IV SA/Wa 532/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-05-15
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz – Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że z uwagi na swoje ubóstwo nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że jej dochody są na tyle niskie, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego ani wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, co uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i wymaga rygorystycznego spełnienia przesłanek, zwłaszcza w przypadku wniosku o pełne zwolnienie.Stan faktyczny
Skarżąca H. J. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawczyni utrzymuje się z emerytury w kwocie 1306,84 zł netto miesięcznie, którą w całości przeznacza na bieżące potrzeby. Skarżąca mieszka w domu wnuczki, prowadząc jednoosobowe gospodarstwo domowe. Sprawa dotyczy skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów rozgraniczenia nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowiono dla niej adwokata, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów rozgraniczenia nieruchomości postanawia: I. przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, II. ustanowić w niniejszej sprawie dla H. J. adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
Skarżąca H. J. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie wszczętej z jej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2012 r. w sprawie ustalenia wysokości kosztów postępowania rozgraniczeniowego.
Sytuacja majątkowa i rodzinna strony skarżącej została opisana w druku urzędowym wniosku PPF. oraz dodatkowym oświadczeniu z dnia 4 maja 2012 r. udzielonym na wezwanie referendarza sądowego.
Z treści tego dokumentu wynika, że wnioskodawczyni żyje bardzo skromnie. Mieszka w domu wnuczki (zajmuje w nim jeden pokój), jednak prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Skarżąca utrzymuje się z emerytury w kwocie 1306,84 zł. netto. (1294,89 brutto) miesięcznie, którą – jak wykazała, w całości przeznacza na potrzeby życia codziennego (zakup żywności, środków czystości, ubrań oraz inne potrzebnych do życia przedmiotów i usług).
Stwierdzono, co następuje:
H. J. domaga się przyznania prawa pomocy w najszerszych jej granicach. Ze względu na tak zakreślone granice wniosku, strona powinna udowodnić, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Do wykazania tej okoliczności obliguje skarżącą przepis art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Zgodnie z tym przepisem przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest możliwe, jeżeli strona wnioskująca wykaże, że z uwagi na swe ubóstwo nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego.
Prawo pomocy jest instytucją szczególną, mogąca znaleźć zastosowanie jedynie w sytuacjach wyjątkowych. Zwolnienie od kosztów sądowych czy przyznanie fachowego pełnomocnika skutkuje bowiem pozbawieniem budżetu państwa należnych dochodów. Wyjątkowość tej instytucji podkreślają bardzo rygorystyczne wymogi przyznania prawa pomocy. Dotyczy to zwłaszcza prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W ocenie referendarza sądowego skarżąca wykazała, ze nie ma realnych możliwości pokrycia wiążących się z niniejszym procesem kosztów opłat i wydatków sądowych, a także wynagrodzenia należnego fachowemu pełnomocnikowi. Wysokość jej dochodu nie pozwoliłaby utrzymać podstawy i tak bardzo niskiego poziomu życia i jednocześnie kontynuować prowadzonego przez sądem administracyjnym postępowania. Wydatki poniesione w związku z udziałem w procesie sądowym właściwie uniemożliwiałyby dokonanie zakupu niezbędnych dla egzystowania dóbr i usług. Pokrycie kwoty choćby należnego wpisu sądowego (100 zł.) oraz koszt ustanowienia fachowego pełnomocnika, pozbawiłoby skarżącą części środków pieniężnych, jakie musi przeznaczyć na utrzymanie.
Z przedstawionych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy działając w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło