I SA/Kr 1716/12
WyrokWSA w Krakowie2013-01-24
Skład orzekający: Maja Chodacka, Piotr Głowacki, Agnieszka Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca wysokość zobowiązania w opłacie targowej może zostać wydana wyłącznie na podstawie wykazu osób dokonujących sprzedaży i pisma Straży Miejskiej, bez sporządzenia protokołu, przesłuchania świadków lub strony, a także bez analizy notatnika służbowego strażnika?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy naruszyły przepisy postępowania, w szczególności dotyczące gromadzenia i oceny dowodów. Brak protokołu, przesłuchania świadków i strony, a także niewykorzystanie notatnika służbowego strażnika miejskiego, stanowiło istotne naruszenie zasad postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Organy nie wykazały w sposób należyty faktów uzasadniających obciążenie skarżącego opłatą targową.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opłaty targowej za 2010 rok. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji określającą skarżącemu B. B. wysokość zobowiązania w opłacie targowej za dzień 30 marca 2010 r. na kwotę 12,00 zł. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym brak wskazania faktów uznanych za udowodnione, dowodów, którym dano wiarę, oraz przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom. Kwestionował również sposób gromadzenia dowodów, w tym brak protokołu z kontroli Straży Miejskiej i brak możliwości zapoznania się z notatnikiem służbowym strażnika.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 1716/12 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 stycznia 2013r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maja Chodacka (spr.), Sędziowie: WSA Piotr Głowacki, WSA Agnieszka Jakimowicz, Protokolant: Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2013r., sprawy ze skargi B. B., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 3 września 2012r. nr [...], w przedmiocie opłaty targowej za 2010r., I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych).
Zaskarżoną decyzją z dnia 3 września 2012r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 15 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.: Dz. U. z 2006r. Nr 121, poz. 844 ze zm.), uchwały nr LXXVIII/761/97 Rady Miasta Krakowa z dnia 23 kwietnia 1997r. w sprawie ustalenia wysokości i zasad poboru opłaty targowej (Gazeta Urzędowa Miasta Krakowa z 1998r. Nr 3, poz. 5), załącznika do ww. uchwały oraz art. 2 § 1 pkt 3 i art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.: Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.
i t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji określającej skarżącemu B. B. wysokość zobowiązania w opłacie targowej za 2010r. - za dzień 30 marca 2010 r. na kwotę 12,00 zł.
Wcześniejszą decyzją z dnia 22 sierpnia 2011r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Kolegium stwierdziło w tej decyzji, iż materiał dowodowy nie zawiera dokumentów uzasadniających określenie skarżącemu wysokości zobowiązania w opłacie targowej. W aktach sprawy znajduje się pismo ze Straży Miejskiej Miasta z dnia 22 kwietnia 2010r., do którego dołączony został wykaz osób dokonujących sprzedaży, w miejscu, gdzie jest to niedozwolone. Organ stwierdził, iż brak jest danych, na jakiej podstawie ten załącznik został przygotowany.
Prezydent Miasta ponownie rozpatrując sprawę zwrócił się do Straży Miejskiej o informację potwierdzającą, iż skarżący prowadził działalność handlową skutkującą powstaniem zobowiązania w opłacie targowej.
Zdaniem organu potwierdzeniem, iż skarżący prowadził handel starymi książkami w obrębie, przy ul. [...] stanowi wykaz sporządzony przez pracownika Straży Miejskiej. Dodatkowo uzyskano potwierdzenie ze Straży Miejskiej, że fakt dokonywania sprzedaży przez skarżącego został odnotowany w notatniku służbowym strażnika miejskiego.
Od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 20 lipca 2012r. skarżący wniósł odwołanie, w którym zarzucił, iż zaskarżona decyzja narusza art. 210 § 4 oraz art. 181 ustawy Ordynacja podatkowa w ten sposób, że nie wskazuje faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Ponadto zaznaczył, iż wysokość opłaty targowej została obliczona przez organ I instancji w oparciu o kontrolę Straży Miejskiej, która nie sporządziła żadnego protokołu. Zdaniem skarżącego, organ I instancji uznał, że dokonywał On sprzedaży książek, a nie powołał dowodów, które świadczyłyby o zajmowaniu się przez Niego nielegalnym handlem. Skarżący zarzucił, iż nie przedstawiono Mu do wglądu notatnika strażnika miejskiego, w którym został udokumentowany fakt prowadzenia przez Niego handlu, a także nie został przesłuchany, na co wyraziłby zgodę. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 21 § 3, art. 187, art. 191 oraz 192 ustawy Ordynacja podatkowa.
Kolegium stwierdziło, iż odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na mocy art. 2 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa, jej przepisy stosuje się do opłaty targowej.
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym w dniu 30 marca 2010 r., opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach.
Targowiskami, o których mowa w ust. 1 są wszelkie miejsca, w których jest prowadzony handel.
Opłatę targową pobiera się niezależnie od należności przewidzianych w odrębnych przepisach za korzystanie z urządzeń targowych oraz za inne usługi świadczone przez prowadzącego targowisko (art. 15 ust. 3 ww. ustawy).
Zdaniem organu odwoławczego okoliczność prowadzenia przez skarżącego w dniu 30 marca 2010 r. handlu książkami została potwierdzona przez Zastępcę Komendanta Straży Miejskiej Miasta ds. Logistyki – K. R. w piśmie z dnia 5 lipca 2012r. W ocenie organu odwoławczego, dokument ten uzasadnia określenie skarżącemu wysokości opłaty targowej za dzień 30 marca 2010 r. na kwotę 12,00 zł.
Kolegium stwierdziło, iż w realiach niniejszej sprawy nie było konieczności przeprowadzania innych dowodów (m. in. z przesłuchania strony). Organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia zasad prowadzenia postępowania przez organ I instancji.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący stwierdził, iż art. 181 ustawy Ordynacja podatkowa stanowi, iż dowodami są min. materiały zgromadzone w trakcie postępowania karnego. Tymczasem organy oparły się w niniejszej sprawie na wykazie osób prowadzących nielegalny handel i na dodatkowym piśmie Straży Miejskiej uznając je za dowody w sprawie wystarczające dla rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), stwierdzić należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej m.in. poprzez badanie legalności, czyli zgodności z prawem wydawanych aktów w tym decyzji administracyjnych. Z treści art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika zaś, że sąd uchyla zaskarżoną decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) i rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdza, iż zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania i to w sposób mający wpływ na wynik sprawy, zasługują na uwzględnienie.
Organ orzekający w sprawie naruszył art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 210 § 4 O.p. oraz art. 181 oraz art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa.
Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 3 in fine ustawy Ordynacja podatkowa do opłat, o których mowa w przepisach ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej. Opłata targowa, jak wynika z art. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, została unormowana w tej właśnie ustawie. To zaś oznacza stosowanie do niej przepisów Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 1c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, organem podatkowym właściwym w sprawach opłat uregulowanych w tej ustawie (w tym opłaty targowej) jest wójt (burmistrz, prezydent miasta).
Każde postępowanie administracyjne, w tym postępowania kontrolne w zakresie finansów publicznych muszą być prowadzone według określonych procedur, a w analizowanej sprawie według procedur wynikających z przepisów Ordynacji podatkowej. Bez znaczenia jest tutaj okoliczność, że kontrola dotyczyła prawidłowości poboru opłaty targowej. Sposób poboru tego podatku w drodze inkasa wyłącza stosowanie procedur wymaganych w postępowaniu kontrolnym, ale tylko w odniesieniu do inkasentów, którzy procedur tych nie stosują.
Ordynacja podatkowa wskazuje na trzy tryby weryfikowania prawidłowości rozliczeń, są to: czynności sprawdzające, kontrola podatkowa i postępowanie podatkowe.
Wykaz osób dokonujących sprzedaży, w miejscu, gdzie jest to niedozwolone za I kwartał 2010. oraz pismo Straży Miejskiej z dnia 5 lipca 2012r. – wobec konsekwentnych zarzutów skarżącego i kwestionowaniu dokonanych przez organy ustaleń – powinny być dokumentami ocenianymi przez organ, ale nie mogły stanowić wyłącznego dowodu w sprawie, przesądzającego o wymiarze opłaty targowej.
Co istotne, Kolegium w decyzji z dnia 22 sierpnia 2011r. uchylającej w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia stwierdziło, iż materiał dowodowy nie zawiera dokumentów uzasadniających określenie skarżącemu wysokości zobowiązania w opłacie targowej. Uznano, iż sam wykaz osób dokonujących sprzedaży nie może stanowić samoistnej przesłanki do wymiaru opłaty targowej i materiał dowodowy należy uzupełnić o dokumenty jednoznacznie potwierdzające, iż skarżący w dniu 30 marca 2010r. dokonywał sprzedaży książek.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji Kolegium uznało, iż samo pismo Straży Miejskiej z dnia 5 lipca 2012r. jest wystarczającym dowodem potwierdzającym sprzedaż przez skarżącego.
Tymczasem to pismo nie wnosi nic nowego. Wynika z niego jedynie, iż zapisy wykazu osób dokonujących sprzedaży wynikają z notatnika służbowego strażnika miejskiego.
Skarżący trafnie zarzucał w odwołaniu, iż w sprawie nie sporządzono żadnego protokołu, organ nie zapoznał się z treścią zapisów w notatniku służbowym strażnika, nie przesłuchał strażników na okoliczność potwierdzenia zdarzeń i ustalenia stanu faktycznego sprawy, potwierdzającego, iż skarżący w zarzucanym okresie dokonywał sprzedaży książek. Wreszcie skarżący trafnie zarzucił w odwołaniu, iż organ prowadzący sprawę nie skorzystał z możliwości przesłuchania strony, wynikającej z treści art. 199 ustawy Ordynacja podatkowa.
Wobec takich zarzutów zawartych w odwołaniu uzasadnienie decyzji organu odwoławczego należy uznać za naganne.
Na podstawie art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
Wprawdzie organ prawidłowo przywołał przepisy prawne, znajdujące zastosowanie, ale brak uzasadnienia okoliczności faktycznych uzasadniających obciążenie opłatą targową.
Po pierwsze organ odwoławczy uznając zasadność wymiaru opłaty targowej nie uzasadnił, jakie okoliczności faktyczne potwierdziło pismo Straży Miejskiej z dnia 5 lipca 2012r., skoro z jego treści wynika jedynie, iż dane zawarte w wykazie osób dokonujących sprzedaży wynikają z notatnika służbowego strażnika miejskiego. To potwierdza treść zapisów w wykazie, ale nie okoliczność faktyczną dokonywania przez skarżącego sprzedaży książek.
Organ odwoławczy, który stwierdził w uprzednio wydanej decyzji, iż sam wykaz osób dokonujących sprzedaży nie może stanowić samoistnej przesłanki do wymiaru opłaty targowej i materiał dowodowy należy uzupełnić o dokumenty jednoznacznie potwierdzające, iż skarżący w dniu 30 marca 2010r. dokonywał sprzedaży książek, powinien szczegółowo wyjaśnić stronie dlaczego jeden dokument zebrany dodatkowo w sprawie (pismo z dnia 5 lipca 2012r.) jest już dokumentem jednoznacznie potwierdzającym sprzedaż.
Po wtóre, wobec zarzutów zawartych przez skarżącego w odwołaniu, a dotyczących nieprawidłowości w prowadzonym postępowaniu, związanych z gromadzeniem dowodów, jedno zdanie w uzasadnieniu decyzji, iż w realiach niniejszej sprawy nie było konieczności przeprowadzenia innych dowodów – w świetle treści art. 210 § 4, art. 122 oraz art. 124 ustawy Ordynacja podatkowa – jak wskazano wyżej jest naganne i może stanowić samoistną przesłankę do wyeliminowania z obrotu zaskarżonej decyzji.
Rolą organu administracji publicznej jest na podstawie art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa podejmowanie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Na podstawie art. 124 ustawy Ordynacja podatkowa organy powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez stosowania środków przymusu. Wreszcie organ ma obowiązek w uzasadnieniu decyzji wskazać min. fakty, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności.
Jedno zdanie zawarte w uzasadnieniu decyzji, a przywołane powyżej w żadnej mierze nie stanowi realizacji wymogów zawartych w powołanych przepisach, które organ ma obowiązek stosować w postępowaniu podatkowym prowadzonym w przedmiocie wymiaru opłaty targowej.
Mając na uwadze treść art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
Organ ponownie rozpoznając sprawę weźmie pod uwagę powyższe wskazania i zarzuty przeciwko zaskarżonej decyzji. W związku z zakresem naruszenia, Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. orzekł o wyeliminowaniu z obrotu prawnego także decyzji wydanych w I instancji, poprzedzających zaskarżone decyzje, gdyż było to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy, której dotyczyła skarga.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz c, a także art. 152 p.p.s.a.O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Mając powyższe na względzie Sąd zasądził zwrot wpisu od skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło