III SA/Kr 1598/14
WyrokWSA w Krakowie2015-01-21
Skład orzekający: Janusz Bociąga, Krystyna Kutzner, Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu celnego określająca kwotę długu celnego na podstawie dokumentów uzyskanych od administracji celnej kraju eksportu, pomimo sprzeciwu strony co do ich wiarygodności, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy celne miały prawo przeprowadzić kontrolę postimportową i ustalić wartość celną towaru na podstawie dokumentów urzędowych uzyskanych od chińskiej administracji celnej, które korzystają z domniemania prawdziwości. Brak było obowiązku przeprowadzania dodatkowego postępowania dowodowego na okoliczność ceny zapłaconej przez skarżącego w sprzedaży krajowej. Skarga została oddalona, gdyż decyzja organów była zgodna z prawem materialnym i procesowym.Stan faktyczny
B. B. Przedsiębiorstwo "A" dokonało zgłoszenia celnego importu pojazdów typu quad w 2009 roku, deklarując wartość towaru na 11.151 USD. Po kontroli przeprowadzonej w 2013 roku organ celny stwierdził rozbieżność między deklarowaną wartością a dokumentami uzyskanymi od chińskiej administracji celnej wskazującymi wartość 37.170 USD. Organ celny ustalił kwotę długu celnego do retrospektywnego zaksięgowania na 8.900 zł i naliczył odsetki. Skarżący kwestionował prawidłowość tych ustaleń i zarzucał błędy proceduralne i materialne.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga Sędziowie NSA Krystyna Kutzner WSA Barbara Pasternak (spr.) Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi B. B. Przedsiębiorstwo "A" na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 21 lipca 2014r. nr [ ] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego skargę oddala
Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] 2014 r. znak: [...] określił B. B. kwotę długu celnego podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu (typ-AOO) w wysokości 8.900,00 zł z tytułu importu towaru zgłoszonego w dniu [...] 2009 r. do procedury celnej dopuszczenia do obrotu wg JDA SAD OGL [...]. Naczelnik powiadomił o retrospektywnym zaksięgowaniu tej kwoty długu celnego oraz poinformował, o obowiązku zapłaty odsetek (typ-DOO) od kwoty 8.900,00 zł za okres od dnia 13 maja do dnia powiadomienia o kwocie retrospektywnie zaksięgowanego długu celnego.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 53 § 3 i art. 207 Ordynacji podatkowej, art. 4 pkt 5 i pkt 18, art. 29 ust. 1, art. 32 ust. 1 e), art. 67, art. 78, art. 201 ust. 1 lit. a), ust. 2, ust. 3, art. 214 ust. 1, art. 220 ust. 1, art. 221 ust. 1 i ust.4 , art. 222 ust. l lit. a), art. 243, art. 244 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 65 ust. 1, ust. 5 i ust. 6, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. z 2013 r., poz. 727 ze zm.) oraz § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych wymogów jakie powinno spełniać zgłoszenie celne (Dz. U. nr 94, poz. 902 ze zm.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że [...] 2009 r. Oddział Celny przyjął zgłoszenie celne SAD OGL [...], dokonane przez firmę B. B. P.H.U. A, za pośrednictwem przedstawiciela bezpośredniego Agencji Celnej S Sp. z o.o., dotyczące objęcia procedurą celną dopuszczenia do obrotu towaru tj. pojazdów przeznaczonych do jazdy terenowej typu quad, ujętego w fakturze nr [...] z dnia 24 marca 2009 r., opiewającej na kwotę 11.151,00 USD. Następnie w związku z przeprowadzoną kontrolą (protokół kontroli nr [...] z dnia 13 grudnia 2013 r.) stwierdzono różnicę w wartości towaru, tj. pomiędzy wartością zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym, a dokumentami uzyskanymi od administracji celnej Chińskiej Republiki Ludowej, w tym m.in. faktury nr [...] z dnia 24 marca 2009 r. opiewającej na kwotę 37170,00 USD.
Ponadto organ I instancji podał, że pismem z dnia 10 kwietnia 2014 r. wystąpiono do Referatu Administrowania Warstwą Merytoryczną Systemów Intrastat i Extrastat oraz Systemami Wsparcia Analitycznego Izby Celnej o sporządzenie zestawienia zawierającego dane dostępne w ogólnopolskiej bazie ALINA, dotyczące importu z Chin, towarów odprawionych w okresie od 1 stycznia 2009 r. do 28 lutego 2010 r., w obrębie kodów taryfy celnej (kod CN) - 8703 21 10, 8703 10 18, 8703 90 10, 87111000. Także 10 kwietnia 2014 r. wpłynęło (drogą elektroniczną) zestawienie danych z sytemu ALINA.
Po analizie całości materiału organ I instancji stwierdził, że w sprawie zaistniała rozbieżność pomiędzy wartością celną zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym z dnia 12 maja 2009 r., a dokumentami przesłanymi przez Główny Urząd Ceł Chińskiej Republiki Ludowej. Organ podkreślił, że zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość celna (11.151,00 USD) była ponad trzykrotnie mniejsza od wartości towaru wykazanej w dokumentach przekazanych przez Główny Urząd Ceł Chińskiej Republiki Ludowej (37.170,00 USD). Ponadto zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość celna była również znacząco niższa od danych zawartych w ogólnopolskiej bazie ALINA. Organ I instancji podkreślił, że zebrany materiał dowodowy pozwalał na ustalenie wartości celnej towaru (ceny należnej za towar) w rozumieniu art. 29 ust. 1 WKC i przyjęcie ceny (wartość) importowanych pojazdów do jazdy w terenie typu quad - SK 150A TV-1L w wysokości 37.170,00 USD. W ocenie organu ustalona wartość celna (w części dotyczącej wartości towaru) wynikała wprost z wartości wykazanej w urzędowym postępowaniu weryfikacyjnym, a tym samym nie pozwalała na przyjęcie jako wiarygodnych dokumentów (faktury) dołączonych przez stronę do zgłoszenia celnego. Organ wskazał, że do obliczeń przyjęto kurs z dnia dokonania zgłoszenia celnego (1 USD =3,4205 PLN). Następnie organ wyjaśnił, że prawnie należna kwota należności celnych dla przedmiotowego zgłoszenia wynosi 13.503,00 zł, zaś organ celny zaksięgował kwotę długu celnego zadeklarowaną przez zgłaszającego w wysokości 4.603,00 zł. Zatem kwota długu celnego podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu, z tytułu importu towaru zgłoszonego w dniu [...] 2009 r. do procedury celnej dopuszczenia do obrotu wg JDA SAD OGL [...] wyniosła 8.900,00 zł. Organ I instancji podkreślił również, że dłużnik nie udowodnił, że zaksięgowanie kwoty wynikającej z długu celnego na podstawie nieprawidłowych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania, co z kolei uzasadniało naliczenie odsetek.
Odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego wniósł B. B., zarzucając, że przy jej wydawaniu poczyniono błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu za wiarygodne w całości dokumentów uzyskanych od chińskich władz celnych i pominięciu dowodów przedłożonych przez stronę powołującą się na okoliczność rzeczywistej wartości transakcyjnej, co skutkowało przyjęciem, iż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość celna jest niższa od rzeczywistej wartości transakcyjnej. Zarzucono także naruszenie art. 29 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego przez przyjęcie, że wartość transakcyjna może być ustalana wyłącznie na podstawie dokumentów chińskich władz celnych, które zostały zakwestionowane przez stronę, oraz naruszenie art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej przez sprzeczność ustaleń organu I instancji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym wynikającą z wybiórczej i niekompleksowej oceny materiału dowodowego oraz nieuwzględnienia wniosków dowodowych strony, naruszenie art. 194 § 1 w zw. z art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż domniemanie prawdziwości i zgodności z prawdą dokumentów urzędowych jest domniemaniem niewzruszalnym. Nadto zdaniem odwołującego nieprawidłowo ustalono kwotę długu celnego, podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 8.900,00 zł i naruszono art. 65 ust. 5 ustawy Prawo celne poprzez jego błędne przyjęcie, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych było skutkiem świadomego działania strony. Do odwołania załączono dwie faktury VAT na dowód zawarcia przez odwołującego umowy sprzedaży towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym i ceny jaka uiścił kupujący.
Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia 21 lipca 2014 r. znak: [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 233 §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, art.4 pkt 5, pkt 18, art.29 ust. 1, art.32 ust. 1 lit e), art. 67, art. 78 ust. 3, art. 201 ust. 1 lit. a), ust. 2, ust. 3, art. 214 ust. 1, art. 220 ust. 1, art. 221 ust. 1 i ust. 4, art. 222 ust. 1 lit. a) rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne, §1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne.
Organ odwoławczy szczegółowo omówił zgromadzony materiał dowodowy oraz zarzuty podniesione w odwołaniu i stwierdził, że stan faktyczny sprawy ustalony został w sposób prawidłowy, w oparciu o informacje pozyskane z nowych wiarygodnych dowodów potwierdzających dokonanie transakcji sprzedaży w celu przywozu towaru tożsamego rodzajowo i ilościowo z towarem ujętym w zgłoszeniu celnym na obszar celny Wspólnoty, jednakże za cenę znacznie wyższą niż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym. Okoliczność ta umożliwiła organowi celnemu ustalenie wartości celnej w oparciu o przepis art. 29 ust. 1 WKC, a więc metodą wartości transakcyjnej. Organ odwoławczy zaznaczył, że wiarygodność wartości towaru wynikającej z dokumentów uzyskanych od chińskich władz celnych potwierdziły informacje z ogólnopolskiej bazy danych ALINA, z którymi strona, poprzez swojego pełnomocnika, zapoznała się w trakcie postępowania przed organem celnym pierwszej instancji. Zdaniem organu odwoławczego materiał dowodowy zgromadzony przez Naczelnika Urzędu Celnego był kompletny, a jego ocena rzetelna, kompleksowa i dokonana z zachowaniem obowiązujących w postępowaniu dowodowym zasad. Dlatego ustalenia organu celnego I instancji były prawidłowe i nie budziły jakichkolwiek wątpliwości co do ich zgodności z obowiązującym prawem materialnym i procesowym. Organ odwoławczy rozpatrzył także wniosek strony o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji i uznał, że nie zachodziły przesłanki do uwzględnienia tego wniosku.
Skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej wniósł B. B., zarzucając jej naruszenie:
1) art. 121 § 1 w zw. z art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, pominięcie słusznego interesu strony, a także naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, na skutek pominięcia wszelkich wniosków dowodowych zawnioskowanych przez skarżącego oraz bezzasadnego nieuwzględnienia podniesionej przez niego argumentacji;
2) art. 124 Ordynacji podatkowej poprzez brak wyjaśnienia przesłanek, którymi kierował się organ wydając zaskarżoną decyzję, a poprzestanie jedynie co do zasady na powtórzeniu uzasadnienia decyzji organu I instancji;
3) art. 180 § 1 w związku z art. 181 Ordynacji podatkowej poprzez nieuwzględnienie żądania skarżącego co do przeprowadzenia dowodów mających znaczenie w sprawie, a tym samym nieuczynienie zadość obowiązkowi zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący - w zakresie ustalenia rzeczywistej wartości celnej towaru zgłoszonego do procedury celnej;
4) art. 187 § 1 w związku z art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez brak wszechstronnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego a tym samym oparcie zaskarżonej decyzji wyłącznie na ustaleniach poczynionych przez organ I instancji, w tym na dokumentach uzyskanych od chińskich władz celnych, które były kwestionowane przez skarżącego, a przy tym z pominięciem dowodów przedłożonych przez skarżącego na okoliczność rzeczywistej wartości celnej towarów podlegających opłacie celnej;
5) art. 191 Ordynacji podatkowej przez dowolną, wybiórczą i niekompleksową ocenę materiału dowodowego oraz nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony, co skutkowało poczynieniem błędnych ustaleń faktycznych;
6) art. 194 § 1 w związku z art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż domniemanie prawdziwości i zgodności z prawdą dokumentów urzędowych jest domniemaniem niewzruszalnym, co skutkowało brakiem zweryfikowania danych zawartych w dokumentach otrzymanych od chińskich władz celnych;
7) przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 29 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego przez przyjęcie, że wartość transakcyjna towarów może być ustalana wyłącznie na podstawie dokumentów otrzymanych od chińskich władz celnych, których wiarygodność została zakwestionowana przez skarżącego, a których treść była sprzeczna z innymi dowodami, których przeprowadzenia domagał się skarżący;
8) przepisów prawa materialnego, przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 78 ust. 2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego przez odstąpienie od kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem celnym oraz późniejszych operacji handlowych dotyczących tych samych towarów;
9) przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 221 ust. 3 i 4 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez uznanie w rozpatrywanej sprawie prawa organów celnych do wydania decyzji ustalającej wysokość należności celnych po upływie trzyletniego terminu, określonego w art. 221 ust. 3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, ze względu na zaistnienie okoliczności określonych w art. 221 ust. 4 WKC;
10) art. 65 ust. 5 ustawy Prawo celne poprzez jego błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie, wynikające z przyjęcia, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych było skutkiem świadomego działania strony.
Skarżący domagał się uchylenia decyzji organów obu instancji, wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego, oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zawnioskował również o przeprowadzenie dowodów wskazanych w skardze.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z treścią art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Mając na uwadze wskazane wyżej kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do stwierdzenia zasadności zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego podnoszonych w skardze, ani nie stwierdził istnienia takich uchybień kontrolując zaskarżoną decyzją zgodnie z zasadą wynikającą z art.134 § 1 p.p.s.a.
Przepis art. 78 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L 302 z dn. 19. 10. 1992 r. z pózn. zm.), dalej w.k.c. stanowi :
1. Po zwolnieniu towarów organy celne mogą z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia.
2. Po dokonaniu zwolnienia towarów organy celne mogą, w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu, przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem oraz późniejszych operacji handlowych dotyczących tych samych towarów. Kontrole te mogą być przeprowadzone u zgłaszającego bądź u każdej osoby bezpośrednio lub pośrednio zainteresowanej zawodowo tymi operacjami, jak również u każdej innej osoby posiadającej dla potrzeb zawodowych wymienione dokumenty i dane. Organy te mogą również przeprowadzić rewizję towarów, o ile istnieje jeszcze możliwość ich okazania.
3. Jeżeli z kontroli zgłoszenia lub kontroli po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują, zgodnie z wydanymi przepisami, niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują.
W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną jest, że skarżący zadeklarował do procedury dopuszczenia do obrotu towar objęty zgłoszeniem SAD OGL [...] z dnia [...] 2009 r., do którego dołączono m. in. fakturę nr [...] z dnia 24 marca 2009 r. opiewającą na kwotę 11151,00 USD, za 63 sztuki pojazdów do jazdy w terenie typu quad – SK 150A TV-1L, bez pieczęci eksportera w dolnej części faktury, oraz deklarację elementów dotyczących wartości celnej D.W.1, z ceną netto za towar w walucie faktury 11151,00 USD. Organ celny zaksięgował kwotę długu celnego zadeklarowaną przez zgłaszającego w wysokości 4603,00 złote. W wyniku ustaleń kontroli dotyczącej wartości celnej towarów importowanych na obszar Wspólnoty w okresie od 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2010 r. przeprowadzonej w firmie skarżącego, której przebieg i wyniki zostały przedstawione w protokole kontroli nr [...] z dnia 13 grudnia 2013 r. stwierdzono różnicę pomiędzy wartością towaru zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym SAD OGL [...] z dnia [...] 2009 r. na podstawie faktury nr [...] z dnia 24 marca 2009 r. opiewającej na kwotę 11151,00 USD, a wartością wynikającą z dokumentów uzyskanych od administracji Chińskiej Republiki Ludowej, z których wynikało, że wartość towaru wynosi 37170,00 USD.
Mając na uwadze wyniki kontroli, oraz treść art. 78 ust. 3 w.k.c. wszczęto postępowanie celne w sprawie kwoty długu celnego podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu, z tytułu importu towaru zgłoszonego w dniu [...] 2009 r. do procedury dopuszczenia do obrotu wg JDA SAD [...].
Należy wskazać, że organy celne działając w ramach posiadanych uprawnień , które w sprawie nie są kwestionowane, uprawnione były do przeprowadzenia kontroli postimportowej. W ramach tej kontroli organy stwierdziły opisaną wyżej różnicę wartości towaru wskazującą, iż wartość celna towarów objętych zgłoszeniem w sposób znaczący odbiegała od danych dostępnych polskiej administracji celnej. Stwierdzenie tych okoliczności uzasadniało wszczęcie przez organ celny procedury weryfikacyjnej. Z uwagi na import towaru z Chińskiej Republiki Ludowej, procedurę weryfikacyjną faktury nr [...] z dnia 24 marca 2009 r. przeprowadzono w oparciu o "Umowę między Wspólnotą Europejską a rządem Chińskiej Republiki Ludowej o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych " z dnia 8 grudnia 2004r. Wynik weryfikacji potwierdził wątpliwości organu celnego. Uzyskane od strony chińskiej dokumenty, szczegółowo opisane w uzasadnieniu decyzji organu I instancji (str. 4-5 uzasadnienia), wskazywały na wyższą wartość celną towaru, od zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym z dnia 12 maja 2009 r. Okoliczność ta obligowała organ do wszczęcia postępowania celnego w sprawie kwoty długu celnego podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu, z tytułu importu towaru objętego ww. zgłoszeniem celnym. Postępowanie to zostało przeprowadzone zgodnie z procedurą określoną przepisami Działu IV Ordynacji podatkowej i wbrew zarzutom skarg, nie naruszono art.121, art. 122, czy art.180 i art.187 tej ustawy.
Przede wszystkim należy podkreślić, że polska administracja celna uzyskała od chińskiej administracji celnej następujące dokumenty, przetłumaczone na język polski przez tłumacza przysięgłego: deklarację celną należności wywozowych Chińskiej Republiki Ludowej z dnia 2 kwietnia 2009 r., dokument wydany przez Biuro ds. Kwarantanny i Kontroli Wywozów Miasta N ChRL : "Kwarantanna oraz Kontrola Wwozów i Wywozów ChRL, Dokument Odprawy Celnej Towaru Przy Wywozie, "Licencję Wywozową ChRL, stwierdzające łączną wartość towaru wywożonego z Chin na kwotę 37170,00 USD. Dokumenty te, stanowiące dowód na okoliczność wartości transakcyjnej towarów objętych ww. zgłoszeniem celnym, są dokumentami urzędowymi, które organy pozyskały w sposób legalny i zgodny z postanowieniami umowy, o której wyżej mowa. W tym miejscu należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 29 ust. 1 w.k.c. wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar. Kwota 37170,00 USD została zadeklarowana przez chińskiego sprzedawcę tego towaru organom administracji chińskiej i wprowadzona do chińskiej ewidencji urzędowej. W związku z powyższym polskie organy celne zasadnie przyjęły kwotę 37170,00 USD jako kwotę faktycznie należną za towar objęty dokumentem SAD OGL [...] z dnia 12 maja 2009r. Wbrew zarzutom skargi, organy te nie miały obowiązku, ani potrzeby prowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność ceny, jaką uzyskał skarżący za sprowadzony z ChRL towar w sprzedaży krajowej. Okoliczność ta nie ma bowiem żadnego znaczenia dla ustalenia ceny faktycznie zapłaconej lub należnej za towar sprzedany w celu przywozu go na teren Wspólnoty - czyli dla ustalenia wartości transakcyjnej towaru. Z tych samych przyczyn niecelowe było prowadzenie dowodu z przesłuchania M. G. na okoliczność za jaką cenę nabył od skarżącego towar objęty przedmiotowym zgłoszeniem celnym. Ewentualne dane wynikające z tych dowodów mogłyby stanowić wyłącznie podstawę do rozważań na temat opłacalności przeprowadzenia konkretnej transakcji w ramach prowadzonej przez skarżącego w kraju działalności gospodarczej, co w postępowaniu prowadzonym celem ustalenia wartości celnej towaru jest całkowicie zbędne i niedopuszczalne. Nie można więc uznać za zasadny zarzutu, iż dopuszczenie tych dowodów przez organ umożliwiłoby skarżącemu udowodnienie innej wartości transakcyjnej, aniżeli ustaliły to organy. W niniejszym postępowaniu celnym wartość transakcyjna towarów została ustalona przez organ celny w wyniku postępowania weryfikacyjnego i nie budzi ona żadnych wątpliwości, wobec tego nie zachodziła konieczność ustalania tej wartości na podstawie dowodów wskazywanych przez skarżącego w odwołaniu, oraz w skardze. Wbrew zarzutom skargi, organy zebrały materiał dowodowy w stopniu wystarczającym do wydania decyzji i materiał ten potwierdza zasadność i prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia. Ocena tego materiału mieści się w granicach swobodnej oceny i nie jest oceną dowolną, jak to zarzuca skarżący. Prawidłowe stanowisko zajął organ odwoławczy nie przeprowadzając dowodów na okoliczność, czy podpisy skarżącego na dokumentach uzyskanych od chińskiej administracji celnej zostały podrobione. Skoro podpisy te (parafy) widnieją tylko na niektórych dokumentach przekazanych przez administrację chińską, natomiast do ustalenia okoliczności istotnych w sprawie wystarczająca była treść dokumentów, na których widnieją tylko podpisy pracowników administracji celnej chińskiej (np. k. 321. 323 akt adm.), to zarzut niedopuszczenia dowodu z biegłego grafologa oraz z materiałów znajdujących się w aktach postępowania prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową, [...] nie mógł wywołać pożądanego przez skarżącego skutku. Trzeba też podkreślić, że dokumenty uzyskane od administracji chińskiej pochodzą od różnych podmiotów, m. in. Biura Kwarantanny i Kontroli Wwozów i Wywozów Miasta N ChRL i Urzędu Celnego B - Portu Wywozowego – niezależnie więc wskazują na wartość eksportowego towaru jako 37170,00 USD.
Zarzuty naruszenia przepisów art. 121 w zw. z art. 122, art. 124, 180, 187 191 i 194 o.p. stawiane są celem wykazania, że ich naruszenie doprowadziło do bezzasadnego uwzględnienia przez organy jako podstawy określenia kwoty długu celnego wyłącznie dokumentów pozyskanych od Głównego Urzędu Ceł Chińskiej Republiki Ludowej, przy pominięciu argumentacji skarżącego i niedopuszczeniu dowodów przez skarżącego wnioskowanych. Dowody te miały zdaniem skarżącego wykazać, że dokumenty, na których organy oparły swoje ustalenia nie mogą korzystać z domniemania prawdziwości i wiarygodności, a co za tym idzie, że organy nie zgromadziły w sposób wyczerpujący, czyli niezbędny do prawidłowego rozstrzygnięcia materiału dowodowego. W związku z powyższym stwierdzić należy :
Zgodnie z art. 122 o.p. w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postepowaniu podatkowym. Zasada ta znajduje sprecyzowanie w art. 180 i 187 o.p., zgodnie z którymi organy mają obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Zdaniem Sądu, przebieg postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją i treść jej uzasadnienia wskazują na brak podstaw do uznania zasadności zarzutów naruszenia prawa procesowego zawartych w skardze. Zgodnie z art. 187 o.p. uznać należy, że rolą i obowiązkiem organu podatkowego jest określenie granic postępowania dowodowego, faktów koniecznych do ustalenia jako niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy i przeprowadzenie dowodów, które temu służą. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 grudnia 2007 r. sygn. akt II FSK 176/07: "Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia jest tylko wówczas słuszny, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez organ wydający rozstrzygnięcie nie odpowiada prawidłowości logicznego rozumowania". Zdaniem Sądu, organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Brak także podstaw pozwalających na przyjęcie, że postępowanie prowadzone było w sposób podważający zaufanie do organów podatkowych. Wbrew twierdzeniom skargi, przebieg postępowania ani motywy podjętego rozstrzygnięcia nie wskazują, aby organy celne potraktowały dokumenty uzyskane od władz celnych ChRL w ramach umowy o współpracy i wzajemnej pomocy jako dowody bardziej uprzywilejowane i z tych przyczyn odmówiły skarżącemu przeprowadzenia dowodów, o których przeprowadzenie wnioskował w odwołaniu od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego. Nieuzasadniony jest w związku z tym zarzut, iż organy uznały, że wartość transakcyjna towaru może być ustalana wyłącznie na podstawie dokumentów uzyskanych od chińskich władz celnych. Stanowisko takie lub stwierdzenie tej treści nie wynika w żadnej mierze z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Faktem jest natomiast, że skarżący nie przedstawił w toku postępowania żadnych dowodów potwierdzających fakt uiszczenia za nabyty towar ceny, jaka widnieje na fakturze przedstawionej przy zgłoszeniu celnym. Słusznie więc organ uznał, że podważanie przez skarżącego wiarygodności dokumentów przekazanych przez władze celne kraju eksportu przy braku jakichkolwiek innych dokumentów potwierdzających dokonanie zapłaty kwoty podanej w zgłoszeniu celnym jest nieuzasadnione. Przepis art. 188 o.p. stanowi, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba, że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Za chybiony należy uznać również zarzut, iż organ odwoławczy nie wskazał w sposób przekonujący, dlaczego nie uwzględnił wniosków dowodowych złożonych przez skarżącego. Przeczy temu treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w którym organ przedstawił szczegółowo zasady i cele postepowania dowodowego i odniósł je do stanu faktycznego sprawy w kontekście składanych przez skarżącego wniosków dowodowych. Co prawda nie powtórzył w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji in extenso treści postanowienia z dnia 16 czerwca 2014 r. (k.375-378 akt adm.), w którym odmawiając przeprowadzenia wnioskowanych przez skarżącego dowodów szczegółowo wskazał na motywy tej odmowy, jednak okoliczność ta nie mogła mieć istotnego wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia a co za tym idzie na wynik oceny jego legalności dokonanej przez Sąd.
Nie zachodzi także w sprawie zarzucane w skardze naruszenie art. 194 § 1 w zw. z § 3 o.p. Przepis ten obliguje organ do przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom urzędowym w przypadku powzięcia wątpliwości co do ich treści. Zarzucając naruszenie tego przepisu skarżący nie zauważa, że to właśnie skarżący a nie organ podnosi wątpliwości co do treści dokumentów przedstawionych przez administracje chińską. Organ przy ocenie treści tych dokumentów oraz ich wagi i znaczenia dla podjętego rozstrzygnięcia nie miał wątpliwości określonych w tym przepisie, ani nie podważał ich znaczenia. Istnienie wątpliwości po stronie skarżącego nie skutkuje samo przez się koniecznością uznania, że winny one istnieć także po stronie organu. Zarzut powyższy jest więc bez znaczenia dla wyniku sądowej kontroli. Rozpatrując sprawę skarżącego organy nie naruszyły także przepisu art. 78 ust. 2 w.k.c. Przepis ten określa zakres działań, jakie może podjąć organ celny dla upewnienia się odnośnie do prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym. Do zadań tych ustawodawca wspólnotowy zaliczył przede wszystkim kontrolę dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem. Dotyczy on więc wyłącznie etapu przeprowadzania kontroli przez organy celne, a nie postępowania, które jest przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie. Słusznie zauważa organ, że przepisu tego w toku kontrolowanego postępowania nie stosował, więc nie mógł go naruszyć. Odnosząc się natomiast do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia przez organy przepisu art. 221 ust. 3 i 4 w.k.c. stwierdzić należy, co następuje : zdaniem skarżącego, wobec nieustalenia przez organy, czy wszczęte p-ko skarżącemu postępowanie karne skarbowe pozostaje w jakimkolwiek związku faktycznym z dokonanym zgłoszeniem celnym, brak przesłanek do uznania, że dług celny powstał na skutek czynu karalnego. Zarzut ten nie znajduje uzasadnienia. Zgodnie z art. 221 ust. 3 w.k.c. powiadomienie dłużnika nie może nastąpić po upływie trzech lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Bieg tego terminu zostaje zawieszony z chwilą złożenia odwołania w rozumieniu art. 243 w.k.c. na czas trwania procedury odwoławczej. Zgodnie z ust. 4 tego przepisu, jeżeli dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie terminu trzech lat, określonych w ust. 3. W razie stosowania przez organy celne przepisu art. 221 ust. 4 w.k.c., termin retrospektywnego zaksięgowania długu celnego określa art. 56 ustawy Prawo celne. Przepis ten stanowi, że w przypadku, o którym mowa w art. 221 ust. 4 w.k.c., powiadomienie dłużnika o kwocie należności nie może nastąpić po upływie 5 lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Art. 221 ust. 3 zdanie drugie w.k.c. stosuje się odpowiednio.
W kontrolowanej sprawie nie został zachowany termin retrospektywnego zaksięgowania długu celnego, określony w art. 221 ust. 3 w.k.c.. Zgłoszenia celnego dokonano bowiem w dniu 12 maja 2009 r. a decyzja organu pierwszej instancji wydana została w dniu 25 kwietnia 2014 r. Jednak zarzut naruszenia powyższych przepisów jest nieuzasadniony. Przepis art. 221 ust. 4 w.k.c. nie wymaga, aby istniało orzeczenie stwierdzające fakt popełnienia przestępstwa, ani nawet aby wszczęte było postępowanie karne. Organy celne we własnym zakresie decydują i oceniają, czy miał miejsce czyn podlegający w chwili popełnienia wszczęciu postępowania karnego. Kwalifikacja czynu, o którym mowa w art. 221 ust. 4 w.k.c. leży w kompetencji organów celnych powołanych do określania kwoty należności celnych wywozowych lub przywozowych. Stanowisko to wynika z wyroku ETS z dnia 18 grudnia 2007 r. (C-62/06, publ. LEX nr 354391). Zastosowanie dłuższego, pięcioletniego terminu powiadomienia dłużnika o kwocie należności organ odwoławczy uzasadnił faktem wszczęcia przeciwko skarżącemu postępowania karnego skarbowego o czyn zabroniony określony w art. 87§ 3 i art. 56 § 2 kks w zw. z art. 7 § 1 kks. W przedstawionych sądowi aktach administracyjnych znajduje się postanowienie W świetle wskazanego wyżej stanowiska, skoro wystarczające jest aby same organy oceniły i stwierdziły, że dług celny powstał na skutek czynu, o którym mowa w art. 221 ust. 4 w.k.c., to tym bardziej spełniony jest warunek możliwości powiadomienia dłużnika w terminie przewidzianym w art. 56 prawa celnego w przypadku już toczącego się postępowania karnego. Zarzut więc skarżącego błędnej wykładni art. 221 ust. 3 i ust. 4 w.k.c. należało uznać za chybiony (por. wyroki NSA z dnia 21 stycznia 2014 r., sygn. akt I GSK 162/13, LEX nr 1452055, I GSK 908/12 , LEX nr 1452086).
Wbrew twierdzeniom skargi, brak podstaw do uznania przez Sąd, że zastosowanie przepisu art. 65 ust. 5 prawa celnego nie miało oparcia w stanie sprawy. Prawidłowe jest stanowisko organu, iż konstrukcja tego przepisu pozwala na odstąpienie przez organ od pobrania odsetek od niezaksięgowanej i niepobranej na podstawie zgłoszenia celnego kwoty należności wynikającej z długu celnego w sytuacji, gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych było spowodowane okolicznościami nie wynikającymi z zaniedbania lub świadomego działania. To więc dłużnik winien wykazać brak zaniedbania lub świadomego działania. Wobec niewykazania przez skarżącego istnienia przesłanek zwalniających go od obowiązku uiszczenia odsetek, organ nie miał żadnych podstaw nawet do rozważania takiej możliwości, a tym bardziej do odstąpienia od pobrania odsetek.
Zatem zarzuty skargi okazały się nieuzasadnione a kontrola zaskarżonej decyzji przeprowadzona z uwzględnieniem regulacji zawartej w art. 134 § 1 p.p.s.a nie wykazała uchybień kwalifikujących tę decyzję do wyeliminowania z obrotu prawnego. Przepis art. 151 p.p.s.a. stanowi, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Na podstawie więc tego przepisu orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło