II SA/Gl 106/14

WyrokWSA w Gliwicach2014-06-25

Skład orzekający: Maria Taniewska-Banacka, Grzegorz Dobrowolski, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca opłatę adiacencką może zostać utrzymana w mocy pomimo zarzutów naruszenia przepisów postępowania administracyjnego i materialnego, w szczególności dotyczących prawidłowości operatu szacunkowego oraz terminów ustalenia opłaty?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja ustalająca opłatę adiacencką została wydana prawidłowo, gdyż spełnione zostały wszystkie ustawowe przesłanki jej ustalenia, w tym terminowe i merytoryczne wymogi. Zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych i materialnych nie miały wpływu na wynik sprawy, a organ działał w sposób wnikliwy i zgodny z prawem. Ponadto, termin trzyletni do ustalenia opłaty adiacenckiej liczony jest od daty wydania ostatecznej decyzji organu odwoławczego, a nie od doręczenia jej stronie.
Stan faktyczny
Spółka "A" S.A. złożyła wniosek o zatwierdzenie podziału nieruchomości w mieście P., po czym organ ustalił opłatę adiacencką na podstawie operatu szacunkowego. Spółka kwestionowała prawidłowość operatu i podnosiła liczne zarzuty proceduralne i materialne wobec decyzji organów pierwszej i drugiej instancji, w tym dotyczące terminów, wyłączenia rzeczoznawcy oraz prawidłowości wyceny nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Protokolant sekretarz sądowy Marta Zasoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi "A" S.A. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej oddala skargę. W dniu [...] r. decyzją nr [...]Burmistrz Miasta P., działając na wniosek "A" z siedzibą w K. przy ul. [...] (w dalszej części uzasadnienia nazywanej także "Spółką"), zatwierdził podział nieruchomości położonej w P. o nr "1" i "2" obręb D. W wyniku tego podziału zostało wyodrębnionych między innymi 40 działek budowlanych. W związku z powyższym, zostało wszczęte postępowanie w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej. Po sporządzeniu operatu ewidencyjnego i wezwaniu Spółki do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym Burmistrz Miasta P., decyzją z dnia [...] nr [...] ustalił opłatę adiacencką w wysokości [...]zł. Od decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosła Spółka reprezentowana przez radcę prawnego M. M. Zakwestionowała ona prawidłowość sporządzonego operatu oraz wskazała na szereg uchybień proceduralnych. Organ II instancji decyzją z dnia [...]r. nr [...] uchyliło skarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia wskazało, między innymi, że Burmistrz Miasta P. nie wykazał w sposób przekonujący okoliczności uzasadniających naliczenie opłaty adiacenckiej w określonej wysokości. Podejmując ponownie postępowanie organ I instancji zwrócił się przede wszystkim do rzeczoznawcy W. N. o opracowanie operatu zgodnie z wytycznymi Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Dnia [...] rzeczoznawca przedstawił nowy operat a organ powiadomił pełnomocnika skarżącej o możliwości zapoznania się z jego treścią. Pismami z dnia [...] i [...]r. pełnomocnik Spółki wyjaśnił stanowisko "A" oraz wniósł o zawieszenia postępowania do czasu rozpatrzenia skargi na decyzję kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarga taka została złożona do tutejszego Sądu przez Spółkę. Postanowieniem z dnia [...]r. Burmistrz Miasta P. odmówił zawieszenia postępowania a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., po wniesieniu zażalenia przez Spółkę, utrzymało postanowienie organu I instancji w mocy. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] organ I instancji umorzył postępowanie w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej w odniesieniu do jednej z działek stanowiącej drogę wewnętrzną, gdyż nie stwierdzono, w odniesieniu do niej, wzrostu wartości nieruchomości. Pismem z dnia [...]r. organ wezwał Spółkę do wypowiedzenia się w sprawie, a decyzją z dnia [...]r. nr [...] ustalił opłatę adiacencką w wysokości [...] zł. Od decyzji odwołała się Spółka reprezentowana przez radcę prawnego M. M. Zarzuciła organowi I instancji: - naruszenie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 poz. 267 ze zm. - w dalszej części uzasadnienia jako "K.p.a.") poprzez brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy i rozpatrywanie jej mimo toczącego się postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym (ze skargi na kasacyjną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego), - naruszenie art. 8 K.p.a. poprzez niewłaściwe uzasadnienie rozstrzygnięcia, - naruszenie art. 9 K.p.a. poprzez brak poinformowania strony o istotnych okolicznościach faktycznych sprawy, - naruszenie art. 81 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (dz. U. z w związku z art. 10 § 1 oraz art. 8 K.p.a. poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się stronie co do treści operatu szacunkowego, - naruszenie art. 57 § 5 K.p.a. poprzez przyjęcie, że Spółka uchybiła terminowi co do wypowiedzenia się na wezwanie organu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. nr [...] uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wskazało, że Burmistrz Miasta P. nie określił w sposób spójny wartości nieruchomości przy przyjęciu metody szacowaniu wartości poszczególnych nieruchomości. Dnia [...] pełnomocnik Spółki złożył wniosek o dokonanie oględzin nieruchomości oraz umożliwienie wzięcia w niej udziału. Postanowieniem z dnia [...]r. organ odmówił temu wnioskowi. Kolejnym pismem, z dnia [...] pełnomocnik Spółki wniósł o przeprowadzenie dowodu z operatu szacunkowego innego rzeczoznawcy niż W. N. Wniósł również o wyłączenie rzeczoznawcy podnosząc, iż sporządzony przez niego operat jest niewiarygodny i nie powinien być wykorzystany w postępowaniu administracyjnym. Pismem z dnia [...]r. Prezydent P. poinformował, iż nie widzi podstaw do wyłączenia rzeczoznawcy W. N. Dnia [...]r. pełnomocnik Spółki złożył "pismo wyjaśniające", gdzie kwestionując sporządzony operat szacunkowy domaga się sporządzenia nowego. Organ pismem z dnia [...]r. poinformował, że w sprawie zostanie sporządzony nowy operat, co faktycznie nastąpiło dnia [...]r. Wezwana do wypowiedzenia się Spółka wniosła o przedłużenie terminu do złożenia swoich uwag, gdyż zamierza przekazać wszystkie sporządzone w sprawie operaty innemu rzeczoznawcy w celu dokonania ich oceny. Uznając sprawę za dostatecznie wyjaśnioną decyzją z dnia [...]r. Burmistrz Miasta P. decyzją nr [...] ustalił opłatę adiacencka w wysokości [...] złotych. Jednocześnie orzekł o rozłożeniu opłaty na raty. Od decyzji odwołała się Spółka domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zarzuciła Burmistrzowi Miasta P.: - naruszenie art. 7 K.p.a. poprzez brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, - naruszenie art. 81 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 10 § 1 oraz art. 8 K.p.a. poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się stronie co do treści operatu szacunkowego, - naruszenie art. 24 § 3 w związku z art. 84 § 2 K.p.a. poprzez niewyłącznie biegłego w sytuacji uprawdopodobnienia wątpliwości co do jego bezstronności, - naruszenie art. 107 K.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji, - naruszenie art. 123 § 2 i 3 w związku z art. 8 i 9 K.p.a. poprzez niedoinformowanie strony o wszystkich okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć znaczenie dla sprawy, - naruszenie art. 147 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez rozłożenie opłaty adiacenckiej na raty na okres dłuższy niż 10 lat, - naruszenie § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego poprzez brak przeprowadzenia analizy rynku w odniesieniu do konkretnej sprawy i konkretnej nieruchomości. Jednocześnie z odwołaniem Spółka wniosła o uzupełnienie decyzji o rozstrzygnięcie usuwające wątpliwości co do rozłożenia opłaty na raty. Wniosła również o przeprowadzenie postępowania odwoławczego na rozprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. nr [...] - utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargę do tutejszego Sądu złożyła Spółka reprezentowana przez radcę prawnego M. M. Wniosła o: - wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, - uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, ewentualnie stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, - zasądzenie kosztów według norm prawem przepisanych. Zarzuciła organowi II instancji naruszenie: 1) art. 7 K.p.a. poprzez brak wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, 2) art. 8 K.p.a. poprzez naruszenie zaufania do organów administracji, zbyt szybkie rozstrzygniecie sprawy przez organ II instancji, 3) art. 15 K.p.a. w związku 78 Konstytucji RP poprzez brak merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze 4) art. 24 § 3 w związku z art. 84 § 2 K.p.a. poprzez brak wyłączenie rzeczoznawcy sporządzającego operat szacunkowy, 5) art. 64 § 2 K.p.a. poprzez nie wezwanie wnioskodawcy do złożenia wniosku o pomoc de minimis, 6) art. 78 § 1 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku dotyczącego przeprowadzenia dowodu z operatu szacunkowego przygotowanego przez innego biegłego, 7) art. 81 w związku z 10 § 1 K.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącej wypowiedzenia się co do operatu w postępowaniu odwoławczym, 8) art. 89 § 2 K.p.a. poprzez nie przeprowadzenie rozprawy w postępowaniu przed organem II instancji 9) 107 K.p.a. poprzez niewłaściwe uzasadnienie decyzji, w szczególności jego sprzeczność z osnową oraz nierzetelne przytoczenie okoliczności sprawy, 10) art. 111 § 1 w związku z 15 K.p.a. poprzez niezasadne uznanie wniosku o uzupełnienie decyzji jako części odwołania, 11) art. 123 § 1 i 2 w związku z art. 24 3. 8,9 i 15 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosków strony, zwłaszcza o wyłączenie biegłego (rzeczoznawcy), 12) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji mimo wskazanych uchybień, 13) art. 138 § 2 w związku z art. 64 § 2 K.p.a. poprzez brak uchylenia decyzji organu I instancji w warunkach, gdy konieczne było wyjaśnienie zagadnienia pomocy de minimis, 14) art. 139 K.p.a. poprzez błędne przyjęcie, iż uchylenie decyzji organu I instancji będzie rozstrzygnięciem na niekorzyść skarżącej, 15) art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez brak udowodnienia wzrostu wartości nieruchomości, 16) art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez ustalenie opłaty adiacenckiej po upływie trzech lat od dnia kiedy decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna, 17) art. 60 pkt 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych w związku z art. 147 § 2 K.p.a. w związku z art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz w związku z art. 107 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej poprzez uznanie, ze opłata adiacencka nie stanowi niepodatkowej należności o charakterze publicznoprawnym, do której, w przypadku preferencyjnych ulg, należy stosować przepisy o pomocy publicznej, 18) § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego poprzez brak przeprowadzenia analizy rynku w odniesieniu do konkretnej sprawy i konkretnej nieruchomości, 19) § 4 ust. 1 i 4 wspomnianego rozporządzenia w związku z art. 4 ust. 16 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez brak prawidłowego ustalenia bazy transakcyjnej oraz brak znajomości cen transakcyjnych nieruchomości uznanych jako podobne do nieruchomości będącej przedmiotem wyceny, 20) § 26 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia poprzez brak poszerzenia obszaru badań poza rynek lokalny, 21) błędne ustalenie stanu faktycznego w sprawie poprzez przyjęcie w oparciu o nierzetelny operat szacunkowy, iż doszło do wzrostu wartości nieruchomości. Do skargi zostało dołączone pismo Dyrektora Departamentu Monitorowania Pomocy Publicznej UOKiK P. P., stanowiące odpowiedź na pytanie radcy prawnego M. M., czy rozłożenie na raty opłaty adiacenckiej może zostać uznane za pomoc publiczną. Dodatkowym pismem z dnia [...]r. Spółka reprezentowana przez radcę prawnego M. M. rozwinęła argumentację niektórych zarzutów skargi. Organ II instancji odpowiadając na skargę podtrzymał swą dotychczasową argumentację i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na początku należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle § 2 wspomnianego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia jako "P.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 P.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji stanowił art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie tym przepisem (ust. 1), jeżeli w wyniku podziału nieruchomości dokonanego na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego, który wniósł opłaty roczne za cały okres użytkowania tego prawa, wzrośnie jej wartość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może ustalić, w drodze decyzji, opłatę adiacencką z tego tytułu. Wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej ustala rada gminy, w drodze uchwały, w wysokości nie większej niż 30% różnicy wartości nieruchomości. Ustalenie opłaty adiacenckiej może nastąpić w terminie 3 lat od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale stało się prawomocne. Przy czym w świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego dla dochowania wspomnianego terminu wystarczające jest wydanie decyzji przez organ II instancji a nie doręczenie jej stronie. Zostało to wyraźnie wskazane w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 25 listopada 2013 r. (sygn. I OPS 6/13 - uchwała dostępna na www. orzeczenia.nsa.gov.pl) "o zachowaniu trzyletniego terminu dla ustalenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku jej podziału, o którym mowa w art. 98a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), w przypadku zakończenia postępowania decyzją organu odwoławczego decyduje data wydania decyzji ostatecznej przez organ odwoławczy, a nie data doręczenia tej decyzji stronie". Wartość nieruchomości przed i po podziale określa się według cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Stan nieruchomości przed podziałem przyjmuje się na dzień wydania decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, a stan nieruchomości po podziale przyjmuje się na dzień, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale stało się prawomocne, przy czym nie uwzględnia się części składowych nieruchomości. Z powyższego wynika więc, iż podjecie decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej może nastąpić w sytuacji, gdy zostaną spełnione następujące przesłanki: 1) nastąpił podział nieruchomości, dokonany na wniosek właściciela; 2) ustalenie opłaty nastąpi w okresie 3 lat od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna; 3) nastąpił faktyczny wzrost wartości nieruchomości wskutek podziału nieruchomości, udowodniony w drodze operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego; 4) w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna, obowiązywała uchwała rady gminy ustalająca wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej. Przenosząc powyższe ustalenia na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd uznał, iż zostały spełnione wszystkie przesłanki dla ustalenia opłaty adiacenckiej w przypadku podziału nieruchomości położonej w P. o nr "1" i "2" obręb D., gdyż: - Burmistrz Miasta P. decyzją z dnia [...]r. nr [...], działając na wniosek "A" z siedzibą w K. przy ul. [...], zatwierdził podział nieruchomości położonej w P. o nr "1" i "2" obręb D., - ustalenie opłaty adiacenkiej nastąpiło ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...]. Termin do ustalenia ww. opłaty upływał [...]r., - z trzech sporządzonych w postępowaniu operatów szacunkowych wynika bezspornie, iż w wyniku podziału nieruchomości położonej w P. o nr "1" i "2" obręb D. nastąpił wzrost ich wartości. Z ostatniego z nich, aktualnego na dzień [...]r. wynika, iż wartość nieruchomości wzrosła o [...]zł. - w chwili orzekania w sprawie na terenie Gminy P. obowiązywała uchwała Rady Miejskiej w P. z dnia [...]r. nr [...] w sprawie ustalenia stawki procentowej opłaty adiacenckiej na terenie miasta P. zmienionej uchwałą Rady Miejskiej w P. z dnia [...]r. nr [...] przewidująca w § 1 ust. 1 30 % stawkę opłaty adiacenckiej. Mimo wystąpienia powyższych przesłanek skarżąca spółka podniosła szereg zarzutów, zarówno o charakterze materialnym jak i procesowym. W ocenie Sądu część zarzutów jest bezpodstawna. Pozostałe nie miały wpływu na treść rozstrzygnięcia. W ocenie składu orzekającego zupełnie nietrafny jest zarzut braku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Postępowanie wyjaśniające trwało ponad dwa lata. Sporządzone operaty szacunkowe, w związku z uwagami Spółki i Samorządowego Kolegium Odwoławczego, były zmieniane i zastępowane nowymi. Dopiero po wyjaśnieniu wszystkich aspektów sprawy zostało wydane ostateczne rozstrzygnięcie będące przedmiotem kontroli Sądu. Zarzut naruszenie zaufania do organów administracji poprzez zbyt szybkie rozpatrzenie sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze trudno znać za trafny. Organ II instancji wypełnił dyspozycję art. 12 K.p.a. działając w sprawie wnikliwie i szybko. Skarżąca nie wykazała zupełnie w jaki sposób rozstrzygnięcie sprawy w terminie mogło wpłynąć na treść rozstrzygnięcia. Zarzut naruszenia art. 15 K.p.a. w związku 78 Konstytucji RP Spółka uzasadniła tym, iż organ II instancji nie rozpatrzył sprawy a jedynie skontrolował decyzję Prezydenta Miasta P. Sąd nie dopatrzył się w aktach sprawy, w tym uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, żadnych okoliczności potwierdzających tę tezę. Uzasadnienie decyzji Kolegium obrazuje szczegółowo tryb procesowania organu, który dokonał merytorycznej oceny sprawy. Skarżąca wniosła o wyłączenie rzeczoznawcy sporządzającego operaty szacunkowe W. N. Wskazała przy tym na art. 24 § 3 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem "bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika". Skarżąca Spółka w żaden sposób nie wykazała na czym owa stronniczość rzeczoznawcy miała by polegać. Bez wątpienia nie jest nią "popieranie", nieaktualnego zdaniem strony, operatu szacunkowego. Tu Sąd uznał jednak po części zarzut Spółki w zakresie formy odmowy wyłączenia rzeczoznawcy. Nastąpiło to tzw. "zwykłym pismem" a organ powinien uczynić to w formie procesowej, poprzez wydanie postanowienia. Zgodnie z art. 145 § 1 P.p.s.a., gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. W rozpatrywanej sprawie skład orzekający uznał, iż uchybienie powyższe nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdyż nie zaistniały przesłanki do wyłączenia biegłego. Kilka uwag należy poświęcić podniesionym przez Spółkę zarzutom dotyczącym braku wezwania do złożenia wniosku o pomoc de minimis. Zdaniem Skarżącej stanowi to naruszenie art. 60 pkt 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych w związku z art. 147 § 2 K.p.a. w związku z art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 107 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Z przedłożonego przez Spółkę pisma Dyrektora Departamentu Monitorowania Pomocy Publicznej UOKiK P. P., wynika faktycznie, iż dopuszcza on możliwość potraktowania rozłożenia na raty jako pomocy publicznej. Jednakże w samym piśmie występuje sprzeczność. Otóż stwierdzono w nim, iż wsparcie dla przedsiębiorców podlega przepisom dotyczącym pomocy publicznej o ile jednocześnie spełnione są następujące przesłanki: 1) pomoc udzielana jest przez państwo lub ze środków państwowych, 2) przedsiębiorca uzyskuje przysporzenie na warunkach korzystniejszych od oferowanych na rynku, 3) ma charakter selektywny (uprzywilejowuje określonego przedsiębiorcę lub przedsiębiorców albo produkcję określonych towarów), 4) grozi zakłóceniem lub zakłóca konkurencję lub wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi Unii Europejskiej. W ocenie Sądu przywilej w postaci korzystnego oprocentowania rozłożonej na raty opłaty adiacenckiej nie jest kierowany do przedsiębiorcy tylko do właściciela nieruchomości. Forma organizacyjna tego właściciela nie ma tu żadnego znaczenia. Inne traktowanie w tym zakresie osób prawnych i fizycznych stanowiłoby właśnie nierówne traktowanie podmiotów. Niezależnie od tego stwierdzenie, iż pomoc udzielona Spółce ma charakter selektywny, w ocenie składu orzekającego jest sporym nadużyciem. Możliwość rozłożenia na raty opłaty adiacenckiej dotyczy wszystkich właścicieli nieruchomości w Rzeczpospolitej Polskiej. Nietrafne zdaniem Sądu są również zarzuty dotyczące postępowania dowodowego przed organem II instancji. W Polsce postępowanie wyjaśniające, co do zasady, ma charakter gabinetowy (kameralny). Skarżąca miała prawo, z którego skorzystała tylko w bardzo ograniczonym zakresie, wypowiedzieć się co do zebranego materiału dowodowego, na etapie postępowania przed organem I instancji. Realizacja wyrażonej w art. 7 K.p.a. zasada prawdy obiektywnej odnosi się w równym stopniu do zakresu i wnikliwości postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jak i do stosowania norm prawa materialnego, to jest do całokształtu przepisów prawnych służących załatwieniu sprawy. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 K.p.a., a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Oznacza to obowiązek podjęcia nie jakichkolwiek działań, lecz działań celowych, zmierzających do rozpatrzenia wniosku strony (Por. wyrok NSA z dnia 28 listopada I OSK 641/12 - wyrok dostępny na www. orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie organów obu instancji, jak również Sądu, wszystkie niezbędne z punktu widzenia stosowania art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami zostały wyjaśnione w sposób wystarczający, zatem mogło nastąpić rozstrzygnięcie w sprawie. W podobny sposób należy również ocenić stanowisko organów co do wniosku Spółki w przedmiocie przygotowania kolejnego operatu szacunkowego, przez innego rzeczoznawcę. Organy uznały, iż operaty przygotowane przez W. N. są prawidłowe a skarżąca w sposób przekonujący nie wykazała, że jest inaczej. Sąd za nietrafny uznaje zarzut Spółki dotyczący sprzeczności osnowy decyzji z jej uzasadnieniem. Analiza wskazanych fragmentów uzasadnienia decyzji organu II instancji prowadzi do zupełnie innych wniosków. Organ co prawda pisze, iż brak jest nieruchomości podobnych do dokonania oceny wartości, jednakże dalej wskazuje, że rzeczoznawca zastosował aż 21 cech charakteryzujących, aby wyliczona wartość spornej nieruchomości odpowiadała stanowi rzeczywistemu. Skarżąca Spółka podniosła, iż organ II instancji w sposób niezasadny potraktował złożony przez nią wniosek o uzupełnienie decyzji jako część odwołania. Wniosek powyższy dotyczył uzupełnienia rozstrzygnięcia w zakresie rozłożenia opłaty na raty i oprocentowania rat. Sąd zwraca uwagę, iż stanowi o tym pkt 2 osnowy decyzji organu I instancji. Uzupełnienie orzeczenia w tym zakresie było więc niedopuszczalne. Zgodnie z wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 1 grudnia 2010 r. (sygn. II SA/Gl 633/10) "nie jest dopuszczalne uzupełnienie decyzji co do ustaleń i interpretacji przyjętych w uzasadnieniu wydanego przez organ rozstrzygnięcia". Skład orzekający w pełni podziela powyższe stanowisko. Odnosząc się do zarzutów dotyczących braku wykazania wzrostu wartości nieruchomości oraz błędnych ustaleń w zakresie przeprowadzenia odpowiedniej analizy rynku, braku znajomości cen transakcyjnych, czy braku poszerzenia badań poza rynek lokalny Sąd uznaje, iż są one bezpodstawne. Z operatu szacunkowego wprost wynika, iż wartość nieruchomości wzrosła. Poparte jest to szczegółowymi wyliczeniami rzeczoznawcy. Brak nieruchomości podobnych, co do położenia czy też wielkości nie może prowadzić do stwierdzenia, iż nieruchomości nie można oszacować. Celowi temu służą metody stosowania współczynników różnicujących wykorzystywanych przy sporządzaniu operatu. Na stronach 21-54 rzeczoznawca W. N. przeprowadził wywód wskazujący na dobór bazy transakcyjnej oraz współczynników pozwalających oszacować nieruchomość będącą przedmiotem postępowania. Skarżąca podnosi, iż w związku z tym, że opłatę adiacencką można ustalić w terminie 3 lat od dnia kiedy decyzja zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości stała się ostateczna, ustalenie opłaty adiacenckiej nieruchomości położonej w P. o nr "1" i "2" obręb D. mogło nastąpić najpóźniej do dnia [...]r. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została zaś doręczona Spółce dopiero [...]r. Wywodzi stąd, iż w sprawie nastąpiło przedawnienie. Dla podparcia swoich twierdzeń przytacza wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2010 r. (I OPS 5/2009). Teza tego wyroku wskazuje faktycznie, iż "upływ trzyletniego terminu, o którym mowa w art. 98a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) dotyczy rozstrzygnięcia o ustalenia opłaty adiacenckiej decyzją ostateczną". Z powyższego orzeczenia wynika, że w analizowanej sprawie organy działały prawidłowo. Decyzja ustalająca opłatę adiacencką dla Spółki stała się ostateczna dnia [...]r., kiedy to zapadło rozstrzygniecie organu II instancji. Jest to oczywiste zwłaszcza w świetle przytoczonej wcześniej uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 25 listopada 2013 r. (sygn. I OPS 6/13 - uchwała dostępna na www. orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodnie z którą "o zachowaniu trzyletniego terminu dla ustalenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku jej podziału, o którym mowa w art. 98a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), w przypadku zakończenia postępowania decyzją organu odwoławczego decyduje data wydania decyzji ostatecznej przez organ odwoławczy, a nie data doręczenia tej decyzji stronie". Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło