II SA/Gl 612/11

WyrokWSA w Gliwicach2012-02-09

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Łucja Franiczek, Ewa Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, mimo że uznało wnioskodawców za strony postępowania?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej i orzekając o umorzeniu postępowania, naruszyło przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Mimo że prawidłowo uznało wnioskodawców za strony, umorzenie postępowania było nieuzasadnione, ponieważ przedmiot sprawy nadal istniał, a zmiana stanu prawnego dotycząca formy rozstrzygnięcia (decyzja zamiast postanowienia) nie czyniła postępowania bezprzedmiotowym. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Spółki "A" na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w K., która umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej dotyczącej budowy ubojni drobiu. Wcześniejsza decyzja SKO odmówiła wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, uznając wnioskodawców (M. i C. Z.) za niebędących stronami. Wnioskodawcy domagali się stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej, twierdząc, że inwestycja wpłynie negatywnie na ich nieruchomości. SKO uchyliło własną decyzję o odmowie wszczęcia i umorzyło postępowanie, uznając, że wnioskodawcy mają przymiot strony, ale jednocześnie stwierdzając, że umorzenie jest właściwe.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej Spółki kwotę 457 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2012 r. sprawy ze skargi "A" Spółka Jawna w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej Spółki kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta D. na wniosek "A" Spółka Jawna w S. działając na podstawie art. 46 ust. 1, art. 46a ust. 7 pkt 4 i art. 56 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska ( Dz. U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902 ze zm.), określił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia p.n. "Budowa ubojni drobiu" na działce nr [...] k.m. [...] obręb S., przy ul. [...] w D., polegającego na budowie jednokondygnacyjnego budynku ubojni, rozbioru i konfekcjonowania drobiu o pow. 1000 m2 wraz z niezbędną infrastrukturą – przy wydajności instalacji uboju – 20.000 szt./dobę i wielkości zatrudnienia 30 osób. Wnioskiem z dnia 4 sierpnia 2010 r., uzupełnionym pismem z dnia 18 października 2010 r. M. Z. i C. Z. domagali się stwierdzenia nieważności powyższej decyzji, podnosząc że są współwłaścicielami działek nr [...] i [...], położonych w odległości 19,4 m od budynku ubojni i oddzielanych od działki inwestora działką nr [...] o szerokości 4 m, stanowiącą własność Gminy, zaś realizacja ubojni uniemożliwi im budowę domu mieszkalnego na ich nieruchomości, której nie uwzględniono przy lokalizacji spornej inwestycji. Po rozpoznaniu wniosku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 157 § 3 kpa, orzekło o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności powyższej decyzji. Kolegium uznało bowiem, że wnioskodawcom nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu zgodnie z art. 28 kpa w zw. z art. 46a ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, jako że ich działki nr [...] i [...] nie znajdują się w zasięgu oddziaływania inwestycji i nie sąsiadują z działką nr [...], co potwierdza dołączona przez inwestora mapa ewidencyjna, zaś pominięcie jednej ze stron nie jest przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji, lecz wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy M. Z. i C. Z. zarzucili, że o obszarze oddziaływania inwestycji nie może przesądzać mapa ewidencyjna, przygotowana przez inwestora, lecz charakter inwestycji, która powoduje immisje hałasu oraz zanieczyszczeń powietrza. Zatem ujemne oddziaływanie na ich nieruchomość jest równoznaczne z naruszeniem interesu prawnego, co winno przesądzać o przyznaniu im statusu strony. Nie jest też konieczne bezpośrednie sąsiedztwo z terenem inwestycji, o czym świadczy przywołane orzecznictwo sądowoadministracyjne. Wreszcie, wnioskodawcy powołali się na rozbieżności co do wielkości uboju w dokumentacji zgromadzonej w postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej. Zaskarżoną decyzją Kolegium orzekło o uchyleniu w całości decyzji tego organu z dnia [...] r. i umorzeniu postępowania prowadzonego w tym zakresie na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 i art. 105 § 1 kpa. Po zrelacjonowaniu przebiegu dotychczasowego postępowania Kolegium przyjęło, że organ administracji nie jest związany obszarem przedsięwzięcia, zakreślonym na mapie dołączonej przez inwestora do wniosku o wydanie decyzji środowiskowej, lecz winien dokonać weryfikacji tych danych. Dokonując zatem analizy raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko Kolegium ustaliło, że będzie ono źródłem emisji hałasu z samochodów poruszających się na terenie inwestycji i pracy urządzeń, wprowadzaniu zanieczyszczeń do powietrza atmosferycznego, odorów, ścieków socjalno-bytowych i odpadów, w tym niebezpiecznych. Jednocześnie z załącznika do raportu wynika, że poza obszar oddziaływania przedsięwzięcia uwidocznionego na kopii mapy ewidencyjnej złożonej przez inwestora, wykroczy zakres oddziaływania w postaci zanieczyszczeń wprowadzonych do powietrza. Tymczasem w tym zasięgu oddziaływania znajdują się działki M. Z. i C. Z.. Stąd też mają oni interes prawny, legitymujący ich do złożenia wniosku do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] r., co uzasadniało wydanie decyzji z art. 138 § 1 pkt 2 kpa, otwierającej postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia 4 sierpnia 2010 r. Jednocześnie odnosząc się do żądania inwestora w zakresie przeprowadzania dowodu z opinii biegłego co do istnienia oddziaływania inwestycji na działki wnioskodawców, Kolegium wyjaśniło, że w trybie nieważnościowym ocena materiału odnosi się do stanu faktycznego z daty wydania spornej decyzji organu I instancji. W skardze do sądu administracyjnego "A" Spółka jawna w S. wniosła o uchylenie powyższej decyzji ostatecznej i zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając: 1) naruszenie przepisów postępowania: - art. 6 i 7 kpa – poprzez niewyjaśnienie, czy i w jakim zakresie przedsięwzięcie oddziaływuje bezpośrednio na działki nr [...] i [...], - art. 80 kpa – poprzez dowolne przyjęcie, że teren oddziaływania inwestycji obejmuje działki M. i C. Z., w sytuacji gdy nie przeprowadzono w tym zakresie żadnego postępowania dowodowego, - art. 77 i 78 kpa – poprzez nieuwzględnienie żądania przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, 2) naruszenie art. 28 kpa w zw. z art. 46 a ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska i art. 140 kc – poprzez błędne przyjęcie legitymacji wnioskodawców. Zdaniem skarżącej Spółki, zasięg oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko był określony na kopii mapy ewidencyjnej, zaś raport wskazywał, iż przedsięwzięcie zamknie się w granicach działki inwestora. Co prawda, z dokumentu tego wynikało, że zakres zanieczyszczeń wprowadzonych do powietrza może wykraczać poza teren uwidoczniony na mapie, ale nie zostało stwierdzone, czy obejmie działkę wnioskodawców, którą od terenu inwestycji oddziela działka nr [...]. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację. W kolejnym piśmie z dnia 5 października 2011 r. skarżąca Spółka dodatkowo podniosła, że przedsięwzięcie nie zakłóci w żaden sposób wykonywania uprawnień właścicielskich wnioskodawców, bowiem ich działki w planie miejscowym, przyjętym uchwałą Rady Miejskiej w D. z dnia [...] r. nr [...] (Dz. Urz. Woj. [...]. z [...] r. Nr [...], poz. 2231), położone są na terenie oznaczonym symbolem 10 ZLp/tereny zieleni – zalesione, na którym obowiązuje zakaz lokalizacji obiektów kubaturowych oraz tymczasowych obiektów budowlanych ( § 14 ust. 2 pkt 2 uchwały). Ustalenia co do przeznaczenia nieruchomości poczynił zaś Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w decyzji z dnia [...] r. nr [...], którą dołączono. Nadto, skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu z akt postępowania zakończonego powyższą decyzją dla ustalenia zakresu zmian w projekcie budowlanym spornej inwestycji oraz oświadczeń projektantów, sporządzających projekt zamienny. Uczestnicy postępowania M. Z. i C. Z. w piśmie z dnia 9 listopada 2011 r. wnieśli o oddalenie skargi i zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania, domagając się przeprowadzenia dowodów z dołączonych dokumentów w postaci map ewidencyjnych i wypisu z rejestru gruntów ich działek dla potwierdzenia ich własności oraz przeznaczenia działki nr [...] oraz kolejnej decyzji Kolegium z dnia [...] r. stwierdzającej nieważność decyzji z dnia [...] r. na okoliczność legitymacji do złożenia wniosku. Następnie w kolejnym piśmie z dnia 21 listopada 2011 r. uczestnicy postępowania wnieśli o odrzucenie skargi jako spóźnionej. Wreszcie w piśmie z dnia 3 stycznia 2012 r. uczestnicy powołali się na dołączony wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla wykazania przeznaczenia ich działek nr [...],[...] i [...] w tym części działki nr [...] o pow. 957 m2 na cele zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej ( symbol planu 14 MN). Z kolei skarżąca Spółka w piśmie z dnia 1 lutego 2012 r. podniosła, że tylko niewielka część działki nr [...] w części najdalej umiejscowionej od granic jej nieruchomości, może być przedmiotem zabudowy. W dalszym ciągu Spółka odniosła się do braku podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga musiała odnieść skutek, jednak z innych przyczyn niż w niej wskazanych. Działając z urzędu zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny dopatrzył się bowiem podstawy prawnej do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji jako obarczonej wadą kwalifikowaną z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Aczkolwiek prawidłowo Kolegium po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawie art. 127 § 3 kpa, przyjęło że M. Z. i C. Z. legitymują się przymiotem strony w postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej dla spornej inwestycji, to jednak z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 i art. 105 § 1 kpa, uchylając poprzednią decyzję tego organu z dnia [...] r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta D. z dnia [...] r., orzekło o "umorzeniu postępowania prowadzonego w tym zakresie". Decyzja SKO z dnia [...] r. zapadła na podstawie ówcześnie obowiązującego art. 157 § 3 kpa, który to przepis stanowił, że odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji. Decyzja oparta na tym przepisie miała charakter aktu kończącego sprawę w danej instancji ( art. 104 § 2 kpa ). Tymczasem w dacie wydania zaskarżonej decyzji, wydanej po ponownym rozpoznaniu sprawy, obowiązywał zmieniony stan prawny, wprowadzony ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2011 r. nr 6, poz. 18), którą uchylono § 3 art. 157, dodając art. 61a kpa, w świetle którego odmowa wszczęcia postępowania następuje w drodze postanowienia. Z mocy art. 3 ustawy nowelizującej, w sprawach, w których do dnia wejścia w życie tej ustawy została wydana decyzja, a zgodnie z przepisami tej ustawy, powinno być wydane postanowienie, właściwą formą załatwienia sprawy jest decyzja. Zdaniem składu orzekającego, nie oznacza to jednak, że postępowanie zakończone decyzją z art. 157 § 3 kpa, od której zgodnie z zasadą z art. 127 kpa, stronie służy odwołanie (wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy), stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 kpa. Wszak przedmiot sprawy nadal istnieje. Przedmiotem niniejszej sprawy jest zaś żądanie stwierdzenia nieważności decyzji. Dopóki więc decyzja taka funkcjonuje w obrocie prawnym, zaś żądanie pochodzi od strony, brak podstaw do przyjęcia, że zachodzi przypadek bezprzedmiotowości postępowania. Umorzenie postępowania zamyka zaś drogę do konkretyzacji praw lub obowiązków i kończy bieg postępowania w określonej instancji administracyjnej, stanowiąc załatwienie sprawy w "inny sposób" w rozumieniu art. 104 § 2 kpa. Samo pojęcie "bezprzedmiotowości postępowania" odnosi się do sprawy, w której ono się toczy ( vide: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 11 wydanie, Wydanie C.H.Beck, W-wa 2011, str. 409). Co więcej, wskazać przyjdzie, że zaskarżoną decyzją Kolegium, uchylając decyzję z art. 157 § 3 kpa, orzekło o umorzeniu postępowania " w tym zakresie". Rodzi się więc pytanie, w jakim zakresie ( w jakiej części ) doszło do umorzenia postępowania. Co prawda w stanie prawnym, obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji przepis art. 105 § 1 kpa, stwarzał podstawę do umorzenia postępowania w części, lecz przy jego zastosowaniu trzeba badać podzielność ( rozdrobnienie, rozczłonkowanie) przedmiotu sprawy administracyjnej, tak samo, jak w przypadku ustalania dopuszczalności wydania decyzji częściowej na podstawie art. 104 § 2 kpa. W przypadku ustalenia istnienia przesłanek bezprzedmiotowości części sprawy administracyjnej i wydania odpowiednio do tego decyzji o umorzeniu postępowania, następuje usamodzielnienie pozostałej jej części, która nadal będzie "przedmiotowa". Wobec tego rozstrzygnięcie co do istoty tej usamodzielnionej części sprawy nie będzie miało znamion decyzji częściowej, będzie to załatwienie całej sprawy decyzją merytoryczną, konkretyzującą prawa lub obowiązki strony. Przepis art. 105 kpa nie stanowi jednak jedynej podstawy umorzenia postępowania. Umorzenie postępowania przez organ odwoławczy w przypadku uchylenia decyzji organu I instancji jest dopuszczalne tylko w związku z art. 105 kpa ( vide : Komentarz, str. 409 – 410). Tymczasem w niniejszej sprawie brak przesłanek z art. 105 § 1 kpa do umorzenia postępowania w całości, bądź też w części, skoro wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczył decyzji kończącej postępowanie w całości, a przedmiot sprawy istnieje. Nie powinno budzić wątpliwości, że w przypadku wydania przez organ I instancji decyzji z art. 157 § 3 kpa przy błędnej ocenie statusu strony, organ wyższego stopnia rozpatrując odwołanie po zmianie stanu prawnego, dokonanego ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r., zobligowany byłby do wydania decyzji kasacyjnej z art. 138 § 2 kpa – po stwierdzeniu istnienia podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy. Zmiana stanu prawnego co do formy rozstrzygnięcia nie czyni bowiem bezprzedmiotowym postępowania o stwierdzeniu nieważności decyzji. Przy odmiennym rozumowaniu co do istoty nowelizacji, dokonanej ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r., w każdym wypadku wniesienia odwołania musiałoby dojść do umorzenia postępowania po uchyleniu decyzji organu I instancji za art. 157 § 3 kpa, zapadłej przed zmianą stanu prawnego. Z mocy art. 127 § 3 kpa, przepisy dotyczące odwołań od decyzji stosuje się zaś odpowiednio do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, co dotyczy niniejszej sprawy z uwagi na właściwość samorządowego kolegium odwoławczego. Odpowiednie zastosowanie art. 138 kpa, nie stwarza podstawy do wydania decyzji z art. 138 § 1 pkt 2 kpa, w sytuacji odmiennej oceny statusu strony postępowania, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Umorzenie postępowania w bliżej niesprecyzowanym zakresie wyklucza też prawną możliwość dalszego prowadzenia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z wniosku M. Z. i C. Z. z dnia 4 sierpnia 2010 r., jak błędnie wskazało Kolegium w motywach zaskarżonej decyzji. Umorzenie postępowania kończy bowiem sprawę w danej instancji. Co prawda, decyzja taka nie stwarza stanu prawnego w zakresie powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 3 kpa, lecz ponowne wszczęcie postępowania wymaga nowego wniosku strony bądź też inicjatywy organu ( działania z urzędu ). Mając na uwadze powyższe rozważania, a więc charakter prawny decyzji z art. 138 § 1 pkt 2 kpa jako kończącej sprawę, przyjąć należy, że zaskarżona decyzja o umorzeniu postępowania, była w istocie korzystna dla skarżącej Spółki, bowiem zamykała drogę do merytorycznego rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] r., co było zgodne z intencją inwestora. Mając na uwadze zakaz reformationis in peius, zawarty w art. 134 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd administracyjny nie byłby władny do działania na niekorzyść strony skarżącej, gdyby nie fakt stwierdzenia rażącego naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 kpa – z uwagi na oczywistą sprzeczność rozstrzygnięcia z prawidłowymi motywami co do oceny przymiotu strony wnioskodawców M. Z. i C. Z. W sytuacji, gdy trafnie Kolegium przyjęło, że wniosek o stwierdzenie nieważności pochodzi od strony, brak podstaw do umorzenia postępowania w jakimś nieokreślonym zakresie na podstawie art. 105 § 1 kpa – ze wskazaniem na możliwość dalszego prowadzenia sprawy na podstawie tego samego wniosku strony. Sąd administracyjny nie podzielił zaś zarzutów skargi co do naruszenia art. 6,7,77,78 i 80 kpa. Zasadnie stwierdziło bowiem Kolegium w motywach zaskarżonej decyzji, że ocena przymiotu strony winna nastąpić na podstawie stanu faktycznego i prawnego, obowiązującego w dacie wydania spornej decyzji z dnia [...] r. Brak też było przesłanek do uwzględnienia wniosku skarżącej Spółki o powołanie biegłego celem oceny oddziaływania spornej inwestycji na nieruchomość wnioskodawców, skoro dane w tym zakresie wynikały z raportu, przedłożonego przez inwestora. Jest poza sporem, że działki nr [...] i [...], nie graniczą bezpośrednio z działką nr [...], na której przewidziano sporne przedsięwzięcie. Nieruchomości te oddziela bowiem działka gminna nr [...], stanowiąca rów o szerokości 4m. Sporny budynek ubojni przewidziano do realizacji w odległości około 19 m od nieruchomości wnioskodawców. Zatem już sam charakter i skala przedsięwzięcia musiała prowadzić do przyjęcia ich legitymacji. Wyjaśnić przyjdzie, że wyżej powołana ustawa – Prawo ochrony środowiska, pod rządami której, zapadła sporna decyzja z dnia [...] r., nie zawierała definicji strony postępowania o wydanie decyzji środowiskowej. W szczególności, przesądzająca w tym zakresie nie była mapa, dołączona do wniosku przez inwestora, o której mowa w art. 46 a ust. 4 pkt 1 tej ustawy, z zaznaczonym obszarem, na który oddziaływać będzie przedsięwzięcie ( w brzmieniu z daty wydania decyzji z dnia [...] r.). Przepis ten koreluje z treścią art. 141 i art. 144 ust. 1 i 2 ustawy. Nie oznacza to jednak, że przymiot strony w sprawie wydania decyzji środowiskowej przysługuje właścicielowi działki sąsiedniej jedynie wówczas, gdy eksploatacja instalacji przekracza standardy jakości środowiska poza terenem, do którego prowadzący instalację ma tytuł prawny, co powoduje konieczność utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Zgodnie z regułą z art. 28 kpa, istnienie interesu prawnego nie wymaga wykazania naruszenia tego interesu, a jedynie wykazania, że postępowanie dotyczy interesu prawnego. W postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej nie ma też zastosowania definicja strony z art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane. Zatem bez znaczenia jest kwestia ograniczeń w zagospodarowaniu terenu, a w konsekwencji przeznaczenia terenu w planie miejscowym. Stąd też dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie ma znaczenia wynik postępowania nadzwyczajnego w sprawie pozwolenia na budowę spornej inwestycji, jak i zapisy planu miejscowego. Z akt postępowania administracyjnego, a w nich wypisu z rejestru gruntów wynika, że część działki nr [...] o pow. 957 m2 stanowi zurbanizowane tereny niezabudowane, zaś pozostała część tej działki o pow. 1458 m i działka nr [...] o pow. 38 m, są oznaczone jako łąki trwałe – ŁIV (vide k. 7c akt adm. – załącznik do pisma wnioskodawców z dnia 18 października 2010 r.). Taki sposób użytkowania gruntów nie daje żadnych podstaw do przyjęcia, aby wynik sprawy o wydanie decyzji środowiskowej nie dotyczył interesu prawnego właścicieli tej nieruchomości, o którym mowa w art. 28 kpa. Co więcej, zasadnie wskazało Kolegium, że z załączników graficznych do raportu jednoznacznie wynika, iż zakres oddziaływania zanieczyszczeń wprowadzonych do powietrza wykracza poza teren działki inwestora. Faktem jest, że wobec braku ustalenia granic działki przylegającej nr [...] o szerokości 4 m i granic nieruchomości uczestników postępowania mał. Z., nie można jednoznacznie stwierdzić granic przekroczenia standardów jakości powietrza. Jednak nie może to pozbawiać właścicieli działek nr [...] i [...] statusu strony w rozumieniu art. 28 kpa w zw. z art. 140 kc, a to właśnie z uwagi na odległość tych działek od spornego przedsięwzięcia ( ok. 19 m) oraz jego rozmiar i skalę. Stąd też podniesione w skardze zarzuty naruszenia reguł procedury i prawa materialnego, są niezasadne. Jednak działając z urzędu Wojewódzki Sąd Administracyjny zobligowany był do uwzględnienia skargi w drodze wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji z powodu skarżącego naruszenia prawa, co musiało skutkować stwierdzeniem jej nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Brak było też podstaw do odrzucenia skargi jako spóźnionej. Orzeczenie o niewykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku oparto na przepisie art. 152 tej ustawy. O kosztach postępowania obejmujących wpis sądowy w kwocie 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w osobie radcy prawnego w minimalnej wysokości 240 zł ( z uwagi na przyczyny uwzględnienia skargi ) oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, czyli łącznie w kwocie 457 zł, rozstrzygnięto na wniosek zgodnie z art. 200, art. 205 i art. 209 tej ustawy. Na marginesie wyjaśnić przyjdzie, że ustawa ta nie stwarza podstaw prawnych do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania na rzecz uczestników postępowania, o co wnieśli w piśmie z dnia 9 listopada 2011 r. i to niezależnie od wyniku postępowania, co wynika jednoznacznie z treści art. 199. Nadto, sąd administracyjny nie dopatrzył się konieczności uzupełnienia postępowania w trybie art. 106 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o co wnioskowała skarżąca Spółka i uczestnicy postępowania, jako że kwestie te nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy sądowej. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Kolegium zgodnie z powyższymi wskazaniami winno rozpatrzeć wniosek uczestników postępowania jako pochodzący od podmiotu legitymującego się przymiotem strony w postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej. Nie oznacza to jednak przesądzenia przesłanek, skutkujących stwierdzeniem nieważności decyzji z dnia [...] r. Wskazać jednak przyjdzie, że podstawy wznowieniowe z art. 145 i art. 145a kpa, nie uzasadniają wyeliminowania decyzji, obarczonej takimi wadami w drodze stwierdzenia jej nieważności. Wyjaśnić też przyjdzie, że sąd administracyjny nie był władny do objęcia orzeczeniem wadliwej decyzji Kolegium z dnia [...] r. z uwagi na zakaz reformationis in peius. Wobec faktu, że już po wydaniu zaskarżonej decyzji Kolegium orzekło powtórnie w sprawie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, niezbędne jest uprzednie wyeliminowanie z obrotu prawnego tego aktu w trybie postępowania o ponowne rozpatrzenie sprawy, bądź wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 8 kpa – o ile korzysta ona z waloru ostateczności. Nie jest bowiem możliwe prowadzenie dwóch odrębnych postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji, co powinno skutkować umorzeniem drugiej ( późniejszej ) sprawy w tym przedmiocie i rozstrzygnięciem wniosku w niniejszym postępowaniu, prowadzonym w wyniku uwzględnienia skargi na decyzję Kolegium z dnia [...] r. su.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło