VII SA/Wa 318/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2010 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2010r., na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania J.P., uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r., odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2010r, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] Sp. z o.o. w [...] pozwolenia na budowę budynku pensjonatu "[...] " z garażem podziemnym, przebudowę linii kablowych średniego i niskiego napięcia oraz budowę przyłącza kablowego na działkach o nr [...] oraz [...] przy ul. [...] w [...], i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ wskazał, że J.P. jest właścicielem działki nr [...], sąsiadującej bezpośrednio z działką inwestora nr [...]. Na ww. działce w odległości od 2,32m do 2.5m od granicy działki inwestycyjnej znajduje się budynek J.P.. Okoliczność ta winna być brana pod uwagę przy analizie przepisów, w tym rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75 poz. 690 ze zm.), na podstawie których ustala się obszar oddziaływania inwestycji. Organ odwoławczy podał, że badając legitymację wnioskodawcy do żądania wszczęcia postępowania nadzwyczajnego, organ I instancji ograniczył się do wskazania, że biorąc pod uwagę odległość spornej inwestycji od granicy działki, nie narusza ona § 12, 13, 23 ww. rozporządzenia i nie stanowi przedsięwzięcia mogącego oddziaływać na środowisko w myśl rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004r., w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257 poz. 2573 ze zm.). Organ odwoławczy wskazał, że odległości określone w § 12 ww. warunków technicznych mają zastosowanie jeżeli z § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych nie wynikają inne wymagania. W skarżonej decyzji, organ I instancji nie przeanalizował, czy budynek spełnia warunki bezpieczeństwa przeciwpożarowego z § 271-273 rozporządzenia i czy ewentualnie przepisy te mogą stanowić podstawę do przyznania wnioskodawcy przymiotu strony w tym postępowaniu nadzwyczajnym. Skargę na powyższą decyzję złożyła [...] Sp. z o.o. w [...] wnosząc o jej uchylenie w całości. Skarżącą wskazała, że zarzut o braku ustalenia koniecznych informacji do podjęcia decyzji jest bezzasadny ponieważ organ odwoławczy nie okazał oceny rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych kwestionującej złożoną do akt opinię rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. G.Z., który potwierdził zgodność projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej. Samo powołanie § 271-273 rozporządzenia nie jest dostatecznym powodem uchylenia decyzji Wojewody [...], ponieważ organ II instancji nie udowodnił, że dysponuje stosownymi uprawnieniami i wiedzą rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Ponadto powołuje się na fakt, iż na działce której właścicielem jest J.P., znajduje się budynek w odległości od 2,32 m do 2,5 m od granicy działki inwestora. Organ winien mieć na uwadze, że budynek ten (przybudówka) nie figuruje na Mapie Ewidencyjnej Gruntów Starostwa Powiatowego [...]. Należy zatem przypuszczać, że przybudówka ta jest samowolą budowlaną. Obiekt będący samowolą budowlaną, o charakterze tymczasowym, nie może oddziaływać prawnie na obiekt, posiadający prawomocne pozwolenie na budowę, spełniający warunki techniczne, bez skutecznej procedury jego legalizacji. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Rozpatrując sprawę w świetle powyższych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2010r, którą organ ten - na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. - uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r., odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2010r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej skarżącej pozwolenia na budowę ww. inwestycji. Jak wynika z akt sprawy z wnioskiem o stwierdzenie nieważności wystąpił J.P. wskazując, że jest właścicielem działki sąsiadującej z działką inwestora oraz zarzucając m.in. rażące naruszenie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez pominięcie go jako strony w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę. Na wstępie zatem wyjaśnić należy, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem w nowej sprawie. Konsekwencją rozpoznania nowej sprawy jest konieczność ponownego ustalenia kręgu stron postępowania. Zgodnie bowiem z art. 157 § 2 kpa postępowanie o stwierdzenie nieważności może być uruchomione tylko na żądanie strony lub z urzędu. Należy mieć przy tym na uwadze, że jeśli wnioskiem o stwierdzenie nieważności objęta jest decyzja udzielająca pozwolenia na budowę, to - co do zasady - stronami tego postępowania są podmioty wymienione w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Są to zatem inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu, jak stanowi art. 3 pkt. 20 Prawa budowlanego, rozumie się teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. W związku z powyższym obowiązkiem organu I instancji było przede wszystkim zbadanie, czy wniosek o stwierdzenie nieważności pochodzi od strony postępowania, wymienionej w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 ww. ustawy. Postępowanie to winno być przeprowadzone z zachowanie zasad ogólnych wyrażonych w szczególności w art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. Tymczasem, w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, organ ograniczył się jedynie do lakonicznego stwierdzenia, że odległość budynku objętego pozwoleniem na budowę od budynku mieszkalnego i granicy działki wnioskodawcy nie narusza § 12, 13 i 23 ust. 2 warunków technicznych. Nie dokonał jednak, ani nie przedstawił w uzasadnieniu jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie. Podobnie należało ocenić stwierdzenie organu I instancji, że nie znaleziono przepisów szczególnych informujących o stworzeniu strefy ograniczonego użytkowania oraz, że obiekty tej wielkości nie zostały wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (...). Powyższe oznacza, że organ wojewódzki nie poczynił żadnych wyjaśnień w kwestii, która miała istotne znaczenia dla ustalenia czy J.P. posiada legitymację do wszczęcia postępowania nieważnościowego w niniejszej sprawie. W związku z powyższym Sąd podzielił stanowisko organu II instancji, że dokonanie ustaleń w przedstawionym zakresie, na etapie postępowania odwoławczego, prowadziłoby do konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego niemal w całości, co z kolei skutkowałoby naruszeniem zasady dwuinstancyjności, o której mowa w art. 15 k.p.a. Zasadnie zatem organ odwoławczy zastosował art. 138 § 2 k.p.a., gdyż nie jest dopuszczalne usunięcie w postępowaniu odwoławczym wad postępowania pierwszoinstancyjnego polegającego na nieprzeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w całości bądź w znacznej części. Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślenia wymaga to, że organ odwoławczy poza przepisami art. 271 - 273 warunków technicznych wskazał również na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie naruszenia § 12, 13 i 60 ww. rozporządzenia. Ustalenia te niewątpliwie miały wpływ na wynik sprawy, bowiem wobec ich braku -jak wskazano powyżej - nie można było jednoznacznie stwierdzić, czy J.P. posiada przymiot strony we wszczęciu postępowania nieważnościowego zakończonego ww. decyzją o pozwoleniu na budowę. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1271) orzekł jak w sentencji.