I SA/Kr 1207/14

|Sygn. akt I SA/Kr 1207/14 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 października 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska (spr.), Sędzia: WSA Maja Chodacka, Sędzia: WSA Paweł Dąbek, Protokolant: Ewelina Knapczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2014 r., sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa L. Sp. z o. o. w T., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 29 kwietnia 2014 r. Nr [..], w przedmiocie umorzenia postępowania kontrolnego w zakresie podatku od towarów i usług za styczeń, lipiec, sierpień, wrzesień,, październik i listopad 2008 r., I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 740 zł (siedemset czterdzieści złotych). I. Zaskarżoną decyzją z 29 kwietnia 2014r. znak: [...] Dyrektor Izby Skarbowej , działając na podstawie art. 233§1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2012, poz. 749 ze zm. dalej- O.p.), po rozpoznaniu odwołania od decyzji Dyrektora Kontroli Skarbowej z 13 lutego 2014r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania kontrolnego w zakresie podatku od towarów i usług za miesiące: styczeń, lipiec, sierpień, wrzesień, październik oraz listopad 2008r. prowadzonego wobec Przedsiębiorstwa L. sp. z o.o. w T.-umorzył postępowanie odwoławcze. Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Postanowieniem Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z 4 czerwca 2014r. znak: [...], wszczęto z urzędu postępowanie kontrolne w stosunku do Przedsiębiorstwa L. sp. z o.o. Zakres postępowania kontrolnego obejmował rzetelność deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowość obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za 2008r. Powyższe postanowienie zostało doręczone w dniu 11 czerwca 2013r. W trakcie postępowania kontrolnego w dniu 6 lutego 2014r., reprezentując Przedsiębiorstwo L. sp. z o. o., J.R. wniósł pismo o umorzenie postępowania kontrolnego za okres od stycznia do listopada 2008 roku z tytułu podatku od towarów i usług z powodu przedawnienia. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej decyzją z 13 lutego 2014r. nr [...] umorzył postępowanie kontrolne w zakresie podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń, lipiec, sierpień, wrzesień, październik oraz listopad 2008r. powołując się na art. 24 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z 28 września 1991r. o kontroli skarbowej (tekst jedn. Dz. U. z 2011r. Nr 41, poz. 214 ze zm.). Przedmiotowa decyzja została doręczona dnia 24 lutego 2014r. Nie godząc się z treścią rozstrzygnięcia organu I instancji, reprezentując Przedsiębiorstwo L. sp. z o.o. pełnomocnik wniósł odwołanie od ww. decyzji, domagając się umorzenia postępowania kontrolnego za okresy: luty, marzec, kwiecień, maj i czerwiec 2008r. ze względu na przedawnienie. Uzasadniając odwołanie jego autor wskazał na naruszenie m. in. przepisów art. 70§1, art. 70§6 pkt 1 O.p. oraz stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zaprezentowane w wyroku z 17 lipca 2012r. sygn. akt:[...] i związane z nim orzecznictwo administracyjne. Rozpoznając powyższe odwołanie Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że w toku prowadzonego postępowania kontrolnego nie wystąpiły przesłanki zawieszające lub przerywające bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 2008r. oraz od miesiąca lipca 2008r. do listopada 2008r. W konsekwencji powyższego, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej, zobligowany przepisami art. 24 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy o kontroli skarbowej oraz art. 208§1 O.p., wydał w dniu 13 lutego 2014r. decyzję znak: [...], w której umorzył postępowanie kontrolne w zakresie podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń, lipiec, sierpień, wrzesień, październik oraz listopad 2008r. z powodu przedawnienia. Powołanym orzeczeniem w zakresie umorzenia postępowania kontrolnego na skutek przedawnienia zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług, nie dokonano rozstrzygnięcia w odniesieniu do pozostałych okresów roku 2008 tj. miesięcy: lutego, marca, kwietnia, maja i czerwca, których odwołanie dotyczy. Dyrektor Izby Skarbowej, wskazał, iż w czasie trwania niniejszego postępowania odwoławczego, nadal toczy się postępowanie kontrolne prowadzone przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w zakresie podatku od towarów i usług za miesiące luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec 2008r. z uwagi na uznanie przez organ kontroli, że w stosunku do tych okresów doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Postępowanie to toczy się zgodnie z właściwą procedurą i obejmuje także możliwość późniejszego odwołania się od przyszłej decyzji organu I instancji oraz złożenie skargi na przyszłą decyzję organu II instancji. Stąd też, postępowanie odwoławcze zainicjowane odwołaniem z 10 marca 2014r. wniesionym od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z 13 lutego 2014r. znak: [...], uznać należy za bezprzedmiotowe. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle, bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Mając więc na uwadze treść przepisu 233§1 pkt 3 O.p., Dyrektor Izby Skarbowej postanowił jak w sentencji. II. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z 29 kwietnia 2014r. Przedsiębiorstwo L. sp. z o.o. w T. zarzuciło naruszenie: - art. 233§1 pkt 3 w związku z art. 70§1 O.p. w związku z art. 24 ust. 1 ustawy o kontroli skarbowej poprzez umorzenie postępowania odwoławczego w sytuacji, kiedy doszło do przedawnienia roszczenia podatkowego za okresy objęte skargą tj. luty, marzec, kwiecień, maj oraz czerwiec 2008r. - art. 70§1 O.p. poprzez nie umorzenie postępowania kontrolnego za okresy luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec 2008r. pomimo upływu okresu przedawnienia z dniem 31 grudnia 2013r. - art. 70§6 pkt 1 O.p. poprzez przyjęcie, że został skutecznie zawieszony bieg przedawnienia zobowiązania podatkowego. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła, że Dyrektor Izby Skarbowej w zaskarżonej decyzji rozpoznał merytorycznie odwołanie, wskazując, że nie doszło do przedawnienia roszczeń podatkowych. W związku z powyższym organ nie mógł umorzyć postępowania odwoławczego. W niniejszej sprawie, aby mówić o bezprzedmiotowości postępowania musiałyby zaistnieć przesłanki wynikającej z art. 233§1 pkt 3 O.p. Strona skarżąca wskazał, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w uzasadnieniu decyzji w sprawie umorzenia należności podatkowych za styczeń 2008r. oraz lipiec i listopad 2008r. stwierdził, że doszło do przedawnienia należności podatkowej oraz stwierdził jednocześnie, że nie doszło do przedawnienia roszczeń podatkowych za pozostałe miesiące. Decyzja ta została utrzymana przez organ II instancji, gdzie również zostało stwierdzone, że do przedawnienia roszczenia nie doszło. W związku z tym, że organy obu instancji merytorycznie odniosły się do innych okresów niż wskazane w petitum decyzji, należy uznać, że organy te merytorycznie badają ww. okresy. Strona skarżąca podniosła, że z akt przedmiotowej sprawy nie wynika, aby została spełniona przesłanka wynikająca z art. 70§6 pkt 1 O.p. tj. zawieszenie terminu biegu przedawnienia zobowiązań podatkowych od podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia 2008r. do listopada 2008r. włącznie. W związku z tym zobowiązania podatkowe przedawniły się z dniem 31 grudnia 2013r. W ocenie strony skarżącej treść pisma Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego przesłana do skarżącej spółki o wszczęciu postępowania karnoskarbowego nie spełnia wszystkich przesłanek niezbędnych do faktycznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego nigdy nie dysponował żadnymi dokumentami odnośnie wszczęcia postępowania karnoskarbowego. Zdaniem strony skarżącej nie wiadomo na jakiej podstawie Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, że zostały spełnione wszystkie przesłanki wynikające z art. 70§6 pkt 1 O.p. Strona skarżąca wskazała na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 17 lipca 2012r. sygn. akt: P 30/11, podnosząc, że skutkiem ww. wyroku jest konieczność nowelizacji art. 70§6 pkt 1 O.p. w sposób gwarantujący, że podatnik z chwilą upływu 5-letniego terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego zostanie poinformowany, że przedawnienie nie nastąpi z uwagi na zawieszenie jego biegu. Stanowisko Trybunału Konstytucyjnego jest w pełnie akceptowalne przez sądy administracyjne. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą jaka powstała po ww. wyroku Trybunału (strona skarżąca wskazała tu na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w sprawach o sygn. akt: I SA/Kr 544/13, I SA/Kr 569/13), aby mówić o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, podatnik musi zostać poinformowany o toczącym się postępowaniu i o przedstawieniu zarzutów w tej sprawie. Sądy jasno wskazują na koniunkcję pomiędzy wyżej opisanymi zdarzeniami. Również kodeks postępowania karnego, do którego odwołuje się wyrok Trybunału Konstytucyjnego wskazuje, że jeżeli dane istniejące w chwili wszczęcia śledztwa lub zebrane w jego toku uzasadniają dostateczne podejrzenie, że czyn popełniła określona osoba, sporządza się postanowienie o przedstawieniu zarzutów i ogłasza podejrzanemu. Do chwili przedstawienia zarzutów osoba przeciwko której toczy się postępowanie karnoskarbowe nie ma wiedzy o takim postępowaniu (informacje o nim uzyskuje dopiero w chwili postawienia jej zarzutów). W przedmiotowej sprawie brak jest informacji i dowodów na okoliczność przedstawienia zarzutów oraz tego, kogo miałyby one dotyczyć, o jaki czyn zabroniony chodzi oraz czy istnieje podmiot, który może być pociągnięty do odpowiedzialności. Zgromadzony materiał nie wskazuje na spełnienie przesłanek wynikających z art. 70§6 pkt 1 O.p. W związku z powyższym, w ocenie strony skarżącej nastąpiło przedawnienie należności podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do listopada 2008r. W oparciu o powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. III. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 184 Konstytucji w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.-Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm. dalej- p.p.s.a.), kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3§2 p.p.s.a. sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Kontrola zgodności z prawem dotyczy właściwości organu administracyjnego w sprawie, jego kompetencji do załatwienia spraw decyzjami administracyjnymi, poprawnego zastosowania przepisów postępowania administracyjnego oraz załatwienia sprawy na podstawie prawidłowo stosowanych, pod względem zakresu obowiązywania i treści, przepisów prawa materialnego. Sąd zwraca również uwagę na treść art. 134§1 p.p.s.a., który stanowi, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Cytowany przepis daje podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podniosła w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego. Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133§1 p.p.s.a., jak również dokonując analizy zarzutów sformułowanych w skardze, Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia prawa, które skutkuje koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Orzekanie na podstawie akt sprawy oznacza, że Sąd oceniając legalność zaskarżonego aktu bierze pod uwagę okoliczności, które z tych akt wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Przepis ten nie służy zatem do zwalczania wniosków jakie zostały wyprowadzone z materiału dowodowego, lecz nakazuje sądowi konkretne zachowanie przy podejmowaniu orzeczenia. Analiza akt postępowania oraz zarzutów skargi doprowadziły Sąd do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja organu podatkowego wydana na podstawie art. 233§1 pkt 3 O.p. Zgodnie z regulacją art. 233 § 1 O.p. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: 1) utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji albo 2) uchyla decyzję organu pierwszej instancji: a) w całości lub w części - i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub uchylając tę decyzję - umarza postępowanie w sprawie, b) w całości i sprawę przekazuje do rozpatrzenia właściwemu organowi pierwszej instancji, jeżeli decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, albo 3) umarza postępowanie odwoławcze. Organ odwoławczy wydając decyzję obowiązany jest korzystać wyłącznie z któregoś z rozstrzygnięć wymienionych w tym przepisie. Ocena legalności (zgodności z prawem) zaskarżonej decyzji wymagała analizy czy organ II instancji - umarzając w tej sprawie postępowanie odwoławcze - prawidłowo zastosował art. 233§1 pkt 3 O.p. Przepis ten w swej treści stanowi, iż organ odwoławczy umarza postępowanie odwoławcze. W ocenie Sądu, decyzje o umorzeniu postępowania odwoławczego nie rozstrzygają o istocie sprawy i kończą postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. Analogiczne stanowisko znalazło swój wyraz w judykaturze i w literaturze prawniczej dotyczącej odpowiedniego do tegoż przepisu, art. 138§1 pkt 3 k.p.a. (por. glosa B. Adamiak do wyroku NSA z 15 stycznia 1985r. sygn. akt: II SA 1585/784, opubl. OSPiKA z 1989 r. Nr 2 poz. 25, wyrok NSA z 23 stycznia 1998r. sygn. akt: III SA 103/797, opubl. wraz glosą B. Adamiak OSP z 1999 r. Nr 1 poz. 19, oraz wyrok NSA z 5 marca 1996r. sygn. akt: SA/Ka 134/95, niepublikowany). Decyzje te wywołują jednak ten skutek, iż ich konsekwencją jest pozostanie w obrocie prawnym decyzji wydanej przez organ I instancji. Należy bowiem odróżnić umorzenie postępowania w sprawie administracyjnej od umorzenia postępowania odwoławczego. W razie, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem gdy postępowanie w sprawie jest bezprzedmiotowe, organ odwoławczy decyzją kasacyjną eliminuje decyzję organu I instancji i umarza postępowanie w sprawie. Umorzenie samego tylko postępowania odwoławczego będzie miało miejsce zaś jedynie wówczas, gdy sprawa rozstrzygnięta zaskarżoną decyzją nie stała się bezprzedmiotowa, a bezprzedmiotowe stało się tylko postępowanie odwoławcze. Nie daje jednak żadnych podstaw do umorzenia postępowania odwoławczego zawarcie w odwołaniu zarzutów, które mogłyby być rozstrzygnięte jedynie w innym postępowaniu. Bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego musi być oceniana indywidualnie w każdym przypadku, gdyż - pomimo podobieństwa do przesłanek umorzenia postępowania pierwszoinstancyjnego-nie wszystkie przesłanki prowadzące do umorzenia postępowania na tym etapie rozpatrywania sprawy będą skutkowały także umorzeniem postępowania odwoławczego. W razie, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do merytorycznego rozstrzygnięcia, a zatem gdy postępowanie w sprawie jest bezprzedmiotowe, organ odwoławczy decyzją kasacyjną eliminuje decyzję organu pierwszej instancji i umarza postępowanie w sprawie. Nie dochodzi zatem do merytorycznego jej załatwienia. Umorzenie samego tylko postępowania odwoławczego będzie zaś miało miejsce jedynie wówczas, gdy sprawa rozstrzygnięta zaskarżoną decyzją nie stała się bezprzedmiotowa, a bezprzedmiotowe stało się tylko postępowanie odwoławcze, np. w razie cofnięcia odwołania przez stronę. Wówczas w obrocie prawnym pozostaje rozstrzygnięcie wydane przez organ pierwszej instancji (wyrok WSA w Opolu z 27 stycznia 2011r., sygn. akt: I SA/Op 638/10, publ. LEX nr 952394). Nie można też zapominać, że prawo każdej ze stron do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w I instancji, jest prawem chronionym przez ustawę zasadniczą (art. 78 Konstytucji RP.). Zgodnie z art. 220§1 O.p., od decyzji organu podatkowego wydanej w I instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Fakt, iż postępowanie podatkowe jest dwuinstancyjne oznacza tyle, że organ odwoławczy jest zobowiązany oprócz odniesienia się do zarzutów zawartych w odwołaniu także - a w zasadzie w pierwszej kolejności - do ponownego rozparzenia sprawy. Istotą zasady dwuinstancyjności jest prawo do dwukrotnego rozpoznania sprawy. Granice rozpoznania i rozstrzygnięcia w II instancji wyznacza zatem rozstrzygnięcie decyzji w I instancji. Jednakże upływ terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego musi być uwzględniony z urzędu przez ten organ podatkowy, przed którym toczy się postępowanie. Interpolując powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że organ II instancji działając na podstawie art. 233§1 pkt 3 O.p. umorzył postępowanie odwoławcze i jednocześnie wskazał, że w sprawie zaistniała przesłanka negatywna do jego prowadzenia tj. nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego stwierdzone w fazie postępowania przed organem I instancji. Zdaniem Sądu, organ II instancji bezpodstawnie umorzył postępowanie odwoławcze, w rezultacie zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów regulujących przebieg postępowania odwoławczego, gdyż w ten sposób strona została pozbawiona prawa do rozpatrzenia jej żądania w postępowaniu administracyjnym i możliwości obrony swoich praw. Co ważne, pełnomocnik składając odwołanie od decyzji organu I instancji (mimo błędnego podania nr kwestionowanej decyzji, data aktu jest prawidłowo określona) wyraźnie wskazał, że domaga się umorzenia postępowania kontrolnego za okresy: luty, marzec, kwiecień, maj i czerwiec 2008r. ze względu na przedawnienie. Uzasadniając odwołanie jego autor wskazał na naruszenie m. in. przepisów art. 70§1, art. 70§6 pkt 1 O.p. oraz stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zaprezentowane w wyroku z 17 lipca 2012r. sygn. akt: P 30/11 i związane z nim orzecznictwo administracyjne. Taki zakres żądania sformułowany przez pełnomocnika wyraźnie wskazywał, że w dalszym ciągu istniał ,,przedmiot" postępowania w tej sprawie (wyartykułowany w odwołaniu od decyzji) zatem umarzanie postępowania odwoławczego było niezasadne. Art. 233§1 pkt 3 O.p. stanowi, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze. Możliwość umorzenia postępowania odwoławczego na wskazanej podstawie z powodu bezprzedmiotowości będzie miało jednak miejsce z przyczyn podmiotowych dotyczących organu odwoławczego i strony, które w sprawie nie wystąpiły. W szczególności w sytuacji gdy organ odwoławczy nie jest właściwy w sprawie, gdy sprawa ma charakter osobisty-w razie śmierci strony, gdy strona cofnęła odwołanie (por. Ordynacja podatkowa- Komentarz 2010 (red.) B. Adamiak, J. Borkowskiego, R. Mastalskiego, J. Zubrzyckiego, Oficyna Wydawnicza " UNIMEX", Wrocław 2010) a taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie zaistniała. Reasumując, zdaniem Sądu słuszny jest zarzut Spółki podniesiony w skardze co do naruszenia przepisu art. 233§1 pkt 3 O.p. przez jego niezasadne zastosowanie. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy winien zatem uwzględnić ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu powyższego wyroku a w szczególności organ odwoławczy winien rozpoznać odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z 13 lutego 2014r. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych uznać należało, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem tak przepisów prawa procesowego i z tych przyczyn, na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a. w zw z art.205§2 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez Sąd I instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw-tj. zwrot uiszczonego wpisu w kwocie 500,00 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika adwokata (240,00 zł) ustalone w oparciu o §18 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn. Dz. U z 2013r. poz. 461).