II OZ 415/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia del. WSA Jerzy Siegień po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2010 r. sygn. akt VIII SA/Wa 1025/10 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie Pismem z dnia 22 września 2010 r. A. B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jednocześnie wnosząc o wstrzymanie jej wykonania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 10 grudnia 2010 r. sygn. akt VIII SA/Wa 1025/10 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez skarżącego we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki, określone w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a., mogą zaistnieć w wypadku odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w rozpatrywanej sprawie. Niewskazanie we wniosku okoliczności uzasadniających twierdzenie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza brak przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej przez Sąd. Skarżąca pomimo powołania przesłanek świadczących, w jej ocenie, o bezprawności przedmiotowej inwestycji nie przytoczyła przekonujących argumentów uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Trudno zaś z treści samego rozstrzygnięcia zarówno I jak i II instancji uznać, że ich wykonanie wiązałoby się z wyrządzeniem szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków, wręcz przeciwnie - wstrzymanie realizacji inwestycji do czasu rozstrzygnięcia przez sąd może spowodować szkodę po stronie inwestora. Zażalenie od powyższego postanowienia złożyła A. B. zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, że wzniesienie budynku wielorodzinnego w sposób nieodwracalny zburzy harmonię urbanistyczną okolicy oraz spowoduje dla właścicieli nieruchomości sąsiednich uciążliwości wynikające ze znoszenia sąsiedztwa tego budynku oraz spadek wartości posiadanych przez nich nieruchomości. Okoliczność powyższa nie wymagała, wbrew twierdzeniu Sądu pierwszej instancji, nadmiernie szczegółowego uzasadnienia, albowiem skutki wzniesienia planowanego budynku stanowią podstawowy element uzasadniający wniesioną przez skarżącą skargę. Ponadto wybudowanie budynku z natury rzeczy wywołuje skutek o charakterze nieodwracalnym. W odpowiedzi na zażalenie uczestnik postępowania - [...] Spółka z o.o. Spółka komandytowa z siedzibą w W. - wniosła o jego oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Analiza wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji potwierdza stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że strona nie uprawdopodobniła w nim przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji faktycznie nie zawiera argumentów, które mogłyby przemawiać za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Aby Sąd mógł stwierdzić czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z rozpoczęciem budowy budynku, skarżący musi przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest zasadne oraz wskazać dlaczego uznał, że osoba uprawniona do prowadzenia budowy na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej ma ponosić ujemne skutki związane ze wstrzymaniem jej wykonania, skoro to ona ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi przez Sąd i to na niej spoczywać będzie obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego w razie, gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi decyzja zostanie uchylona. Przez niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy rozumieć taki stan, w wyniku którego może zostać wyrządzona szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy jej pierwotnych cech. W rozpatrywanej sprawie taki przypadek nie występuje. Do stwierdzenia spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczający sam fakt powołania się przez skarżącą na naruszenie prawa przy wydawaniu przedmiotowej decyzji. Zarzuty dotyczące naruszenia prawa przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie stanowią przesłanki wstrzymania jej wykonania. Zgodność z prawem wydanej decyzji jest przedmiotem oceny dopiero w toku rozpoznawania wniesionej skargi. Wbrew twierdzeniom skarżącej wybudowanie budynku nie wywołuje skutku o charakterze nieodwracalnym. W orzecznictwie sądowym przejmuje się, że wykonanie obiektu budowlanego jest zdarzeniem faktycznym, a nie prawnym i wobec tego nie prowadzi do skutku, który można określić jako nie dający się odwrócić, bo jego odwrócenie zależy tylko od możliwości technicznych inwestora. Natomiast zarówno przepisy Prawa budowlanego, jak i Kodeksu postępowania administracyjnego, stwarzają możliwości prawne przywrócenia stanu poprzedniego (por. wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 1999 r., IV SA 233/97). Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.