I SA/Wr 1/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Marta Semiczek, Asesor WSA Tomasz Trybuszewski, Protokolant Starszy specjalista Katarzyna Motyl po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale I w dniach 7 maja 2026 r. i 27 maja 2026 r. sprawy ze skargi K. A. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 29 października 2025 r. nr 0201-IOA.4103.25.2025 w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od VII/2022 r. do IX/2023 r. postanawia: I. na podstawie art. 267 akapit drugi Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr, poz. 864/2; dalej TFUE) zwrócić się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z następującymi pytaniami prejudycjalnymi: 1. Czy państwo członkowskie wprowadzając w dniu 5 marca 2022 r. stawkę VAT 0% (zwolnienie z prawem do odliczenia) w przypadkach nieodpłatnych dostaw towarów i świadczenia usług (odpowiednik art. 16 i art. 26 dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r. L Nr 347, s. 1; dalej dyrektywa 2006/112/WE) wykorzystywanych na cele związane z pomocą ofiarom skutków działań wojennych na terytorium Ukrainy przekroczyło zakres swobody implementacyjnej przyznanej w dyrektywie 2006/112/WE, w tym m.in. w art. 98 tej dyrektywy, stosując środek nieprzewidziany w tym przepisie ani w jego załączniku III, w momencie gdy nie istniała jeszcze podstawa prawna z art. 101a dyrektywy 2006/112/WE oraz w braku potwierdzonego odstępstwa przewidzianego w art. 395, ewentualnie w art. 396 dyrektywy 2006/112/WE? 2. Czy art. 98 oraz art. 101a dyrektywy 2006/112/WE w brzmieniu nadanym dyrektywą Rady (UE) 2022/542 z dnia 5 kwietnia 2022 r. w sprawie zmiany dyrektyw 2006/112/WE i (UE) 2020/285 w zakresie stawek podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2022 r. L Nr 102, s. 1), w związku z decyzjami Komisji (UE) 2022/1108 z dnia 1 lipca 2022 r. oraz 2023/829 z dnia 17 kwietnia 2023 r. w sprawie zwolnienia przywozu z należności celnych przywozowych i z VAT w odniesieniu do towarów, które mają być dystrybuowane lub nieodpłatnie udostępniane na rzecz osób uciekających przed wojną w Ukrainie oraz osób potrzebujących w Ukrainie (Dz. Urz. UE z 2022 r. L Nr 178, s. 57; Dz. Urz. UE z 2023 r. L Nr 104, s. 25) oraz w związku z zasadami neutralności podatkowej, równego traktowania i proporcjonalności należy interpretować w ten sposób, że dopuszczają one uregulowanie państwa członkowskiego (praktykę krajową) przewidujące zastosowanie stawki VAT 0% (zwolnienia z prawem do odliczenia) do świadczeń wykonywanych na cele związane z pomocą osobom uciekającym przed wojną w Ukrainie, obejmujących zapewnienie zakwaterowania, wyżywienia i podstawowe warunki bytowe, jeżeli świadczenia te są wykonywane na podstawie umów z organami administracji publicznej i finansowane ze środków publicznych? 3. W razie odpowiedzi twierdzącej na pytanie drugie, czy zasady neutralności podatkowej i równego traktowania należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwiają się one wykładni prawa krajowego i praktyce krajowej, zgodnie z którą zastosowanie stawki VAT 0% (zwolnienia z prawem do odliczenia) jest wyłączone dlatego, że umowa o wykonanie świadczeń pomocowych została zawarta z wojewodą (organ administracji rządowej w województwie), a nie z jednostką samorządu terytorialnego albo innym podmiotem literalnie wymienionym w przepisie krajowym, jeżeli świadczenia są identyczne pod względem celu, charakteru, beneficjenta końcowego i skutku ekonomicznego? 4. Czy art. 2 ust. 1 lit. c) dyrektywy 2006/112/WE należy interpretować w ten sposób, że środki wypłacane przedsiębiorcy przez wojewodę (organ administracji rządowej w województwie) w nadzwyczajnych okolicznościach kryzysu humanitarnego, według ryczałtowej stawki ustalonej w celu zapewnienia zakwaterowania, wyżywienia i podstawowych warunków bytowych osobom uciekającym przed wojną w Ukrainie, stanowią wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług do świadczenia, których zobowiązane jest państwo członkowskie (pomoc humanitarna)? 5. Czy w związku z powyższym, przedsiębiorca otrzymujący środki od państwa członkowskiego, w związku z wykonywaniem zadań tego państwa, działa w charakterze podatnika VAT w rozumieniu art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE? 6. Czy art. 73 dyrektywy 2006/112/WE należy interpretować w ten sposób, że środki wypłacane przedsiębiorcy przez wojewodę (organ administracji rządowej w województwie) w nadzwyczajnych okolicznościach kryzysu humanitarnego, jak w okolicznościach przedmiotowej sprawy, wchodzą w zakres podstawy opodatkowania tego przedsiębiorstwa? 7. Czy żądanie przez organy podatkowe państwa członkowskiego zapłaty VAT w sytuacji, w której organy tego samego państwa, odpowiedzialne za wypłatę środków publicznych, nie przyjmowały do realizacji faktur VAT z tymże podatkiem, należy traktować jako sankcję administracyjną o charakterze penalnym, szczególnie w sytuacji kiedy za tym żądaniem idzie obowiązek zapłaty odsetek za zwłokę, a tym samym mieści się ono w zakresie uprawnień państwa członkowskiego, zgodnie z art. 273 dyrektywy 2006/112/WE w związku z art. 325 ust. 1 i 2 TFUE i art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/30; dalej TUE)? 8. Czy zgodne z zasadą pewności prawa i wynikającą z niej zasadą uzasadnionych prawnych oczekiwań (zasadą ochrony zaufania), zasadą państwa prawa (art. 2 TUE), zasadą prawa do dobrej administracji (art. 41 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej – Dz. Urz. UE z 2016 r. C Nr 202, s. 389) oraz zasadą proporcjonalności jest obciążenie, pod tytułem podatkowym, przedsiębiorcy kwotami pieniężnymi za wyświadczoną przez niego w imieniu państwa członkowskiego pomoc humanitarną na rzecz uchodźców z Ukrainy? II. na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 146) zawiesić z urzędu postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu do czasu rozstrzygnięcia przedstawionych w pkt I pytań prejudycjalnych.