IV SA/Wa 571/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A. z siedzibą w B. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nałożenia obowiązku przeprowadzenia działań zapobiegawczych lub naprawczych - oddala skargę - Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 24 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (Dz. U. Nr 75, poz. 493 ze zm.), dalej zwaną ustawą szkodową, utrzymał w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w R. z dnia [...] lipca 2011 r., znak: [...] umarzającą postępowanie w sprawie nałożenia obowiązku przeprowadzenia działań zapobiegawczych lub naprawczych. W uzasadnieniu decyzji organ przedstawiając stan faktyczny sprawy wskazał, że Dyrektor A. z siedzibą w B. [...] W. zwrócił się pismem z dnia 3 lutego 2010 r. do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w R. z wnioskiem o podjęcie konkretnych działań mających na celu ochronę obszaru unikatowego pod względem przyrodniczym oraz wszczęcie stosownych postępowań, w tym na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody i ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w R. decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. umorzył postępowanie w sprawie nałożenia na podmiot korzystający ze środowiska obowiązku przeprowadzenia działań zapobiegawczych w związku ze zgłoszonym bezpośrednim zagrożeniem szkodą w środowisku. Organ I instancji w swej decyzji wykluczył występowanie bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku w zakresie powierzchni ziemi, wód oraz gatunków chronionych i chronionych siedlisk przyrodniczych. W zakresie wpływu eksploatacji odkrywki na gatunki chronione i chronione siedliska przyrodnicze organ również wykluczył, że eksploatacja ta spowoduje znacząco negatywne skutki dla wymienionych elementów środowiska. Przede wszystkim Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w R. wykazał, na podstawie opinii i ekspertyz załączonych do akt sprawy, że wskazana działalność górnicza nie spowoduje istotnej zmiany stosunków wodnych, które mogłyby stanowić zagrożenie dla okazów roślin chronionych znajdujących się w A. . Podstawowym argumentem przemawiającym za takim wnioskiem jest brak prowadzenia odwodnienia odkrywki przez co nie dojdzie do zmiany poziomu zwierciadła wody. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w R. przeanalizował również możliwość wpływu emisji zanieczyszczeń spowodowanych transportem wydobywanego kruszywa na roślinność A. . Mając na uwadze odległość źródła emisji od A. należy przyjąć, że pyły po pokonaniu takiej odległości zostaną rozproszone do stężeń niewpływających na roślinność będącą przedmiotem rozstrzygnięcia. W postępowaniu wykluczono również wpływ eksploatacji złoża na obszar Natura 2000. Najbliższym takim obszarem, położonym w odległości ok. 600 m od wyrobiska, jest obszar "[...] " ([...] ). Odwołanie od decyzji organu I instancji złożył wnioskodawca. Organ odwoławczy wskazał, że w aktach sprawy znajdują się dwie opinie, których wykonanie zlecone zostało przez A. w B. : - ocena ukształtowania terenu i stosunków wodnych obszaru w granicach A. w B. i terenu sąsiadującego oraz przewidywane zmiany pod wpływem planowanego wydobywania żwiru w dolinie S. - prof. A. L. Uniwersytet [...], K. listopad 2009 r., - opinia stosunków wodnych obszaru w granicach A. w B. i terenu sąsiadującego oraz przewidywane zmiany wodno- gruntowe, powodowane planowanym wydobywaniem kruszywa w dolinie S. w B. - inż. J. Z., P. listopad 2009 r. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wskazał również na decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], którą organ ten odmówił uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r., znak: [...] udzielającej firmie K. koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża B. - I. Z uzasadnienia decyzji wynika, że organ ten powziąwszy wiedzę o możliwości negatywnego oddziaływania odkrywki na A. na podstawie, co wynikało z opinii prof. L. i inż. Z., wznowił postępowanie w sprawie udzielenia koncesji. W tej sytuacji firma K. dostarczyła "Opinię hydrogeologiczną oceniającą wpływ eksploatacji złoża B. I na kształtowanie lustra wody w rejonie miejscowości B. , gmina Z. , województwo [...] " sporządzoną przez mgr M. S., nr [...]. Z opinii tej wynikało, iż prawidłowo prowadzona eksploatacja nie wpłynie na obniżenie lustra wody w tym rejonie, uniemożliwiającego funkcjonowanie A. Tym samym Marszałek Województwa [...] dysponował opiniami różniącymi się wnioskami i oceną wpływu przedsięwzięcia na A. w B. W tej sytuacji organ postanowił o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego sądowego przy Sądzie Okręgowym w K. dr inż. B. R. na okoliczność ustalenia wpływu eksploatacji złoża B. I na funkcjonowanie A. w B. . We wnioskach do sporządzonej opinii biegły zauważa, że kluczowym faktem w badanej sprawie jest wykluczenie możliwości odwadniania wyrobisk. Brak odwadniania automatycznie oznacza brak znaczących przekształceń stosunków wodnych. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska rozpatrując odwołanie powołał się na definicję szkody w środowisku zawartą w art. 6 pkt 11 lit. a ustawy szkodowej wskazując, że przez szkodę w środowisku w gatunkach chronionych lub chronionych siedliskach przyrodniczych należy rozumieć negatywną mierzalną zmianę mającą znaczący negatywny wpływ na osiągniecie lub utrzymanie właściwego stanu ochrony tych gatunków lub siedlisk przyrodniczych. W świetle takiego brzmienia definicji szkody w środowisku nie można przyjąć, że każda negatywna zmiana (o ile w ogóle występuje) może zostać uznana za szkodę w środowisku w chronionym siedlisku przyrodniczym lub w gatunku chronionym. Biorąc pod uwagę tę definicję nie można w rozpatrywanej sprawie uznać, iż wystąpiły przesłanki świadczące o tym, iż na skutek działań inwestora dojdzie do naruszenia wymienionych wyżej elementów. Przede wszystkim zwrócić należy uwagę, że A. nie należy do żadnej formy ochrony przyrody, o której mowa w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, nie stanowi siedliska przyrodniczego należącego do typów siedlisk określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 26 tej ustawy, a także nie stanowi miejsca lęgu, pierzenia i zimowania ptaków wędrownych ani miejsca ich zatrzymywania się wzdłuż tras wędrówek. Zgłoszenie można więc rozpatrywać jedynie w kontekście ewentualnego wpływu na gatunki chronione, a również jako siedlisko gatunku chronionego. Organ odwoławczy zaznaczył, że przedmiotem zgłoszenia było bezpośrednie zagrożenie szkodą w środowisku. Powołując się na publikacje wskazał, że nie każde prawdopodobieństwo wystąpienia szkody ma znaczenie a jedynie takie, które jest wysokie. Natomiast wysokie prawdopodobieństwo zakłada, że - uwzględniając doświadczenie życiowe, stan badań naukowych, właściwość środowiska, specyfikę działalności prowadzonej przez podmiot korzystający ze środowiska - można przyjąć, iż szkoda taka wystąpi, jeżeli nie zostaną podjęte działania zapobiegawcze. Tak więc nie można zakładać, że każde działanie prowadzone przez podmiot korzystający ze środowiska musi w konsekwencji prowadzić do wystąpienia szkody w środowisku. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w R. w prowadzonym przez siebie postępowaniu zebrał bogaty materiał dowodowy i wnikliwie przeanalizował wszelkie okoliczności przemawiające za wystąpieniem bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku. Przeanalizował również dowody przeczące temu stanowisku. Nie można więc organowi zarzucić naruszenia art. 7 i 77 Kpa, co podnosi skarżący. W ocenie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska jednym z najbardziej istotnych dowodów w sprawie jest decyzja organu koncesyjnego jakim jest Marszałek Województwa [...]. W toku prowadzonego przez siebie postępowania organ jednoznacznie wykluczył negatywny wpływ prowadzonego wydobycia żwiru na A. i w sposób klarowny i logiczny uzasadnił swoje stanowisko w wydanej decyzji z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...]. Ponieważ w postępowaniu tym brane były pod uwagę te same przesłanki co i w postępowaniu będącym przedmiotem skargi, decyzja Marszałka Województwa [...] może stanowić dowód w sprawie prowadzonej przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w R. Na potrzeby prowadzonego przez organ koncesyjny postępowania została opracowana przez dr inż. B. R. - specjalistę hydrogeologa i inżyniera środowiska, a równocześnie biegłego sądowego w zakresie hydrogeologii, a także przy współudziale dr A. O. specjalisty botanika i paleobotanika "Opinia niezależnego biegłego w sprawie koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża B. -1". Autor w sposób czytelny, logiczny i przekonywujący przedstawia swoje stanowisko w sprawie. Według dr R. omawiany obszar tworzy bardzo dynamiczny układ hydrogeologiczny, w którym znaczącą rolę w kształtowaniu wysokości zwierciadła wód podziemnych odgrywa wysokość opadów atmosferycznych oraz wysokość zwierciadła S. Obszar A. jest chroniony przed zmianami związanymi z wahaniami S. , bo jest od niego znacznie oddalony, a dodatkowo oddzielony jest od S. przez potok G. Eksploatacja złoża odbywać się będzie bez odwadniania wyrobiska. Eksploatacja ta spowoduje powstanie otwartej powierzchni wody, która przejmować będzie w 100% opady atmosferyczne, a równocześnie podlegać będzie intensywnemu parowaniu. Czynniki te, w opinii biegłego, o nieistotnym znaczeniu dla poziomu wód, działają przeciwstawnie i ich wpływ będzie się w znacznym stopniu równoważył. Brak odwadniania odkrywki skutkować będzie niewytworzeniem leja depresji i tym samym teren sąsiadujący z odkrywką nie będzie osuszany. Biegły poddał również analizie hipotetyczną sytuację wytworzenia takiego leja. Biegły wykazał, że w takim przypadku lej silniej rozwijałby się w kierunku S. , co związane jest z naturalnym kierunkiem nachylenia zwierciadła wody w tym kierunku. Ponieważ wyrobisko jest oddalone o porównywalną odległość od S. jak i A. , lej depresji najpierw osiągnąłby S. . Spowodowałoby to intensywne infiltrowanie wód rzecznych z S. , co zahamowałoby dalszy rozwój leja w innych kierunkach, także w kierunku A. . Dodatkową barierę dla propagacji leja depresji w kierunku A. stanowi potok G. . A zatem hipotetyczny lej depresji zostałby zatrzymany na tym właśnie cieku. Dopiero po osuszeniu koryta G. lej depresji mógłby rozwijać się dalej. Autor jednak podkreślił, że opis ten jest czysto hipotetyczny, bowiem odwodnienie odkrywki nie będzie prowadzone. Dr R. przedstawił w swej opinii syntetyczny model krążenia wód podziemnych: stan obecny i prognozowany i zilustrował to na dwóch rycinach nr 2 i 3. Od momentu głębienia odkrywki poniżej aktualnego położenia zwierciadła wód podziemnych w wyrobisku pojawi się woda. Zwierciadło wody w okresie sprzed eksploatacji wykazywało lekkie nachylenie. Natomiast zwierciadło w czasie eksploatacji ulegnie lekkiej korekcie i przyjmie położenie poziome. Zasięg korekty nie przekroczy 100 m od granic wyrobiska. Położenie zwierciadła obecnie i w przyszłości będzie bardzo dynamicznie się zmieniać i będzie uzależnione od warunków hydrogeologicznych, głównie od sumy opadów oraz od parowania. Wpływ ten będzie jednak bardzo nieznaczny, wielokrotnie mniejszy od naturalnych wahań. Zmiany stosunków wodnych będą znikome, o ile w ogóle zauważalne. Tym samym nie będzie oddziaływania prowadzonej działalności na obszar Natura 2000 "[...] ". Podobnie jak w opracowaniu mgr M. S. zalecono prowadzenie monitoringu wód wskazując, że jeśli w potoku G. obserwowany jest przepływ wody, to wpływ kopalni na A. w sensie obniżania zwierciadła wód podziemnych jest absolutnie wykluczony. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska podobnie jak Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w R. skontrolował opinię biegłego i ocenił z punktu widzenia zasad logiki i doświadczenia zawodowego prawidłowość rozumowania biegłego. Opinia ta według organu została sporządzona fachowo, spójnie i logicznie, w sposób przekonywujący prognozując oczekiwane zmiany. Natomiast opinie przedłożone przez A. nie dowodzą prognozowanego wpływu odkrywki i oparte są na przypuszczeniach, bez logicznego wywiedzenia oczekiwanego wpływu. Organ odwoławczy wskazał również, że w toku postępowania przed organem I instancji, organ ten, celem ustalenia wpływu transportu żwiru na A. , zlecił opracowanie w tym zakresie opinii. Opracowanie takie pt. "Opinia w zakresie oddziaływania na obiekty A. w B. transportu żwiru ze złoża firmy "K. " sąsiadującą drogą powiatową w zakresie emisji zanieczyszczeń do powietrza, hałasu i wibracji" zostało wykonane przez zespół autorów: dr S. K., mgr inż. W. C. i mgr J. K. W opinii na podstawie obliczeń i opisu oddziaływania autorzy wywodzą w sposób logiczny i przekonywujący braku wpływu transportu na roślinność A. Przewidywany wzrost emisji zanieczyszczeń pyłowych wyniesie ok. 9% i nie będzie stanowić znaczącego zagrożenia dla A. Dodatkowy w stosunku do stanu aktualnego ruch samochodowy nie pogorszy obecnie istniejących warunków akustycznych środowiska. Wykluczono również taki wpływ spowodowany wibracjami. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska podniósł, iż zgłoszenie w przedmiotowej sprawie dotyczyło skutków działalności górniczej, a także transportu żwiru. Jak wynika z katalogu działalności stwarzającej ryzyko szkody w środowisku wyszczególnionym w art. 3 ustawy szkodowej, nie należy do niej ani działalność górnicza, ani transport wydobytego urobku. W tej sytuacji rozważenia wymaga przesłanka winy podmiotu korzystającego ze środowiska. W takiej sytuacji, jak zaznaczył organ odwoławczy, należy kierować się jej cywilistycznym znaczeniem, rozumianym jako wina umyślna oraz nieumyślna. W rozpatrywanej sprawie inwestor będący podmiotem korzystającym ze środowiska podjął szereg działań z własnej inicjatywy zmierzających do ustalenia i wyeliminowania ewentualnego negatywnego wpływu prowadzonej działalności na środowisko. Wobec wątpliwości związanych z istnieniem zagrożeń ze strony eksploatacji górniczej zlecił opracowanie "Opinii hydrogeologicznej oceniającej wpływ eksploatacji złoża "B. I" na kształtowanie lustra wody w rejonie". Opinia ta wykazała brak negatywnego wpływu w tym zakresie. Ponadto inwestor i właściciel firmy K. poinformował, że w ramach działań zapobiegawczych zainstalowano sieć piezometrów do prowadzenia monitoringu wód. Strona wykonała także projekt modernizacji drogi gminnej, w ramach którego 200 m drogi zostanie utwardzone nawierzchnią niepylną w celu ograniczenia nanoszenia na drogę powiatową jakiegokolwiek materiału powodującego pylenie. Przy przewożeniu ładunku suchego będzie on zabezpieczany plandeką. W świetle podjętych przez stronę zabezpieczeń i działań zmierzających do zminimalizowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie można zarzucić podmiotowi winy z jego strony, ani umyślnej ani nieumyślnej rozumianej jako lekkomyślność czy niedbalstwo. Wobec powyższego Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska uznał, że w sprawie nie zaistniały podstawy do zastosowania przepisów ustawy szkodowej. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2012 r. wniosło A. w B. . Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie: - art. 7, 77 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, przez brak analizy całości materiału dowodowego zebranego w sprawie, przez nieuwzględnienie interesu społecznego w wydawaniu przedmiotowej decyzji; - art. 107 § 3 k.p.a. przez brak wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, przez brak odniesienia się do pism strony oraz wskazanych w nich wniosków, twierdzeń i zarzutów; - art. 10 § 2 k.p.a. przez brak zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji nieumożliwienie stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; - art. 81 k.p.a. przez dokonywanie ustaleń faktycznych w sprawie, w sytuacji gdy strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzanych dowodów; - art. 136 k.p.a. przez brak uzupełnienia postępowania dowodowego. W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga nie jest zasadna. A. w B. pismem z dnia 3 lutego 2010 r., działając w trybie art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (Dz. U. Nr 75, poz. 493 ze zm.), zgłosiło organowi ochrony środowiska o wystąpieniu bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku poprzez prowadzenie działalności gospodarczej w postaci wydobywania kruszywa, która stanowi niebezpieczeństwo dla dalszego funkcjonowania fauny i flory na obszarze A. w B. Przepis art. 24 ust. 1 ustawy szkodowej nakłada na organ ochrony środowiska obowiązek przyjęcia takiego zgłoszenia. Dokonanie zgłoszenia na podstawie w/w przepisu dotyczy wystąpienia bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub wystąpienia już szkody w środowisku. Zatem przepis ten nie obejmuje sytuacji związanych z potencjalnym zagrożeniem mogących wystąpić w środowisku. Organ ochrony środowiska – Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w R. – pomimo, iż zgłaszający nie wskazał daty wystąpienia zagrożenia lub szkody w środowisku, ich rodzaju, uznał zgłoszenie za zasadne i wszczął postępowanie z urzędu w sprawie nałożenia obowiązku przeprowadzenia działań naprawczych w trybie art. 15 ustawy szkodowej. Przepis art. 2 ustawy o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie precyzuje zakres podmiotowy i przedmiotowy do jakiego znajduje zastosowanie ta ustawa. Z ust. 1 i 2 art. 2 w/w ustawy wynika, że ma ona zastosowanie do bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub do szkody w środowisku, jeżeli wiążą się one z: - działalnością podmiotu korzystającego ze środowiska stwarzającą ryzyko szkody w środowisku; - działalnością podmiotu korzystającego ze środowiska, inną niż ta, o której mowa wyżej, jeżeli dotyczą gatunków chronionych lub chronionych siedlisk przyrodniczych oraz wystąpiły z winy podmiotu korzystającego ze środowiska; - emisją rozproszoną, pochodzącą z wielu źródeł, gdy jest możliwe ustalenie związku przyczynowego między bezpośrednim zagrożeniem szkodą w środowisku lub szkodą w środowisku a działalnością podmiotu korzystającego ze środowiska. W przedmiotowej sprawie przedmiotem zgłoszenia było bezpośrednie zagrożenie szkodą w środowisku. Zgodnie z definicją zawartą w art. 6 pkt 1 ustawy szkodowej przez bezpośrednie zagrożenie szkodą w środowisku - rozumie się wysokie prawdopodobieństwo wystąpienia szkody w środowisku w dającej się przewidzieć przyszłości. Z kolei definicję szkody w środowisku zawiera art. 6 pkt 11 ustawy szkodowej. Zgodnie z ty, przepisem przez szkodę w środowisku - rozumie się negatywną, mierzalną zmianę stanu lub funkcji elementów przyrodniczych, ocenioną w stosunku do stanu początkowego, która została spowodowana bezpośrednio lub pośrednio przez działalność prowadzoną przez podmiot korzystający ze środowiska: a) w gatunkach chronionych lub chronionych siedliskach przyrodniczych, mającą znaczący negatywny wpływ na osiągnięcie lub utrzymanie właściwego stanu ochrony tych gatunków lub siedlisk przyrodniczych, z tym że szkoda w gatunkach chronionych lub chronionych siedliskach przyrodniczych nie obejmuje uprzednio zidentyfikowanego negatywnego wpływu, wynikającego z działania podmiotu korzystającego ze środowiska zgodnie z art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody lub zgodnie z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227), b) w wodach, mającą znaczący negatywny wpływ na stan ekologiczny, chemiczny lub ilościowy wód, c) w powierzchni ziemi, przez co rozumie się zanieczyszczenie gleby lub ziemi, w tym w szczególności zanieczyszczenie mogące stanowić zagrożenie dla zdrowia ludzi. Wobec powyższego, prowadząc postępowanie w trybie art. 15 ustawy szkodowej, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w R. , aby nałożył na podmiot korzystający ze środowiska obowiązek przeprowadzenia działań zapobiegawczych i naprawczych musiał wykazać, że w związku z działalnością tego podmiotu doszło do bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub do szkody w środowisku w zakresie o którym mowa w art. 2 ust. 1 i 2 ustawy szkodowej. Organ wskazał, że szkoda miałaby dotyczyć A. , które nie należy do żadnej formy ochrony przyrody, o której mowa w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Jest ono natomiast miejscem ochrony gatunkowej ex situ, rozumianym jako ochrona gatunków roślin, zwierząt i grzybów poza miejscem ich naturalnego występowania – art. 5 pkt 6 ustawy o ochronie przyrody. Natomiast podmiotem korzystającym ze środowiska, poprzez eksploatację kruszywa naturalnego ze złoża B. 1, którego działalność miałaby spowodować bezpośrednie zagrożenie wystąpienia szkody środowisku jest firma "K. ". W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie wykazały w toku postępowania administracyjnego, że w zakresie wskazanym przez A. w B. , w związku z działalnością podmiotu korzystającego ze środowiska, nie występuje bezpośrednie zagrożenie szkodą w środowisku w zakresie gatunków chronionych, chronionych siedlisk przyrodniczych, wód i powierzchni ziemi. W toku postępowania administracyjnego organ I instancji dokładnie ustalił stan faktyczny sprawy, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Jednocześnie w postępowaniu zebrano bogaty materiał dowodowy. Materiał ten został przez organy przeanalizowany i oceniony. Organy swoje rozstrzygnięcie oparły w zasadniczej mierze na opinii dr inż. B. R., specjalisty hydrogeologa i inżyniera środowiska jednocześnie biegłego sądowego z zakresu hydrogeologii oraz dr A. O., specjalisty botanika i paleobotanika sporządzonej na potrzeby postępowania prowadzonego przez Marszałka Województwa [...] w sprawie koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża B. – I. Z opinii tej wynika, że zakład górniczy bezwzględnie jest związany wymogiem nieodwadniania planowanych wyrobisk. Jest to wymóg formalny, wynikający m.in. z zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, planu zagospodarowania złoża, planu ruchu zakładu górniczego. Brak odwadniania wyrobiska, jak wynika z opinii, automatycznie oznacza brak znaczących przekształceń stosunków wodnych w otoczeniu. Nie będzie wytwarzana depresja w wyrobisku, w związku z czym nie będzie się tworzyć obszarowe obniżenie zwierciadła wód podziemnych zwane lejem depresji. Biegły wskazał na możliwe niewielkie zmiany zwierciadła wód podziemnych na obszarze wyrobiska, ale będą one na tyle znikome, że trudne do zauważenia. Łączny ich zasięg nie przekroczy 100 m od granic wyrobiska, ale jest równie prawdopodobne, że zmiany te nie będą w ogóle obserwowane. W konsekwencji, brak istotnego wpływu wyrobisk B. – I na stosunki wodne w otoczeniu warunkuje brak wpływu zmian stosunków wodnych na inne elementy: budowle, w tym zabytki, na gleby, na szatę roślinną, w tym kolekcję A. , na obszar NATURA 2000 "[...] ", a także na zasoby zbiornika wód podziemnych [...]. Z kolei w oparciu o opinię z zakresu oddziaływania na obiekty A. w B. transportu żwiru ze złoża firmy "K. " sąsiadującą z drogą powiatową w zakresie emisji zanieczyszczeń do powietrza, hałasu i wibracji organy ustaliły, że obliczenia emisji i stężeń zanieczyszczeń w wyniku planowanego zwiększenia ruchu pojazdów z terenu kopalni żwiru po drodze wzdłuż granicy A. nie wykazały przekroczeń norm dopuszczalnych stężeń maksymalnych, średniorocznych i opadu pyłu. Obliczenia emisji hałasu związanego z ruchem pojazdów z kopalni żwiru, również nie wykazały wzrostu emitowanego hałasu w stosunku do stanu obecnie istniejącego. Wskazuje to, że ruch samochodów ciężarowych nie spowoduje pogorszenia istniejącego klimatu akustycznego w środowisku. W opinii wskazano także, że obliczenia amplitudy drgań, wywołanych ruchem samochodów ciężarowych z kopalni żwiru nie powinien mieć wpływu na osiadanie podłoża w otoczeniu. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organy miały podstawę aby uznać, że eksploatacja kruszywa ze złoża B. – I nie spowoduje negatywnego wpływu w gatunkach chronionych lub chronionych siedliskach przyrodniczych, w wodach oraz w powierzchni ziemi, co upoważniało organ I instancji do umorzenia postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, organy dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy, poddały analizie całość materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, co odzwierciedla treść uzasadnień zaskarżonych decyzji. Organy wskazały dowody w oparciu o które podjęły rozstrzygnięcie i dlaczego innym dowodom odmówiły wiarygodności. Kwestie te znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniach wydanych decyzji. Zasadnie natomiast strona skarżąca podniosła, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ odwoławczy uniemożliwił stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czym naruszył art. 10 § 1 k.p.a. Jednakże w okolicznościach przedmiotowej sprawy należy wziąć pod uwagę to, iż organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcie na materiale dowodowym zgromadzonym przez organ I instancji, który to materiał znany był stronie skarżącej i zajmowała w stosunku do niego stanowisko. Jednocześnie skarżąca nie wykazała jakich konkretnie czynności nie mogła przez to podjąć. Dlatego w ocenie Sądu, uchybienie to pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.