w zaskarżonych decyzjach naruszenia prawa, a zarzuty skargi uznał za nieuzasadnione. Zważywszy na powyższe, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd orzekł, jak w sentencji i oddalił skargę.