I SA/Wa 1483/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska WSA Joanna Skiba Protokolant referent stażysta Kinga Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2013 r. sprawy ze skargi Spółdzielni [...] w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej Spółdzielni [...] w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu wniosku Spółdzielni [...] w W. o przywrócenie terminu do osobistego podpisania wniosku lub złożenia prawidłowego pełnomocnictwa, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], na podstawie art. 59 § 2 Kpa, odmówiło przywrócenia terminu. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzją z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło nieważność decyzji Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] czerwca 1963 r., nr [...] orzekającej o przekazaniu w użytkowanie Spółdzielni [...] w W. terenu położonego przy ul. [...], w części dotyczącej nieruchomości ozn. nr hip. [...], obecnie część działki [...] z obrębu [...]. W dniu 30 listopada 2011 r. radca prawny D. L. złożyła w imieniu Spółdzielni [...] w W. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej. Pismem z dnia 20 lutego 2012 r. Kolegium wezwało adwokat D. L. do usunięcia braków formalnych wniosku poprzez: 1) złożenie oryginału lub poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu pełnomocnictwa upoważniającego do reprezentacji Spółdzielni [...] w W.; 2) udokumentowanie uprawnień osoby udzielającej pełnomocnictwa do reprezentacji Spółdzielni, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Do pisma z dnia 2 marca 2012 r., stanowiącego odpowiedź na wezwanie organu, Spółdzielnia załączyła oryginał pełnomocnictwa udzielonego adwokat D. L. z którego wynika, że pełnomocnik jest upoważniony do prowadzenia sprawy Spółdzielni [...] z powództwa B. Z. o zapłatę przed sądami powszechnymi we wszystkich instancjach. Pismem z dnia 12 marca 2012 r. Kolegium, zawiadomiło Spółdzielnię, że niniejsza sprawa nie jest sprawą z powództwa B. Z. o zapłatę, zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie jest sądem powszechnym. Wobec tego, że w zakreślonym terminie braki formalne wniosku w zakresie prawidłowej reprezentacji nie zostały usunięte organ, działając na podstawie art. 64 § 2 Kpa, pozostawił wniosek bez rozpoznania. Pismem z dnia 27 marca 2012 r. Spółdzielnia [...] w W. zwróciła się, na podstawie art. 58 Kpa o przywrócenie terminu do osobistego podpisania wniosku lub złożenia prawidłowego pełnomocnictwa. W uzasadnieniu wskazała, że do pisma z dnia 2 marca 2012 r. załączyła właściwe pełnomocnictwo do prowadzenia spraw Spółdzielni przed sądami i organami administracji oraz że z przyczyn nieznanych w aktach sprawy znalazło się pełnomocnictwo o innej treści. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmawiając przywrócenia terminu wskazało, że według twierdzenia wnioskodawcy z przyczyn nieznanych w aktach sprawy znalazło się pełnomocnictwo o innej treści. Zdaniem Kolegium, nie sposób w tej sytuacji uznać, że wnioskodawca nie ponosi winy w uchybieniu terminu, skoro nie jest w stanie nawet wyjaśnić dlaczego nie usunął braków formalnych wniosku. Organ dodał, że pełnomocnictwo załączone do wniosku o przywrócenie terminu udzielone adwokat D. L. nie zawiera daty, a zatem nie jest nawet możliwe zweryfikowanie, kiedy faktycznie zostało ono udzielone oraz czy zostało podpisane przez osoby upoważnione wówczas do reprezentacji Spółdzielni. Kolegium pouczyło, że postanowienie niniejsze jest ostateczne w trybie instancyjnym i że może być zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] Spółdzielnia [...] wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia bądź stwierdzenie jego nieważności oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła organowi wydanie postanowienia z naruszeniem prawa art. 58 § 1, art. 7, art. 77 § 1, art. 107 Kpa, art. 64 § 2 Kpa, art. 9 Kpa. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że organ nie wezwał strony w trybie art. 64 § 2 Kpa do złożenia oświadczenia, czy popiera czynności związane z wnioskiem z dnia 29 października 2011 r. złożonym przed wydaniem decyzji pierwszoinstancyjnej oraz wnioskiem z dnia 30 listopada 2011 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, które zostały podpisane przez radcę prawnego bądź ich podpisania przez mocodawcę, który na podstawie art. 103 § 1 i art. 104 Kodeksu cywilnego był uprawniony do potwierdzenia czynności radcy prawnego i uczynił to przy piśmie z dnia 27 marca 2012 r., czego organ nie wziął po uwagę. W ten sposób Kolegium uniemożliwiło stronie usunięcie tego braku, co stanowi naruszenie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. Skarżąca wskazała, że organ błędnie skierował zawiadomienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania do rzekomego pełnomocnika, mimo że obowiązki organu wobec pełnomocnika aktualizują się dopiero z chwilą skutecznego ustanowienia pełnomocnika. Wówczas to powstaje obowiązek doręczania mu pism i powiadamiania o innych czynnościach. Skarżąca wskazała również, że wbrew temu co twierdzi organ, pełnomocnictwo dołączone do wniosku o przywrócenie terminu zawierało datę. Data pełnomocnictwa (29 październik 2011 r.) była wskazana w tym piśmie. Jednocześnie Spółdzielnia podniosła, że po stronie pełnomocnika zaistniały okoliczności faktyczne uzasadniające brak winy wykluczające możność dokonania czynności procesowej. Taką okolicznością jest nagła, ciężka choroba [...] - letniej matki pełnomocnika skutkująca koniecznością leczenia szpitalnego, która w dniach 6 marca 2012 r. i 27 marca 2012 r. uniemożliwiała podejmowanie czynności pełnomocnikowi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymało stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie. W piśmie z dnia 30 stycznia 2013 r. Spółdzielnia [...] podtrzymała argumentację skargi i podniosła zarzuty merytoryczne przeciwko decyzji organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych przyczyn, niż w niej podniesione. Sąd zwraca uwagę, że kontrola legalności zaskarżonego aktu musi rozpocząć się od ustalenia, czy zaskarżony akt nie jest obciążony wadami nieważności, o których mowa w art. 156 § 1 Kpa. Dopiero ustalenie, że zaskarżony akt nie zawiera wad nieważności umożliwia dokonanie przez Sąd oceny prawidłowości zaskarżonego aktu w oparciu o przepisy procedury administracyjnej, a w dalszej kolejności przepisy prawa materialnego (jeżeli takowe przepisy były podstawą prawną zaskarżonego aktu). Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] jest obciążone wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Z akt sprawy wynika bowiem, że w piśmie z dnia 27 marca 2012 r. Spółdzielnia [...] w W. zwróciła się, na podstawie art. 58 Kpa, o przywrócenie terminu do osobistego podpisania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy lub złożenia prawidłowego pełnomocnictwa. W piśmie tym Spółdzielnia domagała się przywrócenia terminu 7 – dniowego, o którym mowa w art. 64 § 2 Kpa, który zakreśliło adw. D. L. Kolegium w wezwaniu z dnia 20 lutego 2012 r. Tymczasem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (jak wynika z osnowy postanowienia) wydało zaskarżone postanowienie w oparciu o przepis art. 59 § 2 Kpa i pouczyło Spółdzielnię [...] ,że postanowienie jest ostateczne i może być zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Trzeba wskazać, że z przepisów art. 59 § 2 w zw. z art. 127 § 3 Kpa wynika, że o przywróceniu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia tego wniosku. Skoro zatem wniosek skarżącej z dnia 27 marca 2012 r. zawierał prośbę o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, to w tej sytuacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wydając zaskarżone postanowienie w sposób rażący naruszyło przepis art. 59 § 2 Kpa. Mimo jasnej treści tego przepisu, organ zastosował ten przepis załatwiając prośbę o przywrócenie terminu, która winna być załatwiona poprzez wydanie postanowienia w oparciu o przepis art. 59 § 1 Kpa. Wobec tego Sąd, dostrzegając działanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, zobligowany był do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia, ponieważ nie zachodzą żadne przeszkody z art. 156 § 2 Kpa (zaskarżone postanowienie jest aktem procesowym). Z tej przyczyny Sąd nie oceniał zasadności podniesionych w skardze zarzutów, w szczególności odnoszących się do wadliwości odmowego rozstrzygnięcia organu o losach wniosku o przywrócenie terminu. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji. O zwrocie należnych pełnomocnikowi skarżącej kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).