II SA/Op 551/13

WyrokWSA w Opolu2014-01-23

Skład orzekający: Elżbieta Kmiecik, Krzysztof Bogusz, Teresa Cisyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wydanie prawa jazdy kategorii A, złożony po wejściu w życie nowej ustawy o kierujących pojazdami, powinien być rozpatrywany według przepisów tej ustawy, czy według przepisów poprzednio obowiązującej ustawy, jeśli wszystkie przesłanki do wydania prawa jazdy (w tym wiek) zostały spełnione przed wejściem w życie nowej ustawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo jazdy jest dokumentem deklaratoryjnym, potwierdzającym uprawnienie do kierowania pojazdami, a nie jego źródłem. Uprawnienie to nabywa się z chwilą spełnienia wszystkich przesłanek ustawowych obowiązujących w momencie przystępowania do egzaminu państwowego. W związku z tym, jeśli kandydat spełnił wszystkie wymogi, w tym wiekowe, przed wejściem w życie nowej ustawy, jego wniosek powinien być rozpatrywany według przepisów poprzedniej ustawy, aby uniknąć naruszenia zasady niedziałania prawa wstecz oraz ochrony praw nabytych.
Stan faktyczny
Skarżący D. P. złożył wniosek o wydanie prawa jazdy kategorii A po wejściu w życie nowej ustawy o kierujących pojazdami, jednak wszystkie wymagane przesłanki, w tym wiekowe (ukończone 18 lat), zostały spełnione przed datą wejścia w życie nowej ustawy. Organy administracji odmówiły wydania prawa jazdy, stosując przepisy nowej ustawy, która podniosła minimalny wiek do 24 lat. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, wskazując na konieczność stosowania przepisów poprzedniej ustawy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Opola, orzekając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądzając od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie WSA Krzysztof Bogusz – spr. WSA Teresa Cisyk Protokolant St. inspektor sądowy Katarzyna Stec po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, z dnia 30 sierpnia 2013r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy. 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia 27 marca 2013 r., nr [...], 2) określa, że zaskarżona decyzja w całości nie podlega wykonaniu, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu na rzecz skarżącego D. P. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi wniesionej przez D. P. była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 30 sierpnia 2013 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia 27 marca 2013 r., nr [...] odmawiającą stronie wydania prawa jazdy kat. A. Wydanie zaskarżonych aktów administracyjnych poprzedziło postępowania o następującym przebiegu. Wnioskiem z dnia 20 lutego 2013 r. D. P. wystąpił do Prezydenta Miasta Opola o wydanie prawa jazdy kat. A i B. Na sformalizowanym druku wniosku wnioskodawca skreślił kat. A i otrzymał w konsekwencji wydane przez organ prawo jazdy tylko kat. B. Kolejnym wnioskiem z dnia 18 marca 2013 r. D. P. wystąpił do organu wydanie prawa jazdy kat. A. Do wniosku załączył zaświadczenie Ośrodka Szkolenia Kierowców [...] w Opolu z 28 września 2012 r. o odbyciu szkolenia teoretycznego i praktycznego, orzeczenie lekarskie nr [...] uprawnionego lekarza do badań lekarskich osób kierujących pojazdami stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie kategorii prawa jazdy A i B, opłatę za wydanie prawa jazdy oraz oświadczenie, że nie jest funkcjonariuszem kierującym pojazdami wymienionych tam służb mundurowych. Decyzją z dnia 27 marca 2013 r., działając na podstawie art. 10 ust. 1, art. 11 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 7 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami ( Dz. U. z 2011 r., Nr 30, poz. 151 ze zm. , dalej zwanej ustawą nową) organ odmówił stronie wydania prawa jazdy kat. A. W uzasadnieniu organ przedstawił treść wniosku i załączonych do niego dokumentów po czym zważył, że przepis art. 10 ust. 1 i art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy nowej pozwala na wydanie przez Starostę na wniosek osoby zainteresowanej prawa jazdy pod warunkiem, że osoba ta osiągnęła minimalny wiek do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii. Dalej organ podniósł, że z art. 8 ust. 1 pkt 4 ustawy wynika minimalny wiek do wydania uprawnień do kierowania pojazdem kat. A lub A2, który wynosi odpowiednio 20 lub 24 lata. Dodał, że prawo jazdy kat. A może być wyjątkowo wydane osobie, która ukończyła 18 lat jeżeli przez bynajmniej dwa lata posiadała prawo jazdy kat. A2. Końcowo organ zaznaczył, że przepisy ustawy nowej nie zawierają przepisów przejściowych, które pozwalałyby wydać prawo jazdy osobie, która przed 19 stycznia 2013 r. czyli przed dniem wejścia w życie ustawy spełniała ustawowe warunki do wydania prawa jazdy określonej kategorii. Tymczasem dokumenty strony wpłynęły do organu z WORD w Opolu 19 lutego 2013 r., a wniosek złożono 13 lutego 2013 r. Odwołanie od tej decyzji wniósł D. P. i zarzucając naruszenie przepisów Prawa o ruchu drogowym (bez wskazania naruszonej jednostki redakcyjnej) oraz przepisów ustawy nowej tj. art. 8 ust. 1 pkt 7, art. 11 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 134 ust 3 ustawy nowej wniósł o uchylenie w całości decyzji organu I instancji i wydanie prawa jazdy kat. A. Po rozpoznaniu odwołania zaskarżoną decyzją z dnia 30 sierpnia 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu utrzymało w mocy akt I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przestawił stan faktyczny sprawy a następnie mające w sprawie zastosowanie przepisy prawa materialnego. W szczególności organ powołał się na treść rozdziału 3 ustawy nowej "Wydawanie praw jazdy", a to art. 10 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 4 i art. 8 ust. 1 pkt 4 i pkt 7 lit. a. Przepisy te określają wymagany minimalny wiek do kierowania pojazdem określonym w prawie jazdy kat. A na 20 lat, jeżeli osoba co najmniej od dwóch lat posiada prawo jazdy kat. A2 lub 24 lata dla pojazdów określonych w prawie jazdy kat. A, jeżeli osoba nie posiadał co najmniej przez dwa lata prawa jazdy kat. A2. Dalej organ podniósł przesłanki wynikające z art. 11 ust. 1 ustawy nowej oraz zapisy § 9 ust. 2 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Transporty, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 31 lipca 2012 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. 2012, poz. 1005 ze zm.) po czym zważył, że dowody zebrane w sprawie wskazują, iż strona odbyła szkolenie i zdała egzamin na prawo jazdy kat. A pod rządem przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. 2012, poz. 1137 ze zm.) i nie spełnia kryterium wieku wymaganego do wydania prawa jazdy kat. A, gdyż na dzień rozpatrywania wniosku tj. 27 marca 2013 r. wnioskodawca nie ukończył 24 lat (zaznaczono, że D. P. urodził się [...] września [...] r.). Organ podniósł, że wniosek o wydanie prawa jazdy kat. A został złożony pod rządami ustawy nowej, która w porównaniu z ustawą poprzednią podniosła wymagany wiek z 18 do 24 lat dla kat. A, jeżeli dana osoba nie posiadała co najmniej przez dwa lata prawo jazdy kat. A2. Decyzja organu odwoławczego została zaskarżona przez D. P. skargą sądowadministracyjną, w której skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego tj. art. 2 Konstytucji RP przez jego niewłaściwą wykładnię oraz zastosowanie a w konsekwencji uznanie, że w stanie faktycznym sprawy należało stosować przepisy ustawy nowej a nie poprzednio obowiązującej. Zarzucił też naruszenie przepisów procesowych tj. art. 7, art. 8 i art. 107 § 3 K.p.a. przez brak odniesienia się organu do zarzutów podnoszonych w odwołaniu i niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji a przez to nie uwzględnienie indywidualnego interesu strony przy załatwianiu sprawy. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił, że zgodnie z cytowanymi orzeczeniami Trybunału Konstytucyjnego i sądów brak stanowiska ustawodawcy w kwestii przepisów przejściowym nie przesądza o konieczności stosowania nowego prawa. Taka sytuacja naruszałaby zasadę zaufania do Państwa i stanowionego przez nie prawa. Skarżący zwrócił uwagę, że ustawodawca ma obowiązek stanowienia przepisów przejściowych umożliwiających ich adresatom dokończenie przedsięwzięć podjętych w oparciu o wcześniejsze regulacje. Intertemporalna regulacja zabezpieczająca interes w toku ma służyć respektowaniu zasady ochrony zaufania do państwa i stanowionego przezeń prawa, która jest wywodzona z art. 2 Konstytucji RP. Skarżący zwrócił też uwagę, że odbył wymagane szkolenie i zdał egzamin na prawo jazdy kat. A na podstawie przepisów poprzednio obowiązującej ustawy, która przewidywała dla tej kategorii wiek 18 lat, który w dacie zdawania egzaminu skarżący osiągnął. Podniósł, że organ nie ustosunkował się do zarzutu odwołania dotyczącego naruszenia art. 134 ust. 3 ustawy nowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i odwołał się do argumentów zawartych w zaskarżonej decyzji. Powołał się także na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 24 września 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 644/13, którym w podobnym stanie faktycznym oddalono skargę przyjmując, że wobec braku przepisów przejściowych do wniosków o wydanie prawa jazdy poszczególnych kategorii, składanych po 19 stycznia 2013 r. zastosowanie mają przepisy ustawy nowej, w tym co do wymaganego wieku. Wojewódzki Sąd Administracyjny Opolu, zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 poz. 270 ze zm., dalej P.p.s.a.), sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze. W niniejszym postępowaniu kwestią sporną było czy D.P. spełnił przesłanki do wydania mu prawa jazdy kategorii A i według jakich przepisów winna być oceniana ta okoliczność. W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że do dnia 18 stycznia 2013r. w zakresie przesłanek wydania prawa jazdy obowiązywała ustawa z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012r. poz.1137 z późn. zm.), zwana dalej ustawą poprzednią. Zgodnie z treścią art. 88 ust.1 tej ustawy dokumentem stwierdzającym uprawnienie do kierowania pojazdem silnikowym było prawo jazdy określonej kategorii, w tym w myśl art. 88 ust.2 pkt 1, prawo jazdy kategorii A uprawniało do kierowania motocyklem. Na podstawie art. 90 ust.1 ustawy poprzedniej prawo jazdy otrzymywała osoba, jeżeli spełniła następujące warunki : 1) osiągnęła wymagany dla danej kategorii wiek; 2) uzyskała orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem i orzeczenie psychologiczne o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, o ile było ono wymagane; 3) odbyła wymagane dla danej kategorii szkolenie; 4) zdała z wynikiem pozytywnym egzamin państwowy wymagany dla danej kategorii; 5) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez co najmniej 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste lub zawodowe albo przedstawi zaświadczenie, że studiuje od co najmniej sześciu miesięcy. W myśl art.90 ust.2 pkt 3 ustawy poprzedniej dla otrzymania prawa jazdy kategorii A wymagany wiek wynosił 18 lat. Szczegółowe czynności organów w sprawach związanych z wydawaniem dokumentów, cofaniem i przywracaniem uprawnień do kierowania oraz wzory dokumentów stosowanych w tych sprawach regulowało Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz. U. z dnia 20 lutego 2004r.). Zgodnie z treścią § 2 rozporządzenia wydanie lub odmowa wydania prawa jazdy, pozwolenia oraz ich wtórników następowało w drodze decyzji administracyjnej. W myśl § 5 ust.1 pkt 1 natomiast prawo jazdy lub pozwolenie albo wtórnik tych dokumentów wydawało się w następujących przypadkach, po otrzymaniu: 1) od osoby ubiegającej się o wydanie po raz pierwszy prawa jazdy lub pozwolenia - za pośrednictwem ośrodka: a) wniosku, b) zaświadczenia o ukończeniu wymaganego dla danej kategorii rodzaju szkolenia, c) orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem i orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, o ile jest ono wymagane, d) pisemnej zgody rodziców lub opiekunów, jeżeli osoba nie ukończyła 18 lat, e) dowodu uiszczenia opłaty za wydanie prawa jazdy lub pozwolenia, f) wyraźnej fotografii o wymiarach 3,5 x 4,5 cm, Z dniem 19 stycznia 2013r. weszła w życie ustawa z 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U. nr 30 poz.151 z późn. zm.) zwana dalej ustawą nową. Ustawa ta dokonała w zakresie swojej regulacji wdrożenia m. in. dyrektywy nr 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy (przekształcenie) (Dz. Urz. UE L 403 z 30.12.2006, s. 18) oraz częściowo wdrożenia dyrektywy 2003/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie wstępnej kwalifikacji i okresowego szkolenia kierowców niektórych pojazdów drogowych do przewozu rzeczy lub osób, zmieniającej rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 oraz dyrektywę Rady 91/439/EWG i uchylającej dyrektywę Rady 76/914/EWG (Dz. Urz. UE L 226 z 10.09.2003, s. 4, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 7, t. 7, s. 441, z późn. zm.). Zgodnie z treścią art.8 ust.1 pkt 7a. wymienionej ustawy wymagany minimalny wiek do kierowania wynosi 24 lata – dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii A, jeżeli osoba nie posiada co najmniej przez 2 lata prawa jazdy kategorii A2. W myśl art.11 ust.1 ustawy nowej prawo jazdy jest wydawane osobie, która: 1) osiągnęła minimalny wiek wymagany do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii; 2) uzyskała orzeczenie: a) lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, b) psychologiczne o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem - nie dotyczy prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E lub T; 3) odbyła szkolenie wymagane do uzyskania prawa jazdy danej kategorii; 4) zdała egzamin państwowy wymagany do uzyskania prawa jazdy odpowiedniej kategorii; 5) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste lub zawodowe albo przedstawi zaświadczenie, że studiuje co najmniej od 6 miesięcy. Co istotne, zgodnie z treścią art. 134 ustawy nowej, (ujętego w Rozdziale 20, zatytułowanym "Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe"), zaświadczenie o ukończeniu szkolenia dla osób ubiegających się o wydanie prawa jazdy wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym zachowuje ważność w zakresie, w jakim zostało wydane (ustęp 2), zaświadczenie o ukończeniu szkolenia w zakresie prawa jazdy kategorii A uzyskane na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym uznaje się za zaświadczenie spełniające wymagania o których mowa w niniejszej ustawie także w zakresie prawa jazdy kategorii A2 (ustęp 2a) oraz egzamin państwowy złożony z wynikiem pozytywnym przed dniem wejścia w życie ustawy uznaje się za spełniający wymagania określone w ustawie (ustęp 3). Ponadto należy wskazać na § 8 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 31 lipca 2012r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienie do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2012, poz. 1005 ze zm. w myśl którego prawo jazdy lub pozwolenie albo wtórnik tych dokumentów wydaje się przypadku osoby ubiegającej się o wydanie po raz pierwszy prawa jazdy lub pozwolenia po otrzymaniu: a) od ośrodka egzaminowania – informacji o pozytywnym wyniku egzaminu państwowego dla osoby, zamieszczonej w profilu kandydata na kierowcę, oraz b) od osoby – dowodu uiszczenia opłaty za wydanie prawa jazdy lub pozwolenia oraz opłaty ewidencyjnej Właściwy organ wydający prawo jazdy lub pozwolenie składa wówczas zamówienie, o którym mowa w § 4 ust 1 rozporządzenia, to jest zamawia spersonalizowane krajowe prawo jazdy u podmiotu, o którym mowa w art. 19 pkt 2 ustawy nowej, przesyłając z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego dane i informacje zawarte we wniosku oraz fotografię i wzór podpisu wnioskodawcy. Podmiot ten przekazuje wykonane praw jazdy do właściwego organu wydającego prawo jazdy w terminie nie dłuższym niż 7 dni od dnia otrzymania zamówienia, którym mowa w ust. 1. Z przepisów ustawy nowej wynika, że do dnia 18 stycznia 2013r. jednym z wymogów do otrzymania prawa jazdy kategorii A było ukończenie 18 roku życia. Z dniem 19 stycznia 2013r. natomiast ustawa nowa wprowadziła inną przesłankę do otrzymania prawa jazdy kategorii A, a mianowicie ukończenie 24 roku życia. Stan faktyczny przedmiotowej sprawy nie jest sporny. D. P. spełnił z dniem 6 listopada 2012 r. wszystkie wymogi do otrzymania prawa jazdy kategorii A, określone w art. 90 ust.1 i 2 p.r.d., a to ukończył 18 lat, uzyskał orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, odbył wymagane szkolenie, zdał z wynikiem pozytywnym egzamin państwowy teoretyczny i praktyczny oraz przebywał na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez co najmniej 185 dni. W dniu 18 marca 2013r. złożył on osobiście dokumenty wraz z wnioskiem o wydanie prawa jazdy kategorii A, u właściwego starosty. Nastąpiło to już po wejściu w życie ustawy nowej, zgodnie z którą osoba ubiegająca się o wydanie takiego dokumentu winna ukończyć 24 lata. Opóźnienie w złożeniu wniosku było konsekwencją problemów związanych z wdrażaniem w kraju jednolitego systemu komputerowego obsługującego proces egzaminowania i wydawania dokumentów praw jazdy. W związku z terminem złożenia wniosku organy administracji publicznej obu instancji oparły rozstrzygnięcia w sprawie na przepisach nowej ustawy odmówiły wydania skarżącemu prawa jazdy kategorii A, z uwagi na fakt, iż skarżący nie miał ukończonego wymaganego wieku 24 lat. Na tle tych decyzji wyjaśnienia wymaga kwestia charakteru prawnego dokumentu jakim jest prawo jazdy. Zdaniem orzekającego wydanie prawa jazdy jako druku ma charakter deklaratoryjny. Zarówno z treści przepisu art. 88 ust.1 ustawy poprzedniej jak i treści art. 5 ust.1 ustawy nowej wynika, że prawo jazdy jest dokumentem stwierdzającym uprawnienie do kierowania określonymi pojazdami silnikowymi. Nie jest więc źródłem uprawnień do kierowania pojazdami, lecz jest dokumentem potwierdzającym, że dana osoba posiada takie uprawnienie. Źródłem uprawnień do kierowania pojazdami jest spełnienie wszystkich przesłanek ustawowych, obowiązujących w momencie przystępowania do egzaminu państwowego, a to: uzyskanie pozytywnego wyniku egzaminu teoretycznego i praktycznego, odbycie wymaganego szkolenia, uzyskanie wymaganego orzeczenia lekarskiego i osiągnięcie wymaganego wieku. Uprawnione jest stwierdzenie, iż prawo jazdy jest jedynie desygnatem prawa do kierowania pojazdami, a nie źródłem tych uprawnień. Oznacza to, że osoba która spełniła wszystkie przewidziane prawem wymogi do otrzymania prawa jazdy, nabyła uprawnienie do kierowania pojazdami. Wskazany wyżej art. 134 ustawy nowej w ustępie 2, ustępie 2a (dodanym do ustawy przez art. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 4 stycznia 2013r. (Dz.U. 2013, poz. 82), zmieniającym ustawę z dniem 18 stycznia 2013r.) oraz w ustępie 3 zawiera uregulowanie przejściowe, zgodnie z którym zaświadczenie o ukończeniu szkolenia w zakresie kategorii A, jak również pozytywny wynik egzaminu państwowego, uzyskane przed 19 stycznia 2013r. uznaje się za spełniające wymogi określone w ustawie nowej . Zdaniem Sądu ocena przesłanki osiągnięcia minimalnego wieku do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii musi być powiązana z przepisami ustawy, które stanowią o nabyciu uprawnienia. Za takim właśnie rozumieniem wymogu wynikającego z art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy nowej przemawia cała treść art. 134 tej ustawy. Zamiarem ustawodawcy nie było pozbawienie osiągniętych uprawnień osób, które uzyskały je na podstawie dotychczas obowiązujących przepisów. Sąd podziela podobne zapatrywania wyrażone już w orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 23 września 2013r., sygn. II SA/Bd 547/13; wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 24 września 2013r., sygn. II SA/Bd 625/13; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 5.12.2013r., sygn. III SA/Wr 606/13; wyrok WSA w Łodzi z dnia 11 grudnia 2013r., sygn. III SA/Łd 894/13 wszystkie opublikowane na stronach NSA CBOIS), zgodnie z którymi organ powinien oceniać spełnienie przesłanek niezbędnych do uzyskania prawa jazdy określonej kategorii na dzień zdania egzaminu praktycznego z wynikiem pozytywnym, do którego dopuszczany jest kandydat spełniający wszystkie wymagania ustawowe, w tym wymaganie odnośnie określonego wieku. Pogląd ten koresponduje z treścią art. 50 ust. 1 ustawy nowej, zgodnie z którym osoba ubiegająca się o uzyskanie uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem może przystąpić do egzaminu państwowego nie wcześniej niż miesiąc przed osiągnięciem minimalnego wieku, o którym mowa w art. 8 i 9, wymaganego od kierującego pojazdem objętym tym uprawnieniem. Dokonując analizy powyższego przepisu skonstatować należy, iż osoba bez wymagane wieku, po pierwsze nie mogłaby przystąpić do egzaminu państwowego, po drugie zaś nie mogłaby być egzaminowana. Prowadzi to do wniosku, że osoba, która została dopuszczona do takiego egzaminu i zdała go, spełnia przesłankę minimalnego wieku. Oceniając jakie przepisy ustawy winny mieć zastosowanie w niniejszej sprawie należy ponadto podnieść, że zgodnie z jedną z podstawowych zasad porządku prawnego, wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, to jest zasadą niedziałania prawa wstecz, do zdarzenia prawnego powstałego i zakończonego w okresie poprzednio obowiązujących przepisów, w zasadzie nie można stosować nowych przepisów. Jak wskazano wyżej, z dniem 6 listopada 2012r. D.P. spełnił wszystkie ustawowe przesłanki do otrzymania prawa jazdy kategorii A. Nie został mu jedynie wydany dokument potwierdzający nabycie tego uprawnienia. Zastosowanie w tym przypadku winny mieć przepisy obowiązującej wówczas ustawy, także co do przesłanki wieku. Przyjęcie odmiennego poglądu, że prawo jazdy winno zostać wydane na podstawie przepisów ustawy nowej. stanowiłoby naruszenie zasady niedziałania prawa wstecz. Do zdarzenia prawnego zamkniętego czasowo w dniu 6 listopada 2012r., a to nabycia uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kategorii A, zastosowano by ustawę nową. W istocie ustawa ta stosowana byłaby z mocą wsteczną do zdarzenia prawnego zakończonego przed jej wejściem w życie. Pogorszyłoby to sytuacje prawną skarżącego, bo nowe uregulowanie wprowadziło nową przesłankę otrzymania prawa jazdy w postaci ukończenia 24 roku życia, która nie była przewidziana w poprzednio obowiązującej ustawie. Nowe uregulowanie jest niekorzystne dla skarżącego. Naruszenie zasady lex retro non agit oznaczałoby jednocześnie naruszenie konstytucyjnych zasad ochrony praw nabytych oraz zaufania obywatela do organów państwa. Z powyższych względów Sąd orzekający nie podzielił rozstrzygnięcia i argumentacji zawartej w uzasadnieniu powołanego w odpowiedzi na skargę wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 24 września 2013r., sygn. akt II SA/Ol 644/13, gdyż przesłanki osiągnięcia minimalnego wieku do kierowania pojazdami silnikowymi odpowiedniej kategorii winny być powiązane z przepisami, które stanowią o nabyciu uprawnienia. W konsekwencji egzamin państwowy złożony z wynikiem pozytywnym przed dniem wejścia w życie nowej ustawy oznacza, iż osoba, która została dopuszczona do tego egzaminu i go zdała, osiągnęła minimalny wiek wymagany do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii w rozumieniu art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy, zaś prawo jazdy jest jedynie dokumentem potwierdzającym posiadanie takich uprawnień. Dlatego stwierdzając naruszenie przepisów prawa materialnego, przez błędną wykładnię przepisu art. 11 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 7 ustawy nowej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia 27 marca 2013r. Rozstrzygnięcie w punkcie 2 wyroku oparte zostało na art. 152 P.p.s.a., a w punkcie 3 na art. 200 i art. 205 § 5 P.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji winny na podstawie art. 141 § 4 P.p.s.a. uwzględniać rozważania zawarte w uzasadnieniu wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło