IV SA/Wr 563/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Protokolant Robert Hubacz, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia . r. nr . w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę. Postępowanie administracyjne w sprawie wszczęte zostało wnioskiem Z.R. z dnia 1 czerwca 2009 r. o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W przedmiotowym wniosku strona wskazała, że łączna powierzchnia użytkowa lokalu, który zajmuje wynosi 25,30 m 2, a wydatki na mieszkanie za ostatni miesiąc wyniosły 319,36 zł. Do wniosku strona załączyła deklarację o wysokości dochodów za miesiące marzec, kwiecień i maj 2009 r. oraz oświadczenie, że jest osobą długotrwale bezrobotną, a ostatni dochód jaki osiągnęła to zasiłek celowy z opieki społecznej w kwocie 350 zł, otrzymany w dniu 1 lutego 2009 r. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. działający z upoważnienia Prezydenta W. decyzją z dnia 23 lipca 2009 r. Nr wydaną z powołaniem się na przepisy art. 2, art.3 art. 5, art. 6, art. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.)(zwana dalej ustawą o dodatkach mieszkaniowych) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817 ze zm.) przyznał Z. R. od dnia 1 lipca 2009 r., na okres 6 miesięcy, dodatek mieszkaniowy w kwocie 223,55 zł miesięcznie. Dodatek ten przyznano na uzupełnianie wydatków za zajmowane na podstawie stosunku najmu, przez jedną osobę, mieszkanie komunalne Gminy W., położone przy ul. N. we W. Organ I instancji mając na uwadze deklarację strony o nie uzyskaniu przez nią żadnych dochodów w marcu, kwietniu i maju 2009 r. oraz przy uwzględnieniu wydatków poniesionych w czerwcu 2009 r. na mieszkanie w granicach powierzchni normatywnej, przyznał Z. R. dodatek mieszkaniowy w najwyższej dopuszczalnej wysokości, odpowiadającej 70 % miesięcznych wydatków. W odwołaniu od tej decyzji Z. R. wniósł o stwierdzenie wydania jej z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie o stwierdzenie bezczynności Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. w opłacaniu zaległości na koncie opłat w Zarządzie Zasobów Komunalnych Gminy W. za zajmowany przez niego lokal mieszkalny przy ul. N. Pod adresem organu pomocowego odwołujący podniósł również zarzut dezinformacji i celowej manipulacji oraz wniósł o uregulowanie przez ten organ zaległości, wypłacanie zaległych i należnych mu świadczeń, ewentualnie wypłacenie odszkodowania za wydaną decyzję, w wysokości dwudziestu pięciu tysięcy złotych. Decyzją z dnia 25 sierpnia 2009 r. Nr . Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzje organu I instancji . W uzasadnieniu decyzji ostatecznej podkreśliło, że dodatek mieszkaniowy, jak sama nazwa wskazuje, jest tylko dodatkiem uzupełniającym własne wydatki zajmującego mieszkanie. Kolegium przywołało przepis art. 6 ust. 10 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, według którego wysokość dodatku mieszkaniowego nie może przekraczać górnej granicy 70 % wydatków mieszkaniowych, przypadających na powierzchnię normatywną mieszkania lub 70 % faktycznych wydatków ponoszonych za lokal mieszkalny, jeżeli powierzchnia tego lokalu jest mniejsza lub równa normatywnej powierzchni. Z kolei organ administracji publicznej, właściwy w sprawach przyznawania dodatków mieszkaniowych, nie może przyznać wyższego dodatku niż do 70 % wydatków mieszkaniowych. Zdaniem Kolegium organ pierwszej instancji nie pozostaje w zwłoce z opłacaniem zaległości w opłatach mieszkaniowych, ani w wypłacaniu świadczeń. Jako bezpodstawny ocenił organ II instancji zarzut dezinformacji i celowej manipulacji. Zwrócił uwagę na to ,że udział w wydatkach mieszkaniowych osoby zajmującej mieszkanie, ponoszony z uzyskanych własnych środków finansowych, powinien wynosić co najmniej 30 % miesięcznych wydatków. W przypadku Z.R. udział z własnych przychodów w miesięcznych wydatkach mieszkaniowych, według wysokości opłat obowiązujących w czerwcu 2009 r., wynosił 95,81 zł. Natomiast uzyskanie środków na pokrycie obowiązującego udziału w wydatkach mieszkaniowych spoczywa na osobie uprawnionej do przyznania dodatku mieszkaniowego, a mogą one pochodzić na przykład z własnego majątku, własnych dochodów z zatrudnienia w różnych formach i zajęć zawodowych, z pomocy innych osób, z uznaniowych okresowych lub celowych zasiłków pomocy społecznej lub z pomocy instytucji charytatywnych. Według Kolegium przyznanie dodatku mieszkaniowego stanowi formę zwolnienia wnioskodawcy z obowiązku ponoszenia oznaczonej kwotowo części kosztów utrzymania zajmowanego przezeń mieszkania, zaś zakres udzielania pomocy określa ustawa o dodatkach mieszkaniowych, zgodnie z którą pomoc państwa ma charakter częściowy i nie pokrywa w całości wydatków na mieszkanie osoby uprawnionej do takiego dodatku. Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi wniesionej przez Z.R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. , w której domagał się on stwierdzenia, że decyzja organu I instancji wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wywodził , że pismem zarządcy lokalu z dnia 30 czerwca 2009 r. organ pomocowy został poinformowany o nie regulowaniu należności czynszowe za jego lokal i istnieje zaległość w opłatach. Podniósł, że celowo wydano decyzje z rażącym naruszeniem prawa, bowiem przepis art. 12 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie zezwala na ubieganie się o nowy dodatek przed uregulowaniem zaległości czynszowych. Skarżący wskazał również na swoją ciężką sytuację życiową, w tym fakt bezrobocia, z którym boryka się od dnia 3 czerwca 1997 r. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepisy ustawy z dnia 29 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), które legły u podstaw obu decyzji wydanych w sprawie regulują zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych oraz właściwości organów w tych sprawach. Regulacja ta ma walor kompletności, co oznacza, że orzekanie w przedmiocie dodatku mieszkaniowego nie wymaga stosowania innych ustaw. Przewidziany w przepisach tej ustawy dodatek mieszkaniowy, jest świadczeniem pieniężnym, które ma pomóc najemcy lub właścicielowi mieszkania, gdy nie jest w stanie samodzielnie pokryć wydatków na jego utrzymanie. Określono w niej warunki i kryteria jakie muszą być spełnione, aby wniosek o przyznanie tego świadczenia mógł być uwzględniony, na które składają się : tytuł prawny do lokalu (art. 2 ustawy), spełnienie kryterium dochodowego, (art. 3 ustawy), wielkość lokalu określona z uwzględnieniem normatywnej powierzchni lokalu (art.5 ustawy).Wskazane warunki i kryteria muszą być spełnione łącznie, aby możliwe było przyznanie dodatku mieszkaniowego w wysokości ustalonej zgodnie z zasadami określonymi w art. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W tym zakresie pozostaje poza sporem w badanej sprawie, że skarżący spełnia opisane wyżej warunki, co predestynuje go do przyznania takiej pomocy. Z materiału aktowego sprawy wynika w sposób niebudzący wątpliwości , że skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku , a lokal przez niego wynajmowany z zasobu komunalnego gminy spełnia kryteria uprawniające do przyznania dodatku. Wobec tego mają rację organy obu instancji , kiedy stwierdzają że powierzchnia lokalu mieszkalnego skarżącego oraz brak dochodu uprawnia go do otrzymania dodatku w najwyższej określonej procentowo wysokości, a mianowicie 70 % wydatków mieszkaniowych, przypadających na powierzchnię normatywną mieszkania, lub 70 % faktycznych wydatków ponoszonych za lokal mieszkalny, jeżeli powierzchnia tego lokalu jest mniejsza lub równa normatywnej powierzchni. Wobec tego przy prawidłowo ustalonym - nie kwestionowanym zresztą przez stronę- stanie faktycznym, organy administracji dokonały właściwej subsumcji przepisów prawa w tym zakresie, stosując przepisy prawa materialnego zgodnie z przedmiotem sprawy. W związku z tym jako nieuprawniony przedstawia się zarzut skargi jakoby organy orzekające w sprawie rażąco naruszyły prawo. Wbrew twierdzeniom skarżącego przepisy powołanej wyżej ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie zawierają przepisu, który przewidywałby możliwości ubiegania się o dodatek mieszkaniowy przed uregulowaniem zaległości czynszowych. W powyższym zakresie wskazać należy, że przepis art. 7 ust. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych stanowi, że dodatek mieszkaniowy przyznaje się na okres 6 miesięcy, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu złożenia wniosku. Ustawa nie określa, w jakiej dacie ma być zgłoszony wniosek ani nie wiąże z datą wniesienia wniosku, skutku w postaci utraty uprawnień materialnoprawnych, przysługujących stronie. Użyte w przytoczonym przepisie słowo "przyznaje", nie może być rozumiane inaczej niż jako wskazanie, że organ do którego wpłynął wniosek strony, rozpoznaje sprawę dotyczącą dodatku, badając spełnienie przez wnioskodawcę warunków wskazanych na wstępie, których spełnienie obliguje organ do jego przyznania. Konsekwentnie odmowa przyznania tego zasiłku, może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy wnioskodawca warunków tych nie spełnia, bądź w przypadkach wprost wskazanych w ustawie, czego przykładem jest przepis art. 7 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, według którego odmowa złożenia oświadczenia o stanie majątkowym stanowi podstawę do wydania decyzji o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego, jak również przepisy zawarte w art. 7 ust. 3 pkt 1 i 2 tej ustawy obligujące organ do odmowy przyznania dodatku w przypadku stwierdzonej w drodze wywiadu środowiskowego niezgodności deklaracji o dochodach i innych dokumentów ze stanem faktycznym. Natomiast okoliczność nieuregulowania należności czynszowych w okresie pobierania dodatku mieszkaniowego może jedynie skutkować wstrzymaniem wypłaty dodatku na okres trzech miesięcy w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast jeżeli uregulowanie zaległości nie nastąpi w ciągu 3 miesięcy od dnia wydania decyzji o wstrzymaniu wypłaty, decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego wygasa. Natomiast powoływanie sie przez skarżącego na przepis art. 12 ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest pozbawione doniosłości prawnej, gdyż przepis ten z dniem 1 stycznia 2004r. utracił moc obowiązującą i nie mógł stanowić podstawy orzekania w niniejszej sprawie, która wszczęta została w dniu 1 czerwca 2009 r. , a organy administracji zobowiązane były rozpatrzeć ją w oparciu o przepisy prawa materialnego obowiązującego w dacie wydania decyzji. Z kolei w zakresie zgłoszonego przez stronę żądania odszkodowania z tytułu wydania decyzji obarczonej wadą nieważności , informacyjnie jedynie wskazać należy, że sądy administracyjne nie są właściwe do orzekania w tych sprawach, a kognicję w tym zakresie sprawują sądy powszechne na mocy art. 417 Kodeksu cywilnego. Konkludując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja pierwszej instancji nie naruszają prawa, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny do oddalenia skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) .