II SA/Lu 514/14

WyrokWSA w Lublinie2014-09-18

Skład orzekający: Maria Wieczorek-Zalewska, Arkadiusz Mrowiec, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca program opieki nad zwierzętami bezdomnymi, która nie wskazuje konkretnego schroniska dla zwierząt ani podmiotu realizującego sterylizację, jest zgodna z prawem i czy jej stwierdzenie nieważności przez organ nadzoru jest uzasadnione?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała rady gminy w sprawie programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi, która nie wskazuje konkretnego schroniska ani podmiotu realizującego sterylizację, stanowi istotne naruszenie prawa. Brak wskazania konkretnych podmiotów realizujących zadania, w tym schroniska, uniemożliwia skuteczną realizację obowiązków gminy i czyni uchwałę wadliwą. Ponadto, uchwała ta nie jest aktem prawa miejscowego, a jej publikacja w dzienniku urzędowym z określeniem terminu wejścia w życie jest rażącym naruszeniem prawa.
Stan faktyczny
Gmina L. zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, który stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy L. w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi. Wojewoda uznał, że uchwała jest wadliwa, ponieważ nie wskazuje konkretnego schroniska dla zwierząt ani podmiotu realizującego sterylizację, a także błędnie zakwalifikowano ją jako akt prawa miejscowego. Gmina zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o ochronie zwierząt oraz ustawy o samorządzie gminnym, twierdząc, że uchwała jest zgodna z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Sędziowie Sędzia SO del. Arkadiusz Mrowiec (sprawozdawca), Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 września 2014 r. sprawy ze skargi Gminy L. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nieważności uchwały organu gminy w sprawie określenia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności oddala skargę. Zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] Wojewoda, działając na podstawie art. 91 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, ze zm. stwierdził nieważność uchwały nr [...]Rady Gminy L. z dnia [...] marca 2014 r. w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy L. za 2014 rok. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ nadzoru wskazał, że Rada Gminy L. podejmując przedmiotową uchwałę między innymi na podstawie art. 11 a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) zobowiązana była do określenia, w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt. Program ten obejmuje: 1) zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt; 2) opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie; 3) odławianie bezdomnych zwierząt; 4) obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt; 5) poszukiwanie właścicieli dla bezdomnych zwierząt; 6) usypianie ślepych miotów; 7) wskazanie gospodarstwa rolnego w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich; 8) zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt. Zdaniem Wojewody nie budzi wątpliwości, iż istnieje obowiązek wskazania przez radę gminy w uchwale, podmiotów realizujących wymienione w programie zadania. Z art. 11a ust. 2 pkt 1 ustawy wynika konieczność zawarcia w programie uregulowań dotyczących zapewnienia bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt. Rada powyższego obowiązku nie wypełniła, bowiem nie wskazała w uchwale konkretnego schroniska, w którym będzie zapewnione miejsce bezdomnym zwierzętom. Nie wypełnia bowiem delegacji ustawowej w tym zakresie przepis § 1 programu, zgodnie z którym ,, zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt będzie odbywać się na podstawie umowy zawartej z właścicielem schroniska". Powyższe uwagi dotyczą także zapisu § 6 programu, zgodnie z którym ,, zabiegi sterylizacji albo kastracji zostaną powierzone administrującemu schronisko dla zwierząt albo lekarzowi weterynarii na podstawie umowy". Tym samym Rada Gminy L. wbrew art. 11 a ust 2 pkt 4 ustawy o ochronie zwierząt, nie wskazała w uchwale konkretnych podmiotów realizujących wymienione w ustawie zadania. Powyższe uzasadnia stwierdzenie nieważności uchwały w całości. Organ nadzorczy zwrócił również uwagę, iż przedmiotowa uchwała dotknięta jest istotną wadą prawną polegającą na zakwalifikowaniu jej do kategorii prawa miejscowego, o czym przesądza treść § 3 uchwały w brzmieniu ,, uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego ". Powyższa uchwała nie stanowi aktu prawa miejscowego w rozumieniu art. 87 ust 2 Konstytucji RP i art. 40 ustawy o samorządzie gminnym, albowiem nie zawiera norm abstrakcyjnych i generalnych, nie rozstrzyga także o prawach i obowiązkach podmiotów tworzących wspólnotę samorządową, lecz ma charakter programowy i zadaniowy. Tym samym brak podstaw prawnych do ogłoszenia jej w wojewódzkim dzienniku urzędowym oraz do określenia terminu jej wejścia w życie w sposób przewidziany dla aktów prawa miejscowego. ( art. 4 w zw. z art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych - Dz. U. z 2011 r nr 197 poz. 1172 ze zm. ). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Gmina L. wniosła o uchylenie powyższego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody z dnia [...] kwietnia 2014 r. stwierdzającego nieważność uchwały nr [...] Rady Gminy L. z dnia [...] marca 2014 r. w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy L. za 2014 rok. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie: 1) art. 11a ustawy o ochronie zwierząt poprzez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że Rada Gminy L. nie wypełniła nałożonego na nią w przytoczonym przepisie obowiązku polegającego na wskazaniu konkretnego schroniska czy też podmiotu zajmującego się sterylizacją albo kastracją zwierząt , podczas gdy uchwalony program zawiera wszystkie określone przez ustawodawcę zagadnienia; 2) art. 91ust 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r poz 597 ze zm.) przez błędne przyjęcie polegające na tym, że uchwała nr XXVII/163/2014 Rady Gminy L. z dnia 27 marca 2014 r. w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy L. za 2014 rok została podjęta z istotnym naruszeniem prawa, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności, podczas gdy przedmiotowa uchwała jest zgodna z prawem i wolna od jakichkolwiek wad prawnych; 3) art. 40 ustawy z dnia 8 marca 1990 r o samorządzie gminnym ( Dz.U z 2013 r poz 594 z póżn. zm ) przez błędne przyjęcie polegające na tym, iż uchwała w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy L. za 2014 rok, nie jest aktem prawa miejscowego, podczas gdy przedmiotowa uchwała stanowi akt prawa miejscowego, albowiem zawiera zarówno normy o charakterze generalno-abstrakcyjnym, jak również indywidualno-konkretnym. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego w całości i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego oraz wskazując na niezasadność podniesionych w skardze zarzutów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Przepis art. 3 § 2 ust. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 1270, poddaje tak określonej kognicji sądów administracyjnych między innymi skargi na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody, przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych kryteriów, pozwala na stwierdzenie, iż pozostaje ono w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa, a tym samym nie są zasadne zarzuty naruszenia przez organ nadzoru przepisów wymienionych w skardze. Art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, ze zm.) przewiduje, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Zgodnie z art. 91ust. 4 w/w ustawy w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Powołane przepisy stanowią podstawę prawną uprawnienia Wojewody do orzeczenia o nieważności uchwały Rady Gminy w razie stwierdzenia, że uchwała istotnie narusza prawo. W ocenie Sądu argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego jest prawidłowa i przesądza o trafności zaskarżonego rozstrzygnięcia. Zakwestionowaną przez organ nadzoru uchwałą z dnia [...] marca 2014 r. Rada Gminy L. przyjęła program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy L. za 2014 rok. Podstawę prawną uchwały stanowiły przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 11 a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Przepis art. 11a ustawy o ochronie zwierząt w ust. 1 stanowi, że rada gminy wypełniając obowiązek, o którym mowa w art. 11 ust. 1, określa, w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt. Zgodnie z art. 11 a ust 2 program ten obejmuje m.inn: zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt, obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt; Przepis art. 11a ustawy obowiązuje od dnia 1 stycznia 2012 r., na skutek zmiany dokonanej ustawą z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o ochronie zwierząt oraz ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. Nr 230, poz. 1373). Wskazana nowelizacja ustawy o ochronie zwierząt miała służyć zwiększeniu odpowiedzialności gminy za realizację zadań własnych gminy w zakresie zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywania. W tym celu między innymi nadana została nowa treść art. 11 a ustawy, który wcześniej stanowił jedynie, że rada gminy może w drodze uchwały przyjąć program zapobiegający bezdomności zwierząt obejmujący w szczególności: 1) sterylizację albo kastrację zwierząt, 2) poszukiwanie nowych właścicieli dla zwierząt oraz 3) usypianie ślepych miotów (ust. 1 ), a także, że koszty realizacji programu, o którym mowa w ust. 1, ponosi gmina (ust. 2). Zarazem zmianie uległ przepis art. 11 ust. 3 ustawy, który wcześniej przewidywał, że wyłapywanie bezdomnych zwierząt oraz rozstrzyganie o dalszym postępowaniu z tymi zwierzętami odbywa się wyłącznie na mocy uchwały rady gminy podjętej po uzgodnieniu z powiatowym lekarzem weterynarii oraz po zasięgnięciu opinii upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt. Zdaniem Sądu wykładnia celowościowa przepisu art. 11 a, który należy interpretować w powiązaniu z art. 11, prowadzi do wniosku, że dla skutecznej realizacji zadań własnych gminy polegających na zapewnieniu opieki nad bezdomnymi zwierzętami właściwym jest określenie w sposób konkretny sposobu realizacji tych zadań, w związku z czym uchwała podejmowana na podstawie art. 11 a ustawy winna zawierać wskazanie konkretnego schroniska. Należy bowiem podkreślić, że ustawa przewiduje krótki – roczny – termin obowiązywania programu, co przemawia za skonkretyzowaniem jego treści, dostosowanej do warunków i okoliczności występujących i przewidywanych w danym roku, a nie nadawaniu mu wyłącznie charakteru ogólnych ram, które dopiero wymagałyby dalszej konkretyzacji, co wiązałoby się nadto ze skróceniem realnego czasu podejmowania działań w zakresie opieki nad zwierzętami bezdomnymi i zapobiegania bezdomności zwierząt zgodnie z planem uchwalonym w danym roku. Porównanie poprzedniego i obecnego brzmienia przepisów art. 11 oraz art. 11 a ustawy o ochronie zwierząt prowadzi do wniosku, że dotychczasowa regulacja z ustępu 3 art. 11 została w istocie przeniesiona do art. 11 a (ust. 2 pkt 1, 3, 4, 5), przy czym zmieniony art. 11 a stanowi o obligatoryjnym określeniu przez radę gminy w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt, określając też szerszy niż dotychczas, a zarazem bardziej szczegółowo określony zakres tego programu. W poprzednim stanie prawnym również zwracano uwagę na konieczność wskazania w uchwale dotyczącej wyłapywania zwierząt, której wydanie przewidywał wówczas art. 11 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, adresu schroniska, które ma sprawować opiekę nad wyłapanymi zwierzętami (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2011 r., II OSK 1667/11). Skoro więc zmiana ustawy z dniem 1 stycznia 2012 r. miała na celu bardziej realną realizację zadania gminy opieki nad zwierzętami bezdomnymi i zapobiegania bezdomności zwierząt, nie można przyjąć, by regulacja uchwały mogła być mniej szczegółowa, niż to było wymagane przed zmianą ustawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 11 lipca 2012 r., II SA/Go 487/12). W ocenie Sądu istotne jest również, że przepis art. 11 a w ustępie 7 przewiduje obowiązek przedstawienia programu do zaopiniowania właściwemu powiatowemu lekarzowi weterynarii, organizacjom społecznym, których statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, działającym na obszarze gminy oraz dzierżawcom lub zarządcom obwodów łowieckich, działających na obszarze gminy, które to podmioty mają możliwość wydania opinii o projekcie w terminie 21 dni od dnia otrzymania projektu programu. Przyjęcie, że program miałby zawierać wyłącznie tak ogólną treść, jak to ma miejsce w przypadku zakwestionowanych rozstrzygnięciem nadzorczym postanowień uchwały Rady Gminy L., podważałoby sens wydawania przewidzianych ustawą opinii, które w istocie miałyby się odnosić w takim przypadku do treści w istocie odpowiadających zapisom ustawowym. Z tych względów, w świetle obowiązującej treści przywołanych przepisów, nie budzi wątpliwości Sądu stanowisko organu nadzoru, o konieczności wskazania w uchwale podmiotów realizujących zadania wymienione w programie. Badając w tym zakresie legalność przedmiotowej uchwały, Sąd zgodził się ze stanowiskiem organu nadzoru, że nie reguluje ona w pełni materii określonej wskazanymi przepisami, przez co w sposób istotny narusza przepisy art. 11a ust. 2 ustawy. Zwrócić przy tym należy uwagę, iż również Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się wprost, iż wymóg zapewnienia bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt może być spełniony tylko w sytuacji, gdy takie schronisko już na tym etapie uchwalania programu istnieje i jest konkretnie i jednoznacznie oznaczone ( wyrok z 13 marca 2013 r , OSK 37/13). W konsekwencji przedstawionych rozważań należało podzielić stanowisko organu nadzoru, że zakwestionowana uchwała nie wyczerpuje zakresu przedmiotowego przekazanego do uregulowania przez gminę w art. 11a ustawy o ochronie zwierząt, co skutkuje ułomnością uchwały, którą należy ocenić jako istotne naruszenie prawa, skoro uchwała nie obejmuje tych wszystkich zagadnień, które ustawodawca uznał za istotne do zawarcia w programie opieki nad zwierzętami bezdomnymi i zapobiegania bezdomności zwierząt. Sformułowanie zawarte w zaskarżonej uchwale nie odpowiada prawu, uzależniając umieszczenie bezdomnych zwierząt w schronisku od podpisania przyszłej umowy ze schroniskiem dla zwierząt. Już na etapie podejmowania uchwały rada gminy powinna określić schronisko, w którym będą umieszczane bezdomne zwierzęta, a nie jak ma to miejsce w przedmiotowej uchwale, określać w sposób ogólnikowy, iż zadanie to będzie realizowane po podpisaniu umowy, nie wskazując nawet kiedy do zawarcia takiej umowy mogłoby dojść. To na etapie opracowywania projektu uchwały wójt winien zawrzeć stosowną umowę ze schroniskiem, które po uchwaleniu planu będzie realizowało powierzone mu zadanie. W sytuacji, w której umowa taka nie zostałaby zawarta, zadanie to nie byłoby możliwe do zrealizowania a nadzór wojewody byłby iluzoryczny. Program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt winien zawierać konkretne i jednoznaczne wskazania co do sposobu realizacji ujętych w nim zadań. Wobec tego w przedmiotowym programie wskazane powinno być konkretne schronisko dla zwierząt z podaniem jego nazwy i adresu. To w programie powinien zostać określony sposób zapewnienia przedmiotowej opieki, a nie jak to uczyniono w niniejszej sprawie poprzez podjęcie późniejszych działań przez nieokreślone w programie podmioty. Nie do zaakceptowania jest bowiem sytuacja, w której wypełnienie obowiązku wynikającego z art. 11a ust 2 pkt 1 ustawy uzależnione będzie od ewentualnego podpisania umowy z również nieokreślonym w tym planie schroniskiem dla zwierząt. Powyższe w ocenie Sądu w sposób istotny narusza wskazany powyżej przepis ustawy, bowiem wymóg zapewnienie opieki może być realnie spełniony tylko i wyłącznie w sytuacji gdy schronisko istnieje i jest wskazane w programie i tylko takiemu schronisku można powierzyć realizację zadania wynikającego z ww. przepisu. Z powyższych względów niezasadny jest zarzut naruszenia zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym poprzez stwierdzenie nieważności uchwały. Trzeba przy tym podkreślić, że nie zachodziły podstawy do stwierdzenia nieważności uchwały jedynie w części, gdyż postanowienia programu tak co do jego zakresu i podmiotów realizujących określone w nim zadania oraz co do sposobu wydatkowania środków finansowych przeznaczonych na realizację programu są postanowieniami wzajemnie uwarunkowanymi, winny być kompleksowe i spójne. Nie można również zgodzić się z podniesionym w skardze zarzutem naruszenia art. 40 ustawy z dnia 8 marca 1990 r o samorządzie gminnym ( Dz.U z 2013 r poz 594 z póżn. zm ) przez błędne przyjęcie w rozstrzygnięciu nadzorczym, iż uchwała w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy L. za 2014 rok, nie jest aktem prawa miejscowego, skoro zawiera zarówno normy o charakterze generalno-abstrakcyjnym, jak również indywidualno-konkretnym. Ustawa o samorządzie gminnym nie zawiera definicji aktu prawa miejscowego. Wykładnia pojęcia "akty prawa miejscowego" nie odbywa się jednak tylko w płaszczyźnie konstytucyjnej, gdyż wymagane jest także sięgnięcie do przepisów ustrojowych, dotyczących administracji publicznej. W doktrynie i judykaturze utrwalił się pogląd, w myśl którego akty prawa miejscowego mają charakter aktów administracyjnych generalnych, zawierających abstrakcyjne normy prawne, o powszechnej mocy obowiązującej na określonej części terytorium państwa (ograniczonej w zakresie terytorialnym do obszaru działania organu tworzącego dany akt), wydanych przez organy samorządu terytorialnego lub terenowe organy administracji rządowej na podstawie i w granicach przyznanej ustawowej normy kompetencyjnej, ogłoszonych w ustawowo określony sposób. O charakterze normatywnym uchwały organu gminy przesądza istota zawartych w niej rozwiązań - rodzaj zamieszczonych w niej norm. Charakter norm prawnych i kształtowania przez te normy sytuacji prawnej adresatów mają przesądzające znaczenie dla kwalifikacji danego aktu, jako aktu prawa miejscowego. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 9 grudnia 2011 r., II OSK 2039/11; z 9 września 2010 r., I OSK 988/10; z 18 lipca 2006 r., I OSK 669/06; z 22 listopada 2005 r., I OSK 971/05; z 7 grudnia 2009 r., I OSK 732/09; z 21 grudnia 2005 r., I OSK 1191/05; z 5 kwietnia 2002 r., I SA 2160/01; z 13 marca 2013 r., II OSK 37/13; z 22 maja 2012 r., II OSK 636/12 oraz z 1 marca 2001 r., SA/Bk 1532/00, z glosą aprobującą: W. Chróścielewski, J. P. Tarno, OSP 2002/11/138; E. Ochendowski, Prawo administracyjne, Część ogólna, Toruń 1999, s. 101; wyroki dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sadów administracyjnych wyrażone zostało stanowisko również stanowisko, iż program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt nie jest aktem prawa miejscowego i zaliczany jest do aktów planowania, będących aktem prawa wewnętrznego ( wyrok WSA we Wrocławiu z 6 grudnia 2012 r , II SA/Wr 686/12, wyrok WSA w Bydgoszczy z 19 listopada 2013 r , II SA/Bd 887/13). Do istotnych cech aktów planowania zaliczyć należy to, iż w ich treści obok postanowień o generalno-abstrakcyjnych charakterze znajdują się również postanowienia o charakterze indywidualno-konkretnym, natomiast jego normy adresowane są do podmiotów objętych strukturą organizacyjną gminy. Celem programu jest określenie w sposób konkretny sposobów działania gminy w celu należytego wypełnienia obowiązków wskazanych w ustawie. Zważywszy na krótki okres obowiązywania planu winien on określać w sposób szczegółowy i bezpośredni metody realizacji ustawowo określonych celów, niewymagający podejmowania kolejnych działań mających na celu określenie sposobu realizacji tego celu (por. wyrok NSA z dnia 13 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 37/13, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 11 lipca 2012 r. sygn. akt II SA/Go 487/12, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 11 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Wr 570/12, wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 19 listopada 2013 r , II SA/Bd 887/13). Podzielając powyższe stanowiska Sąd uznał zasadność argumentacji organu nadzoru, iż uzależnienie wejścia w życie przedmiotowej uchwały od upływu terminu od dnia publikacji w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego, jest rażącym naruszeniem prawa – art. 4 w zw. z art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych - Dz. U. z 2011 r nr 197 poz. 1172 ze zm. ). Z tych wszystkich względów, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło