I SO/Ol 1/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. R. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata przed wpłynięciem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skarg na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata Wnioskiem z dnia 12 czerwca 2011r. S. R. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Skarżący posiada 1/5 udziału we wspólnocie mieszkaniowej, jest właścicielem mieszkania o powierzchni 38,17 m2 oraz przydomowego ogródka o powierzchni 670 m2 Skarżący utrzymuje się z renty w wysokości 350 zł miesięcznie, jego małżonka uzyskuje dochód w wysokości 284 zł z tytułu wykonywania prac społeczno-użytecznych. Wnioskodawca wykazał następujące miesięczne wydatki na utrzymanie rodziny: opłata za wodę 61,50 zł, opłata za gaz 50 zł, opłata za energię elektryczną 76,06 zł, opłata za telewizję 23 zł, opłata za telefon 25 zł, opłata za leki 27,74 zł i 35,14 zł. Łączne wydatki na utrzymanie i lekarstwa wynoszą 298,44 zł. Argumentując wniosek skarżący wyjaśnił, iż istnieje potrzeba ustanowienia dla niego pełnomocnika w celu sporządzania pism procesowych oraz reprezentowania przed Sądem z uwagi na jego stan intelektualny i zdrowotny (inwalidztwo). Jednocześnie w rubryce nr 12 formularza wniosku PPF zawarł następującą informację: "Sąd Apelacyjny radca prawny M. W., ul. "[...]" "[...]"". W związku z powyższym wystosowano do skarżącego zapytanie jaki stosunek prawny łączy go z radcą prawnym M. W. tj. czy ww. pełnomocnik ustanowiony został przez samego wnioskodawcę z wyboru (tzn. czy wnioskodawca go zatrudnia lub pozostaje z nim w innym stosunku prawnym np. zlecenia), czy też został on ustanowiony w ramach pomocy prawnej z urzędu, przez Sąd Apelacyjny lub inny Sąd do reprezentowania wnioskodawcy przed tym Sądem, W odpowiedzi na wezwanie skarżący oświadczył, iż radca prawny M. W. został ustanowiony z urzędu przez Sąd Apelacyjny w "[...]" Mając na uwadze powyższe zważono co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.). Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskazać należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245§2 i 3 p.p.s.a.). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Należy przy tym podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego czy też ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W ocenie rozpoznającego wniosek, przedstawiona powyżej sytuacja finansowa wnioskodawcy pozwala na przyjęcie, iż skarżący spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Wnioskodawca wykazał bowiem z czego się utrzymuje oraz wyjaśnił swoją sytuację majątkową. Podał m.in., że jedynym źródłem utrzymania rodziny jest jego renta w wysokości 350 zł oraz dochód małżonki w wysokości 284 zł. Wykazał również stałe miesięczne koszty utrzymania. Przedłożył także orzeczenie o stopniu niepełnosprawności (k. 6), paragony dokumentujące zakup leków (k. 7, 34, 35). Wielokrotnie podkreślał, iż znajduje się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej. Dodatkowo wskazać należy, iż wnioskodawca poza mieszkaniem i przydomowym ogródkiem nie posiada żadnego majątku nieruchomego, ruchomego czy też zasobów pieniężnych. Stwierdzić zatem należy, iż skarżący utrzymuje się z bardzo ograniczonych środków finansowych, z których nie jest w stanie pokryć kosztów postępowania sądowego oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Ograniczenia natury finansowej nie mogą natomiast zamykać wnioskodawcy prawa do kontroli przez niezawisły sąd skarżonych decyzji. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji