II GSK 1325/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Borowicz po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Z. U. T.-P. "E." Sp. z o.o. z siedzibą w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 22 stycznia 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 2550/13 w sprawie ze skargi Z. U. T.-P. "E." Sp. z o.o. z siedzibą w W. na czynność Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie obowiązku uiszczenia opłaty za wydanie zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w międzynarodowym transporcie drogowym postanawia oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 2550/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) odrzucił skargę Z. U. T.-P. "E." Sp. z o.o. w W. na czynność Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie obowiązku uiszczenia opłaty za wydanie zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w międzynarodowym transporcie drogowym. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że skarżący pismem z dnia [...] marca 2012 r. wniósł o modyfikację zezwolenia [...] na wykonywanie przewozów regularnych autokarem na trasie Przemyśl-Bonn poprzez dopisanie dwóch partnerów. Pismem z dnia [...] lutego 2013 r., doręczonym wnioskodawcy w dniu [...] marca 2013 r. organ zawiadomił skarżącego o wydaniu wnioskowanego zezwolenia. Jednocześnie na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1265) oraz w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 grudnia 2007 r. w sprawie wysokości opłat za czynności administracyjne związane z wykonywaniem przewozu drogowego oraz za egzaminowanie i wydanie certyfikatu kompetencji zawodowych (Dz.U. Nr 235, poz. 1726 ze zm.) wezwał go do odbioru uprawnień oraz uiszczenia opłaty administracyjnej za ich wydanie, pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego w administracji. Pismem z dnia [...] kwietnia 2013 r., doręczonym skarżącemu w dniu [...] kwietnia 2013 r., organ ponownie wezwał skarżącego do odbioru uprawnień oraz uiszczenia opłaty administracyjnej, pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego w administracji. W związku z nieuiszczeniem opłaty administracyjnej za wydanie wskazanego zezwolenia - Główny Inspektor Transportu Drogowego – pismem z dnia [...] czerwca 2013 r. Nr [...] przesłał skarżącemu upomnienie wzywające do uregulowania opłaty za udzielone uprawnienia z dnia [...] kwietnia 2012 r., które zostało doręczone w dniu [...] czerwca 2013 r. Pismem z dnia [...] czerwca 2013 r., złożonym w urzędzie pocztowym w dniu [...] czerwca 2013 r., skarżący wezwał Głównego Inspektora Transportu Drogowego do usunięcia naruszenia prawa przez uchylenie lub stwierdzenie wygaśnięcia decyzji w sprawie wydanego zmodyfikowanego zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych przewozów pasażerskich w relacji Przemyśl-Sanok-Lublin-Katowice--Bonn. Pismem z dnia [...] lipca 2013 r. organ udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, które doręczono skarżącemu w dniu [...] lipca 2013 r. Pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r., nadanym w urzędzie pocztowym w dniu [...] sierpnia 2013 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. skargę na czynność Głównego Inspektora Transportu Drogowego dotyczącą obowiązku uiszczenia opłaty w wysokości 3.696 zł za wydanie zmodyfikowanego zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w międzynarodowym transporcie drogowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zaskarżonym postanowieniem skargę odrzucił. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że zaskarżeniu podlegała czynność Głównego Inspektora Transportu Drogowego dotycząca obowiązku uiszczenia opłaty za wydanie zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w międzynarodowym transporcie drogowym i czynność ta mieści się w kategorii aktów określonych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Sąd I instancji wywiódł, że zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego można wnieść dopiero po uprzednim wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Natomiast stosownie do treści art. 52 § 3 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd I instancji stwierdził, że z akt tej sprawy wynikało, iż pismo Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2013 r., wskazujące na konieczność uiszczenia opłaty administracyjnej za wydanie zezwoleń, doręczono stronie w dniu [...] marca 2013 r. Od daty doręczenia, tj. od dnia [...] marca 2013 r. rozpoczął bieg czternastodniowy termin do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Skoro strona dowiedziała się o konieczności uiszczenia opłaty administracyjnej w dniu [...] marca 2013 r., to 14-dniowy termin do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa upływał z końcem dnia [...] marca 2013 r. Tymczasem wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skarżący złożył w urzędzie pocztowym w dniu [...] czerwca 2013 r. (v. data stempla pocztowego). Sąd I instancji uznał, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa złożono po terminie i takie wadliwe wezwanie należało traktować na równi z jego brakiem. Upływ czternastodniowego terminu dla dokonania wezwania wyłącza możliwość skutecznego zaskarżenia do sądu czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł Z. U. T.-P. "E." Sp. z o.o. w W., zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy , to jest: - art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 52 § 3 p.p.s.a. - poprzez błędne ustalenie, że wniesienie skargi jest niedopuszczalne ze względu na błędne ustalenie, iż 14-dniowy termin do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa wynikający z art. 52 § 3 p.p.s.a. upłynął z dniem [...] marca 2013 r. na skutek błędnego przyjęcia przez Sąd, iż dniem od którego termin ten należy liczyć jest dzień [...] marca 2013 r., to jest dzień doręczenia skarżącemu pisma organu administracyjnego z dnia [...].02.13 r., co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jako złożone po terminie należało uznać, że skutkuje jego bezskutecznością i należy je traktować na równi z jego brakiem, co wyłącza możliwość skutecznego zaskarżenia do Sądu czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., to jest czynności uiszczenia opłaty za wydanie zmodyfikowanego zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w międzynarodowym transporcie drogowym, - art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 45 i art. 78 Konstytucji RP - poprzez niezasadne odrzucenie skargi błędnie uznanej jako niedopuszczalnej , co spowodowało pozbawienie skarżącego prawa do Sądu. W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. oraz o zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych z uwzględnieniem wynagrodzenia adwokackiego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że z pisma GITD z dnia [...] lutego 2013 r., którym skarżący został wezwany do odbioru uprawnień i uiszczenia opłaty w kwocie 3696 zł nie wynikało, że ma on odebrać zmodyfikowane zezwolenie, o czym świadczy z kolei treść jego pisma z dnia [...] marca 2013 r., w którym informował organ, że zezwolenie na wykonywanie międzynarodowych przewozów pasażerskich w relacji Przemyśl - Bonn odebrał w maju 2011 r. Zarzucono, że dopiero z pisma GITD z dnia [...] kwietnia 2013 r. wynikało, iż skarżący ma odebrać zmodyfikowane zezwolenie na przedmiotowej linii oraz uiścić opłatę w wysokości 3696 zł. Jednakże z treści tego pisma nie wynikało kiedy zmodyfikowane zezwolenie zostało wydane przez organ, nie załączono też żadnego rachunku lub zestawienia, z którego wynikałoby szczegółowe wyliczenie kwoty 3696 zł, wskazano jedynie ogólną podstawę prawną, to jest art. 41 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o transporcie drogowym oraz Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie wysokości opłat za czynności administracyjne związane z wykonywaniem przewozu drogowego oraz za egzaminowanie i wydanie certyfikatu kompetencji zawodowych. W odpowiedzi na w/w pismo organu skarżący w dalszym ciągu nie wiedząc, kiedy w rzeczywistości organ wydał zmodyfikowane zezwolenie, wniósł o uchylenie lub stwierdzenie wygaśnięcia zmodyfikowanego zezwolenia, powołując się na okoliczności niezachowania przez organ administracyjny 4-miesięcznego terminu przewidzianego w art. 8 ust. 3 i art. 9 obowiązującego jeszcze wtedy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1073/2009 z dnia 21.10.09 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające Rozporządzenie (WE) Nr 561/2006 (Dz.U. UE.L.2009.300.88) . Skarżący zarzucił, że dopiero z treści upomnienia GITD z dnia [...] czerwca 2013 r., które otrzymał w dniu [...] czerwca 2013 r. dowiedział się, iż udzielone zmodyfikowane uprawnienie zostało wydane przez organ w dniu [...] kwietnia 2012 r. Tym samym, zdaniem skarżącego, 14 dniowy termin do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa został przez niego zachowany, gdyż zaczął on biec od dnia doręczenia upomnienia to jest od dnia [...] czerwca 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny rozpoznając skargę na czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącej obowiązku wynikającego z przepisu prawa, którym to obowiązkiem jest czynność uiszczenia opłaty za wydanie zmodyfikowanego zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w międzynarodowym transporcie drogowym, obowiązany jest w pierwszej kolejności ustalić czy sprawa, w której została wniesiona skarga była sprawą określoną w art. 3 § 2 pkt 1–4a p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że obowiązek uiszczenia opłat za czynności administracyjne związane z wydaniem zezwolenia wynika z treści art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Jest on skierowany do indywidualnego podmiotu (tj. podmiotu, któremu wydano zezwolenie) oraz bez wątpienia ma charakter publicznoprawny, co pozwoliło uznać, że mieści się on w kategorii aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. To ustalenie Sądu I instancji nie zostało zakwestionowane przez wnoszącego skargę kasacyjną. Istota problemu objętego zarzutami skargi kasacyjnej sprowadza się do tego, czy skargę złożoną na tę czynność organu poprzedzało prawidłowe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w myśl art. 52 § 3 p.p.s.a., to znaczy czy został zachowany przez skarżącego przewidziany w tym przepisie termin do złożenia ww. wezwania. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, wezwanie do usunięcia naruszenia prawa należy wnieść w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł dowiedzieć się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd ten uznał też, że z treści pisma organu z dnia [...] lutego 2013 r. doręczonego skarżącemu w dniu [...] marca 2013 r. dowiedział się on o obowiązku uiszczenia opłaty administracyjnej za wydanie zezwolenia. Zatem od dnia [...] marca 2013 r. należało liczyć 14-dniowy termin do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W skardze kasacyjnej skarżący twierdzi zaś, że z treści tego pisma nie wynikało wezwanie do odebrania zmodyfikowanego zezwolenia, i dopiero z pisma organu z dnia [...] kwietnia 2013 r. (doręczonego stronie [...] kwietnia 2013 r.) taki obowiązek wynikał, jednakże bez podania informacji, kiedy takie zezwolenie zostało wydane. Zdaniem skarżącego, dopiero upomnienie z dnia [...] czerwca 2013 r. zawierało wszelkie niezbędne informacje w tym zakresie, dlatego też od dnia doręczenia tego upomnienia należało liczyć 14-dniowy termin do wniesienia wezwania do usunięcia prawa. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, takie stanowisko skarżącego jest błędne. Trafnie bowiem uznał Sąd I instancji, że o wydaniu zezwolenia i obowiązku uiszczenia opłaty za stosowne zezwolenie dowiedział się skarżący z pisma z dnia [...] lutego 2013 r., które zostało mu doręczone w dniu [...] marca 2013 r. W treści powyższego pisma organ wyraźnie odwołał się do wniosku skarżącego o nr 3535 z dnia 2 kwietnia 2012 r. (data wpływu do organu), w którym opisał, że chodzi o wydanie zezwolenie na wykonywanie międzynarodowych przewozów pasażerskich w relacji Przemyśl/Sanok/Lublin/Katowice-Bonn. Odwołał się też w tym piśmie do treści obowiązku uiszczenia opłaty administracyjnej za wydanie uprawnienia, wynikającego z przepisów art. 41 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 grudnia 2007 r. w sprawie wysokości opłat za czynności administracyjne związane z wykonywaniem przewozu drogowego oraz za egzaminowanie i wydanie certyfikatu kompetencji zawodowych (Dz. U. Nr 235, poz. 1726 ze zm.). Określił przy tym wysokość należnej opłaty w kwocie 3696 zł, termin i sposób jej uiszczenia oraz skutki prawne braku wypełnienia tego obowiązku. W żadnym razie nie można więc twierdzić, że określone w piśmie z dnia 26 lutego 2013 r. obowiązki były nieprecyzyjne. Gdyby jednak przyjąć, tak jak sugeruje kasator, że pismo to było dla skarżącego nieczytelne w swej treści, to kolejne pismo organu z dnia [...] kwietnia 2013 r. wyjaśniało wszelkie wątpliwości strony. To pismo organu zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] kwietnia 2013 r. Zatem 14-dniowy termin, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. liczony od tej daty upływał w dniu [...] kwietnia 2013 r. Bez znaczenia przy tym jest, że organ do pisma tego nie załączył żadnego rachunku lub zestawienia skoro ponownie powołał stosowne przepisy prawa, z których, w jego ocenie, obowiązek uiszczenia opłaty wynikał. O nietrafności argumentacji skarżącego dowodzi treść uzasadnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] czerwca 2013 r., w którym wskazuje, iż pismem z dnia [...] maja 2013 r. wystąpił o uchylenie lub stwierdzenie wygaśnięcia zmodyfikowanego zezwolenia, bowiem o jego wydaniu został powiadomiony zawiadomieniem z dnia [...] lutego 2013 r. Z przyczyn powyższych za czynność z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nie mogło być uznane upomnienie organu z dnia [...] czerwca 2013 r. Dodać należy, że upomnienie to, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie zostało mu doręczone w dniu 13 czerwca 2013 r. lecz w dniu 11 czerwca 2013 r. (k. 14 akt administracyjnych, zwrotne potwierdzenie odbioru). Tak więc także w tym przypadku nie został zachowany 14-dniowy termin, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a., który upłynął w dniu 25 czerwca 2013 r. Skarżący wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nadał na poczcie w dniu 27 czerwca 2013 r., zatem przy uwzględnieniu wszelkich okoliczności, pismo to wniesiono po terminie. Wobec powyższego należy uznać, że Sąd I instancji prawidłowo odrzucił skargę, jako niedopuszczalną z innych przyczyn mając na uwadze art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Zatem zarzuty naruszenia art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 45 i art. 78 Konstytucji RP okazały się nietrafne. W sytuacji, gdy skarżący nie dochował wymogów formalnych związanych z wniesieniem skargi do Sądu, nie można twierdzić, że w ten sposób został pozbawiony prawa do Sądu. Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 p.p.s.a.