II SA/Gl 995/14
WyrokWSA w Gliwicach2015-01-09
Skład orzekający: Iwona Bogucka, Grzegorz Dobrowolski, Elżbieta Kaznowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może uchylić ostateczną decyzję o rejestracji pojazdu w trybie wznowienia postępowania po upływie 5 lat od jej wydania, mimo że stwierdzono naruszenie prawa przy jej wydaniu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może uchylić ostatecznej decyzji o rejestracji pojazdu w trybie wznowienia postępowania, jeżeli od dnia jej wydania upłynęło pięć lat, nawet jeśli stwierdzono naruszenie prawa przy jej wydaniu. W takiej sytuacji organ powinien jedynie stwierdzić wydanie decyzji z naruszeniem prawa, wskazując okoliczności, dla których decyzji nie można uchylić.Stan faktyczny
Skarżący A. N. uzyskał decyzję o rejestracji pojazdu w 2007 r. na podstawie dokumentów otrzymanych od zbywcy. W 2014 r. Prezydent Miasta C. wznowił postępowanie w sprawie rejestracji, stwierdzając, że decyzja o rejestracji została wydana na podstawie wadliwych dokumentów, gdyż pojazd nie był oryginalną marką wskazaną w dokumentach, a pojazdem własnej produkcji. W wyniku wznowienia postępowania organ uchylił decyzję o rejestracji i odmówił jej dokonania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i orzeczenia rejestracji pojazdu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. Orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski,, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant specjalista Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy, w wyniku wznowienia postępowania, rejestracji pojazdu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącego kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia 29 maja 2007 r. A. N. zwrócił się do Urzędu Miasta C. Wydział Transportu i Ewidencji Gospodarczej o rejestrację motocykla [...], dołączając do niego wymagane dokumenty tj. umowę kupna- sprzedaży z dnia 19 maja 2007 r., Kartę pojazdu, jego dowód rejestracyjny oraz dowód uiszczenia wymaganego podatku od czynności cywilnoprawnych.
Na podstawie przedłożonych dokumentów, w oparciu o art. 74 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r., Prawo o ruchu drogowym (t.jedn. Dz.U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) dokonano rejestracji czasowej i wydano pozwolenie czasowe seria [...] oraz tablice rejestracyjne, a w dniu 9 lipca 2007 r. wydano dowód rejestracyjny seria [...].
W związku z pismem Starosty [...] z dnia 4 lutego 2014 r., które wpłynęło do Urzędu Miasta C. w dniu 10 lutego 2014 r., postanowieniem z [...]r. nr [...] Prezydent Miasta C. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie rejestracji przedmiotowego pojazdu na rzecz A. N., a następnie decyzją z dnia [...]r., działając na podstawie art. 72 i art. 73 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.jedn. Dz.U. z 1012 r., poz. 1137 ze zm.) oraz § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (t.jedn. Dz.U. z 2007 r., Nr 186, poz. 1322 ze zm.) i art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 5 Kodeksu postępowania administracyjnego uchylił decyzję ostateczną z [...]r. dotyczącą rejestracji pojazdu marki [...], nr rejestracyjny [...], nr identyfikacyjny [...] na rzecz A. N. i jednocześnie orzekł o odmowie rejestracji wymienionego pojazdu o podanych numerach.
W uzasadnieniu podał, że decyzja ostateczna o rejestracji została wydana w oparciu o ówcześnie złożone dokumenty. Jednak w dniu 10 lutego 2014 r. wpłynęła informacja o stwierdzeniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. w sprawie rejestracji na rzecz S. K. przedmiotowego motocykla marki [...] typ [...], nr rejestracyjny [...], nr ramy [...], z uwagi na ustalenie, iż z dokumentów złożonych przez S. K. do rejestracji wynikało, iż był to pojazd własnej produkcji, a nie marki [...]. Wykazano tym samym, iż pojazd odpowiada kryteriom rejestracji jako motocykl marki [...].
Z uwagi na powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego wznowiono postępowanie w sprawie rejestracji przedmiotowego pojazdu z uwagi na fakt wyjścia na jaw istotnych okoliczności dla sprawy- nowe dowody, istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję. Przedmiotowy motocykl nie odpowiadał warunkom określonych w art. 66 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ponieważ nie posiadał nadanych przez producenta cech identyfikacyjnych numerów nadwozia, podwozia i ramy oraz numeru silnika. Stąd też w tych okolicznościach organ uznał, że nie spełniono wymagań określonych w art. 72 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ponieważ dane zawarte w dowodzie rejestracyjnym przedstawionym w sprawie tej rejestracji są niezgodne ze stanem rzeczywistym.
W tych warunkach uchylenie decyzji ostatecznej z dnia [...] r. polegającej na zarejestrowaniu przedmiotowego pojazdu, unieważnienie dowodu rejestracyjnego seria [...], a następnie odmowa rejestracji tego pojazdu na rzecz nowego właściciela – tj. na rzecz A. N. znajduje faktyczne i prawne uzasadnienie.
Odwołanie od tej decyzji złożył A. N.. Wnosząc o uchylenie tej decyzji wyjaśnił, że w maju 2007 r. nabył pojazd od S. K. i dokonując jego rejestracji przedłożył dokumenty przekazane mu przez zbywcę. Następnie dnia 23 października 2012 r. pojazd ten sprzedał J. C., od którego uzyskał informację o braku możliwości zarejestrowania motocykla, gdyż nie jest to oryginalny motocykl [...], a pojazd marki [...].
Podkreślił, iż dokonując rejestracji nie miał świadomości, że jest to pojazd typu [...]. Dowiedział się o tym dopiero 8 listopada 2012 r., czyli już po sprzedaży motocykla. Dokonując rejestracji nabytego przez siebie motocykla w C., oparł się na dokumentach i informacji o dokonanej rejestracji w R. Podkreślił, że korzystając z motocykla był przekonany, że nabył oryginalny motocykl [...], a Prezydent Miasta C. uchylając decyzję z dnia [...] r. nie zwrócił uwagi na fakt naruszenia przepisów przez organ rejestrujący ten pojazd w R. W jego ocenie to urzędnicy w R. pomylili się i nie doczytali dokumentów złożonych przez ówczesnego wnioskodawcę – gdzie jednoznacznie zapisano, że pojazd jest składakiem. Z kolei obecnie w Urzędzie Miasta C. po prostu uchylono decyzję i odmówiono rejestracji, nie precyzując czego dopatrzył się Wydział Komunikacji podczas rejestracji pojazdu na jego wniosek. Podniósł, że nie dość, iż zapłacił za motocykl kwotę znacznie przewyższającą wartość składaka, to w związku z odmową rejestracji stracił jeszcze więcej, gdyż w związku z taką okolicznością, w opinii rzeczoznawcy, wartość pojazdu to wartość jedynie jego części (ok. 3.500 zł). Wobec możliwości odstąpienia od umowy nabywcy J. C., zmuszony będzie zwrócić mu kwotę zapłaty, a zatem tylko on poniesie koszty.
Jego zdaniem także w Wydziale Komunikacji Urzędu Miasta C. dopuszczono się ewidentnych zaniedbań poprzez niesprawdzenie numeru VIN, a obecne niekorzystne konsekwencje (w tym finansowe) będą tylko jego udziałem. Mając na uwadze powyższe domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i orzeczenia rejestracji wskazanego pojazdu, zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym, tak by rejestracji mógł dokonać także kolejny nabywca J. C., względnie o uchylenie tej decyzji i wydanie rozstrzygnięcia, które będzie korzystne dla niego, a nie dla urzędników.
Zaskarżoną decyzją z [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu odnosząc się do treści art. 145 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego wymieniono przesłanki warunkujące wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną, podkreślając nadzwyczajny charakter tego postępowania w stosunku do rozstrzygnięcia wydanego w postępowaniu zwykłym. Dlatego też organ prowadząc takie postępowanie powinien postępować ściśle według zasad wskazanych w kolejnych przepisach w Kodeksu postępowania administracyjnego.
Dokonując pod tym względem kontroli zaskarżonej decyzji organ odwoławczy uznał, że poczynając od wydania postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawie aż do wydania kwestionowanej decyzji, postępowanie organu pierwszej instancji było w pełni prawidłowe.
Do wznowienia postępowania doszło postanowieniem z dnia [...] r. wskutek pisma Starosty [...], które wpłynęło do Urzędu Miasta C. w dniu 10 lutego 2014 r. wraz z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. stwierdzającą z urzędu nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. w sprawie rejestracji na rzecz S. K. motocykla marki [...]typ [...] nr rejestracyjny [...] nr ramy [...]. W toku przeprowadzonego postępowania ustalono, że z dokumentów złożonych do rejestracji przez S. K. wynika, że był to pojazd własnej produkcji, a nie marki [...]. Wskazano też, że pojazd ten odpowiada kryteriom rejestracji jako motocykl marki [...]. (Nr VIN przedmiotowego pojazdu posiada 12 znaków, tymczasem z regulacji obowiązującego od 2003 r. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia wynika, że motocykle rejestrowane po 1 stycznia 2003 r. powinny posiadać numer identyfikacyjny pojazdu –VIN – obejmujący 17 znaków). Nadto jak wynika ze zgromadzonych dokumentów sprawy nowy nabywca J. C. uzyskał od firmowego salonu [...] informację, że przedmiotowy motocykl, o podanym podczas rejestracji numerze, nie został wyprodukowany przez tę firmę.
W świetle tych ustaleń organ pierwszej instancji winien więc uwzględnić przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu – jeśli w zakończonej sprawie (decyzją ostateczną) wyjadą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W ocenie Kolegium organ pierwszej instancji zasadnie i słusznie przywołał tę przesłankę. Zgromadzony materiał dowodowy stanowi w sprawie dotyczącej rejestracji pojazdu nową, istotną okoliczność lub nowy istotny dowód w rozumieniu tego przepisu.
Konsekwencją trafnego rozstrzygnięcia, uchylającego we wznowionym postępowaniu decyzję rejestracyjną z dnia [...] r. dotyczącą rejestracji pojazdu [...] na rzecz A. N., jest odmowa rejestracji spornego pojazdu. Skoro pojazd ten nie posiadał nadanych przez producenta cech identyfikacyjnych (numeru VIN) to uznać należy, iż nie odpowiadał on warunkom określonych w art. 66 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Tym samym należy uznać, że dokumenty dołączone przez stronę do rejestracji nie odzwierciedlały rzeczywistych cech pojazdu. Przedstawiały nieprawidłowy obraz, niezgodny z fabryczną numeracją istotnych części rejestrowanego pojazdu. Konsekwencją była więc wadliwość dokumentów, które fałszywie ukazywały okoliczności faktyczne istotne dla prawidłowego zarejestrowania pojazdu. Dowód rejestracyjny, w którym zamieszczono nieprawdziwe dane co do rodzaju pojazdu, nie miał charakteru dowodu, o jakim mowa w art. 72 ust. 1 pkt 5 ustawy.
Tak więc, wobec przedstawienia dowodu rejestracyjnego poświadczającego nieprawdziwe cechy identyfikacyjne pojazdu, organ pierwszej instancji zobowiązany był do wznowienia postępowania w przedmiocie rejestracji i orzeczenie o odmowie jego rejestracji.
Kolegium w C. podzieliło stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., że każdy kolejny akt rejestracji pojazdu na rzecz nowego właściciela jest uwarunkowany prawidłowością poprzednich aktów rejestracji i legitymowaniem się prawidłowo wystawionym dowodem rejestracyjnym. Podważenie wcześniejszych aktów rejestracji musi z konieczności wpływać na prawidłowość rejestracji na rzecz późniejszych właścicieli.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A. N. wniósł o uchylenie orzeczenia utrzymującego w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. o uchyleniu własnej decyzji z dnia [...] r. o rejestracji pojazdu oraz odmowie jego rejestracji na jego rzecz. Wskazał, że poprzez uchylenie decyzji po rejestracji pojazdu, który nabył jako oryginalny pojazd marki [...], a faktycznie okazał się pojazdem typu [...], został naruszony jego interes prawny. Podkreślił, że zarówno w pierwszej , jak i drugiej rejestracji urzędnicy nie dopełnili swoich obowiązków, i nie sprawdzili dokładnie numeru VIN przedmiotowego motocykla. Gdyby bowiem dołożono wówczas należytej staranności pojazd ten nie zostałby zarejestrowany jako oryginalny. Pomimo to w decyzji nie ma wzmianki o wydaniu błędnej decyzji z winy urzędników, chociaż to właśnie urzędnicy w kolejnym już urzędzie dokonując następnej rejestracji przy dokładnym sprawdzeniu numeru VIN potwierdzili fakt, iż motocykl jest pojazdem typu [...] i nie został wyprodukowany przez [...].
W dalszej części skargi odniósł się do swojej sytuacji osobistej, podkreślając głównie aspekt finansowy sprawy – tj. jego stratę. Wskazując na prowadzenie postępowania w Prokuraturze Rejonowej w R., zawnioskował o dołączenie akt tej sprawy do niniejszego postępowania, podobnie jak akt rejestracji z Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w K.- Filia w W.
Reasumując zawnioskował o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenia rejestracji wskazanego pojazdu zgodnie z obowiązującymi przepisami.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 9 stycznia 2015 r. skarżący podtrzymał skargę i jej argumentację, wnosząc o zasądzenie kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie.
Przedmiotem kontroli w postępowaniu sądowym jest decyzja wydana w wyniku wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] r. dotyczącą rejestracji pojazdu marki [...] nr rejestracyjny [...]nr indentyfikacyjny VIN [...] na rzecz A. N. zamieszkałego w C. przy ulicy [...].
Przypomnieć trzeba, że instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji ostatecznych. Stwarza ona prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym doszło do jej wydania, było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad procesowych, wyliczonych wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. W art. 145 §1, art. 145a i art. 145b Kodeksu postępowania administracyjnego przyjęto rozwiązanie wyczerpującego wyliczenia podstaw wznowienia. Mając na uwadze jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego – zasadę trwałości decyzji administracyjnych, wynikającą z art. 16 Kodeksu postępowania administracyjnego, oznacza to niedopuszczalność wznowienia postępowania na innej podstawie prawnej, a obowiązkiem organów w takich sprawach jest postępowanie zgodne z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 145 do art. 153) dotyczącymi wznowienia postępowania.
Właściwy organ dokonuje wznowienia postępowania (art. 149 § 1), a następnie w myśl § 2 tego przepisu przeprowadza postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Przeprowadzone postępowanie wznowieniowe może zaś doprowadzić do odmowy uchylenia dotychczasowej decyzji (art. 151 § 1 pkt 1) względnie do uchylenia decyzji dotychczasowej i wydania decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy (art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego).
Należy jednak zaznaczyć, że możliwość uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ostatecznej doznaje ograniczeń, o których mowa art. 146 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z § 1 uchylenie decyzji z przyczyn określonych w 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 1 pkt 3- 8 oraz art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat.
Analiza przywołanego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego prowadzi do wniosku, że wystąpienie przesłanek wznowienia nie ogranicza dopuszczalności wznowienia postępowania, natomiast ogranicza możliwość organu rozstrzygnięcia we wznowionym postępowaniu sprawy co do istoty. Zakres rozpoznania istoty sprawy uzależniony jest bowiem od tego, czy w sprawie istnieją czy też nie istnieją przeszkody do uchylenia decyzji wymienione w art. 146 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W niniejszej sprawie organ postanowieniem z dnia [...]r. wznowił postępowanie w sprawie rejestracji pojazdu marki [...] zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r., a następnie decyzją z dnia [...] r. uchylił swoją własną decyzję dotyczącą rejestracji i odmówił rejestracji motocykla marki [...] typ [...] nr rejestracyjny [...] , numer indentyfikacyjny [...] na rzecz skarżącego.
Nie jest kwestionowane w sprawie, iż decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. stwierdzono z urzędu nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...]r. w sprawie rejestracji na rzecz S. K. motocykla marki [...] typ [...] nr rejestracyjny [...]nr ramy [...]. Wyeliminowano zatem z obrotu prawnego decyzję bezpośrednio poprzedzającą rejestrację przedmiotowego motocykla przez skarżącego. Nie może budzić wątpliwości fakt, że stwierdzenie nieważności decyzji, na mocy której pojazd został zarejestrowany pociąga za sobą anulowanie dowodu rejestracyjnego, który stanowił podstawę wydania decyzji o zarejestrowaniu i który następnie przedłożony został przez skarżącego w postępowaniu dotyczącym rejestracji tego pojazdu na jego rzecz. Zatem unieważnienie tego dowodu rejestracyjnego spowodował, iż odpadła podstawa dla decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta C. Zatem niewątpliwie zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania wymieniona w art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Jak wspomniano jednak powyżej, chociaż zasadniczo konsekwencją zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania, jest uchylenie decyzji dotychczasowej, jako wydanej w postępowaniu dotkniętym wadą i wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy (art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego), to jednak ustawodawca wprowadził od tej zasady pewne wyjątki, polegające na ograniczeniu możliwości uchylenia decyzji dotychczasowej, nawet jeśli wydana ona została z naruszeniem przepisów. Negatywne przesłanki uchylenia decyzji ostatecznej jak, już wspomniano powyżej określa art. 146 tego Kodeksu. W szczególności należy do nich w szczególności upływ czasu.
Jak wynika z akt sprawy w niniejszym przypadku pełne badanie istoty sprawy zakończone wydaniem decyzji wymienionej w art. 151 Kodeksu postępowania administracyjnego było niedopuszczalne z powodu przyczyn wskazanych w art. 146 § 1 Kodeksu. Zgodnie z tym przepisem uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3 do pkt 8 Kodeksu nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Wymieniony pięcioletni termin ma charakter materialny, co oznacza, że jego upływ powoduje taki skutek, iż decyzja ostateczna nie może być uchylona, choćby wydano ją z naruszeniem prawa. Po upływie tego okresu "przedawnienia" w sprawie rozpoznawanej w trybie wznowienia organ administracji publicznej traci uprawniania nie tylko do uchylenia decyzji ale i do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej z tego powodu, że w wyniku rozpoznania sprawy mogłaby zapaść decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Treść art. 146 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego wskazuje w sposób jednoznaczny, że upływ wskazanych tam terminów jako negatywnej przesłanki do uchylenie w trybie wznowieniowym decyzji jest bezwarunkowy, tj. niezależny od okoliczności, które to spowodowały. Oznacza te, że upływ tego terminu powoduje taki skutek, że decyzja ostateczna nie może być uchylona, chociażby wydana została z naruszeniem prawa. Prowadzenie postępowania po upływie przedawnienia określonego w art. 146 § 1 Kodeksu narusza zasadę trwałości decyzji administracyjnych, której podstawową funkcją jest stabilizacja stosunków prawnych. Upływ okresu wskazanego w powyższym przepisie oznacza bezwzględny zakaz merytorycznego orzekania w sprawie (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2009, sygn. akt I OSK 1604/09, Lex nr 745097 czy z dnia 18 lutego 2010 r. sygn. akt I OSK 596/09, Lex nr 595425).
Skoro w niniejszej sprawie decyzję o rejestracji pojazdu marki [...], nr rejestracyjny [...], nr identyfikacyjny VIN [...] na rzecz A. N. wydano w dniu [...] r. i w tym dniu wydano skarżącemu decyzję a także dowód rejestracyjny pojazdu, to po dniu 8 lipca 2012 r. niemożliwym było podjęcie starań mających na celu wzruszenie tej decyzji w trybie wznowienia. W niniejszej sprawie zaś organ – Prezydent Miasta C. dopiero w dniu [...]r. wydał postanowienie o wznowieniu z urzędu postępowania w sprawie rejestracji wymienionego pojazdu, a decyzję wydał w dniu [...]r. – uchylając decyzję ostateczną z dnia [...]r. (...) i odmawiając rejestracji tego pojazdu.
Natomiast zgodnie z przywołanymi powyżej przepisami, w takiej sytuacji organ pierwszej instancji winien po stwierdzeniu, że przy wydawaniu decyzji doszło do naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego ograniczyć się (na podstawie art. 151 § 2 Kodeksu) do stwierdzenia wydania decyzji z dnia [...]r. przez Prezydenta Miasta C. z naruszeniem prawa, ze wskazaniem okoliczności, dla których decyzji nie można uchylić. Rozstrzygnięcie takiej treści jest tożsame z przyznaniem, że decyzja ostateczna została wydana z naruszeniem art. 145 § 1 Kodeksu i otwiera drogę do roszczeń odszkodowawczych stronie, która poniosła z tego powodu szkodę.
Pomimo powyższego Prezydent Miasta C. orzekł w sprawie na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego z pominięciem art. 146 § 1 Kodeksu, a organ odwoławczy – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. taką decyzję utrzymało w mocy.
Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do przekonania, że tak zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem prawa, co powoduje konieczność ich uchylenia na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
W kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 cytowanej ustawy, a o kosztach postępowania Sąd orzekł na zasadzie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło