I FSK 545/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zirk-Sadowski, Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędzia NSA Danuta Oleś (spr.), Protokolant Krzysztof Zaleski, po rozpoznaniu w dniu 26 października 2016 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej D. W. W. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 676/14 w sprawie ze skargi D. W. W. sp. z o.o. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 17 października 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2) zasądza od Ministra Finansów na rzecz D. W. W. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 280 (słownie: dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z 23 października 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 676/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę D. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z 17 października 2013 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Występując z wnioskiem o wydanie interpretacji D. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "spółka") podała, że posiada kilkanaście ośrodków wczasowych, położonych na obszarze całej Polski, w ramach których świadczy usługi w zakresie organizacji indywidualnych pobytów wczasowych. W ramach tych pobytów zapewnia uczestnikom co do zasady nocleg, wyżywienie, program rekreacyjny i kulturalno-oświatowy. W ramach pobytów realizowany jest także pakiet usług rekreacyjno-turystycznych, w związku z którym spółka dokonuje zakupu świadczeń od podmiotów trzecich. Spółka wskazała, że usługi noclegowe, wyżywienie i program rekreacyjno-oświatowy świadczony przy wykorzystaniu będącej jej własnością infrastruktury stanowi wartościowo ponad 90% kwoty, która jest należna spółce tytułem świadczenia usług dla dzieci i młodzieży. Pozostałe 10% ceny świadczenia odpowiada wartości świadczeń zakupionych od podmiotów trzecich. Nie jest ono obciążane żadnym narzutem ze strony spółki. Spółka podała, że organizacja tego typu kolonii, obozów i zielonych szkół jest klasyfikowana przez Urząd Statystyczny do grupowania PKWiU 55.20.19.0 "Pozostałe usługi obiektów noclegowych turystycznych i miejsc krótkotrwałego zakwaterowania bez obsługi". W związku z powyższym zadała pytanie czy prawidłowo rozlicza podatek od towarów usług stosując zasady ogólne, czy też powinna sprzedając usługi wystawiać faktury VAT procedura marży dla biur podróży i stosować szczególne zasady opodatkowania określone w art. 119 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm., dalej: "ustawa o VAT"). Prezentując własne stanowisko stwierdziła, że świadczone przez nią usługi organizacji indywidualnych pobytów wczasowych podlegają opodatkowaniu według stawki podatku 8% na zasadach ogólnych, nie zaś przy zastosowaniu szczególnej procedury VAT marża dla biur podróży. Świadczone przez nią usługi, klasyfikowane jako usługi mieszczące się w grupowaniu PKWiU 55.20.19.0 nie są usługami turystyki, o których mowa w art. 119 ustawy o VAT. Tym samym może ona opodatkowywać całość świadczonych przez siebie usług na zasadach ogólnych i nie ma obowiązku prowadzić odrębnej ewidencji. Nie jest również zobowiązana do odrębnego ustalania podstawy opodatkowania dla usług własnych oraz odrębnego dla usług nabytych od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty. Spółka zaakcentowała też konieczność traktowania usługi kompleksowej obejmującej kilka świadczeń pomocniczych jako jednej usługi dla celów podatkowych. Podkreśliła, że usługi nabywane przez nią od podmiotów trzecich stanowią jedynie usługi cząstkowe, mające charakter pomocniczy w stosunku do usługi głównej realizowanej we własnych ośrodkach wypoczynkowych. Minister Finansów uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe. Wskazał, że aby daną usługę uznać za usługę turystyki, to usługa ta powinna być usługą składającą się z więcej niż jednego świadczenia, świadczący usługę musi działać na rzecz nabywcy we własnym imieniu i na własny rachunek oraz przy świadczeniu usługi musi nabywać towary i usługi od innych podmiotów dla bezpośredniej korzyści turysty. Stwierdził, że świadczone przez spółkę usługi stanowią takie właśnie usługi turystyki. Organizując indywidualne pobyty wczasowe we własnym imieniu spółka traktuje je bowiem jako usługę kompleksową. Zapewnia nocleg i wyżywienie, program rekreacyjny i kulturalno-oświatowy przy wykorzystaniu będącej jej własnością infrastruktury. Pakiet usług rekreacyjno-turystycznych nabywa od innych podatników. Usługi dodatkowe nabywa dla bezpośredniej korzyści uczestników kolonii, obozów i zielonych szkół.. Usługi własne tj. zakwaterowanie (nocleg), wyżywienie, program rekreacyjny i kulturalno-oświatowy przy wykorzystaniu własnej infrastruktury spółka powinna, w ocenie Ministra Finansów, opodatkować stosując zasady ogólne, według stawki właściwej dla poszczególnych usług. Do usług, dla których wskazała symbol PKWiU 55.20.19.0 spółka ma prawo zastosować 8% obniżoną stawkę podatku VAT. Natomiast usługi nabywane od innych podmiotów dla bezpośredniej korzyści turysty, powinny zostać opodatkowane na zasadzie marży przy zastosowaniu podstawowej stawki podatku VAT. Po bezskutecznym wezwaniu Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Interpretacji zarzuciła naruszenie: - prawa materialnego, tj. art. 119 ust. 1 ustawy o VAT przez jego niewłaściwe zastosowanie oraz błędną wykładnię przez przyjęcie, że świadczona przez spółkę usługa organizacji kolonii, letnich obozów dla dzieci i młodzieży oraz zielonych szkół stanowi kompleksową usługę turystyki, która powinna być opodatkowana według specjalnej procedury VAT marża; - przepisów postępowania, tj. art. 120 i art. 121 w zw. z art. 14c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.; dalej "O.p.") przez brak rozpatrzenia podnoszonych przez spółkę kwestii wraz z uzasadnieniem prawnym, co skutkowało niewyjaśnieniem w sposób wyczerpujący wskazanego przez nią stanowiska oraz pominięciem kluczowych kwestii, mających newralgiczne znaczenie dla prawidłowej oceny sytuacji oraz niewadliwego rozstrzygnięcia przedstawionego zagadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za niezasadną. Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazał, że z opisu stanu faktycznego wynika, że skarżąca świadczy usługi polegające na zapewnieniu bazy noclegowej, wyżywienia a także organizacji programu kulturalno-oświatowego. Ponadto nabywa od podmiotów trzecich dla uczestników bilety do muzeów, basenów, parków linowych oraz nabywa usługi przewodnictwa i organizacji spływów kajakowych. Te wszystkie czynności, w ocenie Sądu, wypełniają definicję usługi turystycznej, zawartą w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych (Dz.U. z 2004r. nr 223, poz. 2268 ze zm.). Powołując się również na przepisy wspólnotowe Sąd doszedł do przekonania, że skoro podatnik świadczy usługi turystyczne wykorzystując własną bazę hotelową a ponadto w ramach tych usług świadczy usługi dodatkowe na rzecz uczestników imprez turystycznych, takie jak zakup biletów do muzeów, parków linowych, basenów, wynajem przewodnika, organizowanie spływów kajakowych, to powinien te usługi dodatkowe opodatkować systemem vat marża, zaprowadzając odpowiednią ewidencję dla nich, opodatkowując marżę, stawką podstawową. Bez znaczenia przy tym jest to, że podatnik odsprzedaje te usługi bez marży, w związku z czym nie wystąpi podatek. Tak samo jak nic nie zwalnia podatnika rozliczającego się na zasadach ogólnych, z wykazania sprzedaży i zakupu w ewidencjach, w przypadku sprzedaży towarów po kosztach. To, że podatnik nie stosuje w tym momencie marży do tych usług nie oznacza, że nie jest objęty reżimem szczególnego opodatkowania, o którym mowa w art. 119 ustawy o VAT. Pozostałe usługi świadczone na bazie własnego majątku wskazane przez spółką w symbolu PKWiU 55.20.19.0, opodatkowane będą na zasadach ogólnych przy zastosowaniu stawki 8%. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła spółka. Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając naruszenie: 1. przepisów prawa materialnego, tj.: art. 119 ust. 1 w zw. ust. 3 ustawy o VAT w zw. z art. 306 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U, UE, L, 06.347. 1 ze zm., dalej "Dyrektywa 112") poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz błędną wykładnię polegającą na zaakceptowaniu przez Sąd pierwszej instancji stanowiska Ministra Finansów, zgodnie z którym świadczona przez spółkę usługa pobytów wczasowych stanowi kompleksową usługę turystyki, która powinna być opodatkowana według specjalnej procedury "VAT marża"; 2. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.: - art. 3 § 1 i 2 pkt 4 a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "P.p.s.a."), art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 512.) poprzez wadliwe wykonanie swego ustrojowego obowiązku kontroli zaskarżonej interpretacji przepisów prawa podatkowego wydanej w indywidualnej sprawie pod względem zgodności z prawem oraz art. 151 P.p.s.a., które polegało na oddaleniu skargi w sytuacji, gdy obowiązkiem Sądu było stwierdzenie naruszenia art. 119 ust. 1 w zw. z art. ust. 3 w zw. z art. 306 Dyrektywy 112, - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. - poprzez nieuwzględnienie skargi w sytuacji, gdy zasługiwała ona na uwzględnienie z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 119 ust. 1 w zw. z ust. 3 ustawy o VAT, - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. - poprzez nieuwzględnienie skargi w sytuacji, gdy organ podatkowy nie rozpatrzył wszystkich kwestii podnoszonych przez skarżącą we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej, co skutkowało niewyjaśnieniem w sposób wyczerpujący wskazanego stanowiska oraz pominięciem kluczowych kwestii, mających newralgiczne znaczenie dla prawidłowej oceny sytuacji oraz niewadliwego rozstrzygnięcia przedstawionego zagadnienia - do czego był zobowiązany na podstawie art. 120 i art. 121 w zw. z art. 14 c O.p., - art. 141 § 4 P.p.s.a. - poprzez brak odniesienia się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do stanowiska spółki wyrażonego w piśmie procesowym stanowiącym uzupełnienie skargi, a także lakoniczne odniesienie się do zarzutów przedstawionych w skardze. Wskazując na powyższe podstawy wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Organ nie wniósł odpowiedzi na skargę kasacyjną. Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotem sporu w sprawie jest kwestia, czy do usług dodatkowych nabywanych przez spółkę od podmiotów trzecich (przewóz dzieci i młodzieży, pakiet usług rekreacyjno-turystycznych obejmujących np. basen, park linowy, spływ kajakowy), a stanowiących elementy świadczonej przez nią kompleksowej usługi organizacji indywidualnych pobytów wczasowych, znajduje zastosowanie opodatkowanie według systemu VAT-marża, przewidzianego w art. 119 ustawy o VAT oraz art. 306-310 Dyrektywy 112. Argumentacja spółki w powyższym zakresie zasadza się na następujących twierdzeniach. Po pierwsze wskazano, że działalności skarżącej nie można kwalifikować jako usług turystyki w rozumieniu art. 119 ust. 1 ustawy o VAT. W środku odwoławczym zauważono w tym zakresie, że pojęcie "usług turystyki" ma charakter autonomiczny i nie obejmuje przedmiotowych usług skarżącej o charakterze kwaterunkowo-rekreacyjnym. Po drugie, niejako alternatywnie podniesiono, że nabywane przez spółkę usługi turystyczne od podmiotów trzecich pełnią funkcję wyłącznie pomocniczą względem zasadniczego przedmiotu jej działalności, stanowiąc około 10% ceny świadczonej przez skarżącą usługi. Tej okoliczności nie wzięto w istocie pod uwagę w zaskarżonym wyroku. Odnosząc się do powyższych argumentów w pierwszym rzędzie wyjaśnić należy, że błędne jest przekonanie skarżącej, że nie występuje w niniejszej sprawie jako biuro podróży w rozumieniu art. 306 ust. 1 Dyrektywy 112, a tym samym nie świadczy usług turystycznych w rozumieniu art. 119 ust. 1 ustawy o VAT. Trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji, że pojęcia te należy interpretować szeroko, za czym przemawia orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości, w szczególności ww. wyroki z 22 października 1998 r. w sprawach C-308/96 i C-94/97 Madgett i Baldwin, a także z 13 października 2005 r. w sprawie C-200/04 ISt internationale Sprach- und Studienreisen GmbH (por. s. 6 i n. uzasadnienia wyroku). W wyroku w sprawach Madgett i Baldwin Trybunał przesądził, że system VAT-marża stosuje się również do hotelarzy, którzy za wynagrodzeniem oferują w cenie zwyczajowo swoim klientom ponad zakwaterowanie transport oraz wycieczki w trakcie pobytu, które to usługi hotelarz nabywa od podmiotów trzecich. Wynika z powyższego, że specjalny system dotyczący biur podróży i organizatorów wycieczek turystycznych, dotyczy także przypadku, w którym podmiot gospodarczy nie jest biurem podróży, ani organizatorem wycieczek turystycznych w ogólnym znaczeniu tych pojęć, lecz dokonuje takich samych czynności w ramach innej działalności (pkt 20-21 ww. wyroku). To stanowisko podtrzymano następnie w ww. wyroku w sprawie C-200/04 ISt internationale Sprach- und Studienreisen GmbH (pkt 22). Również w rodzimym orzecznictwie popierana jest szeroka wykładnia art. 306 i n. Dyrektywy 112 (zob. wyrok NSA z 4 lutego 2016 r., sygn. akt I FSK 1768/14, a także wyrok WSA w Gliwicach z 28 marca 2011 r., sygn. akt III SA/Gl 2746/10, CBOSA). W orzeczeniach tych sądy obu instancji potwierdziły, że przez "usługi turystyki" należy rozumieć również usługi takie, jak w sprawie niniejszej, tj. polegające m.in. na kompleksowej organizacji indywidualnych pobytów wczasowych. Wreszcie do szerokiego ujęcia zakresu zastosowania systemu VAT-marża na gruncie regulacji unijnych nawiązują też przedstawiciele doktryny prawa podatkowego (zob. np. I. Mirek, Opodatkowanie usług turystycznych w Niemczech – szczególna procedura VAT-marża dla biur podróży, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2014, nr 2, s. 17-19). Już tylko zatem prounijna interpretacja pojęcia "usług turystyki" przeczy stanowisku spółki, jakoby nie występowała w charakterze biura podróży, czy też organizatora wycieczek turystycznych, tj. nie świadczyła usług turystycznych. Dodatkowo zaś potwierdza tę wykładnię powołany przez Sąd pierwszej instancji argument systemowy, nawiązujący do treści art. 3 pkt 1 ww. ustawy o usługach turystycznych, szeroko definiującego wskazane pojęcie, tj. jako "usługi przewodnickie, usługi hotelarskie oraz wszystkie inne usługi świadczone turystom lub odwiedzającym". Skarżąca nie zaprzecza zresztą, że świadczone przez nią usługi kompleksowe, stanowią usługę turystyczną w rozumieniu ww. ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny uznał natomiast za zasadny w szczególności zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w odniesieniu do drugiej z ww. kwestii, tj. w zakresie w jakim wskazano na brak dostatecznej analizy w zaskarżonym wyroku argumentacji spółki akcentującej okoliczność, że nabywane od podmiotów trzecich usługi przewozu dzieci i młodzieży oraz pakiet rekreacyjno-turystyczny stanowią zaledwie 10% ceny świadczonej przez skarżącą kompleksowej usługi, a przy tym skarżąca nie stosuje w tym zakresie żadnych własnych "narzutów". Jak bowiem wskazał Trybunał Sprawiedliwości, "nie jest wykluczone, że podmioty gospodarcze świadczące usługi stale związane z podróżami są zmuszone do korzystania z usług turystycznych osób trzecich, które w porównaniu z innymi świadczeniami tych podmiotów obejmują mniej istotną część ceny ryczałtowej. Te usługi osób trzecich nie stanowią więc dla klienteli celu samego w sobie, lecz tylko środek do skorzystania w lepszych warunkach z usługi głównej tego podmiotu" (wyroki C-308/96 i C-94/97 Madgett i Baldwin, pkt 24-25 oraz C-200/04 ISt internationale Sprach- und Studienreisen GmbH, pkt 26-27). W tych warunkach świadczenia osób trzecich pozostają czysto pomocnicze w stosunku do właściwych świadczeń i nie ma powodu do opodatkowania podmiotu gospodarczego w systemie VAT-marża. W ostatniej z ww. spraw Trybunał podkreślił przy tym, że jeżeli podmiot gospodarczy "oprócz usług związanych z wychowaniem i edukacją językową klientów stale oferuje swoim klientom usługi turystyczne, których realizacja nie może pozostać bez widocznego wpływu na stosowaną cenę ryczałtową, jak transport do kraju docelowego lub pobyt w nim, wówczas świadczenia te nie mogą być traktowane tak samo jak świadczenie usług czysto pomocniczych." Takie świadczenia "nie stanowią jedynie marginalnej części w porównaniu z kwotą odpowiadającą usłudze związanej z wychowaniem i edukacją językową, którą ISt oferuje swoim klientom" (pkt 28). Błędne jest zatem w świetle powyższych wywodów stanowisko Sądu pierwszej instancji, sugerujące przedmiotowe (co do rodzaju) kryterium wyodrębniania usług pomocniczych, do których nie znajduje zastosowania system VAT-marża, a w szczególności art. 119 ust. 5 ustawy o VAT, nakazujący odrębnie ustalać podstawę opodatkowania w odniesieniu do usług "nabytych od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty". Trybunał Sprawiedliwości wyraźnie wskazał jako zasadnicze kryterium oceny "pomocniczości" nabywanych usług, a tym samym ich wyłączenia z systemu VAT-marża, stosunek ich wartości do całkowitej ceny świadczonej usługi turystycznej. Innymi słowy, usługi nabywane od podmiotów trzecich mogą mieć charakter stricte turystyczny, jednakże ich wartość nie powinna mieć istotnego wpływu na cenę finalnej usługi kompleksowej. W takiej sytuacji uznać należy akcesoryjny charakter tych usług, tj. że "nie stanowią dla klienteli celu samego w sobie, lecz tylko środek do skorzystania w lepszych warunkach z usługi głównej danego podmiotu". Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że w stanie faktycznym sprawy usługi nabywane od podmiotów trzecich stanowią jedynie niewielką część wartości usług świadczonych przez spółkę. Twierdzenie to skarżąca prezentuje konsekwentnie począwszy od postępowania interpretacyjnego, poprzez skargę do Sądu pierwszej instancji i pisma uzupełniające, a na obecnie rozpoznawanym środku odwoławczym kończąc. Spółka podnosi przy tym, że przyjęcie zastosowania systemu VAT-marża do nabywanych przez nią usług dodatkowych stałoby w sprzeczności z celami Dyrektywy 112. Stosowanie szczególnych regulacji dotyczących usług turystycznych miało bowiem upraszczać opodatkowanie podmiotów je świadczących, a nie nakładać na nie dodatkowe obowiązki ewidencyjne. Według skarżącej przyjęcie trybu VAT-marża byłoby w jej przypadku dysfunkcjonalne, zważywszy na to, że nie stosuje marży do nabywanych usług (s. 6-7, 9 skargi kasacyjnej). Sąd pierwszej instancji nie odniósł się wyczerpująco do wskazanych aspektów sprawy. W zaskarżonym wyroku nie dokonano zwłaszcza adekwatnej analizy orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości wskazującego treść kryterium pomocniczości usług nabywanych od podmiotów trzecich, stanowiącego podstawę ich wyłączenia z systemu VAT-marża. Dopiero taka ocena pozwoli na określenie charakteru relacji usług dodatkowych nabywanych przez skarżącą względem zasadniczej usługi świadczonej w jej ośrodkach wczasowych, polegającej na organizacji indywidualnych pobytów wczasowych. Zabrakło też w tym kontekście rozważań, czy objęcie spółki systemem VAT-marża spełniałoby cel Dyrektywy. Pamiętać bowiem należy, że procedurę uregulowaną w art. 306–310 Dyrektywy 112, będącą wyjątkiem od zasad ogólnych tej Dyrektywy, stosować należy tylko w zakresie niezbędnym do osiągnięcia jej celu, którym jest przede wszystkim uproszczenie rozliczeń podatkowych podmiotów świadczących usługi turystyczne, a w tym zwłaszcza "uniknięcie trudności, jakie wynikałyby dla podmiotów gospodarczych ze stosowania ogólnych zasad dyrektywy o podatku VAT do transakcji obejmujących świadczenia nabywane od podmiotów trzecich", które to trudności miałyby swoje źródło w "wielości i lokalizacji świadczonych usług, co mogłoby stanowić dla nich przeszkodę w prowadzeniu działalności" (zob. wyrok TSUE z 25.10.2012 r. w sprawie C-557/11 Maria Kozak, pkt 19-20). Odpowiednio postrzegać też należy zakres zastosowania art. 119 ust. 1, 3 i 5 ustawy o VAT implementujących stosowne regulacje Dyrektywy 112, mając na uwadze zharmonizowany charakter podatku od towarów i usług i wobec tego zasadę jednolitego stosowania systemu VAT (pkt 61 preambuły do ww. Dyrektywy), a także dyrektywę prounijnej wykładni przepisów prawa krajowego, (por. np. wyroki TSUE z 10.04.1984 r. w sprawie 14/83 von Colson i Kamann, z 13.11.1990 r. w sprawie C-106/89 Marleasing). Z tych powodów uwzględnić należało w szczególności zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 119 ust. 1 i ust. 3 ustawy o VAT, co uzasadniało uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, celem przeanalizowania argumentów strony dotyczących kwestii (pomocniczego) charakteru spornych usług nabywanych od podmiotów trzecich. Podstawę prawną niniejszego wyroku stanowił art. 185 § 1 P.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono mając na względzie treść art. 203 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 i 4 oraz art. 209 P.p.s.a.