VII SA/Wa 364/10
WyrokWSA w Warszawie2010-04-08
Skład orzekający: Bożena Więch - Baranowska, Daria Gawlak – Nowakowska, Jolanta Zdanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakładająca obowiązek odprowadzenia wód opadowych z dachu budynku inwentarsko-gospodarczego może zostać utrzymana w mocy bez jednoznacznego ustalenia, na którą działkę spływają wody, jaki jest kąt nachylenia dachu, jakie przepisy techniczno-budowlane mają zastosowanie do budynku wybudowanego kilkadziesiąt lat temu, oraz czy nie narusza to zasady trwałości decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, zostały uchylone z powodu istotnych naruszeń proceduralnych i materialnoprawnych. Sąd uznał, że organy nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego, nie ustaliły jednoznacznie stanu faktycznego (gdzie spływają wody opadowe, jaka jest odległość od granicy, jaki kąt nachylenia dachu), nie wskazały prawidłowej podstawy prawnej ani przepisów techniczno-budowlanych mających zastosowanie do starego budynku, a także nie uwzględniły zasady trwałości decyzji administracyjnej. Sąd jest związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakładającej na M. R. i J. R. obowiązek odprowadzenia wód opadowych z dachu budynku inwentarsko-gospodarczego na teren własnej działki. Organy administracji budowlanej uznały, że budynek jest zlokalizowany blisko granicy sąsiedniej działki, a wody opadowe spływają na tę działkę. Skarżący podnosili, że wody spływają na ich własną działkę. Sprawa trafiła do WSA, który oddalił skargę, następnie do NSA, który uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu braków dowodowych i prawnych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Przyznano koszty pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, , Sędzia WSA Daria Gawlak – Nowakowska, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi M. R. i J. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku odprowadzenia wód opadowych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R.K. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu kwotę 850 zł (osiemset pięćdziesiąt złotych).
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] po rozpatrzeniu odwołania użytkowników obiektu od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...], którą nakazano im odprowadzenie wód opadowych z połaci dachowej użytkowanego budynku inwentarsko-gospodarczego na działce ewid. [...] we wsi M. gm. P. na teren własnej działki – utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy powołując przepis § 28 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych i zebrany materiał dowodowy stwierdził, że w przedmiotowym budynku brak jest rynien i rur spustowych umożliwiających prawidłowy spływ wód opadowych z połaci dachowej na własną działkę, zaś budynek jest zlokalizowany poniżej 1 m od ogrodzenia i granicy działki sąsiedniej na której teren spływają wody opadowe z połaci dachowej.
Powyższe stwierdzenia stanowiły podstawę przyjęcia prawidłowości stanowiska organu I instancji.
Rozpoznający skargę na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 września 2008 r. sygn. VII SA/Wa 81/08 oddalił skargę M. i J. R. – użytkowników budynku. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 stycznia 2010 r. sygn. II OSK/09 uchylił powyższe rozstrzygnięcie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż w sprawie brak jest jednoznacznych dowodów na to, iż wody opadowe z budynku inwentarsko – gospodarczego skarżących spływają bezpośrednio na działkę i ogrodzenie J. R., a informacje zawarte w protokole oględzin z 4 lipca 2002 r. trudno uznać za wystarczające dla potwierdzenia stanowiska J. R. zwłaszcza, że z protokołu jednoznacznie nie wynika czy wody opadowe spływają na nieruchomość użytkowników obiektu, czy też na ogrodzenie sąsiedniej nieruchomości, ani też czy odległość 0,9 m mierzona jest pomiędzy ścianą budynku czy też krawędzią połaci dachowej a ogrodzeniem J. R.
Nadto nie wskazano kąta nachylenia połaci dachowej oraz ewentualnego wysunięcia krawędzi połaci dachowej ponad ścianą budynku. Koniecznym też jest ustalenie jakie przepisy techniczno-budowlane mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie zważywszy, że budynek według protokołu wybudowany został 30 lat temu, a zdaniem skarżących – ponad 50 lat temu.
Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270) sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Kontrolowana decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z [...] opiera się na ustaleniach, które nie są pełne i precyzyjne, a uzasadnienie zawiera się w kilku zdaniach. W sprawie brak jest jednoznacznych dowodów na to, że wody opadowe z budynku inwentarsko – gospodarczego spływają bezpośrednio na działkę i ogrodzenie J. R. (która zainicjowała wszczęcie postępowania w sprawie), a użytkownicy budynku podnosili, że w żaden sposób nie jest to możliwe, gdyż ze względu na konstrukcję dachu tego budynku, woda spływa na ich działkę. Sporządzony protokół oględzin z dnia 4 lipca 2002 r. wskazuje, że budynek na działce nr [...] wybudowano 30 lat temu wzdłuż granicy w odległości 0,9 m od działki J. R., ze spadkiem jednej połaci dachowej w stronę granicy jej działki, jednakże nie wynika z tego jednoznacznie, czy wody opadowe spływają na nieruchomość właścicieli czy też na ogrodzenie sąsiedniej nieruchomości. Protokół nie precyzuje też czy odległość 0,9 m mierzona była pomiędzy ścianą budynku, czy też krawędzią połaci dachowej tego budynku a ogrodzeniem J. R. Okoliczność ta, w zależności od konstrukcji dachu może mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie został też wskazany kąt nachylenia połaci dachowej względem granicy działki J. R., a także wymiary ewentualnego wysunięcia krawędzi połaci ponad ścianę budynku – co jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny – uniemożliwienia poddania ocenie stanowiska organów zgodnie z którym wody opadowe spływają bezpośrednio na nowo wybudowane ogrodzenie i teren sąsiedniej działki. Za Naczelnym Sądem Administracyjnym powtórzyć należy, że organ I instancji wskazał jako podstawę prawną art. 66 ust. 1 prawa budowlanego z 1994 r., nie przytoczył jednak tego przepisu i nie wyjaśnił tej podstawy, ani też nie wskazał wyraźnie, z którą z określonych w nim nieprawidłowości mamy do czynienia w okolicznościach faktycznych danej sprawy, zaś organ odwoławczy nie zwrócił uwagi na to uchybienie, ani też nie odniósł się w żaden sposób do zmiany treści art. 66 prawa budowlanego wprowadzonej ustawą z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 99, poz. 665). Nadto, co należy podkreślić, w sytuacji, gdy organ nadzoru budowlanego powołuje się na brak spełnienia przez budynek wymogów wynikających z przepisów techniczno-budowlanych, powinien w pierwszej kolejności bezspornie ustalić jakie przepisy techniczno-budowlane mają zastosowanie w warunkach rozpoznawanej sprawy. W niniejszej sprawie jeżeli protokół wskazuje powstanie budynku ponad 30 lat temu, a zainteresowani podnoszą, że budynek ten stoi już od ponad 50 lat, rzeczą organów administracji było ustalenie, kiedy rzeczywiście przedmiotowy budynek został wybudowany i czy właściciele dysponują dokumentacją budowy, co w warunkach niniejszej sprawy może mieć istotne znaczenie w świetle zawartych w przepisach techniczno-budowlanych przepisów przejściowych, jak również z uwagi na zasadę trwałości decyzji administracyjnej. Określony stan techniczny budynku, zaakceptowany w decyzji o pozwoleniu na budowę lub w innej decyzji o podobnym charakterze, nie może być bowiem kwestionowany w trybie art. 66 prawa budowlanego (w zakresie przesłanki dotyczącej nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego), gdyż oznaczałoby to naruszenie zasady trwałości decyzji administracyjnej. Dotyczy to również sytuacji, w której niezgodność obiektu budowlanego z wymogami przepisów techniczno-budowlanych jest wynikiem zmiany stanu prawnego.
Reasumując, brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy tj. naruszenie art. 7, 8, 77 i 80 kpa jako mające istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, niewyjaśnienie przepisu wskazanego przez organ I instancji jako podstawa prawna rozstrzygnięcia i brak wskazania która z określonych w nim nieprawidłowości zachodzi, a także brak ustalenia, które przepisy techniczno-budowlane mają zastosowanie w sprawie z uwzględnieniem zmian stanu prawnego i przepisów przejściowych oraz naruszenie przez organ odwoławczy art. 138 § 1 kpa, nakazującego ponowne rozpatrzenie sprawy w jej całokształcie jak i art. 107 § 3 kpa nakazującego uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji, stanowiły podstawę uchylenia decyzji obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Orzekając ponownie w niniejszej sprawie i będąc związany oceną sądu (art. 153 ppsa) organ weźmie pod uwagę wskazane wyżej kwestie, starannie i wyczerpująco ustali stan faktyczny sprawy oraz przepisy mające zastosowanie w konkretnych warunkach i wskazując właściwą podstawę prawną wraz z jej wyjaśnieniem, poweźmie stosowne rozstrzygnięcie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło