VII SA/Wa 1785/11
WyrokWSA w Warszawie2012-02-09
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Mirosława Pindelska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca zarządcy drogi krajowej "doprowadzenie drogi do parametrów drogi krajowej" oraz usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, wydana na podstawie art. 66 Prawa budowlanego, jest prawidłowa, jeśli nie uzasadniono obowiązku przebudowy drogi i nie wyjaśniono, jakie konkretne przepisy zostały naruszone?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego. Nakaz "doprowadzenia drogi do parametrów drogi krajowej" nie został uzasadniony ani poparty ustaleniami faktycznymi, a jednocześnie stanowił obowiązek szerszy niż tylko usunięcie stwierdzonych wad. Sąd podkreślił, że decyzja wydana na podstawie art. 66 Prawa budowlanego powinna ograniczać się do nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, a nie prowadzić do nakazu wykonania dodatkowych inwestycji czy przebudowy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej zarządcy drogi krajowej doprowadzenie jej do parametrów drogi krajowej i usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (spękania, koleiny, nierówne pobocza). Organ pierwszej instancji wydał decyzję nakazującą, którą utrzymał w mocy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Prawa budowlanego, ustawy o drogach publicznych oraz k.p.a., argumentując m.in., że obowiązek usunięcia wad wynika wprost z przepisów i nie wymaga decyzji administracyjnej, a także że organ nie wskazał konkretnych naruszonych przepisów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2012 r. sprawy ze skargi [...][...][...][...][...][...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2011r., znak: [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
VIISA/Wa 1785/11
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2011r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011r., znak: [...] nakazującą [...][...][...][...][...][...] doprowadzenie drogi do parametrów drogi krajowej i usunięcie w terminie do dnia [...] grudnia 2012r. stwierdzonych nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego drogi krajowej nr [...] na odcinku od m. [...] do m. [...] od km [...] do [...], tj.
1) usunięcie spękań siatkowatych;
2) dostosowanie zaniżonych i podwyższonych poboczy odcinków drogi do wysokości
zgodnej z warunkami technicznymi,
3) zlikwidowanie kolein, ubytków, łaceń, zagłębień i wygarbień w nawierzchni
asfaltowej.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Inspektorzy Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] przeprowadzili w dniu [...] kwietnia 2011r. kontrolę w zakresie utrzymania stanu technicznego drogi krajowej nr [...], na odcinku od m. [...] do m. [...], od km 0,000 do 9+500. Kontrola ujawniła nieodpowiedni stan drogi w postaci spękań siatkowych (także w koleinach), zawyżonych poboczy drogi, ubytków i łaceń powierzchni asfaltowej o głębokości do 6 cm, kolein o głębokości powyższej 5 cm, wygarbień konstrukcji drogi na wysokość około 5 cm i obniżeń konstrukcji drogi na głębokość około 5 cm.
W oparciu o powyższe ustalenia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 oraz art. 83 ust. 3 w zw. z art. 82 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. 243 z 2010r., poz. 1623 ze zm.) w/w decyzję z dnia 5 maja 2011r.
Organ uznał, że droga jest w niewłaściwym stanie technicznym, kwalifikującym się do natychmiastowego remontu, a stan ten może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi oraz bezpieczeństwu mienia.
Wskazał, że zgodnie z art. 61 pkt 1 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 ww. ustawy, tj. w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać go w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia właściwości użytkowych i sprawności technicznej. Zgodnie z art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, zarządcą drogi dla dróg krajowych jest [...][...][...][...][...][...].
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł [...][...][...][...][...][...], zarzucając naruszenie przepisów:
art. 18-20 ustawy z dnia 21.03.1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. nr 19 z
2007r., poz. 115 ze zm.),
art. 66 ust. 1 pkt 3 oraz 70 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane,
art. 6 i 7 ustawy z dnia 14.06.1960r. kodeksu postępowania administracyjnego
(Dz. U. nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.).
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, gdyż w jego ocenie została wydana z rażącym naruszeniem prawa procesowego i materialnego. Wskazał, że droga nr [...] jest drogą krajową. Zgodnie z art. 19 ustawy o drogach publicznych, zarządcą tej drogi jest [...][...][...][...][...][...], a stosownie do art. 20 ustawy o drogach publicznych, do zarządcy drogi należy m.in.
- opracowywanie projektów planów finansowania budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg oraz drogowych obiektów inżynierskich,
- utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą,
- przeprowadzanie okresowych kontroli stanu dróg i drogowych obiektów inżynierskich oraz przepraw promowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich wpływu na stan bezpieczeństwa ruchu drogowego,
- wykonywanie robót interwencyjnych, robót utrzymaniowych i zabezpieczających,
- przeciwdziałanie niszczeniu dróg przez ich użytkowników.
[...][...][...][...][...][...], wskazał, że zgodnie z art. 70 ustawy Prawo budowlane, właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na których spoczywają obowiązki w zakresie napraw, określone w przepisach odrębnych bądź umowach, są obowiązani w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1 ww. ustawy, usunąć stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska, a w szczególności katastrofę budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym albo zatrucie gazem.
Obowiązek ten powinien być potwierdzony w protokole z kontroli obiektu budowlanego. Osoba dokonująca kontroli jest obowiązana bezzwłocznie przesłać kopię protokołu do właściwego organu. Właściwy organ, po otrzymaniu kopii protokołu, przeprowadza bezzwłocznie kontrolę obiektu budowlanego w celu potwierdzenia usunięcia stwierdzonych uszkodzeń oraz uzupełnienia braków.
Zdaniem skarżącego, wskazany przepis określa obowiązki, które ciążą na zarządcy obiektu budowlanego, wynikające z potrzeby usunięcia nieprawidłowości, stwierdzonych podczas kontroli obiektu, które mogą spowodować bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa życia, zdrowia lub mienia. Obowiązki te zostały nałożone na podmioty ustawowo zobowiązane do zapewnienia właściwego stanu technicznego obiekt. Jako zarządca drogi krajowej, [...][...][...][...][...][...],zaliczany jest do kategorii podmiotów określonych w art. 70 ustawy Prawo budowlane. W tym stanie prawnym nałożenie obowiązków związanych z usunięciem stwierdzonych nieprawidłowości nie wymaga wydawania przez właściwy organ decyzji nakładających obowiązek wykonania niezbędnych robót, ponieważ obowiązek ten wynika wprost z ustaleń przeprowadzonej kontroli.
W ocenie skarżącego, prowadzenie postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie było bezprzedmiotowe, a oparcie decyzji na art. 66 Prawa budowlanego niewłaściwe. Przepis ten nie może bowiem być stosowany w stosunku do podmiotów wskazanych w art. 70 ustawy Prawo budowlane, albowiem zakresy stosowania tych przepisów są rozłączne.
Jednocześnie [...][...][...][...][...][...],stwierdził, iż organ nadzoru może uznać za nieodpowiedni stan techniczny wówczas, gdy ujawniony stan obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów i tylko w takim zakresie może nałożyć obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W przedmiotowej sprawie organ nie wskazał, jaki przepis rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2.03.1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. nr 43, poz. 430 ze zm.) został naruszony. Tym samym organ nadzoru budowlanego działał z naruszeniem art. 66 pkt 1 ustawy Prawo budowlane.
Skarżący podkreślił, że dwukrotnie w ciągu roku przy pomocy systemu SOWA-1 dokonuje rejestracji uszkodzeń dróg o nawierzchni bitumicznej polegających na pęknięciach siatkowych, pęknięciach pojedynczych w tym pęknięciach podłużnych i poprzecznych oraz występowania łat, wybojów i ubytków ziaren lub lepiszcza. Badania te przeprowadza się za pomocą specjalnie do tego przystosowanych urządzeń pomiarowych. Na podstawie tych badań opracowywane są projekty planów finansowania budowy, przebudowy i ochrony dróg (art. 20 pkt. 2 ustawy o drogach publicznych) oraz uaktualniany jest plan działań na sieci drogowej 2001-2011.
[...][...][...][...][...][...],podniósł również, że stosownie do art. 3 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, zadania w zakresie budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg oraz zarządzania nimi finansowane są przez ministra właściwego do spraw transportu za pośrednictwem [...][...][...][...][...][...],. Dokonywanie wydatków na remonty dróg odbywać się może wyłącznie z zachowaniem przepisów ustawy o finansach publicznych, tj. w oparciu o sporządzony plan finansowy i harmonogram obejmujący wielkość wydatków planowanych do sfinansowania w poszczególnych miesiącach roku budżetowego.
Dokonywanie wydatków przez dysponenta środków budżetowych następować może tylko i wyłącznie w granicach kwot określonych w harmonogramie. Wydatki na remonty dróg krajowych prognozowane są i planowane zgodnie z wieloletnim Programem Robót Utrzymańiowych na lata 2008-2012 oraz systemem oceny stanu nawierzchni SOSN, stanowiącym załącznik do zarządzenia nr [...] [...][...][...][...][...][...],z dnia [...].03.2002 r.
Skarżący zarzucił, że wykonanie zaskarżonej decyzji nie jest możliwe bez naruszenia ustawy o finansach publicznych, a w konsekwencji wiąże się również z odpowiedzialnością karną kierownika jednostki, na podstawie przepisów art. 10 i 11 ustawy z dnia 17.12.2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Dlatego zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów art. 6 i 7 k.p.a.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2011r., znak:[...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania [...][...][...][...][...][...],, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ II instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Wskazał, iż zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy Prawo budowlane, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ nakazuje, w drodze, decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku.
Podejmowane na podstawie tego przepisu rozstrzygnięcie ma charakter związany. Zatem jeżeli organ nadzoru budowlanego stwierdzi, że zachodzą okoliczności określone w przepisie, zobowiązany jest do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
Organ odwoławczy zauważył, iż przeprowadzona w dniu [...].04.2011r. kontrola drogi krajowej nr [...], na odcinku od m. [...] do m. [...], od km [...] do km [...], wykazała nieodpowiedni stan techniczny drogi.
W ocenie organu odwoławczego, stan techniczny drogi nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, a w szczególności § 171 rozporządzenia, zgodnie z którym nawierzchnia jezdni drogi nowej, przebudowanej albo remontowanej, powinna spełniać wymagania w zakresie równości podłużnej, równości poprzecznej oraz właściwości przeciwpoślizgowych.
Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać nawierzchnie jezdni, określa załącznik nr [...] do rozporządzenia.
Wobec ustalenia nieodpowiedniego stanu technicznego drogi oraz wynikających z tego stanu zagrożeń, organ I instancji prawidłowo zobowiązał zarządcę drogi do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wykonanie określonych w decyzji robót budowlanych. Zdaniem organu odwoławczego, brak wskazania przez organ I instancji, wymagań zawartych w obowiązujących przepisach, których nie spełnia przedmiotowy odcinek drogi, został konwalidowany przez przytoczenie w decyzji odwoławczej odpowiedniego przepisu rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie.
Pozostałe zarzuty odwołania organ uznał za nieuzasadnione. Nie zgodził się ze stanowiskiem strony, iż prowadzenie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie jest bezprzedmiotowe, a oparcie decyzji na przepisie art. 66 ustawy Prawo budowlane niewłaściwe.
W odniesieniu do zarzutu strony, że obowiązek usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych podczas kontroli stanu technicznego obiektu, o której mowa w art. 70 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, nie wymaga wydania decyzji, organ przypomniał, że przepis ten zawiera rozwiązanie o charakterze wyjątkowym, ponieważ upoważnia podmiot zobowiązany do utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym do wykonania stosownych robót budowlanych, choćby wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, jednak w tym przypadku możliwe jest ich wykonanie bez potrzeby wydawania pozwolenia, ale tylko w zakresie pozwalającym na usunięcie stanu zagrożenia.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że ustawodawca upoważnia do ww. działania tylko wtedy, gdy stwierdzone uszkodzenia oraz braki mogłyby zagrażać wskazanym w tym przepisie dobrom. Aby uniknąć zagrożeń, przepis nakazuje wykonać prace naprawcze w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli stanu technicznego obiektu budowlanego.
Nie można natomiast uznać, jak interpretuje to strona, że art. 70 ustawy Prawo budowlane wyklucza możliwość wydania przez organ nadzoru budowlanego decyzji w oparciu o przepis art. 66 ustawy Prawo budowlane.
W przypadku zaniedbania przez właściciela lub zarządcę obowiązku utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym, na organie nadzoru budowlanego ciąży ustawowy obowiązek wydania decyzji w oparciu o przepis art. 66 ustawy Prawo budowlane, nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
Zdaniem organu, w rozpatrywanej sprawie taka sytuacja miała miejsce, gdyż zarządca drogi, pomimo stwierdzonych w dniu [...].01.2011r., a następnie w dniu [...].01.2011r. podczas okresowych kontroli, nieprawidłowości w stanie nawierzchni drogi krajowej, nie wykonał stosownych napraw.
Odnosząc się z kolei do podnoszonej przez stronę okoliczności, iż remont drogi nie jest uwzględniony w planie finansowym [...], organ odwoławczy stwierdził, że nie może to stanowić przesłanki negatywnej do wydania decyzji w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane. Kwestie finansowe nie mają bowiem znaczenia w postępowaniach, kończących się decyzją nakazową.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł [...][...][...][...][...][...],, zarzucając naruszenie przepisów:
art. 18-20 ustawy z dnia 21.03.1985 r. o drogach publicznych,
art. 66 ust. 1 pkt 3 oraz 70 ustawy z dnia 7.07. 1994 r. Prawo budowlane,
art. 6 i 7 k.p.a.
Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 maja 2011r.
[...][...][...][...][...][...], nie zgodził się ze stanowiskiem organu II instancji, że uchybienie organu I instancji polegające na niewskazaniu w decyzji, jakich wymagań obowiązujących przepisów nie spełnia przedmiotowy odcinek drogi, zostało konwalidowane poprzez wskazanie w decyzji organu odwoławczego § 171 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie.
Skarżący argumentował, że przepisy tego rozporządzenia mają zastosowanie przy projektowaniu, wykonywaniu dróg publicznych i związanych z nimi urządzeń budowlanych, a także ich odbudowie, rozbudowie, przebudowie oraz przy remontach objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, zatem ww. przepis odnosi się do wymogów nawierzchni jezdni drogi nowej, przebudowanej albo remontowanej.
Zdaniem skarżącego, sytuacja drogi nr [...] na przedmiotowym odcinku nie pozwala na zaliczenie jej do żadnej z powyższych kategorii, zatem wymogi te nie mogą być stosowane w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 66 Prawa budowlanego, regulującego obowiązki w zakresie utrzymania obiektów.
Skarżący zarzucił, że organ nie wskazał normy prawnej, której naruszenia dopuścić się miała strona. Organy działały z naruszeniem art. 66 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Droga nr [...] jest drogą krajową Dla dróg krajowych zarządcą, stosownie do zapisu art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, jest [...][...][...][...][...][...].
[...][...][...][...][...][...], jest urzędem, przy pomocy którego [...][...][...][...][...][...],wykonuje swe zadania. Wykonuje ona jednocześnie funkcję zarządu dróg krajowych.
Skarżący stwierdził, że stosownie do art. 20 ustawy o drogach publicznych, do zarządcy drogi należy m.in.:
- opracowywanie projektów planów finansowania budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg oraz drogowych obiektów inżynierskich,
- utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą,
- przeprowadzanie okresowych kontroli stanu dróg i drogowych obiektów inżynierskich oraz przepraw promowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich wpływu na stan bezpieczeństwa ruchu drogowego,
- wykonywanie robót interwencyjnych, robót utrzymaniowych i zabezpieczających,
- przeciwdziałanie niszczeniu dróg przez ich użytkowników.
Skarżący podał, iż jako zarządca drogi krajowej zaliczany jest do kategorii podmiotów wymienionych w przepisie art. 70 ustawy Prawo budowlane, określającym obowiązki, które ciążą na zarządcy obiektu budowlanego, wynikające z potrzeby usunięcia uszkodzeń i uzupełnienia braków, stwierdzonych podczas kontroli obiektu, które mogą spowodować bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa życia, zdrowia lub mienia. Nałożenie obowiązków związanych z usunięciem stwierdzonych uszkodzeń nie wymaga wydawania przez właściwy organ decyzji, nakładającej obowiązek wykonania niezbędnych robót w stopniu pozwalającym na usunięcie stanu zagrożenia. Obowiązek ten wynika bowiem wprost z ustaleń przeprowadzonej kontroli stanu technicznego obiektu.
Prowadzenie postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie było bezprzedmiotowe, a oparcie decyzji na art. 66 Prawa budowlanego niewłaściwe, gdyż przepis ten nie może być stosowany wobec podmiotów wskazanych w art. 70 ustawy Prawo budowlane. Skarżący twierdził, iż zakresy stosowania tych przepisów są rozłączne.
[...][...][...][...][...][...], jest jednostką budżetową. Koszty związane z jej funkcjonowaniem i realizacją zadań statutowych są finansowane z budżetu państwa. Dokonywanie wydatków odbywać się może wyłącznie z zachowaniem przepisów ustawy z 27.08.2009 r. o finansach publicznych, tj. w oparciu o sporządzony plan finansowy, zgodny z ustawą budżetową. Zarządca drogi wykonuje nałożone na niego obowiązki w zakresie utrzymania dróg zgodnie z wieloletnim Programem Robót Utrzymańiowych na lata 2008-2012 oraz systemem oceny stanu nawierzchni SOSN, stanowiącym załącznik do zarządzenia nr [...] [...] z dnia 4.03.2002 r.
Skarżący wskazał, że zlecenie wykonania prac określonych w decyzji wymaga zastosowania ustawy o zamówieniach publicznych, jednak brak środków przeznaczonych na realizację zadania, skutkuje zakazem wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. W konsekwencji wykonanie zaskarżonej decyzji nie jest w tej sytuacji możliwe, bez naruszenia innych ustaw.
W ocenie skarżącego, w celu uniknięcia kolizji przepisów ustawy Prawo budowlane i ustawy o finansach publicznych, ustawodawca przewidział odmienną regulację w art. 70 Prawa budowlanego. Skarżący twierdził, iż decyzje organów obu instancji wydane zostały z rażącym naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. , dalej: “p.p.s.a."), sprowadzają sie do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 ustawy Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek z innych powodów niż zastały w niej wskazane.
Ustalenie przez organy w dniu [...].04.2011r. wady drogi krajowej nr [...] nie są kwestionowane przez skarżącego. Są one potwierdzone ustaleniami dokonanymi przez [...] Oddział w [...] w ramach rocznej kontroli okresowej - protokół z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...] oraz w ramach pięcioletniej kontroli okresowej - protokół z dnia [...].01.2011r. nr [...].
W aktach administracyjnych sprawy znajduje się również pismo [...] jako załącznik nr 6 zatytułowany "Wyjaśnienia, uwagi wniesione przez kontrolowanych", w którym zawarto stwierdzenie, iż chcąc doprowadzić tę drogę do parametrów drogi krajowej należy ją przebudować.
Decyzja pierwszoinstancyjna nakazującą wykonanie określonych czynności zawiera w sobie zobowiązanie [...][...][...][...][...][...],do "doprowadzenia" drogi do parametrów drogi krajowej i usunięcie wymienionych wad. Zatem nakłada dwuelementowe zobowiązanie połączone spójnikiem "i" czyli konieczne do łącznego wykonania. Pierwszy obowiązek określony jest jako doprowadzenie drogi do parametrów drogi krajowej, drugi zaś odnosi się do czynności mających na celu usunięcie szczegółowo opisanych wad technicznych.
Obowiązek doprowadzenia drogi do parametrów drogi krajowej jest obowiązkiem szerszym zawierającym w sobie usunięcie wad dalej szczegółowo opisanych w decyzji.
Nałożenie obowiązku doprowadzenia drogi nr [...] do parametrów drogi krajowej nie zostało w żaden sposób uzasadnione przez organy. Nie zostały też w tym zakresie poczynione żadne ustalenia.
Zważywszy zaś na zawarte we wnioskach kontrolerów [...] stwierdzenie, iż doprowadzenie wymienionej drogi do parametrów drogi krajowej wiąże się z przebudową tej drogi, to brak odniesienia się organu do tych okoliczności świadczy o wadach decyzji i wadach postępowania ją poprzedzającego. Z rozstrzygnięcia decyzji wynika obowiązek przebudowy drogi zaś uzasadnienie odnosi się do usunięcia wad. Tym samym postępowanie przed organem pierwszej instancji jak i postępowanie odwoławcze przeprowadzone zostało bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy pozwalających na ustalenie prawidłowego stanu faktycznego. Zostały naruszone przepisy art. 7 kpa, art. 77 § 1, art. 80 kpa i 107 § 3 kpa, a przez organ odwoławczy dodatkowo art. 138 § 1 pkt 1 kpa. W konsekwencji doprowadziło to do wydania decyzji w obu instancjach z naruszeniem art. 66 ustawy Prawo budowlane.
W tym miejscu Sąd wskazuje, iż zdaniem Sądu orzekającego w sprawie, art. 70 Prawa budowlanego, wskazywany przez skarżącego nie wyklucza możliwości wydania przez organ nadzoru budowlanego decyzji w oparciu o przepisy art. 66 tego prawa.
Przepis art. 66 Prawa budowlanego stanowi najdonioślejszy przykład konkretyzacji nakazu przestrzegania obowiązku utrzymania i użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z zasadami sformułowanymi art. 5 ust 2 tego prawa. Obliguje on właściwy organ do pełnych ustaleń określonych nieprawidłowości co następnie powinno znaleźć odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Sama decyzja wydana w celu korygowania stwierdzonych nieprawidłowości powinna dokładnie określać czynności, które właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest zobowiązany wykonać i ograniczać się jedynie do nałożenia usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
W przedmiotowej sprawie nałożenie obowiązku doprowadzenia drogi nr 37 do parametrów drogi krajowej nie spełnia tych wymogów.
Pamiętać należy, że przewidziany przez ustawodawcę w art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane obowiązek utrzymania budowli w należytym stanie nie może być rozumiany tak szeroko, by uprawionym było nakazanie na jego podstawie wykonania innej jakościowo budowli. Decyzja administracyjna wydana w ww. trybie, może bowiem obligować zarządcę drogi wyłącznie do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, niedopuszczalnym jest natomiast, by prowadziła ona w konsekwencji do wydania nakazu wykonania dodatkowych inwestycji.
Z przepisu art. 66 ustawy Prawo budowlane wynika bowiem, że wykonane na jego podstawie parce budowlane mają charakter naprawczy, zmierzający do przywrócenia stanu używalności obiektu budowlanego. Oczywistym jest natomiast, że taki sposób wykonania prac różni się od procesu inwestycyjnego prowadzonego od początku przy budowie danego obiektu budowlanego lub przy przebudowie obiektu budowlanego.
Ujawnione naruszenie przepisów prawa materialnego i prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, z mocy art. 145 § 1 ust. 1 lit. "a" i lit. "c" p.p.s.a.
Na mocy art. 152 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie drugim wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło