II SAB/Po 83/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant St. sekretarz sąd. Katarzyna Sierszeńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2014 r. sprawy ze skargi A. K. na bezczynność Przewozów Regionalnych Sp. z o.o. Oddział Wielkopolski w Poznaniu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; I. umarza postępowanie, II. stwierdza, iż zaistniała w sprawie bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa, III. wymierza Przewozom Regionalnym Sp. z o.o. Oddział Wielkopolski w Poznaniu grzywnę w wysokości 500,- zł (pięćset złotych), IV. zasądza od Przewozów Regionalnych Sp. z o.o. Oddział Wielkopolski w Poznaniu na rzecz skarżącego kwotę 100,- zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2014 r., złożonym droga elektroniczną, A. K. wystąpił w trybie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. nr 112 poz. 1198 z późn. zm.) o udostępnienie informacji dotyczącej zatrudnienia osób uprawnionych do kontroli biletów w pociągach w O. W. P. R. Sp. z o.o. poprzez udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: (1) jaką liczbę kierowników pociągu i konduktorów zatrudnia O. w S. w P., K., O. W. i L.; (2) jaką liczbę rewizorów zatrudnia O.; (3) jaka liczba osób zatrudniona w Oddziale jest ponadto upoważniona do kontroli biletów w pociągach. Decyzją z dnia [...] marca 2014 r. P. R. sp. z o.o. – O. W. w P. odmówiły skarżącemu udostępnienia informacji publicznej. Pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. – które zostało zarejestrowane w Spółce w dniu [...] kwietnia 2014 r. – A. K. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. – które zostało zatrejestrowane przez organ w dniu [...] sierpnia 2014 r. – A. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność P. R. Sp. z o.o. – O. W. w P. w przedmiocie załatwienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu skarżący przedstawił przebieg sprawy, podnosząc zarazem, że do chwili obecnej jego wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy nie został rozpatrzony przez organ. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] sierpnia 2014 r. P. R. Sp. z o.o. – O. W. w P. wniosły o oddalenie skargi. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] kwietnia 2014 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Następnie nie czekając na wydanie decyzji skarżący w dniu [...] czerwca 2014 r. złożył skargę do sądu administracyjnego na decyzję odmowną z dnia [...] marca 2014 r. W takiej sytuacji Spółka przekazała skargę z odpisem akt do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, a rozpoznanie wniosku z dni [...] kwietnia 2014 r. o ponowne rozpoznanie sprawy zostało wstrzymane. Postanowieniem z dnia 24 lipca 2014 r. w sprawie II SA/Po 662/14 Sąd odrzucił skargę w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Z uwagi na to Spółka rozpoznała wniosek skarżącego z dnia [...] kwietnia 2014 r. i w dniu [...] sierpnia 2014 r. wydała decyzję. Pismem z dnia [...] września 2014 r. A. K. wniósł o umorzenie postępowania wobec wydania decyzji z dnia [...] sierpnia 2014 r., nadto wniósł o uznanie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o wymierzenie organowi grzywny, a także o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Postępowanie sądowe należało umorzyć. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jak wynika przy tym z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782). Zgodnie z art. 16 powołanej ustawy odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji, do decyzji takiej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni. Natomiast w myśl art. 17 ustawy o dostępie do informacji publicznej w przypadku rozstrzygnięć podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, wnioskodawca może wystąpić do wymienionego podmiotu o ponowne rozpoznanie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania. Odnosząc te uwagi do specyfiki rozważanej sprawy, należało zatem uznać, że wniosek skarżącego z dnia [...] kwietnia 2014 r. o ponowne rozpoznanie sprawy, który wpłynął do Spółki najpóźniej w dniu [...] kwietnia 2014 r. (data prezentaty), podlegał załatwieniu do dnia [...] kwietnia 2014 r. W terminie tym wniosek nie został rozpatrzony. Następną czynnością podjętą przez organ było dopiero wydanie decyzji z dnia [...] sierpnia 2014 r. załatwiającej wymieniony wniosek skarżącego. Tym samym w okresie od dnia [...] kwietnia 2014 r. do dnia [...] sierpnia 2014 r. P. R. Sp. z o.o. – O. W. w P. pozostawały w stanie bezczynności. Należy przy tym zaznaczyć, że wniesienie przez A. K. skargi na decyzję z dnia [...] marca 2014 r. nie wpływało na obowiązek rozpoznania przez Spółkę wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, nadto w dacie wniesienia tejże skargi, tj. w dniu [...] czerwca 2014 r., organ pozostawał już w bezczynności. Co więcej to właśnie ponad miesięczna bezczynność Spółki w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] kwietnia 2014 r. była powodem wniesienia przez skarżącego – osobę niemającą wykształcenia prawniczego i niekorzystającą z pomocy profesjonalnego pełnomocnika – skargi na decyzję z dnia [...] marca 2014 r. Niemniej, jak sygnalizowano już wcześniej, z materiału dowodowego wynika, że w dniu [...] sierpnia 2014 r. P. R. Sp. z o.o. – O. W. w P. wydały decyzję załatwiającą wniosek skarżącego z dnia [...] kwietnia 2014 r. Tym samym stan bezczynności został w tym dniu usunięty. W konsekwencji, mimo stwierdzenia, że organ pozostawał w stanie bezczynności, niniejsze postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i jako takie należało je umorzyć na mocy art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.). Wobec usunięcia stanu bezczynności niemożliwe jest bowiem zobowiązanie organu na podstawie art. 149 § 1 powołanej ustawy do dokonania w określonym terminie oznaczonej czynności. Jednocześnie Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie bezczynność P. R. Sp. z o.o. – O. W. w P. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Okres bezczynności był znaczny, trwał ponad trzy miesiące, nie był usprawiedliwiony żadnymi – merytorycznymi lub procesowymi – względami. Ponadto organ popadł w stan bezczynności już przy rozpoznaniu pierwotnego wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2014 r. – wniosek ten został załatwiony decyzją z dnia [...] marca 2014 r., wydaną dopiero po wniesieniu przez skarżącego skargi na bezczynność w sprawie II SAB/Po 34/14. Również w niniejszej sprawie decyzja załatwiająca wniosek z dnia [...] kwietnia 2014 r. została podjęta na skutek wniesienia przez skarżącego skargi do Sądu. Takie zachowanie Spólki świadczy o lekceważącej postawie wobec obowiązującego porządku prawnego i stanowi rażace naruszenie prawa. Sąd wymierzył Spółce grzywnę w kwocie 500 zł na podstawie art. 149 § 2 w związku z art. 154 § 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jednocześnie uznając, że jej wysokość jest adekwatna do stopnia naruszenia prawa i wystarczająca do spełnienia swojej dyscyplinujacej funkcji. Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 201 § 1 w związku z art. 205 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.