V SA/Wa 1965/09

WyrokWSA w Warszawie2010-04-16

Skład orzekający: Izabella Janson, Andrzej Kania, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmawiające wydania zaświadczenia o wykreśleniu danych z wykazu cudzoziemców niepożądanych i Systemu Informacyjnego Schengen jest zgodne z prawem, jeśli dane te zostały wpisane na podstawie decyzji, która została następnie częściowo uchylona przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że wpis danych cudzoziemca do wykazu cudzoziemców niepożądanych i Systemu Informacyjnego Schengen nie mógł opierać się na decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy, która została częściowo uchylona przez sąd administracyjny. Uchylenie tej części decyzji powinno skutkować zmianą podstawy prawnej wpisu lub jego wykreśleniem. Organ nie przeprowadził właściwego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia aktualnego stanu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący, A. S., obywatel L., wniósł o wykreślenie jego danych z wykazu cudzoziemców niepożądanych i Systemu Informacyjnego Schengen. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił wydania takiego zaświadczenia, wskazując jako podstawę wpisu decyzję o odmowie nadania statusu uchodźcy i nakazie opuszczenia terytorium RP, a także art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnoprawnych, w tym brak podstaw do wpisu danych do wykazu i SIS, zwłaszcza w kontekście częściowego uchylenia przez WSA decyzji stanowiącej podstawę wpisu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2009 r. Zasądził od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz A. S. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2009 r. nr [...]; 2. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz A. S. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W piśmie z [...] maja 2009 r. obywatel L. A. S. wniósł o wykreślenie jego danych z wykazu cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany oraz z Systemu Informacyjnego Schengen. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców postanowieniem z [...] września 2009 r. odmówił wydania zaświadczenia o treści żądanej. W uzasadnieniu wskazano, iż wobec cudzoziemca w dniu [...] lipca 2007 r. Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców wydał decyzję o odmowie nadania statusu uchodźcy zawierającą nakaz opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie do [...] sierpnia 2007 r. wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] grudnia 2007 r. utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie i nakazała opuszczenie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. Wyjaśniono, iż z dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy wynika, iż powodem figurowania danych cudzoziemca w wykazie jest także art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2006 r. Nr 234, poz. 1694, z późn. zm.). W związku z powyższym dane cudzoziemca zostały umieszczone w wykazie z terminem obowiązywania wpisu do [...] grudnia 2010 r. i zgodnie z art. 134a pkt 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach przekazane do Systemu Informacyjnego Schengen do celów odmowy wjazdu na terytorium Schengen. Rozpoznając sprawę w następstwie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców postanowieniem z [...] października 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie własne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uzupełnionej pismem procesowym z 12 kwietnia 2010 r. skarżący wniósł o uchylenie obu zaskarżonych postanowień oraz zobowiązanie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do wykreślenia zbioru jego danych osobowych przechowywanych w wykazie cudzoziemców niepożądanych na terytorium RP i z Systemu Informacyjnego Schengen (SIS), a także o dopuszczenie dowodów z dokumentów załączonych do pisma z 12 kwietnia 2010 r. Wydanym w sprawie postanowieniom zarzucił naruszenie art. 128 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach w związku z art. 7, 8 i 218 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.); dalej: "k.p.a." w zw. z art. 131 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach wobec braku podstaw do zastosowania pierwszego z tych przepisów w wypadku wydania decyzji nieostatecznej z rygorem natychmiastowej wykonalności lub ostatecznej odmawiającej nadania statusu uchodźcy, która sama nie zawierała rozstrzygnięcia o wydaleniu wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2006 r. Nr 234, poz. 1695, z późn. zm.), ani nie informowała o istnieniu decyzji o wydaleniu i wstrzymaniu jej wykonania do czasu zakończenia postępowania o nadanie statusu uchodźcy, a także wobec braku przeprowadzenia właściwego postępowania wyjaśniającego wymaganego treścią art. 7 i 218 § 2 k.p.a. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 96 ust. 1 umowy międzynarodowej z dnia 19 czerwca 1990 r. – Konwencji wykonawczej do układu Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r. między Rządami Państw Unii Gospodarczej Beneluxu, Republiki Federalnej Niemiec oraz Republiki Francuskiej w sprawie stopniowego znoszenia kontroli na wspólnych granicach (Dz.U.UE.2000.239.19) w związku z art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 2007 r. o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w Systemie Informacyjnym Schengen oraz Systemie Informacji Wizowej (Dz. U. Nr 165, poz. 1170, z późn. zm.) w związku z art. 20, 21, 23 ust. 1 i związanego z nimi art. 24 rozporządzenia WE nr 1987/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie utworzenia, funkcjonowania i użytkowania Systemu Informatycznego Schengen drugiej generacji SIS II (Dz. Urz. UE L 381) oraz art. 128 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach w związku z dokonaniem wpisu skarżącego do SIS poza okolicznościami przewidzianymi w ww. art. 96 ust. 1 albo w związku z utrzymywaniem wpisu danych do wykazu mimo upływu jednego roku. Cudzoziemiec zarzucił ponadto naruszenie art. 11 i art. 77 § 1 i 4, art. 80 k.p.a. w związku z art. 124 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. w związku z art. 219 tego kodeksu, w związku z art. 131 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach wobec braku wskazania, tak w sentencji, jak i w uzasadnieniach skarżonych postanowień na to, by którakolwiek z ww. decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy sama zawierała rozstrzygnięcie o wydaleniu, albo by w dniu ich wydania, obowiązywała – w stosunku do danego cudzoziemca jakakolwiek decyzja o wydaleniu, której wykonanie byłoby wstrzymane z mocy art. 33 ust. 1 pkt 3 lub ust. 4 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a w konsekwencji, by którakolwiek z tych decyzji mogła uzasadniać wpis danych skarżącego do wykazu i SIS z terminem obowiązywania do [...] grudnia 2010 r. W konsekwencji powyższego skarżący zarzucił także obrazę art. 217 § 1 lub art. 219 k.p.a. w związku z art. 131 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach wobec braku wydania zaświadczenia, iż dane skarżącego uległy wykreśleniu z wykazu lub (i) SIS wobec umieszczenia ich w wyniku błędu lub ze względu na upływ terminu, w którym takie dane w przedmiotowym wykazie lub (i) w SIS mogły figurować. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko i argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a.", w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o treści żądanej jest wydawane poza ramami postępowania administracyjnego ogólnego, zatem dopuszczalność wniesienia skargi wynika z przepisu art. 3 § 2 pkt 4 k.p.a., bo chodzi w tym przypadku o czynności z zakresu administracji publicznej (materialno-techniczne), które dotyczą stwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w powyższym zakresie Sąd uznał skargę za zasadną. Cudzoziemiec, działając na podstawie art. 131 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, złożył wniosek o wykreślenie jego danych osobowych zawartych w wykazie cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany oraz z Systemu Informacyjnego Schengen. Zgodnie z art. 131 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach w postępowaniu wszczętym na wniosek, o którym mowa w ust. 1, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców udziela cudzoziemcowi tylko informacji o wpisaniu jego danych osobowych do wykazu lub Systemu Informacyjnego Schengen do celów odmowy wjazdu, terminie obowiązywania wpisu, podstawie prawnej wpisu, a w przypadkach, o których mowa w art. 128 ust. 1 pkt 1 i 2, także o podstawie faktycznej wpisu. W zaskarżonym postanowieniu wskazano, iż podstawę prawną wpisu stanowi art. 128 ust. 1 pkt 1, a także art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Zgodnie z art. 128 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach w wykazie przechowuje się dane cudzoziemca, wobec którego została wydana ostateczna decyzja o wydaleniu, decyzja o cofnięciu zezwolenia na osiedlenie się z przyczyny, o której mowa w art. 68 ust. 1 pkt 1-3, decyzja o cofnięciu zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE z przyczyny, o której mowa w art. 69 ust. 1 pkt 2, lub decyzja o odmowie nadania statusu uchodźcy, zawierająca orzeczenie o wydaleniu, o której mowa w art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Należy w tym kontekście zauważyć, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 1 lipca 2008 r. sygn. akt 226/08 uchylił decyzję Rady do Spraw Uchodźców z [...] grudnia 2007 r. w przedmiocie odmowy nadania wnioskodawcy statusu uchodźcy oraz nakazania opuszczenia terytorium RP w zakresie utrzymania w mocy pkt 2 decyzji Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z [...] lipca 2007 r. oraz w części nakazującej opuszczenie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja w uchylonej części nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Uchylenie ostatecznej decyzji Rady w części nakazującej opuszczenie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanowić powinno podstawę dokonania zmian w wykazie przez wykreślenie jednej z podstaw prawnych wpisu – art. 128 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. W konsekwencji należy zatem uznać, iż informacja o podstawie prawnej wpisu nie została poprzedzona postępowaniem wyjaśniającym, które zmierzałoby w kierunku ustalenia stanu prawnego wymagającego potwierdzenia zaświadczeniem. Podkreślenia wymaga przy tym, iż w przypadku, gdy zaświadczenie dotyczy okoliczności faktycznych i prawnych powiązanych ściśle ze sobą, własne dane urzędowe organu powinny być uzupełnione w toku postępowania wyjaśniającego (por. uchwała NSA z 21 grudnia 1998 r., OPK 12/98, ONSA 1993, Nr 2, poz. 48). Ponadto, należy wskazać, iż informując o terminie obowiązywania wpisu organ ograniczył się do wskazania podstawy prawnej umieszczenia danych w wykazie na okres 3 lat od ostatniego dnia terminu opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który został określony w decyzji Rady z [...] grudnia 2007 r. uchylonej przez Sąd w części nakazującej opuszczenie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Brak jest zatem wskazania podstawy prawnej dla umieszczenia danych w wykazie na określony ustawowo okres w stanowiącym według organu podstawę wpisu przypadku, o którym mowa w art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 135 oraz art. 146 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło