IV SA/Po 980/10

WyrokWSA w Poznaniu2011-05-11

Skład orzekający: Maciej Dybowski, Izabela Bąk-Marciniak, Donata Starosta

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może uchylić decyzję o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego i wydać nową decyzję uwzględniającą zmianę wysokości zasądzonych alimentów z mocą wsteczną, bez nakładania obowiązku zwrotu pobranych świadczeń?
Ratio decidendi
Organ administracji ma prawo wznowić postępowanie i uchylić wcześniejszą decyzję o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego w związku ze zmianą prawomocnego wyroku sądu obniżającego alimenty z mocą wsteczną. Zmiana wysokości świadczeń następuje od miesiąca, w którym zasądzono zmianę alimentów, a obowiązek zwrotu świadczeń dotyczy tylko tych wypłaconych w wysokości przekraczającej zasądzone alimenty w okresie od zmiany do wpływu tytułu wykonawczego do komornika. W niniejszej sprawie nie nałożono obowiązku zwrotu, gdyż świadczenia były pobierane na podstawie ważnej decyzji i prawomocnego wyroku sądu.
Stan faktyczny
Skarżąca otrzymała decyzją Burmistrza świadczenie z funduszu alimentacyjnego na podstawie prawomocnego wyroku sądu zasądzającego alimenty. Po obniżeniu alimentów przez sąd z mocą wsteczną, organ wznowił postępowanie i uchylił pierwotną decyzję, wydając nową decyzję z niższą kwotą świadczenia. Skarżąca zaskarżyła decyzję organu odwoławczego, zarzucając krzywdzącą ją sytuację i żądając uchylenia obowiązku zwrotu pobranych świadczeń.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Dybowski Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak /spr./ WSA Donata Starosta Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2011r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie z dnia [...] września 2010r. nr [...] w przedmiocie świadczenia z funduszu alimentacyjnego oddala skargę Decyzją z dnia [...] października 2008 roku nr [...]Burmistrz Miasta K. podstawie art. 9 ust 1 i 2, art. 10 ust 1, art. 15 ust. 1, 2, 4 i 7, art. 18 ust 1 i art. 20 ust 2 ustawy z dnia 7 września 2007 o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2007 r, Nr 192 poz. 1378 ze zm., dalej – ustawa alimentacyjna) przyznał A. V. (dalej – skarżąca) świadczenie z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną w wieku od 18 lat do ukończenia 25 roku życia na okres od [...] października 2008 do [...] września 2009, w wysokości [...] zł miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż skarżąca spełnia warunki do otrzymania świadczenia z funduszu alimentacyjnego, co organ stwierdził na podstawie wniosku o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego i zaświadczenia komornika sądowego o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych, a także innych dokumentów i oświadczeń złożonych do akt sprawy, w związku z przepisami ustawy z dnia 07.09.2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 - dalej ustawy alimentacyjnej) (art. 9 ust. 1 i 2). Organ wskazał, iż na podstawie wyżej wymienionych dokumentów ustalono, że dochód na osobę w rodzinie skarżącej odpowiada ustawowemu kryterium dochodowemu. Ponadto na rzecz skarżącej zostały zasądzone alimenty, zaś, jak wynika z zaświadczenia Komornika Sądowego, egzekucja alimentów jest bezskuteczna. Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w K. poinformował organ właściwy o zmianie wysokości kwot alimentacyjnych, która nastąpiła na podstawie tytułu wykonawczego - wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia [...].12.2009 r. sygn. Akt [...]. Komornik wskazał, iż świadczenia alimentacyjne zasądzone od dłużnika alimentacyjnego Z. V. na rzecz skarżącej zostały obniżone z wysokości [...]zł. do łącznej kwoty [...]zł. miesięcznie z dniem [...] marca 2009 r. W związku z powyższym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2000/98/1071 – j.t. ze zm., dalej - kpa) postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...]organ z urzędu wznowił postępowanie, albowiem decyzja ustalająca na rzecz skarżącej prawo do świadczeń alimentacyjnych została wydana w oparciu o uprzedni Wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 2007 r., sygn. [...], który został zmieniony. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...], OPS w K. zawiesił postępowanie wszczęte w dniu [...] lipca 2010 r. do czasu rozstrzygnięcia kwestii wysokości świadczenia alimentacyjnego przez Sąd Okręgowy w P.. W dniu [...] lipca 2010 r. skarżąca przedłożyła w Ośrodku Pomocy Społecznej w K. odpis wyroku Sądu Okręgowego w P. Wydział [...] Cywilny Odwoławczy , który po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] czerwca 2010 r. sprawy z powództwa Z. V. przeciwko skarżącej o obniżenie alimentów na skutek apelacji wniesionej przez pozwaną od wyroku Sądu Rejonowego oddalił apelację i utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego zasądzający od Z. V. na rzecz skarżącej obniżone alimenty w kwocie po [...]zł. miesięcznie począwszy od dnia [...]marca 2009 r. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. oznaczonym [...], organ postanowił podjąć zawieszone postępowanie. Decyzją z dnia [...] lipca 2010 roku nr OPS F A/8127-111-088/07/10 Burmistrz Miasta K. na podstawie art. 9 ust 1 i 2, art. 10 ust 1, art. 20 ust 2, art. 29 ust. 1 ustawy alimentacyjnej, art. 145 § 1 pkt 8, art. 149 § 2, art. 151 § 1 pkt 2 kpa uchylił decyzję nr z dnia [...] października 2008 r. i przyznał skarżącej świadczenie z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną w wieku od 18 lat do ukończenia 25 roku życia na okres od [...]do [...]w wysokości [...]zł miesięcznie oraz świadczenie z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną w wieku od 18 lat do ukończenia 25 roku życia na okres od [...]do [...]w wysokości [...]zł miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy alimentacyjnej zmiany wysokości świadczeń z funduszu alimentacyjnego na skutek zmiany wysokości zasądzonych alimentów dokonuje się po wpływie tytułu wykonawczego do komornika sądowego prowadzącego postępowanie egzekucyjne, od miesiąca w którym nastąpiła zmiana wysokości zasądzonych alimentów. Organ wskazał, iż na podstawie przywołanych przepisów, zasadnym zatem było wznowienie postępowania w sprawie oraz uchylenie pierwotnej decyzji o ustaleniu prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego i wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. Od powyższej decyzji odwołała się skarżąca pismem z dnia [...]sierpnia 2010 r. Skarżąca wskazała, iż jej zdaniem działanie prawa wstecz doprowadziło do krzywdzącej ją sytuacji, jednocześnie żaden z sądów orzekających w przedmiocie alimentów na skarżącą nie dopatrzył się krzywdy w wyprzedaniu majątku przez dłużnika alimentacyjnego – ojca skarżącej, który uczynił to, aby uniknąć obowiązku alimentacyjnego. Skarżąca ponosi negatywne konsekwencje obniżenia alimentów będąc studentką ostatniego roku studiów, w sytuacji gdy jej ojciec – dłużnik alimentacyjny, wyprzedaje majątek oraz ukrywa dochody celem obniżania alimentów. Skarżąca wskazała, iż przyznano jej pierwotnie świadczenie w wysokości [...] zł miesięcznie (alimenty zasądzone były na kwotę [...] zł). Wskazała, iż całość świadczeń, które otrzymywała przeznaczyła na naukę. Obecnie nie posiada oszczędności i nie ma z czego spłacać zaistniałego nie z jej winy zadłużenia w kwocie [...]zł, wynikającego z obowiązku zwrotu świadczeń już pobranych, na podstawie uchylonej decyzji. Decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L., na podstawie art. 9 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 1, art. 29 ust. 1 ustawy alimentacyjnej oraz art. 138 § 1, art. 145 § 1 pkt 8 kpa utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ opisał stan faktyczny w sprawie i wskazał, iż w sprawie doszło do ziszczenia się przesłanki określonej w art. 29 ust. 1 ustawy alimentacyjnej. Pismem z dnia [...]czerwca 2010 r. Komornik prowadzący postępowanie egzekucyjne w sprawie alimentacyjnej przeciwko ojcu skarżącej Z. V., poinformował bowiem organ I instancji, iż z dniem [...] marca 2009 r. obniżone zostały przysługujące skarżącej świadczenia alimentacyjne do kwoty po [...]zł miesięcznie. Zmiana wysokości kwot alimentacyjnych nastąpiła na podstawie tytułu wykonawczego - wyroku Sądu Rejonowego. Toczące się przed Sądem Okręgowym postępowanie apelacyjne z wniosku skarżącej zakończyło się oddaleniem apelacji, co oznaczało utrzymanie w mocy wyroku Sądu Rejonowego. Wyrok Sądu Okręgowego jest już prawomocny. W związku z powyższym, zdaniem organu II instancji - organ I instancji miał pełne podstawy do uchylenia wydanej uprzednio decyzji ustalającej na rzecz skarżącej prawo do świadczenia alimentacyjnego - decyzji z dnia [...] października 2008 r. Organ wskazał, iż zgodnie z regulacją art. 145 § 1 pkt 8 kpa, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Następnie organ wskazał, iż datą początkową, od której skarżącej przysługiwało świadczenie alimentacyjne w pomniejszonej (z kwoty [...]zł na [...]zł) wysokości był dzień [...] marca 2009 r. - pkt. 1 wyroku Sądu Rejonowego, gdzie zasądzono na rzecz skarżącej obniżone alimenty w wysokości [...]zł "począwszy od dnia [...] marca 2009 r." W powyższych okolicznościach, zdaniem organu odwoławczego w oparciu o regulację art. 151 § 1 pkt 2 kpa organ II instancji miał uzasadnione podstawy do wydania [...] lipca 2010 r. nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. Organ wskazał, również, iż nie jest władny kwestionować ustaleń poczynionych przez sądy powszechne. Nie mogą mieć wpływu na wydanie zaskarżonej decyzji również okoliczności wskazane przez skarżącą, dotyczące jej złej sytuacji materialnej uniemożliwiającej spłatę zadłużenia powstałego, zdaniem skarżącej, na skutek wydania decyzji przez organ I instancji [...]lipca 2010 r. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożyła skarżąca, pismem z dnia [...] października 2010 r., wnosząc o zmianę tej decyzji poprzez uchylenie obowiązku zwrotu pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego od [...] kwietnia 2009 r. do [...] września 2009 r. w wysokości [...]zł miesięcznie, względnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżąca powtórzyła zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej oraz wskazała, iż nie posiada środków na spłatę pobranego świadczenia w kwocie [...]zł, nawet w sytuacji, gdyby zadłużenie zostało rozłożone na raty. Jest zarejestrowana w Urzędzie Pracy jako bezrobotna bez prawa do zasiłku od dnia [...]08.2008 roku. Skarżąca wskazała, iż skończyła studia na kierunku Zarządzanie i Rachunkowość na Uniwersytecie [...], a otrzymanie pracy z takim wykształceniem bez praktyki jest, zdaniem skarżącej, niemożliwe, ponieważ nawet z przygotowaniem zawodowym nie można otrzymać jakiegokolwiek zatrudnienia. Skarżąca wskazała, iż w takiej sytuacji jest całkowicie na utrzymaniu matki, która otrzymuje rentę inwalidzką w kwocie [...] zł netto i posiada własne zobowiązania: opłaty związane z utrzymaniem mieszkania, wyżywienia, zakupem opału na sezon grzewczy. Podkreśliła również, iż samo ukończenie nauki nie daje prawa do otrzymania zasiłku dla bezrobotnych. Alimenty od ojca skarżącej są zaś ściągane przez Komornika w bardzo małych kwotach – około [...] zł miesięcznie, w części egzekucja jest bezskuteczna (zadłużenie około [...]zł). Jednocześnie skarżąca, ani jej matka nie posiadają wolnych środków na spłatę tak wysokiego zadłużenia. Skarżąca wskazała, iż w zaistniałych okolicznościach zwraca się z prośbą o uchylenie obowiązku zwrotu pobranego świadczenia. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ podkreślił, iż w okolicznościach sprawy istniała podstawa do zmiany przez organ I instancji decyzji dotyczącej przyznania skarzacej świadczeń z funduszu alimentacyjnego od miesiąca, w którym nastąpiła zmiana wysokości zasądzonych alimentów (art. 29 ustawy alimentacyjnej). Organ zaś, w związku z powyższym był zobligowany do wydania decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. Zarzuty skargi są zdaniem SKO nieuzasadnione. W szczególności zaś organ podkreślił, iż dotychczas skarżąca nie została zobligowana do zwrotu pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego za okres od dnia [...] kwietnia 2009 r. do [...] września 2009 r., a zatem bezprzedmiotowe są zarzuty skarżącej dotyczące zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Pismem z dnia [...].04.2011r. skarżąca zawiadomiła, i ż zmieniła nazwisko z [...] na [...], na dowód czego dołączyła decyzję kierownika urzędu Stanu Cywilnego w K. z dnia [...] marca 2011r. nr [...]o zmianie nazwiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 02/153/1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję, postanowienie lub inny akt administracyjny wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego aktu. Sąd orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Przede wszystkim zaś Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, powołaną podstawą prawną, bądź poprawnością przytoczonej w skardze argumentacji (art. 134 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm., dalej - ppsa)). Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. W niniejszej sprawie zaistniała sytuacja, w której na podstawie prawomocnego wyroku sądowego zasądzone zostały na rzecz skarżącej alimenty. W związku z bezskutecznością egzekucji powyższych świadczeń oraz spełnieniem przez skarżącą pozostałych warunków określonych przepisami, skarżącej przyznano w drodze decyzji administracyjnej świadczenie z funduszu alimentacyjnego. Następnie – na skutek powództwa o obniżenie alimentów – zapadło orzeczenie sądu I instancji, utrzymane w mocy przez sąd II instancji, którym obniżona została wysokość alimentów i to z datą wsteczną. W związku z powyższym – z uwagi na zależność pomiędzy wysokością świadczenia alimentacyjnego a wysokością zasądzonych alimentów, organy administracji wszczęły procedurę weryfikacji pierwotnie wydanej decyzji o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego, co znalazło swój finał w wydaniu decyzji organu I instancji z dnia [...] lipca 2010 r. utrzymanej następnie w mocy przez organ odwoławczy. Okoliczności faktyczne sprawy nie budą wątpliwości i są niesporne. Istota sporu pomiędzy organami administracji, a skarżącą sprowadza się do zagadnienia różnicy pomiędzy pojęciami "świadczenie nienależne" a "nienależnie pobrane świadczenie". Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił przede wszystkim art. 29 ust. 1 ustawy alimentacyjnej. Zauważyć należy, że analiza przepisów ustawy alimentacyjnej prowadzi do wniosku, że ustawodawca w zasadzie wykluczył możliwość uznania za świadczenie nienależnie pobranie świadczenia alimentacyjnego wypłaconego w kwocie odpowiadającej wysokości zasądzonych za dany okres alimentów. Tryb postępowania administracyjnego uregulowany tą ustawą służy zapewnieniu - bieżących - środków na utrzymanie osobom uprawnionym do alimentów. Jednocześnie, z woli ustawodawcy, przyznane na mocy przepisów ustawy alimentacyjnej świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują w wysokości bieżąco ustalonych alimentów (art. 10 ustawy alimentacyjnej). Podstawowym warunkiem uzyskania świadczeń z funduszu alimentacyjnego jest bezskuteczność egzekucji (art. 3 ustawy alimentacyjnej). Same świadczenia z funduszu alimentacyjnego służyć mają natomiast zastąpieniu tych nie wyegzekwowanych alimentów. Stąd też, jak zauważa się w piśmiennictwie, w art. 10 ust. 1 ustawy alimentacyjnej ustawodawca powiązał wysokość kwot miesięcznego świadczenia wypłacanego przez organ z wysokością kwoty, jaką dłużnik uiszczałby na rzecz wierzyciela, gdyby egzekucja była prowadzona skutecznie (A.Korcz-Maciejko, Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Komentarz, Warszawa 2010, s. 133). Z uwzględnieniem powyższego dokonywać należało wykładni przepisów ustawy alimentacyjnej. Z uwagi na wspomniany cel bieżącego zaspokajania potrzeb wierzyciela alimentacyjnego, w wysokości bieżąco ustalonych alimentów, tj. takiej jaką dłużnik uiszczałby na rzecz wierzyciela, przepisami ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów uregulowane zostały zasady aktualizacji wysokości świadczeń wskutek zmiany wysokości alimentów. Takim sytuacjom poświęcono art. 29 ustawy alimentacyjnej. Sąd stwierdza, iż słusznie organy obu instancji uznały, że w ustalonym na gruncie rozpoznawanej sprawy stanie faktycznym ziściły się przesłanki, o których mowa w ust. 1 tego artykułu. Uwzględniając bowiem cel, któremu służyć mają świadczenia wypłacane z funduszu alimentacyjnego ustawodawca przyjął zasadę, w myśl której zmiany w wysokości świadczeń z funduszu alimentacyjnego na skutek zmiany wysokości zasądzonych alimentów dokonywane są - od miesiąca, w którym nastąpiła zmiana – w wysokości zasądzonych alimentów (art. 29 ust. 1 ustawy alimentacyjnej). Co do zasady więc, jak wskazano wcześniej, ustawodawca wyklucza możliwość uznania za świadczenie nienależnie pobrane, świadczenia alimentacyjnego wypłaconego w kwocie odpowiadającej wysokości zasądzonych za dany okres alimentów. Obowiązek zwrotu świadczenia z funduszu alimentacyjnego ustawodawca nakłada - wyłącznie - na osoby, które otrzymały świadczenia z funduszu alimentacyjnego w wysokości wyższej niż zasądzone alimenty w okresie - od dnia zmiany wysokości - zasądzonych alimentów - do dnia wpływu tytułu wykonawczego - do komornika sądowego (art. 29 ust. 2). Celem omawianego przepisu jest zatem aktualizacja bieżąco wypacanych świadczeń alimentacyjnych. Nie może mieć on natomiast zastosowania w przypadku dokonania przez sąd rodzinny zmiany wysokości alimentów z mocą wsteczną. W świetle powyższego, na gruncie rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, iż przepis art. 29 ust. 2 ustawy alimentacyjnej nie był podstawą rozstrzygnięć organów obu instancji, a w konsekwencji – jak wskazał organ w odpowiedzi na skargę – organy "nie domagały się" w decyzjach od skarżącej zwrotu pobranych świadczeń. Skarżąca tego nie dostrzegła, i najprawdopodobniej to właśnie stało się przyczyną wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Decyzja o przyznaniu świadczenia alimentacyjnego zapadła [...] października 2008 r. Sam już tylko wyrok w sprawie obniżenia alimentów (pomijając nawet kwestie jego prawomocności) zapadł [...] grudnia 2009 r., a zatem po upływie okresu, za który przyznane było świadczenie. Nie sposób przyjąć, aby intencją ustawodawcy było nałożenie obowiązku zwrotu pobranego świadczenia alimentacyjnego, w sytuacji gdy obniżenie wysokości alimentów nastąpiło po upływie danego okresu świadczeniowego. W orzecznictwie NSA zwraca się, bowiem uwagę na błędne utożsamianie pojęcia "świadczenie nienależnie pobrane" z pojęciem "nienależnego świadczenia". Jakkolwiek "nienależne świadczenie" jest pojęciem obiektywnym, występującym wówczas, gdy świadczenie zostaje wypłacone bez podstawy prawnej lub gdy podstawa taka odpadła, to "świadczeniem nienależnie pobranym" jest świadczenie pobrane przez osobę, której można przypisać określone cechy dotyczące stanu świadomości (woli) lub określone działania (zaniechania). W konsekwencji przyjmuje się, że obowiązek zwrotu obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że mu się ono nie należy" (por. wyrok NSA z 14.12.2009 r., sygn. I OSK 826/09, wyrok WSA z 26.01.2010 r., sygn. IV SA/Gl 398/09. wyrok wsa w Poznaniu z dnia 22.10.2010, sygn. II SA/Po 477/10). Sąd stwierdza, iż z całą pewnością skarżąca przed wydaniem wyroku Sądu Rejonowego obniżającego alimenty nie mogła mieć świadomości, iż alimenty zostaną obniżone, a zatem, że pobierała ich nienależnie (w zbyt dużej wysokości). Natomiast organy, w związku z wydaniem wyroku obniżającego alimenty, słusznie uznały, iż zastosowanie w sprawie znajduje art. 29 ust. 1 ustawy alimentacyjnej, zgodnie z którym – zmiany w wysokości świadczeń z funduszu alimentacyjnego na skutek zmiany wysokości zasądzonych alimentów dokonuje się po wpływie tytułu wykonawczego do komornika sądowego prowadzącego postępowanie egzekucyjne od miesiąca, w którym nastąpiła zmiana wysokości zasądzonych alimentów. Słusznie zatem organy uznały, co ma niejako na celu "uporządkowanie" sprawy po wydaniu wyroku obniżającego alimenty, iż należało uchylić decyzję pierwotnie przyznającą świadczenie alimentacyjne, aby przyznać je w wysokościach i w okresach, które wynikały z zastosowania art. 29 ust. 1 ustawy alimentacyjnej w związku z wydaniem wyroku obniżającego alimenty z data wsteczną. Należy podkreślić, iż zaskarżona decyzja, ani poprzedzająca ją decyzja organu II instancji nie zawierają zobowiązania skarżącej do zwrotu jakichkolwiek pobranych świadczeń. Dlatego oddalenie skargi w niniejszym postępowaniu nie będzie skutkowało, z istoty rzeczy, koniecznością zwrotu przez skarżącą nienależnie pobranych świadczeń. Pobrane świadczenia są bowiem w części nienależne, ale nie są nienależnie pobrane. W czasie ich pobierania skarżąca była bowiem uprawniona do ich pobierania na mocy decyzji z dnia [...] października 2008 r. oraz pośrednio wyroku Sądu Rejonowego przyznającego alimenty. Ubocznie tylko można stwierdzić, iż gdyby organy, z większą starannością w realizacji zasady postępowania administracyjnego określonej w art. 11 kpa wyjaśniły skarżącej zasadność przesłanek, którymi się kierowały wydając decyzje, w szczególności wskazały, iż wydając zaskarżone decyzje "nie domagają" się zwrotu pobranych świadczeń, ale w związku z art. 29 ust. 1 zmieniają decyzję pierwotną, co ma znaczenie porządkujące i nie zmierza do egzekwowania pobranych świadczeń, które świetle obowiązujących przepisów pobrane były należnie, to najprawdopodobniej sprawa nie musiałby być rozstrzygana przez Sąd. Organy winny w miarę możności doprowadzać do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Z pism skarżącej jasno wynika, iż uznała, że całe postępowanie wznowieniowej zmierzało do nakazania skarżącej zwrotu część pobranych świadczeń. Tak natomiast nie było, zaś organ I instancji zgodne z przepisami, w szczególności art. 29 ust. 1 ustawy alimentacyjnej, uchylił decyzję z dnia [...] października 2010 i orzekł w tym zakresie o przyznaniu świadczenia, zaś organ II instancji słusznie decyzję tę utrzymał w mocy. W powyższych okolicznościach Sąd, na podstawie art. 151 ppsa, skargę oddalił. MZ

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło