II SA/Kr 1760/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie : WSA Mariusz Kotulski (spr.) WSA Ewa Rynczak Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi A. O. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 21 września 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki skargę oddala W dniu [.....] stycznia 2008r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. wpłynął wniosek A.O. , w którym wnioskodawca zażądał nakazania E.K. rozbiórki budynku inwentarsko-składowego wraz z garażem na sprzęt rolniczy zlokalizowanego na dz. [.....] w miejscowości H. Do wniosku dołączono - kopię decyzji Wojewody [.....] z dnia 8 maja 2007r. znak [.....] uchylającą własną decyzję z dnia 18 stycznia 2002r. znak [.....] oraz decyzję Wójta Gminy N. z dnia 12.11.2001r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą E.K. pozwolenia na budowę budynku inwentarsko-składowego z garażem na sprzęt rolniczy z urządzeniami towarzyszącymi na dz. [.....] w H. gm. N. i umarzającej postępowanie w I instancji, wyrok SR w N. Wydział I Cywilny z dnia 10 kwietnia 2003r. sygn. Akt IC 131/02 w sprawie o ochronę naruszonego posiadania, wyrok SO Wydział I Cywilny z dnia 9 września 2003r. sygn. Akt I Ca 394/03 oddalający apelację od ww. wyroku SR w N., postanowienie SR w N. z dnia 22 lutego 2005r. sygn. akt Ns 8/02 o rozgraniczenie w sprawie pomiędzy E.K. a A.O. , postanowienie Sądu Okręgowego w N. z dnia 17 maja 2005r. sygn. akt III Ca 281/05 oddalające apelację od ww. postanowienia SR w N. , mapę uzupełniającą z rozgraniczenia działek [.....] i [.....] z działką [.....] w H. , oraz odpis z księgi wieczystej [.....] z dnia 2 stycznia 2008r. W następstwie złożonego wniosku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia na inwestora E.K. obowiązku wykonania rozbiórki budynku inwentarsko-składowego z garażem zlokalizowanego na dz. Nr [.....] w miejscowości H. Gm. N. W ramach przeprowadzonych czynności wyjaśniająco-dowodowych zebrany został obszerny materiał dowodowy. Do akt sprawy włączono m.in. uwierzytelnioną kopię części dziennika budowy Nr [.....] z dnia [.....] .2002r. dla budowy spornego budynku inwentarsko-składowego na dz. [.....] w H. , oraz dokumenty dotyczące tego budynku tj.: protokół odbioru przewodów kominowych i wentylacyjnych Nr [.....] z dnia [.....] .2003r., protokół ze sprawdzenia skuteczności ochrony przeciwporażeniowej i przewodów elektrycznych, oświadczenie kierownika budowy – T.P. , inwentaryzację geodezyjną powykonawczą, decyzję Wójta Gminy N. z dnia 12.11.2001r. Nr [.....] zatwierdzającą projekt budowlany i wydającą pozwolenie na budowę dla E.K. , zatwierdzony projekt zagospodarowania terenu dla dz. [.....] w H. , wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie, protokół PINB z kontroli budynku, decyzję PINB z dnia 2.02.2004r. znak: [.....] udzielającą pozwolenia na użytkowanie spornego budynku. W dniu [.....] 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiat N. wydał decyzję znak: znak: [.....] , którą odmówił nakazania inwestorowi - E.K. rozbiórki budynku inwentarsko - składowego z garażem zlokalizowanego na dz. nr [.....] w miejscowości H. Gmina N. W uzasadnieniu w/w decyzji podniesiono, iż budynek ten został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 12 listopada 2001r. znak [.....] wydanej przez Wójta Gminy N. , a następnie przyjęty został do użytkowania - co potwierdza decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. dla Powiatu N. z dnia 02.02.2004r. znak [.....] udzielająca pozwolenia na użytkowanie spornego obiektu. Ustalono także, że decyzją z dnia 8 maja 2007r. Wojewoda [.....] uchylił decyzję Wójta Gminy N. z dnia 12.11.2001r. i umorzył postępowanie I instancji. W ocenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego uchylenie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, na podstawie której inwestor wybudował obiekt budowlany, stwarza sytuację, w której konieczne może być przeprowadzenie tzw. postępowania legalizacyjnego w oparciu o przepisy art. 50-51 Prawa budowlanego, ale jedynie w sytuacji gdy inwestycja nie została zakończona i obiekt nie został oddany do użytkowania. Uchylenie pozwolenia na budowę nie oznacza konsekwencji w postaci zastosowania do takiej budowy przepisu art. 48 Prawa Budowlanego, a więc przepisu przewidującego alternatywę: albo legalizacja samowoli budowlanej po uiszczeniu opłaty legalizacyjnej, albo nakaz rozbiórki. Przepis ten ma bowiem zastosowanie jedynie do obiektów wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, a w zaistniałej sytuacji przesłanka ta nie zachodzi. Roboty budowlane zostały bowiem wykonane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, a więc zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa Budowlanego a obiekt oddany do użytkowania. Nie można także bezwzględnie stosować innych przepisów Prawa Budowlanego przewidujących rozbiórkę - np. art 51 ust. 1 pkt 1 czy też art. 67, których zastosowanie musi jednoznacznie wynikać z przepisów prawa lub stanu faktycznego obiektu wykluczającego możliwość doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Jednak, zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego sytuacja uzasadniająca rozbiórkę nie wystąpiła w przedmiotowej sprawie o czym świadczą zgromadzone w sprawie dokumenty przekazane przez strony jak i włączone do akt przez organ (dokumenty ze sprawy.....). W ocenie organu I instancji ratio legis przepisów art.50-51 Prawa budowlanego polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach prawa (wyrok NSA z dnia 7 czerwca 2001r. IV SA 952/99 niepubl. – "Prawo budowlane. Komentarz", Sławomir Serafin, C.H. Beck, s. 392-393). Nie można więc bezwzględnie kierując się jedynie względami subiektywnego interesu skarżącego podpartymi zmianami w przebiegu granic oraz uchyleniem pozwolenia na budowę jakie wystąpiły po przyjęciu obiektu do użytkowania orzec o rozbiórce legalnie wybudowanego budynku. Podkreślenia wymaga też fakt, iż zmiany w przebiegu granic spowodowały, iż sporny obiekt znajduje się w odległości zmiennej 1-3m od granicy z działką sąsiednią (obecnie nr....), na której zlokalizowano budynki również w zbliżeniu do tej granicy. Okoliczność ta, zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego nie stoi w sprzeczności z przepisami § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2002 r. Nr 75 póz. 690) dopuszczającymi sytuowanie budynku w odległości 1,5m od granicy lub bezpośrednio przy granicy (§ 12 ust. 3 i 4 in fine), jak również obowiązującymi w okresie wydania pozwolenia na budowę warunkami technicznymi - § 12 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj. Dz. U. 1999 r. Nr 15 póz. 140 ze zm.). Od powyższej decyzji odwołanie w dniu [.....] 2008r. wniósł A.O. . W uzasadnieniu odwołania zarzucając naruszenie art.7, 9, 77 i 107 k.p.a. oraz art.51, 80 w zw. z art.83 Prawa Budowlanego. [.....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w następstwie przeprowadzonego postępowania odwoławczego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W jej uzasadnieniu stwierdził, iż organ I instancji prawidłowo zastosował przepisy Prawa Budowlanego oraz Kodeksu Postępowania Administracyjnego. Organ odwoławczy ocenił, iż w sprawie zgromadzono materiał dowodowy, na podstawie którego poczyniono stosowne ustalenia. Oprócz dokumentów przedłożonych do wniosku przez A.O. w toku czynności wyjaśniająco - dowodowych włączono do akt sprawy szereg dokumentów - dodatkowo uzupełnionych podczas końcowego zaznajomienia się z materiałem dowodowym. Całość dokumentacji została szczegółowo wymieniona w zaskarżonej decyzji. Z przeprowadzonych czynności dowodowych wynika, iż budynek, którego rozbiórki domaga się A.O. , a stanowiący własność E.K. został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 12 listopada 2001r. znak [.....] wydanej przez Wójta Gminy N. , a następnie przyjęty do użytkowania, co potwierdza decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. dla Powiatu N. z dnia 2 lutego 2004r. znak: [.....] udzielająca pozwolenia na użytkowanie spornego obiektu. Powyższa decyzja stanowiąca pozwolenie na budowę została uchylona decyzją z dnia 8 maja 2007r. przez Wojewodę [.....] - a postępowanie I instancji zostało umorzone. Jednakże do tego czasu obiekt został wybudowany, a inwestycja oddana do użytkowania. Wobec powyższego nie jest możliwym zastosowanie procedury opisanej w art. 48 ustawy Prawo Budowlane prowadzącego albo do postępowania legalizacyjnego albo do rozbiórki obiektu. Obiekt, do którego odnosi się przedmiot niniejszego postępowania został już wybudowany - a roboty budowlane zakończone. Nadto budynek został wybudowany zgodnie z wymaganym pozwoleniem na budowę - a pozwolenie to zostało uchylone dopiero po jego wybudowaniu. Podobne rozważania dotyczą art. 49b ustawy Prawo Budowlane. Nie jest możliwym wdrożenie także procedur opisanych w art. 50 ustawy Prawo Budowlane, gdyż dotyczy on jedynie prowadzonych, nie zakończonych robót budowlanych. Zdaniem organu odwoławczego "zastosowanie wszelkich innych przepisów nakazujących rozbiórkę (np. art. 67 ustawy Prawo Budowlane) musi wynikać z przepisów prawa lub stanu faktycznego obiektu wykluczającego możliwość doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem". Dalej organ odwoławczy podnosi iż "obowiązkiem organu administracji w niniejszym postępowaniu było dokładne ustalenie treści żądania strony, która wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania. Organ bowiem jest tym żądaniem związany. Treść żądania wyznacza stosowną normę prawa materialnego lub normę prawa procesowego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania (art. 61 § 1 w zw. z art. 63 § 2 k.p.a.). Skarżący wskazał i jednoznacznie sprecyzował, iż jego żądanie dotyczy rozbiórki obiektu budowlanego - zatem organ nie jest władny do rozpatrzenia sprawy Skarżącego wszelkimi środkami zmierzającymi do zapobiegania niedogodnościom wynikającym z bliskości innego budynku przy posesji Skarżącego, albowiem organ ten jest związany żądaniem sprawy". Skargę od powyższej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do sądu administracyjnego wniósł A.O. domagając się uchylenia obu decyzji oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Zarzucił naruszenie art.7, 9, 77, 104 w zw. z art.107 k.p.a., a także art.51, 80 w zw. z art.83 Prawa Budowlanego "i przepisy Konstytucji, a to art.7, 8, 21 oraz art.64 ust.1 i 2 w zakresie ochrony własności i działania na podstawie i w granicach prawa – co z kolei wytykają zaskarżonemu orzeczeniu wskazane poniżej procedury skutkujące naruszeniem prawa materialnego, to jest art.140 i 144 k.c. wobec naruszenia prawa do korzystania ze swej własności zgodnie z jej przeznaczeniem poprzez niedopuszczalną immisję i ingerencję w tą sferę chronioną ustawą zasadniczą i skutkującą powstaniem szkód." Organ II instancji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. nr 153 poz.1271) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany granicami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W oparciu o art. 134 p.o.p.s.a Sąd jest zobowiązany do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, iż zarzutu skarżącego odnoszące się do naruszenia art.140 i 144 k.c. w związku z nadmierną imisją i ingerencją sąsiada w sferę własności nieruchomości chronioną prawem nie są prawnie relewantne na gruncie prawa administracyjnego. Stosownej ochrony udziela w tym zakresie prawo cywilne i to przed sądem powszechnym w postępowaniu cywilnym skarżący powinien dochodzić ochrony swojego prawa wynikającego z własności nieruchomości. Odnośnie pozostałych zarzutów skarżącego, a związanych z jego wnioskiem o nakazanie E.K. rozbiórki budynku inwentarsko-składowego wraz z garażem na sprzęt rolniczy z urządzeniami towarzyszącymi na działce nr [.....] w miejscowości H. należy je uznać za nieuzasadnione. W szczególności organy administracyjne obu instancji działały na podstawie i w granicach prawa oraz prawidłowo zebrały materiał dowodowy. W konsekwencji żadnego uzasadnienia nie znajduje zarzut skarżącego naruszenia art.7, 9, 77, 104 i 107 k.p.a. Podkreślić należy, iż organy nadzoru budowlanego rozważyły wniosek skarżącego w odniesieniu do różnych uregulowań Prawa Budowlanego mogących mieć zastosowanie w przedmiotowej sprawie. I tak art.48 Prawa Budowlanego ma zastosowanie wyłącznie do obiektu budowlanego będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Tymczasem inwestor E.K. zrealizował swój obiekt na podstawie decyzji Wójta Gminy N. o pozwoleniu na budowę z dnia 12.11.2001r., znak [.....] utrzymanej w mocy decyzją Wojewody [.....] z dnia 18.01.2002r., znak: [.....] . Co więcej Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie wyrokiem z 9.12.2002r., sygn. akt II SA/Kr 418/02 oddalił skargę A.O. na w/w decyzję Wojewody [.....] . W konsekwencji przedmiotowa decyzja o pozwoleniu na budowę pozostaje w obrocie prawnym do dnia dzisiejszego, albowiem decyzja Wojewody [.....] z dnia 8.05.2007r., znak: [....] (uchylająca decyzję Wojewody [....] z dnia 18.01.2002r., znak: [....] i decyzję Wójta Gminy N. z dnia 12.11.2001r., znak [....] oraz umarzająca postępowanie I Instancji) została uchylona w całości decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28.10.2008r., znak: [....] a postępowanie wznowieniowe zostało umorzone. Z powyższych względów nie ma zastosowania w sprawie art.49b Prawa Budowlanego, który ma zastosowanie do obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Obiekt ten, jak wskazano wyżej nie podlegał zgłoszeniu, lecz wymagał uzyskania pozwolenia na budowę i takowym pozwoleniem legitymuje się inwestor. W grę wchodzić może jeszcze art.50 lub art.51 ust.7 w zw. z art.50 Prawa Budowlanego. Przepis art.50 Prawa Budowlanego stosuje się wyłącznie do prowadzonych i nie zakończonych robót budowlanych. W przedmiotowej sprawie obiekt budowlany został już zrealizowany i żadne roboty budowlane nie są prowadzone. Odnośnie art.51 ust.7 w zw. z art.50 Prawa Budowlanego, który ewentualnie mógłby mieć tu zastosowanie, to podkreślić należy, iż w dniu 2.02.2004r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu N. wydał decyzję znak: [....] zawierająca pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego obiektu. Zatem wszelkie kwestie dotyczące odstępstw od pozwolenia na budowę, warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, obowiązujących przepisów prawa itd. zostały już ocenione i zweryfikowane. Konkludując dopóki w obrocie prawnym pozostaje decyzja o pozwoleniu na użytkowanie budynku inwentarsko-składowego zlokalizowanego na działce nr [....] położonej w miejscowości H. oraz decyzja o pozwoleniu na budowę tego obiektu, brak jest podstaw do nakazania inwestorowi E.K. rozbiórki tego obiektu w całości lub w części. Dodać należy, iż obecny przebieg granic pomiędzy działkami nr [....] a nr [....] i nr [....] został w sposób konstytutywny dokonany w postanowieniu Sądu Rejonowego w N. , Wydział I Cywilny z dnia 22.02.2005r., sygn. akt Ns 8/02. W wyniku tego rozgraniczenia wszystkie te działki zmieniły konfigurację i powierzchnię oraz przyjęły nowe oznaczenie. Dopiero w stosunku do nowo ustabilizowanych granic działki nr [....] położenie obiektu, którego rozbiórki żąda skarżący, wynosi od 1 do 3 m od granicy z działkami [....] i [....] . Podsumowując stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a jej wydanie nastąpiło na podstawie oraz w ramach obowiązującego prawa. Zatem wobec braku podstaw o uwzględnienia skargi na podstawie art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1271 z późn. zm.) orzeczono o jej oddaleniu.