III SA/Lu 365/14

WyrokWSA w Lublinie2014-10-30

Skład orzekający: Jerzy Marcinowski, Witold Falczyński, Ewa Ibrom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy miejscowość, z której policjant dojeżdża do miejsca pełnienia służby, może być uznana za 'miejscowość pobliską' w rozumieniu art. 88 ust. 4 ustawy o Policji, jeśli czas dojazdu i powrotu środkami transportu publicznego, uwzględniając rozkład jazdy i godziny służby, przekracza dwie godziny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że interpretacja pojęcia 'miejscowość pobliska' musi uwzględniać czas pełnienia służby przez policjanta oraz dogodność połączeń komunikacyjnych w powiązaniu z godzinami rozpoczęcia i zakończenia służby. Skoro czas dojazdu i powrotu środkami transportu publicznego przekracza dwie godziny, miejscowość ta nie może być uznana za pobliską, a policjantowi nie przysługuje zwrot kosztów dojazdu.
Stan faktyczny
Skarżący, G. D., policjant, zwrócił się o zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Organ odmówił, uznając, że miejscowość jego zamieszkania nie jest 'miejscowością pobliską' ze względu na przekroczenie dwóch godzin czasu dojazdu i powrotu środkami transportu publicznego, uwzględniając jego służbę zmianową. Po wcześniejszym stwierdzeniu nieważności decyzji przez WSA i odrzuceniu skargi z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia, skarżący ponownie złożył skargę na czynność organu odmawiającą zwrotu kosztów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Bałaban, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 21 października 2014 r. sprawy ze skargi G. D. na akt Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa i zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2012 r. G. D. zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji w P. o zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby z miejscowości pobliskiej. Decyzją z dnia [...] września 2012 r., nr [...], Komendant Powiatowy Policji w P. odmówił G. D. prawa i zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby za okres od miesiąca listopada 2011 r. i nadal, natomiast decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...], Lubelski Komendant Wojewódzki Policji w L. utrzymał powyższą decyzję w mocy. Wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2013 r, sygn. akt III SA/Lu 934/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził nieważność obu decyzji, z uwagi na wadliwość formy rozstrzygnięcia sprawy przez organ. Komendant Wojewódzki Policji zastosował formę decyzji administracyjnej do rozpoznania wniosku skarżącego w sytuacji, gdy realizacja obowiązku przez właściwego Komendanta Policji następuje w drodze czynności materialno-technicznej, polegającej na wypłacie bądź odmowie wypłaty stosownej kwoty pieniężnej tytułem zwrotu kosztów dojazdu. Następnie, pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r., L.dz. [...], Komendant Powiatowy Policji w P. odmówił G. D. prawa i zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. W uzasadnieniu organ podniósł, że tylko w jednym wskazanym przez skarżącego przypadku czas dojazdu do służby nie przekracza w jedną stronę 50 minut i jest dogodny do podjęcia służby o godz. 7:30. Skarżący nie wskazał jednak dogodnego dojazdu do miejsca zamieszkania po zakończeniu służby o godz. 15:30. Organ ustalił, że skarżący pełni służbę w systemie zmianowym i w żadnym przypadku nie ma takiego połączenia, by czas dojazdu do służby i z powrotem do miejsca zamieszkania w obie strony nie przekraczał dwóch godzin. G. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą czynność Komendanta Powiatowego Policji w P. Skarga została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Lu 782/13, z uwagi na niewyczerpanie środków zaskarżenia. Jednocześnie Sąd wskazał, że skarżącego błędnie pouczono o sposobie zaskarżenia czynności Komendanta Powiatowego Policji w P. z dnia [...] sierpnia 2013 r. Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa, wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r., znak: [...], Komendant Powiatowy Policji w P. przywrócił stronie termin do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Organ nie ustosunkował się jednak do wezwania z dnia [...] grudnia 2013 r., wobec czego G. D. pismem z dnia [...] marca 2014 r. złożył skargę do sądu administracyjnego na czynność Komendanta Powiatowego Policji w P. z dnia [...] sierpnia 2013 r. Zaskarżonej czynności zarzucono naruszenie art. 88 ust. 4 w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2011 r., Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), dalej: ustawa o Policji. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że definicja pobliskiej miejscowości zawarta w art. 88 ust. 4 ustawy o Policji nie posługuje się kryteriami podmiotowymi, odnoszącymi się do systemu, w jakim dany policjant pełni służbę, chodzi bowiem o ogólny, a nie zindywidualizowany stan, w którym miejscowość, w której funkcjonariusz mieszka, oddalona jest od miejscowości pełnienia przez niego służby w taki sposób, że w czasie i warunkach określonych w art. 88 ust. 4 ustawy o Policji, możliwe jest dotarcie z jednej do drugiej. Z definicji tej nie wynika także, że to konkretny podmiot – funkcjonariusz – ma w sposób i w czasie wskazanym w tym przepisie przebyć drogę z miejscowości zamieszkania do miejscowości pełnienia służby. Chodzi bowiem o pewien ogólny stan – odległość jednej miejscowości od drugiej - nie zaś czas przebycia tej drogi przez konkretnego funkcjonariusza w konkretnym dniu pełnienia przez niego służby i w wynikających z systemu służby godzinach. W odpowiedzi na skargę Komendant Powiatowy Policji w P. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. Powyższa kontrola jest wyłącznie kontrolą legalności zaskarżonych do sądu aktów, bowiem sądy administracyjne nie są powołane do kontroli słuszności, czy też celowości działań organów administracji publicznej. Oznacza to m.in., że w granicach danej sprawy sąd dokonuje wyłącznie oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego aktu w wskazanych powyżej granicach, stwierdzić należy, że nie narusza on prawa. Przedmiotem niniejszej sprawy jest pismo Komendanta Powiatowego Policji w P. odmawiające G. D. zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Podstawą powyższego rozstrzygnięcia stanowi art. 93 ust.1 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjantowi zajmującemu lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem. Definicja miejscowości pobliskiej została zawarta w art. 88 ust. 4 ustawy o Policji, w myśl którego jest to miejscowość, z której czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego, zgodnie z rozkładem jazdy, łącznie z przesiadkami, nie przekracza w obie strony dwóch godzin, licząc od stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca zamieszkania do stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca pełnienia służby bez uwzględnienia czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe. Zdaniem skarżącego, oceny, czy dana miejscowość stanowi miejscowość pobliską w rozumieniu powyższego przepisu, należy dokonywać w oderwaniu od konkretnego funkcjonariusza. Chodzi bowiem o pewien ogólny stan, w którym jedna miejscowość jest oddalona od drugiej w taki sposób, że w czasie i warunkach określonych w art. 88 ust. 4 ustawy o Policji, możliwe jest dotarcie z jednej do drugiej. Z kolei w ocenie organu, aby uznać daną miejscowość za pobliską, w ramach istniejącego rozkładu jazdy policjant musi mieć możliwość dojazdu niezależnie od godziny rozpoczęcia służby i jej zakończenia. W ocenie Sądu, należy zaaprobować stanowisko wyrażone przez Komendanta Powiatowego Policji w P., bowiem nie można dokonywać interpretacji pojęcia miejscowości pobliskiej w oderwaniu od czasu pełnienia przez policjanta służby. Pojęcie czasu dojazdu użyte w art. 88 ust. 4 ustawy o Policji, musi uwzględniać najdogodniejsze dla funkcjonariusza połączenia w powiązaniu z godzinami jego służby, tak aby czas pozostawania poza miejscem zamieszkania był jak najkrótszy. Dogodny dojazd, to taki, który odpowiada godzinom rozpoczynania i kończenia służby z uwzględnieniem ustawowego prawa do wypoczynku. Godziny wyjazdu i godziny przyjazdu z określonego przystanku muszą być powiązane z godzinami rozpoczęcia i zakończenia służby w taki sposób, aby ewentualnie wyeliminować zbędny czas oczekiwania na rozpoczęcie służby, a po jej zakończeniu - zbędny czas oczekiwania na podróż do miejsca zamieszkania (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 lutego 2008 r., III SA/Kr 1007/07. Z akt sprawy wynika, że skarżący mieszka w P., zaś służbę w systemie zmianowym pełni w P. Tylko w jednym przypadku czas dojazdu skarżącego do służby nie przekracza w jedną stronę 50 min i umożliwia mu podjęcie służby o godz. 7:30. Skarżący nie ma jednak dogodnego powrotu do miejsca zamieszkania po zakończeniu służby o godz. 15:30. W pozostałych zaś przypadkach skarżący nie ma w ogóle możliwości dojazdu do miejsca pełnienia służby i powrotu do miejsca zamieszkania tak, by czas dojazdu w obie strony nie przekraczał dwóch godzin. Organ przeprowadził w tym zakresie wyczerpujące postępowanie dowodowe. Na podstawie planu pracy Wydziału Kryminalnego Zespołów Dochodzeniowo-Śledczych KKP w P. w październiku 2014 r. (k. 74 akt adm. tom. I), ustalił że skarżący w zależności od zmiany pełni służbę w godzinach 5:30 - 13:30, 7:30 - 15:30, 13:30 - 21:30 oraz 21:30 - 5:30 (notatka służbowa z dnia [...] sierpnia 2012 r., k. 29 akt. adm. tom. I). Komendant Powiatowy Policji w P. zwrócił się do Marszałka Województwa Lubelskiego o udzielenie informacji dotyczącej połączeń PKS i komunikacji prywatnej na trasie P. – P. i P. – P. (k. 28 akt. adm. tom. I). Na podstawie przesłanych przez Urząd dokumentów organ ustalił, że G. D. nie ma dogodnego dojazdu do miejsca pełnienia służby (k. 32 akt. adm. tom. I). Organ skontaktował się również z powoływaną przez skarżącego w piśmie z dnia [...] września 2012 r. firmą [...]. Z uzyskanych informacji wynika, że wskazany przez skarżącego kurs jest kursem pospiesznym, wykonywanym dwa razy w ciągu dnia o godzinie 6:50 i 12:00. W świetle powyższego należy uznać, że organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy niezbędny do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego. Wprawdzie uzasadnienie zaskarżonego aktu jest lakoniczne, jednak z jego treści wynika również, że organ rozważył wszystkie dowody i poddał je ocenie. W ocenie sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób jednoznaczny wskazuje, że czas dojazdu skarżącego do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego przekracza dwie godziny. Należy również zauważyć, że w aktach sprawy znajduje się decyzja Komendanta Powiatowego Policji w P. z dnia [...] września 2012 r., Nr [...], którą organ przyznał skarżącemu równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego od [...] września 2012 r. Stosownie zaś do art. 92 ust. 1 ustawy o Policji, równoważnik ten przysługuje funkcjonariuszowi, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Ponadto, w oświadczeniu mieszkaniowym do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz jego wysokości z dnia [...] września 2012 r. skarżący wskazał, że czas dojazdu z P. do miejsca pełnienia służy – P., przekracza dwie godziny. W rozpoznawanej sprawie skarżący ubiega się zatem o zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby, z uwagi na zajmowanie lokalu mieszkalnego w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, w sytuacji gdy decyzją z dnia [...] września 2012 r. przyznano mu równoważnik pieniężny za brak takiego lokalu. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący zakwestionował powyższą decyzję. W świetle tak ustalonego stanu faktycznego i prawnego, organ prawidłowo uznał, że miejscowość Poniatowa nie jest miejscowością pobliską w rozumieniu przepisu art. 88 ust. 4 ustawy o Policji w stosunku do P., w których skarżący pełni służbę, gdyż czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego, zgodnie z rozkładem jazdy przekracza dwie godziny. Organ słusznie zatem stwierdził, że skarżącemu nie przysługuje zwrot kosztów dojazdu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło