V SA/Wa 1411/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant ref. staż. - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. w W. na informację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu. 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju; 2. zasądza od Narodowego Centrum Badań i Rozwoju na rzecz T. Sp. z o.o. w W. 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. T. Spółka z o.o. z siedzibą w W. złożyła wniosek o przyznanie pomocy finansowej w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Oś priorytetowa Badania i rozwój nowoczesnych technologii Działanie.1.4 Wsparcie projektów celowych w zakresie wykonania innowacyjnej maszyny do korytowania oraz ścinania poboczy dróg a w przyszłości jej wdrożenia do produkcji. Wnioskodawca wskazał w projekcie, że prace badawcze prowadzące do realizacji projektu dotyczą innowacji produktowej oraz założył, że maszyna ma posiadać m.in.: regulowany odkład gruntu do 2,5 m.b., regulowaną głębokość cięcia do 20 cm od krawędzi drogi, ma pracować w każdych warunkach atmosferycznych, być odporna na wszystkie elementy będące w gruncie np. kamienie, praca maszyny nie będzie prowadzić do wyłączenia pasa drogowego z ruchu, wyeliminowany zostanie również czynnik ludzki przy odkładaniu gruntu. Wnioskodawca zastrzegł, że dokonana analiza wskazuje, że wykonana maszyna może spełniać wszystkie założenia projektu ale poprzedzone one muszą być pracochłonnymi i kosztownymi badaniami naukowymi. W projekcie przewidziano zamontowanie elementu maszyny, na podstawie którego zamontowana jest stacja hydrauliczna w zaczepie np. ciągnika [...], co umożliwi podłączenie narzędzi o dużej mocy, i co pozwoli np. na wykorzystanie "sprzętu" m.in. w akcjach ratowniczych. Wnioskodawca podał, że celem wykonania prototypu maszyny niezbędne jest przeprowadzenie badań przemysłowych dla każdej funkcji maszyny oraz stworzenia stanowiska badawczego. Pismem z [...] lutego 2012 r. Polska Agencja Rozwoju Regionalnego wskazała, że wniosek o udzielenie wsparcia został oceniony pozytywnie i uzyskał 96 punktów lecz do dofinansowania zostały zatwierdzone projekty, które otrzymały minimum 97,67 pkt. Jednocześnie w piśmie wskazano na oceny cząstkowe przyznane projektowi w ramach kryteriów merytorycznych fakultatywnych, przy czym we wszystkich kryteriach, za wyjątkiem kryterium dotyczącego posiadania przez wnioskodawcę certyfikatu jakości w ramach, którego otrzymał on 0 punktów oraz kryterium "poziom innowacyjności rezultatów prac badawczo-rozwojowych", uzyskał on maksymalną liczbę punktów. W odniesieniu do kryterium innowacyjności rezultatów prac badawczo-rozwojowych wnioskodawca otrzymał od trzech ekspertów 37 punktów na 40 możliwych, przy czym w ramach tego kryterium ocena dotycząca podkryteriów: nowości wyniosła 17,67 pkt na 20 możliwych, wzrostu użyteczności produktu 9,67 pkt na 10 pkt, możliwości wdrożenia i opłacalności 9,67 pkt na 10 możliwych do uzyskania. W zakresie podkryterium nowości ekspert nr 1 przyznał 20 pkt, nr 2 - 15 pkt, nr 3 -18 pkt. Ekspert nr 2 dokonując oceny produktu wskazał na jego 5 cech, które świadczyć będą o jego nowości lecz zauważył, że ze względu na charakter proponowanych rozwiązań w projekcie, niezbędnym jest zamieszczenie schematów czy rysunków, przybliżających urządzenie. Ekspert nr 3 wskazał, że maszyna o projektowanej funkcjonalności, nie jest oferowana na rynku i stąd projekt można określić jako nowość produktową a ze względu na zastosowanie pompy hydraulicznej zapewni on kilkukrotnie większą wydajność w stosunku do metod konserwacji poboczy dróg stosowanych obecnie. W odniesieniu do dwóch pozostałych podkryteriów eksperci nr 1 i 2 przyznali po 10 pkt zaś ekspert nr 3 po 9 pkt. Od oceny tej wnioskodawca złożył protest. W proteście wniósł o ponowne przeprowadzenie analizy kryterium "Poziom innowacyjności badawczo-rozwojowej" i przyznanie maksymalnej ilości punktów. Odnosząc się do podkryterium "nowość" w odniesieniu do oceny dokonanej przez eksperta nr 2 wnioskodawca zarzucił, że ekspert ten nie wziął pod uwagę dwóch ważnych cech projektu tzn. tego, że zakłada on redukcję zapylenia, które występuje przy tego rodzaju pracach oraz, że w związku z tym, że krzyżaki wałów napędowych w maszynach rolniczych są jednym z newralgicznych problemów, zgodnie z przedstawionym projektem zamontuje się stację hydrauliczną w zaczepie ciągnika, co pozwoli na wykorzystanie np. ciągnika [...] w trudnych sytuacjach nadzwyczajnych np. katastrof. Jeśli chodzi o eksperta nr 3 wnioskodawca podniósł, że maszyna wielofunkcyjna jest nowością lecz mimo tego przyznał on jedynie 18 pkt. Co do podkryterium "wzrost użyteczności produktu" ekspert nr 3 ocenił, że istnieje duża użyteczność produktu lecz przyznaje 9 punktów, zaś w odniesieniu do podkryterium "możliwość wdrożenia i opłacalności" ten sam ekspert uznał istnienie tego podkryterim lecz także obniżył punktację i przyznał 9 pkt zamiast 10. Pismem z [...] maja 2012 r. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju wskazało, że protest nie został uwzględniony, przy czym dla oceny jego zasadności powołany został ekspert zewnętrzny. W zakresie podkryterium "nowości" organ podtrzymał ocenę pierwotną. Organ stwierdził, że produkt został uznany za innowacyjny i uznany za nowość, biorąc jednak pod uwagę istniejące na rynku substytuty, które wykonują zadania, dla których został przewidziany produkt, nie otrzymał on maksymalnej liczby punktów. Ponadto za brakiem możliwości przyznania maksymalnej liczby punktów przemawiała okoliczność, że nie został określony stopień prawdopodobieństwa możliwości spełnienia przez maszynę założeń projektu. Ponadto we wniosku brakuje wskazania przez wnioskodawcę danych dotyczących oferty substytutów projektowanego urządzenia na rynku europejskim. W zakresie "użyteczności" produktu organ podzielił argumenty protestu i skorygował pierwotną ocenę przyznając 10 pkt. W zakresie podkryteruium "możliwość wdrożenia i opłacalność" organ podtrzymał pierwotną ocenę jego spełnienia i przyznaną ilość punktów. Ostatecznie doprowadziło to do przyznania kryterium merytorycznemu-fakultatywnemu nr 1 - 37,34 pkt. Od oceny wyrażonej we wspomnianym piśmie wnioskodawca złożył skargę wnosząc o jej uwzględnienie i zarzucając naruszenie § 10 pkt 1 i 2 procedury odwoławczej w ramach POIG (załącznik nr 4.4 do Szczegółowego Opisu Priorytetów) oraz art. 30 ust. 1 w związku z art. 30a ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, naruszenie art. 26 ust. 1 pkt 3 i 4 oraz ust. 2 i art. 31 ust. 1 wspomnianej ustawy poprzez nie zapewnienie przejrzystych reguł stosowanych przy ocenie projektów i narzucenie przez Instytucję Pośredniczącą wymogów nieujętych w Przewodniku po kryteriach wyboru oraz przeprowadzenie błędnej, nierzetelnej oceny projektu w zakresie kryterium nr 1. W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała, że w zakresie podkryterium "nowość" Instytucja Pośrednicząca błędnie uznała, że za obniżeniem punktacji przemawia brak wskazania we wniosku prawdopodobieństwa realizacji projektu ponieważ cała idea działania 1.4 przez PARP polega na wsparciu jak największej ilości innowacyjnych rozwiązań. Do uzyskania potwierdzenia działania urządzenia w założony w projekcie sposób konieczne jest przeprowadzenie badań oddzielnie dla każdej funkcji przewidzianej w pracy maszyny. Odnośnie braku wskazania w zakresie oferty występujących na rynku europejskim substytutów projektowanej maszyny jest to wymaganie bezzasadne, ponieważ w świetle obowiązujących przepisów dotyczących zasad oceny wniosków brak jest takiego obowiązku po stronie wnioskodawcy. W zakresie pozostałych podkryteriów wnioskodawca nie zgłosił zastrzeżeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Skargę należało uwzględnić. Jak wynika z zarzutów skargi dotyczy ona zastrzeżeń skarżącego co do sposobu oceny kryterium merytorycznego-fakultatywnego nr 1 oraz ostatecznie sposobu oceny jednego z trzech podkryteriów, które składają się na jego ocenę czyli podkryterium "nowość". Skarżący jest zdania, że ocena ta została dokonana z naruszeniem zasad oceny wniosku wynikającymi ze Szczegółowego Przewodnika po kryteriach oceny projektów oraz Procedury odwoławczej w ramach POIG (Załącznik 4.4 do SZOP a konkretnie § 10 pkt 1 i 2 Procedury. Zarzut ten WSA podziela. Przedmiotowy wniosek złożono [...] września 2011 r. zatem zastosowanie ma wspomniana Procedura o treści obowiązującej dla naboru wniosków po 1 stycznia 2011 r. Zgodnie z treścią § 10 pkt 1 i 2 Procedury odwoławczej przekazana wnioskodawcy informacja o rozpatrzeniu protestu zawiera treść rozstrzygnięcia w przedmiocie protestu oraz szczegółowe uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia uwzględniającego protest. Oceniając rozstrzygnięcie protestu pod kątem spełnienia wspomnianych wymogów należy stwierdzić, że nie spełnia ono wymogu określonego w treści § 10 pkt 2 porównując bowiem treść oceny wniosku i odnoszącego się do niego protestu należy przypomnieć, że ekspert nr 2, który przyznał projektowi 15 pkt oceniając pozytywnie podkryterium nowość ( co podzielił PARP) stwierdził, że w zakresie oceny tego kryterium potrzebne byłyby schematy i rysunki dotyczące projektu. Mimo zakwestionowania tego stanowiska przez wnioskodawcę Narodowe Centrum Badania i Rozwoju nie odniosło się do tego zarzutu wskazując na inne elementy, które jego zdaniem uzasadniały obniżenie oceny przez eksperta nr 2 i nr 3. Ten sposób oceny nie może zostać uznany za właściwy i wyjaśniający wątpliwości co do dokonanej oceny wniosku. Należy zwrócić uwagę na to, co słusznie podnosi wnioskodawca, że Przewodnik po kryteriach dla projektów finansowanych w ramach działań 1.4, nie zawiera takiego wymogu wskazując, że podkryterium to musi być oceniane z uwzględnieniem wskaźników jakościowych i ilościowych, które odróżniają ten produkt od występujących na rynku produktów o podobnej funkcji podstawowej. Przede wszystkim zaś musi to być nowość co najmniej w skali kraju rozumiana jako zmiana. Produkt ten według wszystkich ekspertów spełniał warunek znaczącej zmiany co najmniej w skali kraju. Ponadto Narodowe Centrum wprowadziło do swojego stanowiska dodatkowe elementy, o których nie było mowy w rozstrzygnięciu PARP a więc prawdopodobieństwo osiągnięcia założeń projektu oraz brak wskazania co do oferty występujących na rynku substytutów. Zastrzeżenia te budzą poważne wątpliwości nie tylko co do możliwości ich podnoszenia na tym etapie postępowania jak również co do swojej zasadności. W ocenie Sądu w ramach tego podkryterium wnioskodawca ma wykazać zalety proponowanego projektu, jego cechy znacząco odróżniające go od podobnych urządzeń występujących na rynku, nową jakość w zakresie działań produktu, które to cechy użytkowe stanowią o znaczącej zmianie w tym zakresie co najmniej w skali kraju. Kwestia kosztu i długotrwałości badań musi być kwestią wtórną i nie może ona zaważyć na ocenie w tym zakresie. Brak jest też podstaw do wskazywania na to jaka jest oferta urządzeń, które służą do konserwacji poboczy, bo brak jest takiego wymogu w odniesieniu zarówno do tego podkryterium jak i do całego kryterium nr 1 merytorycznego- fakultatywnego. Prawidłowa ocena wniosku w zakresie konkretnych kryteriów a zwłaszcza omawianego kryterium nr 1, jest bardzo istotna. Należy podkreślić, że ostatecznie projekt uzyskał 96,34 pkt a do dofinansowania kwalifikowały się projekty od 97,76 pkt, co w przypadku wyższej oceny właśnie kryterium nr 1, byłoby możliwe. Zgodnie z treścią Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach POIG Priorytet 1 działanie 1.4 w § 7 ust.2 pkt 5 zastrzeżono, że "Ocena merytoryczna wniosku jest dokonywana niezależnie przez trzech ekspertów Komisji Konkursowej. Ocena końcowa ustalana jest na podstawie trzech indywidualnych ocen. Oceną końcową w każdym z poszczególnych kryteriów jest ocena zgodna z wynikiem co najmniej dwóch ekspertów. W przypadku kryterium "Poziom innowacyjności rezultatów prac badawczo-rozwojowych", w którym eksperci mogą przyznać punkty w skali od 0 do 40, ocenę końcową stanowi średnia uzyskanych punktów z ocen trzech ekspertów". Z przytoczonej treści przepisu wyraźnie widać, że ocena wspomnianego kryterium, w którym można uzyskać maksymalnie 40 punktów jest bardzo ważna dla wyników oceny całego projektu. Mając na uwadze zastrzeżenia jakie budzi prawidłowość oceny protestu kwestionującego prawidłowość dokonanej oceny wniosku należy uznać, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo a zatem doszło do naruszenia treści przepisów ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju ( Dz.U.2009.84.712) tj. art.26 ust 1 pkt 4 oraz ust. 2 wspomnianego art., w zw. z art. 30b ust.1, wobec czego na podstawie art. 30c ust.3 pkt 1 ustawy Wojewódzki Sad Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.