II SA/Kr 816/10
WyrokWSA w Krakowie2010-10-06
Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Mirosław Bator, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły zakres faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji rolnej, opierając się wyłącznie na zmianach w ewidencji gruntów i nie uwzględniając definicji działalności rolniczej oraz wcześniejszych wytycznych sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego. Organy nie dokonały wnikliwej oceny faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji rolnej, opierając się na błędnych przesłankach i nie uwzględniając wiążących wytycznych sądu zawartych w poprzednim orzeczeniu, a także definicji działalności rolniczej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntu z produkcji rolnej. Organ I instancji wydał decyzję zezwalającą na wyłączenie 0,0478 ha gruntu z produkcji rolnej, powołując się na inwentaryzację powykonawczą, która wykazała faktyczne wyłączenie większego obszaru niż zezwalała na to wcześniejsza decyzja. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił błędy w ustaleniu stanu faktycznego i błędną definicję użytkowania rolniczego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie WSA Mirosław Bator Jacek Bursa / spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2010 r. sprawy ze skargi M.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 21 kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na wyłączenie gruntu z produkcji rolnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego M.Z. kwotę 200 / dwieście / złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
II SA/Kr 816/10
Uzasadnienie
wyroku z 6 października 2010 roku.
Dnia [...] stycznia 2010 roku Starosta K. wydał decyzję, znak [...] , orzekającą o zezwoleniu na wyłączenie z produkcji rolnej gruntu o powierzchni 0,0478 ha, stanowiącego w całości użytki rolne w klasie R III a, wchodzącego w skład nieruchomości oznaczonej jako działka nr 1 położonej w miejscowości M. , gmina W. oraz ustalającej wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania ww. gruntu na cele nierolnicze.
W uzasadnieniu niniejszej decyzji organ I instancji wskazał, iż przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte z urzędu na podstawie art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w związku z faktem, iż wynikający z inwentaryzacji powykonawczej (wykaz zmian gruntowych sporządzony przez geodetę uprawnionego E.K. ) zakres faktycznego wyłączenia z produkcji rolnej gruntu wchodzącego w skład dz. 1 dotyczył całości przedmiotowej tj. pow. 0,0778 ha, podczas, gdy decyzja Starosty K. z dnia [...] października 2005 roku, znak [...], zezwalała jedynie na wyłączenie użytków rolnych o powierzchni 0,0300 ha z przeznaczeniem pod budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Dodatkowo ustalenia te zostały potwierdzone przez dokonany dnia 28 października 2009 roku na nieruchomości pomiar kontrolny - oględziny dotyczące zakresu faktycznego wyłączenia gruntu stanowiącego przedmiotową działkę z produkcji rolnej, zgodnie z wytycznymi wskazanymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 maja 2009 roku, sygnatura akt II SA/Kr 345/09.
Od przedmiotowej decyzji odwołanie złożył dnia 4 marca 2010 roku M.Z. , wyrażając swoje niezadowolenie z rozstrzygnięcia Starosty K. oraz wnosząc o "(...) wycofanie, zaniechanie lub umorzenie naliczania tej bezsensownej opłaty za wyłączenie z produkcji rolnej terenu działki 1 w miejscowości M. (...)".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu zażalenia i zapoznaniu się z materiałem zgromadzonym w sprawie decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 roku [...]) utrzymało w mocy zaskarżona decyzję.
W uzasadnieniu wskazało, że zgodnie z regulacją zawartą w art. 7 i następne ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych zwaną dalej ustawą, przeznaczenie m.in. gruntów rolnych na cele nierolnicze wymaga zezwolenia w drodze decyzji. Jednocześnie art. 11 ustawy doprecyzowując regulację z art. 7 ustawy, stanowi w ust. 1, iż wyłączenie z produkcji rolnej użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych m.in. do klasy R III a - czyli takiej jaką zgodnie z zalegającymi w aktach dokumentami posiada działka nr 1 - może nastąpić jedynie po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie. Zaś w decyzji dotyczącej wyłączenia z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, IIla, Illb, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne określa się obowiązki związane z wyłączeniem (ust 1a). Przepis ten ponadto przesądza w ust. 4, że wydanie ww. decyzji o wyłączeniu z produkcji rolnej, następuje przed uzyskaniem pozwolenia na budowę. Dodatkowo ustawodawca w artykule 28 ust 1 i 2 ustawy przesądził, iż w razie stwierdzenia, że grunty zostały wyłączone z produkcji niezgodnie z przepisami niniejszej ustawy, sprawcy wyłączenia ustala się opłatę w wysokości dwukrotnej należności. Natomiast w razie stwierdzenia, że grunty przeznaczone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele nierolnicze lub nieleśne zostały wyłączone z produkcji bez decyzji, o której mowa w art. 11 ust, 1 i 2, decyzje taką wydaje się z urzędu, podwyższając jednocześnie wysokość należności o 10 %. Zaś art. 5 ust. 1 ustawy przesądza, że co do zasady organem właściwym w sprawach ochrony gruntów jest starosta. Z materiałów zgromadzonych w aktach sprawy w sposób bezsporny wynika, iż decyzją Starosty K. z dnia [...] października 2005 roku, znak [...], zezwolono na wyłączenie z produkcji rolnej gruntu stanowiącego użytki rolne o pow. 0,0300 ha (w tym: 0,0300 ha R III a) wchodzącego w skład działki nr 1 o pow. po 0,0778 ha, położonego w miejscowości M. , gmina W. , z przeznaczeniem pod budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Natomiast geodeta uprawniony E.K. , działając na zlecenie właściciela nieruchomości (tj. Pana M.Z. ), złożyła w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w K. sporządzoną przez siebie dokumentację tj. inwentaryzację powykonawczą budynku wraz z przestrzennym rozmieszczeniem elementów zagospodarowania dla działki 1 (zaklauzulowaną w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej w K. dnia 1 sierpnia 2007 roku za numerem [...]) wraz z wykazem zmian gruntowych na działce nr 1 położonej w miejscowości M. . Z przedmiotowego dokumentu wynika w sposób niebudzący wątpliwości, iż nastąpiła na działce 1 zmiana użytku z "R III a" o pow. 0,08 ha" na "B" w zakresie 0,0778 ha. Innymi słowy zmiana użytku z "R III a" na "B" nastąpiła w stosunku do większego obszaru ww. działki niż wynikałoby to z ww. decyzji Starosty K. Na tej podstawie Starosta K. dnia [...] grudnia 2007 roku wydał decyzję, znak [...], orzekającą o wprowadzeniu w operacie ewidencji gruntów dla obrębu M. , gmina W. zmiany użytku: w działce nr 1 o pow. 0,08 ha (0,0778 ha), z użytków: "R III a - 0,08 ha", na użytek: "B - 0,0778 ha" - zgodnie z ww. operatem pomiarowym. Z kolei zmiana użytku w ww. działce, czyli wyłączenie z produkcji rolnej większego obszaru przedmiotowych działek o 0,0478 ha bez uprzedniej decyzji zezwalającej na wyłączenie, spowodowało - zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 28 ust. 2 ustawy z uwzględnieniem ustawowego wyłączenia z art. 12 a ustawy - wszczęcie z urzędu przez Starostę K. dnia [...] września 2008 roku postępowania (znak [...]) w sprawie wyłączenia z produkcji rolnej części przedmiotowej działki o pow. 0,0278 ha, które zostało zakończone wydaniem zakwestionowanej przez Skarżącego decyzji, a następnie utrzymującej jej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] grudnia 2008 roku, znak [...]. Następnie obie decyzje zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie z dnia 20 maja 2009 roku, sygnatura akt II SA/Kr 345/09. W przedmiotowym orzeczeniu WSA w Krakowie wskazał, iż "przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji będzie miał na względzie, że istnienie przesłanek z art. 28 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych winien ustalić na podstawie wszelkich możliwych dowodów. Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może się przyczynić do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Opierając swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na opisanych wyżej dowodach z dokumentu, organy orzekające w niniejszej sprawie naruszyły obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego." Wobec powyższego, Starosta K. realizując wskazania Sądu - wyznaczył na dzień 28 października 2009 roku oględziny na terenie przedmiotowej nieruchomości, celem przeprowadzenia pomiaru kontrolnego i zweryfikowania terenu ww. działki wyłączonego z produkcji rolnej, o czym zawiadomił właściciela nieruchomości Pana M.Z. . W wyniku przeprowadzonej wizji zweryfikowano dokumentację - inwentaryzację powykonawczą sporządzoną przez Panią E.K. i sposób rzeczywistego użytkowania działki nr 1 . Z mapy poglądowej naniesionej na kopię mapy sytuacyjno wysokościowej w skali 1:500 (karta akt [...]), szkicu z zwymiarowanymi powierzchniami użytków (karta akt [...] ) oraz notatki służbowej sporządzonej podczas ww. oględzin (karta akt [...]) zdaniem organu jednoznacznie wynika, iż cały obszar działki nr 1 obręb M. został wyłączony z produkcji rolnej, co pozostaje w zgodzie z dokumentacją powykonawczą przedłożoną przez Skarżącego i przyjętą do zasobu Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej w K. Wobec czego Starosta K. w dniu [...] stycznia 2010 roku wydał zaskarżoną decyzję. W świetle powyższego zdaniem SKO zarzuty podniesione w odwołaniu przez Skarżącego M.Z. nie są zasadne, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Jednocześnie Kolegium wyjaśniło, że wbrew twierdzeniom Skarżącego, WSA w Krakowie w wyroku z dnia 20 maja 2009 roku, sygnatura akt II SA/Kr 345/09 nie podważył wartości merytorycznej dokumentacji powykonawczej przygotowanej przez geodetę uprawnionego E.K. , a jedynie nakazał organom administracji przeprowadzenie dodatkowych dowodów potwierdzających zakres faktycznego wyłączenia z produkcji rolnej gruntu na działce nr 1 obręb M. , czemu w ocenie Kolegium organ I instancji uczynił w pełni zadość. Ponadto zdaniem Kolegium rozpoznającego przedmiotowe odwołanie, przygotowana w niniejszej sprawie przez uprawnionego geodetę i przyjęta do Państwowego Zasobu inwentaryzacja powykonawcza, stanowi niewątpliwie dokument urzędowy i ma moc dowodową w rozumieniu art. 76 k.p.a. Stanowi także o tym wprost art. 22 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity Dz.U. 2005, Nr 240, póz. 2027 z późniejszymi zmianami). Jednocześnie z tego też przepisu, który stanowi lex specialis w stosunku do przepisów k.p.a. w tym zakresie to na właścicielach nieruchomości, a nie na organie ciąży obowiązek przedłożenia dokumentów stanowiących podstawę zmian w ewidencji prowadzonej przez starostę.
Z powyższych przyczyn Kolegium orzekło jak na wstępie.
Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wniósł M.Z. .
W uzasadnieniu wskazał, że nie zgadza się z treścią i uzasadnieniem tej decyzji, która jest dla niego krzywdząca, nie do przyjęcia i jest niezgodna z obowiązującym prawem. Wydana decyzja Starosty K. jest decyzją błędną, która orzeka o zezwoleniu na wyłączenie z produkcji rolnej gruntu o powierzchni 0,0478 ha, stanowiącego użytki rolne w klasie R llla, wchodzącego w skład jego nieruchomości oznaczonej jako działka nr 1 położonej w miejscowości M. , gmina W. . Jest to decyzja niezgodna z prawdą, ponieważ wyłączenie z produkcji rolnej gruntu nastąpiło bezpodstawnie i wbrew jego woli, gdyż na przedmiotowym gruncie prowadzi działalność rolniczą. Wizja lokalna w dniu 28-10-2009 r. dokonana przez przedstawicieli Starostwa Powiatowego w K. niczego do sprawy nie wnosi. Oględziny oraz opinia wykonana przez pracowników Starostwa Powiatowego czyli organu naliczającego opłatę, zdaniem skarżącego z założenia nie może być bowiem obiektywna. Opinia po oględzinach jest opisana w decyzji od której się odwołuje. Jest tam mowa między innymi o trawniku, krzewach, zieleni, jednocześnie podniesiono, że teren ten nie jest użytkowany rolniczo z czym się skarżący nie zgadza, m.in. dlatego, że oględziny komisji niestety jakoś nie uwzględniły obecności dwuletnich nasadzeń krzewów borówki amerykańskiej, której owoce są spożywcze. Następnie skarżący poruszył problem definicji: produkcji rolnej, wyłączenia z produkcji rolnej, użytkowania rolniczego oraz działalności rolniczej. Z treści skargi wynika, że jego zdaniem nie wiadomo jakimi kryteriami kierowały się w tym zakresie organy wydające decyzje. Według skarżącego, niezabudowana powierzchnia jego działki jest nadal użytkowana rolniczo. Są bowiem na niej nasadzenia roślin ozdobnych, krzewów i iglaków, co jest zgodne z produkcją takich nasadzeń na własne potrzeby. Są również nasadzenia poziomek na własne potrzeby oraz borówki amerykańskiej. W najbliższym okresie sadowniczym zamierzam poszerzyć nasadzenia o krzewy owocowe typu porzeczka czarna i czerwona. W związku z tym skarżący przytoczył definicję działalności rolniczej publikowaną na stronie internetowej przez Główny Urząd Statystyczny, w świetle której:
"Do działalności rolniczej zaliczamy działalność związaną z uprawą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, która obejmuje: wszystkie uprawy rolne, warzywnictwo i ogrodnictwo, szkółkarstwo, hodowlę i nasiennictwo roślin rolniczych i ogrodniczych, chów i hodowlę zwierząt (bydła, owiec, kóz, koni, trzody chlewnej, drobiu, pszczół, królików, zwierząt łownych utrzymywanych na rzeź itp.), produkcję surowych nieprzetworzonych produktów zwierzęcych (mleka, jaj konsumpcyjnych i wylęgowych, wełny, miodu itp..) oraz działalność polegającą na utrzymywaniu gruntów rolnych już niewykorzystywanych do celów produkcyjnych według zasad dobrej kultury rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska (zgodnie z normami)".
Następnie przytoczył definicje publikowane (również na stronie internetowej) przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w myśl których:
grunty rolne – oznaczają użytki rolne obejmujące grunty orne, trwałe użytki zielone (trwałe łąki i trwałe pastwiska), uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe; trwałe użytki zielone - grunt zajęty pod uprawę traw lub innych pasz z roślin zielnych naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (wysiewanych), niepodlegający płodozmianowi w gospodarstwie przez okres pięciu lat lub dłużej, z wyłączeniem obszarów odłogowanych.
W związku z powyższym skarżący po raz kolejny zaznaczył, iż uważa że ma rację, że niezabudowana część jego działki w M. numer 1` jest terenem rolnym, jest terenem zielonym, jest użytkiem zielonym. Zgodnie natomiast z ustawą z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych i ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - przy zmianie przeznaczenia gruntu z rolnego na budowlany nie trzeba wyłączać z produkcji rolnej całej działki i płacić za to związanych z tym opłat, lecz wyłączyć można tylko część działki niezbędną pod budowę budynku mieszkalnego wraz z infrastrukturą towarzyszącą (ciągami komunikacyjne, zbiornik na ścieki). Tak więc sytuacja na jego działce jest w pełni zgodna z prawem, a wyłączenie z produkcji rolnej całej działki było nieporozumieniem zaistniałym w trakcie składania operatu powykonawczego. Powykonawczy operat geodezyjny jego inwestycji mógł zostać przyjęty do zasobu geodezyjnego pod warunkiem dokonania przez geodetę zmiany użytku całej działki o pow. 0,0778 ha na działkę budowlaną, przy czym skarżący nie sądził, że będzie to jego kosztem. Wykaz zmian gruntowych sporządzony przez uprawnionego geodetę E.K. , na który powołuje się w uzasadnieniu organ l instancji został wykonany przez geodetę w sposób wymuszony. Zmiany klasyfikacji gruntu E.K. wprowadziła na wyraźne polecenie urzędnika w Wydziale Geodezji Kartografii i Katastru i Gospodarki Nieruchomościami pana A.K. , pod rygorem nie przyjęcia operatu do zasobów geodezyjnych. Oczywiście uniemożliwiłoby to zakończenie inwestycji i otrzymanie pozwolenia na użytkowanie domu. W takiej sytuacji geodeta E.K. postanowiła zmienić klasyfikację gruntu na całej powierzchni działki. Niestety w tamtym czasie nie miała wiedzy o możliwych konsekwencjach finansowych na jakie go narazi, a urzędnicy nie poinformowali jej o możliwych wysokich opłatach za takie zmiany klasyfikacji gruntu. W związku z tym również skarżący nie został o takich możliwych naliczeniach opłat poinformowany przez działającą w jego imieniu geodetę . W związku z powyższym, skarżący zawnioskował o wprowadzenie zmian użytków gruntowych na jego działce zgodnie ze stanem faktycznym oraz unieważnienia Decyzji Starosty K. nr [...] z dnia [...].01.2010 r., która rażąco narusza jego interes prawny. Złożył również wniosek o nakazanie wykonania ponownego operatu powykonawczego, albo jego poprawienie, lub wykorzystanie pomiarów pracowników Starostwa Powiatowego w K. aby wyodrębnić tereny zielone, czyli część rolną działki i część zabudowaną, przy czym wskazał, że nie kwestionuje, że powierzchnia zabudowy dotycząca terenu utwardzonego przekroczyła obszar wyłączony z produkcji rolnej 0,03ha, ale nie przekroczyła 0,05ha i w związku z tym dla uproszczenia procedury i redukcji kosztów zgadza się na wyłączenie z produkcji rolnej terenu utwardzonego do 0,05 ha bez dodatkowych opłat, a jednocześnie wnioskuje o przywrócenie statusu terenu rolniczego dla reszty działki czyli 278 m2 lub: wycofanie, anulowanie, umorzenie naliczania opłaty za wyłączenie z produkcji rolnej terenu powyżej 0.05ha.
Ponadto skarżący złożył wniosek o wszczęcie postępowania mediacyjnego, przy czym wniosek ten został przez niego cofnięty na rozprawie w dniu 6 października 2010 roku.
W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwaną dalej "ppsa". Orzekanie – w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie rozważań prawnych wskazać należy, że w przedmiocie operatu powykonawczego sporządzonego przez geodetę E.K., w wyroku z dnia 20 maja 2009 roku (II SA/Kr 345/09), WSA w Krakowie wyraził jednoznaczny pogląd, że operat ten nie może być wyłącznym dowodem do poczynienia przez organ ustaleń, że cała działka nr 2 została wyłączona z produkcji rolnej. Poglądem tym tak organy, jak i Sąd rozpoznający sprawę są związane na podstawie art. 153 ppsa. Ponadto w przywołanym wyroku Sąd wyraził pogląd, że granice związania organu ostateczną decyzją Starosty K. z dnia [...] grudnia 2007 roku, orzekającej o wprowadzeniu w operacie ewidencji gruntów zmiany użytku działki nr 2 , obręb M. , gmina W. , z użytków "R III a – 0,08 ha" na użytek "B – o,0778 ha", ograniczają się wyłącznie do granic sprawy zakończonej tą decyzją. Przedmiotem jej rozstrzygnięcia były bowiem wyłącznie zmiany w ewidencji, a nie wyłączenie z produkcji rolnej, natomiast żaden przepis prawa nie łączy obowiązku uiszczania opłat za wyłączenie gruntu z produkcji rolnej, z decyzją o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów. W końcowej części swoich rozważań, Sąd wyraził również pogląd – powołując się w tym zakresie na orzecznictwo NSA i WSA w Warszawie - że "zezwolenie na wyłączenie gruntów na działce budowlanej powinno obejmować tylko taką powierzchnię, na jakiej rozpoczęto inne niż rolnicze lub leśne wykorzystanie gruntu, a zatem powierzchnię pod inwestycją i towarzyszącą jej infrastrukturą". Rzeczą organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy miało być natomiast ustalenie na podstawie wszelkich możliwych dowodów, jaka powierzchnia gruntu na przedmiotowej działce została faktycznie wyłączona z użytkowania rolniczego, przy uwzględnieniu ocen prawnych wskazanych w w/w wyroku.
Tymczasem po ponownym rozpoznaniu sprawy, organ I instancji przy realizacji w/w wytycznych WSA w Krakowie, ograniczył się w zasadzie wyłącznie do przeprowadzenia wizji na działce należącej do skarżącego, niejako nie zauważając powyżej przytoczonych poglądów prawnych. Powyższy zarzut dotyczy również zaskarżonej decyzji albowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. , utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, zasadniczo ograniczyło się do zajęcia analogicznego stanowiska jak w decyzji z [...] grudnia 2009 roku i polemiki z poglądami prawnymi WSA, wiążącymi organy w niniejszej sprawie. Podkreślić w tym miejscu należy, że organ I instancji zamiast przy ponownym rozpoznaniu sprawy ściśle zrealizować wytyczne Sądu, zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 maja 2009 roku (II SA/Kr 345/09), wbrew nim wyraża pogląd, mający bezpośredni wpływ na treść decyzji, że "przez grunt wyłączony z produkcji rolniczej nie można uznać tylko gruntu bezpośrednio zajętego pod budynek i dojazd... W ocenie organu teren zielony (trawnik) przy budynku, krzewy ozdobne, oczka wodne, skalniaki, powierzchnie utwardzone – nie jest to grunt użytkowany rolniczo, nie jest to teren wykorzystywany do prowadzenia produkcji rolniczej". Powyższe stanowisko pozostaje nie tylko w sprzeczności z oceną prawną wyrażoną przez WSA w powyżej powołanym wyroku, ale również z definicjami działalności rolniczej, czy gruntów rolnych, przytoczonymi w skardze. O ile definicje te nie są dla organu wiążące, to jednak zaznaczyć należy, że dla wydania decyzji orzekającej o wyłączeniu z produkcji rolnej, konieczne jest właściwe zdefiniowanie terminu: "wyłączenie z produkcji rolnej" oraz uzasadnienie dlaczego w ocenie organu, w konkretnym wypadku, doszło do wyłączenia gruntu z takiej produkcji. W ocenie Sądu rozpoznającego sprawę, żaden z organów tego należycie nie uczynił, albowiem przytoczenie fragmentu art. 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie daje podstaw do automatycznego wyciągnięcia wniosków, że "wystarczającym dla określenia rodzaju użytku, jest ustalenie oznaczenia użytku w ewidencji gruntów". Właściwa wykładnia tego przepisu prowadzi bowiem do wniosku, że również grunty, które nie są określone w ewidencji gruntów jako użytki rolne, mogą być w rozumieniu ustawy gruntami rolnymi, jak np. oczka wodne – art. 2 ust. 1 pkt 11 w/w ustawy. Ponadto definicja "wyłączenia gruntów z produkcji" zawarta w art. 4 pkt 11 ustawy, wymaga zdefiniowania terminu: "innego niż rolnicze lub leśne użytkowanie gruntów", czego organ nie uczynił.
Tym samym uzasadnienie co do przyczyn wyłączenia całej przedmiotowej działki z produkcji rolnej jest błędne, lakoniczne i jak już powyżej wskazano, nie uwzględnia poglądów prawnych wyrażonych w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 maja 2009 roku (II SA/Kr 345/09). Ocena powyższych uchybień prowadzi do wniosku, że przy rozpoznaniu niniejszej sprawy administracyjnej, organy dopuściły się naruszenia przepisów postępowania i przepisów prawa materialnego, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, co czyni skargę uzasadnioną.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, rzeczą organu będzie zatem dokonanie wnikliwej oceny, czy przy uwzględnieniu ocen prawnych zawartych w niniejszym, jak również w wyroku WSA w Krakowie z dnia 20 maja 2009 roku (II SA/Kr 345/09), doszło do wyłączenia z produkcji rolnej powierzchni działki nr 1 położonej w miejscowości M. , gmina W. w zakresie większym (i ewentualnie jakim) niż wynikający z decyzji Starosty K. z dnia [...].10.2005 roku i wydanie w tym przedmiocie stosownego aktu.
Mając na uwadze powyższe, uznając skargę za uzasadnioną, orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c, art. 135 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,
przy czym o kosztach na podstawie art. 200, art. 209 i art. 210 § 1 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło