IV SA/Po 1071/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki /spr./ Sędziowie WSA Bożena Popowska WSA Anna Jarosz Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2011r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego Poznań – Nowe Miasto na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] maja 2010r. nr [...] w przedmiocie zaopiniowania proponowanego podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. IV SA/Po 1071/10 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. Dyrektor Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego "G." w P., działając na podstawie art. 93 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2004 r. nr 261, poz. 2603 ze zm.), pozytywnie zaopiniował proponowany podział nieruchomości położonej w P., oznaczonej: obręb Ż., arkusz [...], działka nr [...], zapisanej w KW nr [...], jako współwłasność Usługowej Spółdzielni "H." w P., Handlowo-Usługowej Spółdzielni "S.[...]" w P., "S." P. Spółdzielni Spożywców w P., Spółdzielni Handlowej "B." w P. oraz S. M., jako zgodny z planem miejscowym. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Zgodnie z zapisami obowiązującego dla w/w nieruchomości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów P. Centrum Logistycznego F.-Ż., uchwalonego przez Radę Miasta Poznania uchwałą nr XL/419/V/2008 z [...] lipca 2008 r. (Dz.Urz. Woj. Wlkp. Nr 155, poz. 2699), działka oznaczona na wstępnym projekcie podziału numerem 1 znajduje się na terenie oznaczonym 2KD-L – tereny dróg publicznych, ulica klasy lokalnej. Zaproponowany podział jest zgodny z ustaleniami wskazanego planu miejscowego. Zażalenie na postanowienie wniosła Spółdzielnia Handlowa "B." w P., która zarzuciła mu naruszenie art. 1, art. 2, art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 6 i art. 65 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 93 ust. 1 i art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W ocenie strony nie ma racjonalnego uzasadnienia do dzielenia drogi wewnętrznej na terenie stanowiącym współwłasność Spółdzielni wobec istnienia już drogi lokalnej. Postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu uchyliło postanowienie organu I instancji w całości i umorzyło postępowanie w sprawie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem organu odwoławczego zażalenie zasługiwało na uwzględnienie, ale z innych powodów niż wskazała odwołująca się Spółdzielnia. Organ wskazał, że według art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami podziału nieruchomości można dokonać z urzędu, jeżeli jest on niezbędny do realizacji celów publicznych. W rozpatrywanym przypadku chodzi o wydzielenie nieruchomości pod drogę publiczną. Zgonie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz.U. 2008 r., nr 193, poz. 1194 ze zm.), które to przepisy na podstawie art. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami należy uznać za przepisy odrębne, mające pierwszeństwo w stosowaniu i wyłączające zatem stosowanie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zatwierdza się podział nieruchomości. W tej sytuacji organ I instancji powinien wziąć pod uwagę, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, ustawa ta określa zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115, nr 23, poz. 136 i nr 192, poz. 1381 oraz z 2008 r. nr 54, poz. 326), zwanych dalej "drogami", a także organy właściwe w tych sprawach. Ponieważ podział nieruchomości ma nastąpić w celu wydzielenia publicznej drogi gminnej to postępowanie w tej sprawie winno się toczyć na zasadach określonych w ustawie o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Zgodnie z tą ustawą organem właściwym do rozpatrzenia wniosku zarządcy drogi o realizację inwestycji drogowej jest starosta. Pismem z dnia [...] listopada 2010 r. Prokurator Rejonowy P. – [...]. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie SKO w Poznaniu z dnia [...] maja 2010 r. Prokurator zarzucił postanowieniu rażące naruszenie prawa tj. art. 1 ust. 1 oraz art. 11i ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych poprzez przyjęcie, iż przepisy te w ogóle wyłączają stosowanie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w jakimkolwiek procesie realizacji inwestycji drogowej, podczas gdy wykładnia w/w przepisów prowadzi do wniosku, iż wyłączone jest stosowanie tejże ustawy tylko w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Zdaniem Prokuratora interpretacja naruszonych przepisów prowadzi do wniosku, iż norma prawna tam zawarta nie wyłącza generalnie stosowania ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a czyni to jedynie w zakresie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej i to tylko w sytuacji, gdy w ogóle znajdzie zastosowanie ustawa szczególna z 10 kwietnia 2003 r. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga w niniejszej sprawie okazała się zasadna. Przepisy art. 97 ust. 3 pkt 1 oraz art. 93 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowią, że podziału nieruchomości można dokonać z urzędu, jeżeli jest to niezbędne do realizacji celów publicznych oraz jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Nieruchomość staje się niezbędna na cel drogi publicznej w chwili wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym dokonano ustaleń co do przebiegu drogi publicznej (po. wyrok NSA z dnia 19 marca 2008 r. o sygn. akt I OSK 410/07, System Informacji Prawnej "Lex" nr 453975). W niniejszej sprawie w dniu [...] lipca 2008 r. uchwalony został dla obszaru, na którym znajduje się przedmiotowa nieruchomość, plan miejscowy. Wskazana w postanowieniu organu I instancji uchwała Rady Miasta Poznania została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z dnia 15 września 2008 r. i weszła w życie po upływie 30 dni od daty ogłoszenia (§ 16 uchwały nr XL/419/V/2008). Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami celem publicznym jest wydzielenie gruntów pod drogi publiczne. W dniu 10 kwietnia 2003 r. uchwalona została ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Ustawą z dnia 18 października 2006 r. o zmianie w/w ustawy zmieniono tytuł ustawy na: ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (por. art. 1 pkt 1 ustawy z 18 października 2006 r. – Dz.U. Nr 220, poz. 1601). Ustawą z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy z 10 kwietnia 2003 r. uchylono m.in. dotychczasowy art. 10, który brzmiał – w sprawach dotyczących lokalizacji dróg przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym nie stosuje się. Wobec powyższego zgodzić się należy ze stanowiskiem skarżącego, iż od chwili wejścia w życie ostatnio omówionej nowelizacji tj. od 10 września 2008 r. stosowanie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jest wykluczone. Również w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 listopada 2008 r. o sygn. II OSK 1417/07 wskazano, że art. 10 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. utracił moc z dniem 10 września 2008 r., a więc do tego czasu w sprawie drogi zaliczonej do dróg publicznych kategorii gminnej nie miały zastosowania przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zdaniem NSA wyłączenie stosowania ustawy o planowaniu oznaczało, że wszelkie zasady wynikające z tej ustawy nie mają zastosowania do spraw z zakresu dotyczącego lokalizacji dróg. W świetle powyższego stanowiska należy więc przyjąć, że od dnia 10 września 2008 r. jedynym przepisem ustawy z 10 kwietnia 2003 r., nawiązującym wprost do przepisów ustawy o planowaniu jest art. 11i ust. 2 o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, który stanowi, że w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Tak więc nadal obowiązują przepisy dopuszczające podział nieruchomości w trybie art. 97 ustawy o gospodarce nieruchomościami i możliwe jest planowanie celu publicznego w postaci budowy drogi w oparciu o przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W tych okolicznościach Sąd uwzględnił skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżone postanowienie. O wykonalności aktu orzeczono na podstawie art. 152 w/w ustawy. W dalszym postępowaniu organ ponownie rozpatrzy odwołanie od postanowienia organu I instancji mając na uwadze stanowisko Sądu zawarte w niniejszym orzeczeniu. MZ