II SA/Gd 190/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2013 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. J. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego z dnia 21 lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Sądu Rejonowego z dnia 4 lutego 2013 r. nr [...], 2. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego na rzecz skarżącego M. J. kwotę 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Gd 190/13 Uzasadnienie Pismem z dnia 1 lutego 2013 r. M.. J. zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego w C. o udzielenie, w trybie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2001 r., nr 112, poz. 1198 ze zm.), informacji o wynagrodzeniu (wraz ze wszystkimi dodatkami) sędziego Sądu Rejonowego w C. R. W. w grudniu 2012 r. Decyzją z dnia 4 lutego 2013 r. Prezes Sądu Rejonowego w C. odmówił udzielenia żądanej przez M. J. informacji, stwierdzając, że informacja ta nie jest informacją publiczną podlegającą udostępnieniu w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Wynagrodzenie otrzymywane indywidualnie przez każdego pracownika w tym również i sędziego nie jest informacją mającą związek z pełnieniem tych funkcji, w tym informacją o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji i dlatego też ujawnienie wysokości wynagrodzenia stanowiłoby naruszenie prywatności, o którym mowa w art. 5 ust. 2 ustawy. Konstytucyjne prawo do prywatności, wyrażone w art. 47 Konstytucji RP, przysługuje zaś każdemu a zatem również osobie wykonującej funkcje publiczne, z pewnymi ograniczeniami, które jednak w tej sprawie nie zachodzą. Od decyzji tej odwołanie wniósł M. J., domagając się jej uchylenia. Zdaniem odwołującego się, decyzja ta wydana została z naruszeniem: art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej – poprzez wadliwe przyjęcie, że nie jest możliwe udzielenie informacji publicznej o wysokości zarobków netto sędziego Sądu Rejonowego w C. w grudniu 2012 r. wraz z dodatkami ze względu na prywatność osoby fizycznej oraz art. 5 ust. 3 ustawy – poprzez jego bezpodstawne pominięcie, gdy przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do funkcjonariuszy publicznych (w tym sędziów i prokuratorów) i rozszerza możliwość udzielenia informacji publicznej z pominięciem ograniczenia "ze względu na prywatność osoby fizycznej". Po rozpatrzeniu odwołania, Prezes Sądu Okręgowego w S., decyzją z dnia 21 lutego 2013 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, w pełni podzielając stanowisko i ocenę prawną tam zawartą. W decyzji wskazano, że informacją publiczną jest jedynie informacja o sprawach publicznych, celem ustawy o dostępie do informacji publicznej jest informowanie obywateli o sposobie i zasadach funkcjonowania podmiotów lub osób realizujących zadania publiczne lub gospodarujących mieniem publicznym. Trudno dopatrzeć się takiego celu w informowaniu każdego obywatela o wynagrodzeniu konkretnego sędziego, gdyż brak jest związku między działalnością Sądu Rejonowego w C. a wynagrodzeniem konkretnego sędziego. Na decyzję Prezesa Sadu Okręgowego w S. M. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się jej uchylenia, jak również uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W ocenie skarżącego, zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej – poprzez nie uchylenie wydanej bez podstawy prawnej decyzji Prezesa Sądu Rejonowego w C. z dnia 4 lutego 2013 r. i nie przekazanie Prezesowi Sądu Rejonowego w C. sprawy do ponownego rozpoznania w skutek błędnego nie uwzględnienia zarzutów podniesionych w odwołaniu a dotyczących naruszenia art. 5 ust. 2 i ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej, naruszeniem art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej – poprzez brak uzasadnienia faktycznego oraz prawnego w zaskarżonej decyzji z podaniem podstawy prawnej wydanej decyzji, przywołaniem treści stosownych przepisów oraz wyjaśnieniem (wraz dokonaniem prawidłowej wykładni) zastosowanych przepisów prawa, co w konsekwencji spowodowało rażące naruszenie art. 5 ust. 2 i 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko do tej pory w sprawie wyrażone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zaskarżone decyzje podlegają uchyleniu z uwagi na naruszenie prawa materialnego – przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2001 r., nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Zgodnie z art. 10 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, sądy sprawują w Polsce władzę sądowniczą. Informacja o wysokości wynagrodzenia sędziego dotyczy wynagrodzenia sędziego, a więc osoby sprawującej władzę sądowniczą. Zgodnie z art. 55 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U z 2001 r. nr 98 poz. 1070 ze zm.), sędziów sądów powszechnych do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim powołuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, powołanie na stanowisko sędziego ma podwójny skutek, z jednej strony oznacza ono przyznanie władzy sądowniczej (akt sędziowskiej inwestytury), z drugiej, stanowi podstawę nawiązania stosunku służbowego, o czym mówi art. 65 ust. 1 tej ustawy. Wraz z powołaniem sędziego na stanowisko służbowe powstaje prawo sędziego do wynagrodzenia z tytułu pełnionej funkcji. Wysokość wynagrodzenia sędziów została w Konstytucji ukształtowana jako jedna z gwarancji niezawisłości sędziowskiej, o czym stanowi art. 178 ust. 2 Konstytucji, zgodne z którym sędziom zapewnia się warunki pracy i wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu oraz zakresowi ich obowiązków. Wysokość wynagrodzenia sędziego, została, co do zasady uregulowana w przepisach art. 91 i 91a Prawa o ustroju sądów powszechnych, przy czym wysokość wynagrodzenia sędziów, zajmujących równorzędne stanowiska sędziowskie, różnicuje staż pracy lub pełnione funkcje (art. 91 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych). W zaskarżonych decyzjach powołano się na treść art. 5 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. Z przepisu tego wynika, że prywatność osoby fizycznej stanowić, może co do zasady, podstawę odmowy udzielenia informacji publicznej. Ograniczenie prawa do prywatności nie dotyczy jednak informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym warunkach powierzenia i wykonywania funkcji. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie brak było podstaw odmowy udzielenia informacji publicznej z uwagi na ochronę prawa do prywatności. Prywatność w ujęciu normatywnym zakłada uprawnienie jednostki do kształtowania sfery prywatnej życia, aby była ona wolna od ingerencji i niedostępna dla innych podmiotów. Prywatność podlega ochronie dlatego, że przyznaje się każdej osobie prawo do wyłącznej kontroli tej sfery życia, która nie dotyczy innych, a w której wolność od ciekawości innych jest swoistą conditio sine qua non swobodnego rozwoju. (M. Safjan, Prawo do ochrony życia prywatnego, Szkoła Praw Człowieka, Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Warszawa 2006, s. 211 i n.) Prawo do prywatności podlega ochronie przewidzianej w Rozdziale II Konstytucji pod tytułem: "Wolności, prawa i obowiązki człowieka i obywatela". Art. 47 Konstytucji stanowi, że każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym. Z art. 51 Konstytucji wynika natomiast, że nikt nie może być obowiązany inaczej niż na podstawie ustawy do ujawniania informacji dotyczących jego osoby (ust. 1) oraz że władze publiczne nie mogą pozyskiwać, gromadzić i udostępniać innych informacji o obywatelach niż niezbędne w demokratycznym państwie prawnym (ust. 2). Nadanie określonym w tym rozdziale uprawnieniom miana "wolności" oznacza, że odpowiada im po stronie władz publicznych i każdej osoby obowiązek powstrzymania się od jakichkolwiek ingerencji w sferę tych wolności. Informacje o statusie materialnym danej osoby (w tym wysokości zarobków) stanowią informacje z zakresu prywatności osoby fizycznej. Prawo do prywatności także w tym zakresie podlega jednak ograniczeniom przewidzianym w ustawach, zarówno wobec organów władzy jak i innych osób. Informacje takie często podlegają z mocy przepisów ustaw ujawnianiu wobec organów administracji państwowej (np. urzędów skarbowych) i nie stanowi to naruszenia sfery prywatności. Ustawa o dostępie do informacji publicznej także wprowadza ograniczenie prawa do prywatności w tym zakresie. Zapis art. 5 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym ograniczenie udzielenia informacji publicznej z uwagi na prywatność nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, zawiera ustawowe ograniczenie prawa do prywatności. Do warunków powierzenia i wykonywania funkcji należą zarówno obowiązki, jak i prawa osoby piastującej daną funkcję, w tym prawo do wynagrodzenia. Osoby podejmujące się sprawowania funkcji publicznej muszą mieć świadomość, że sfera ich prywatności będzie w tym zakresie ograniczona. Sędzia jest osobą pełniąca funkcję publiczną, a informacja o wysokości jego wynagrodzenia ma związek z pełnieniem tej funkcji, dotyczy bowiem warunków powierzenia i wykonywania funkcji. W zaskarżonych decyzjach niezasadnie przyjęto, iż żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, podlegającej udostępnieniu w trybie ustawy. Dodatkowo wskazać należy, że w sytuacji, gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej brak jest podstaw do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, bowiem, zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy, formy decyzji wymaga wyłącznie odmowa udostępnienia informacji, która ma charakter informacji publicznej. W natomiast w sytuacji, gdy żądana informacja charakteru takiego nie posiada, wyjaśnienia takiej treści organ udziela składającemu wniosek w formie pisma. Natomiast wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej z powołaniem na treść art. 5 ust. 2 ustawy następuje jedynie w sytuacji gdy żądana informacja ma charakter informacji publicznej, lecz organ odmawia udzielenia takiej informacji z uwagi na przesłanki przewidziane w tym przepisie. Reasumując żądana informacja jest informacją publiczną, a ochrona prawa do prywatności przewidziana w art. 5 ust. 2 ustawy jest w niniejszej sprawie wyłączona bowiem informacja ta dotyczy warunków powierzenia i wykonywania funkcji przez osobę pełniącą funkcję publiczną. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w C.. Wobec uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przez sądami administracyjnymi zasądził od Prezesa Sądu Okręgowego w S. na rzecz skarżącego kwotę 200 zł. tytułem zwrotu uiszczonego przez skarżącego wpisu sądowego.