II SA/Kr 1664/11

WyrokWSA w Krakowie2012-04-03

Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Jacek Bursa, Mirosław Bator

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie wznowieniowe dotyczące pozwolenia na budowę, które zostało zakończone wydaniem pozwolenia na użytkowanie i sprzedażą lokali, może być prowadzone bez udziału właścicieli tych lokali jako stron postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Właściciele lokali mieszkalnych, którzy nabyli je od inwestora po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie, mają interes prawny w udziale w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym pozwolenia na budowę. Prowadzenie postępowania bez udziału tych stron stanowi naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 28 k.p.a.
Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. Spółka komandytowo-akcyjna w K. (inwestor) uzyskała pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego, a następnie pozwolenie na jego użytkowanie i przystąpiła do sprzedaży lokali. P.B. złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę. Organ I instancji umorzył postępowanie wznowieniowe, a Wojewoda uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ostatecznie organ I instancji ponownie umorzył postępowanie, a Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka B. Sp. z o.o. SKA (następca prawny inwestora) złożyła skargę na decyzję Wojewody, domagając się jej uchylenia i umorzenia postępowania, argumentując bezprzedmiotowość postępowania oraz brak udziału właścicieli lokali jako stron.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie: WSA Jacek Bursa (spr.) WSA Mirosław Bator Protokolant: Anna Pałasz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. Spółka komandytowo-akcyjna w K. na decyzję Wojewody z dnia 23 sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji wyroku z dnia 3 kwietnia 2012r. Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] czerwca 2011r., znak: [...] po rozpatrzeniu wniosku P.B. z dnia 3 listopada 2008r. umorzył postępowanie o wznowienie postępowania w sprawie dotyczącej wydania decyzji pozwolenia na budowę Nr [...] z dnia 25 czerwca 2008r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, miejscami postojowymi, z wewnętrznymi instalacjami: elektryczną, wodną, kanalizacji sanitarnej i deszczowej, gazu, centralnego ogrzewania, wentylacji mechanicznej oraz wjazdem przy ul.[...] w K. na działkach nr [...] ,[...] [...] obr. [...], przeniesionej decyzją pozwolenia na budowę Nr [...] z dnia [...] września 2008r., sygn. sprawy: [...] na rzecz A. Spółka z o.o. Spółka Komandytowo Akcyjna, ul. [...] (aktualna nazwa firmy: B. Sp. z o.o. SKA z siedzibą w K. , ul. [...]). Odwołanie od powyższej decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2011r. wniósł P.B. , reprezentowany przez pełnomocnika A.P.-B. , zarzucając naruszenie przepisów postępowania: art. 8 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., art. 10 k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego: art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt. 20 ustawy Prawo budowlane. Wojewoda decyzją z dnia [...] sierpnia 2011r., znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy stan faktyczny wskazując, że w związku z wnioskiem P.B. z dnia 3 listopada 2008r., decyzją Prezydenta Miasta K. z dnia [...] grudnia 2008r., znak: [...] odmówiono wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta K. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2008r. W wyniku przeprowadzenia postępowania odwoławczego od w/w decyzji, w dniu 16 kwietnia 2009r. decyzją znak: [...] Wojewoda uchylił w/w decyzję z dnia 11 grudnia 2008r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Po przeprowadzeniu ponownego postępowania Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] maja 2009r., znak: [...], orzekł o odmowie wznowienia postępowania w sprawie. W wyniku przeprowadzenia postępowania odwoławczego Wojewoda uznając zasadność wniesionego odwołania, decyzją znak: [...] z dnia [...] września 2009r. uchylił w/w decyzję z dnia 13 maja 2009r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Kolejną decyzją Prezydenta Miasta K. z dnia [...] listopada 2009 r. odmówiono wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej wydania decyzji pozwolenia na budowę Nr [...] z dnia [...] czerwca 2008r. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Wojewoda decyzją z dnia [...] czerwca 2010r., znak: [...] , uchylił w/w decyzję z dnia 25 listopada 2009r. W ponownym toku postępowania Prezydent Miasta K. w dniu 30 września 2010r. wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie pozwolenia na budowę i po przeprowadzeniu postępowania w dniu 2 grudnia 2010r. wydał decyzję umarzającą wznowione postępowanie. Przeprowadzone przez Wojewodę postępowanie odwoławcze od w/w decyzji z dnia 2 grudnia 2010r. ze względu na stwierdzone uchybienia formalne i merytoryczne, zostało zakończone wydaniem w dniu 22 kwietnia 2011r. decyzji Wojewody , znak: [...], uchylającej zaskarżoną decyzję w całości i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Następnie organ I instancji w dniu 17 czerwca 2011r. decyzją znak: [...], umorzył postępowanie w sprawie. Odwołanie od w/w decyzji wniósł P.B. i w wyniku tego Wojewoda wydał decyzję w dniu [...] sierpnia 2011r., znak: [...]. Prezentując swoje stanowisko w sprawie organ odwoławczy wskazał, że w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2011r. znaleźć można stwierdzenie, że pozwolenie na budowę nie dotyczyło robót wykonywanych poza granicą działki inwestora, a prace ziemne wykonywane poza granicą działki inwestora (czyli B. Sp. z o.o. SKA z siedzibą w K. – dopisek Sądu) nie były objęte zakresem przedmiotowej inwestycji. Zdaniem organu odwoławczego powyższe stanowisko jest słuszne jedynie w przypadku, gdy projekt budowlany nie przewiduje robót budowlanych na działce sąsiedniej. W sytuacji natomiast, gdy wykonanie robót budowlanych na działce inwestora pociąga za sobą konieczność wykonania robót, w tym ziemnych, na działce sąsiedniej, rolą organu administracji architektoniczno-budowlanej w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę jest doprowadzenie do uzupełnienia wniosku i innych dokumentów do zgodności z faktycznym zakresem inwestycji i ujęcie właściciela tej nieruchomości na liście stron postępowania. Następnie Wojewoda podniósł, że wymienione w decyzji organu I instancji rysunki "detal 21", "detal 22", stanowią uszczegółowienie projektu budowlanego, pozyskane przez organ I instancji dopiero w toku postępowania z wniosku P.B. o wznowienie postępowania. Pierwotna dokumentacja projektowa nie przedstawiała rysunków obrazujących sposób usytuowania budynku w zbliżeniu do granicy z działką nr [...], niezbędnych dla prawidłowego ustalenia obszaru oddziaływania obiektu. Powyższe, w ocenie Wojewody, świadczy o niekompletności projektu budowlanego. W dalszej kolejności organ odwoławczy wskazał, iż jego zdaniem w rozważaniach dotyczących objęcia obszarem oddziaływania przedmiotowej inwestycji nie można pominąć aspektu wpływu zaprojektowanych robót na nieruchomość P.B. . Wykonanie projektowanych robót ziemnych służących podniesieniu niwelaty terenu na działce nr [...], wymusiło wykonanie robót ziemnych również na działce [...], co w sytuacji wykonania decyzji wprowadziło nowy stan na gruncie, tj. zmianę poziomu terenu części działki nr [...], a także zmianę funkcji istniejącego ogrodzenia, które z chwilą wykonania projektowanych robót budowlanych przejęło rolę muru oporowego (zdaniem Wojewody projekt nie przedstawia stosownych obliczeń wytrzymałościowych w tym względzie). Zaprojektowane rozwiązanie wprowadziło brak możliwości ewentualnej likwidacji istniejącego ogrodzenia na działce nr [...], bez naruszenia wykonanej skarpy i odwodnienia korytkowego na działce inwestora - nr [...]. Organ odwoławczy podniósł, że nie można pominąć również aspektu braku zgody P.B. na wykonanie projektowanych (uwzględnionych w sposób wyraźny w projekcie) robót na jego działce. Zaznaczono się, że niwelacja terenu związana z robotami budowlanymi prowadzonymi w celu wybudowania obiektu budowlanego, jest robotą budowlaną. Kwestia nieujęcia w wyrzeczeniu inkryminowanej decyzji o pozwoleniu na budowę oraz opisowych częściach projektu budowlanego działki nr [...], jako nieruchomości, na której zaplanowano roboty ziemne, niezbędne do wykonania całokształtu inwestycji, przy braku możliwości etapowania, świadczy zdaniem organu odwoławczego o wadliwości postępowania i kończącej go decyzji. Dalej Wojewoda podniósł, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2011r. nie odniesiono się w sposób wystarczający do zarzutu P.B. dotyczącego spływu wód opadowych na działkę nr [...]. W opinii Wojewody dywagacje organu I instancji dotyczące poprawy spływu wód opadowych wskutek zastosowanego odwodnienia, w sytuacji cząstkowego zaprojektowania takiego odwodnienia w projekcie, bez wykazania odbiornika przejmowanych przez zaprojektowane korytka wód, budzi wątpliwości, co do spełnienia przez inwestycję przepisu § 28 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W tej sytuacji stanowisko organu I instancji o odpowiedzialności projektanta za sposób zaprojektowania, nie uzasadnia w ocenie Wojewody braku weryfikacji sprawy pod kątem spełnienia przez zaprojektowaną inwestycję przepisów techniczno-budowlanych. Organ odwoławczy stwierdził też, że w poprzedniej decyzji Wojewody z dnia [...] kwietnia 2011r., znak: [...], wskazywano, że z analizy dokumentacji w sprawie wynika konieczność objęcia działki nr [...] obszarem oddziaływania obiektu, a w konsekwencji ujęcia P.B. jako strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Utrzymywanie przez organ I instancji stanowiska odmiennego od powyższego, wymaga jego szczegółowego uzasadnienia. Dodatkowo organ odwoławczy zwrócił uwagę na formalną wadliwość zaskarżonego rozstrzygnięcia. Mianowicie zdaniem Wojewody, po przeprowadzeniu bowiem postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, organ winien był wydać decyzję kończącą postępowanie wznowieniowe na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 lub 2, bądź § 2 k.p.a. Wymienione regulacje nie przewidują instytucji umorzenia postępowania wznowieniowego. Zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2011r. w swej podstawie prawnej wskazuje art. 105 k.p.a., stosowany w przypadku stwierdzenia przez organ bezprzedmiotowości postępowania. Wojewoda podniósł, że w niniejszej sprawie organ I instancji procedował jednak w trybie przewidzianym w rozdziale 12 k.p.a. "Wznowienie postępowania", wznawiając postępowanie i dokonując czynności właściwych dla tego typu postępowania, a w tym przypadku przewidziano wydanie orzeczenia w oparciu o art. 151 § 1 i § 2. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda zaznaczył również, że w treści odwołania od decyzji organu I instancji z dnia [...] czerwca 2011r. zarzucono, iż zaskarżona decyzja narusza art. 8 w związku z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez "uzasadnienie przedmiotowej decyzji w sposób zawiły, o przewyższającym stopniu nagromadzenia interpretacji teorii postępowania administracyjnego, zakłócającym w istocie odbiór i zrozumienie przez stronę nie będącą profesjonalistą". Analizując treść uzasadnienia decyzji organu I instancji, zdaniem Wojewody, nie sposób się nie zgodzić z powyższym stanowiskiem. Kilkunastostronicowa treść uzasadnienia przedstawia głównie polemikę ze stanowiskiem organu odwoławczego dotyczącym procedur administracyjnych, z wykorzystaniem szeregu komentarzy z publikacji z zakresu stosowania przepisów k.p.a., wprowadzając zbędną z punktu widzenia stron postępowania lekturę. W końcowej części uzasadnienia swojej decyzji Wojewoda stwierdził także, iż w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2011r. został podniesiony zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., poprzez brak umożliwienia zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, a także uniemożliwienie wypowiedzenia się w jego przedmiocie. Zdaniem organu odwoławczego analiza akt sprawy potwierdziła powyższy zarzut, strony postępowania wznowieniowego nie miały możliwości wzięcia udziału w każdym stadium postępowania i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji w sprawie. Na powyższą decyzję Wojewody z dnia [...] sierpnia 2011r., znak: [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożyła Spółka działająca pod firmą B. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowo akcyjna z siedzibą w K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że Spółka była inwestorem inwestycji budowlanej pn. "Budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami wbudowanymi i zagospodarowaniem terenu na działkach nr [...] i [...] obręb [...] ewidencyjna P. oraz wjazdami na teren posesji i infrastrukturą techniczną na działkach nr [...] ,[...] [...] [...] [...] ,[...] ), [...] ), [...] ,[...] [...] (stacja transformatorowa i przebieg kabla nn) oraz na działkach nr [...] ) i [...] obręb [...], przy ul. [...]j w K. ". Inwestycja została ukończona w 2010 roku. Dalej podniesiono, że legitymując się prawomocną i ostateczną decyzją pozwolenia na budowę oraz decyzją ustalającą warunki zabudowy, Spółka wystąpiła do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki o wydanie decyzji - pozwolenia na użytkowanie budynku, którą uzyskała dnia 24 listopada 2010r. (decyzja nr [...], znak [...], która stałą się wobec jej niezaskarżenia decyzją ostateczną dnia 9 grudnia 2010r.). Legitymując się wymaganymi przez prawo dokumentami, to jest zaświadczeniem o samodzielności lokali znajdujących się w budynki oraz decyzją o pozwoleniu na użytkowanie budynku, Spółka przystąpiła do wyodrębniania lokali i ich sprzedaży. Wobec powyższego, zdaniem strony skarżącej, prowadzenie postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania o wydanie decyzji pozwolenia na budowę inwestycji zrealizowanej w całości na postawie ważnych decyzji administracyjnych jest bezprzedmiotowe. W skardze podniesiono również, że podmiotem zainteresowanym w sprawie jest spółka pod firmą B. sp. z o. o. SKA a zatem i jej następcy prawni, to jest właściciele nieruchomości lokalowych z własnością których związany jest udział w nieruchomości wspólnej, to brak ich udziału na etapie postępowania administracyjnego winien skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., a orzekanie – w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt. Skarga skutkuje uchyleniem zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 1b p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję, uchyla ją, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W myśl natomiast art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Jak natomiast wynika z okoliczności sprawy, po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku i legitymując się zaświadczeniem o samodzielności lokali, które się w nim znajdują, skarżąca Spółka przystąpiła do wyodrębniania lokali i ich sprzedaży. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że niniejsze postępowanie administracyjne, jest postępowaniem wznowieniowym, dotyczy zatem decyzji ostatecznej, w którym w myśl utrwalonego orzecznictwa, organ winien na nowo ustalić krąg stron postępowania. W sytuacji sprzedaży w przedmiotowym budynku lokali mieszkalnych stanowiących samodzielne nieruchomości, interes prawny w udziale w postępowaniu administracyjnym, które dotyczy wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej wydania decyzji pozwolenia na budowę budynku, mają w rozumieniu art. 28 k.p.a. właściciele nieruchomości lokalowych w tym budynku, z własnością których związany jest udział w tej nieruchomości wspólnej. Tymczasem organy prowadziły przedmiotowe postępowanie administracyjne bez udziału tych podmiotów, a zatem bez udziału wszystkich stron, którym taki przymiot przysługuje. Powyższe naruszenie prawa skutkuje zatem uchyleniem tak zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, rzeczą organu będzie zatem ustalenie właścicieli nieruchomości lokalowych, którzy nabyli je od skarżącej spółki i przeprowadzenie postępowania z ich udziałem. Uzupełniająco należy wskazać, że uchylając decyzje, sąd nie dokonał merytorycznej oceny zarzutów skargi i poglądów przedstawionych przez organ, gdyż ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania, które w myśl art. 153 p.p.s.a. wiązałyby organy i sąd w dalszym toku postępowania, wyrażona zostałaby bez udziału wszystkich stron postępowania, bez zapoznania się z ich stanowiskiem co do wniosku inwestora i w praktyce czyniłaby ich udział w sprawie czysto iluzorycznym. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło