VII SAB/Wa 82/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi Z K i A K na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] I. stwierdza przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2013 r., II. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]do rozpoznania wniosku dotyczącego zbadania zgodności sposobu użytkowania nieruchomości przy ulicy [...] w [...], z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, III. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]na rzecz skarżących Z K i A K kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. K. i Z. K. pismem z dnia 12 sierpnia 2014 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. w sprawie rozpatrzenia wniosku dotyczącego sposobu użytkowania nieruchomości ( działki nr ew. [...] i [...] z obrębu [...]) przy ul. [...] w Z.. Uzasadniając skargę wskazali, iż w dniu 18 lipca 2013 r. zawiadomili Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. o niezgodnym z prawem miejscowym sposobie zagospodarowania i użytkowania nieruchomości przy ul. [...] w Z., która wykorzystywana jest do prowadzenia intensywnej działalności gospodarczej. Organ mimo upływu 13 miesięcy nie ustalił jakie maszyny, urządzenia i narzędzia znajdują się na nieruchomości, jakie prace są tam wykonywane i ilu pracuje pracowników. Nadto wszczął postępowanie jedynie w zakresie użytkowania jednego z dwóch budynków gospodarczych i odrębnie w sprawie utwardzenia terenu działek nr [...] i [...]. Takie działanie powoduje zawężenie zakresu postępowania, gdy tymczasem organ powinien sprawdzić czy zagospodarowanie przedmiotowej nieruchomości jest zgodne z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił jednocześnie że w dniu 15 listopada 2013 r. przeprowadził na nieruchomości przy ul. [...] w Z. oględziny. W ich wyniku stwierdził, że na działkach usytuowany jest budynek gospodarczo-garażowy wybudowany zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym zamiennym i budynek ten użytkowany jest zgodnie z przeznaczeniem. Ustalono także że 80 % terenu działki nr [...] zostało utwardzone wylewką betonową. Roboty te zostały wykonane bez wymaganego zgłoszenia, w związku z czym wszczęto w dniu [...] maja 2014 r. postępowanie administracyjne. Dalej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał zażalenie A. K. i Z. K. na niezałatwienie sprawy i wyznaczył organowi powiatowemu termin na jej załatwienie do dnia 31 sierpnia 2014 r. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na B. i J. M. –właścicieli nieruchomości przy ul. [...] w Z. obowiązek przedłożenia orzeczenia technicznego dotyczące wykonanego utwardzenia terenu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie należy wskazać, że instytucję przewlekłości postępowania administracyjnego wprowadzono do kodeksu postępowania administracyjnego ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy kodeks postępowania administracyjnego . Art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 8 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U z 2011 Nr 6, poz. 18 ze zm.), a obowiązującym od dnia 11 kwietnia 2011 r. stanowi, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 , w przepisach szczególnych ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wskazać należy również, że stosownie do treści art. 149 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym od dnia 12 lipca 2011 r. ( ustawa o zmianie ustawy –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ustawy o zmianie ustawy –Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 25 marca 2011 r. – Dz. U Nr 76, poz. 409) Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Równocześnie zaznaczyć należy, że ustawodawca dokonując zmian art. 37 kpa oraz art. 149 p.p.s.a. nie określił wprost na czym polega "przewlekłe prowadzenie postępowania, o którym mowa w powyższych przepisach. Mając na względzie stanowisko wypracowane przez doktrynę stwierdzić należy, że przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć prowadzenie postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny ( J. Drachal, J.Jasielski, R. Stankiewicz "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi " Komentarz pod red R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy ( J.Borkowski, B Adamiak,:Kodeks postępowania administracyjnego , Komentarz Warszawa 2011) Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienie sprawy. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd zaprezentowany w wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 sierpnia 2011 r. sygn.. akt II SAB/Po 42/11, zgodnie z którym przewlekłość w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 kpa ustanawiającego zasadę szybkości postępowania, względnie maja charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Inaczej rzecz ujmując przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania zaistniej wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Podkreślić należy, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym sąd ocenia sprawę na przewlekłe prowadzenie postępowania według stanu istniejącego w dacie zamknięcia rozprawy. Art. 149 § 1 p.p.s.a. znajdzie zatem zastosowanie w sytuacji gdy organ, którego przewlekłość postępowania zaskarżono, w dacie orzekania przez sąd administracyjny nadal powstrzymuje się od wydani aktu lub dokonania określonej czynności w sprawie ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2012 r. II OSK 1031/12). Analiza przebiegu postępowania administracyjnego oraz aktywności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, że na dzień wyrokowania postępowanie prowadzone było przewlekle. Skarżący pismem z dnia 18 lipca 2013 r. wystąpili do organu nadzoru budowlanego o podjęcie określonych działań. Pierwsza czynność organu nastąpiła w dniu 15 listopada 2013 r. (oględziny) zaś kolejna w dniu 17 lutego 2014 r. (wezwanie właścicieli przedmiotowych działek do przedłożenia stosownej dokumentacji). Nawet wyznaczenie przez [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]maja 2014 r. w trybie art. 37 § 2 kpa nowego terminu załatwienie sprawy dotyczącej sposobu użytkowania budynku gospodarczo-garażowego zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...]z obrębu [...] przy ul. [...] w Z. okazało się bezskuteczne. Z akt postępowania wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. dopiero w dniu [...] czerwca 2014 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie utwardzenia terenu działek nr [...] i [...]z obrębu [...] w Z. oraz w dniu [...] maja 2014 r. postępowanie administracyjne w sprawie sposobu użytkowania budynku gospodarczo-garażowego na wskazanej nieruchomości. Z powyższego wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. mimo wyznaczenia w trybie art. 37 kpa nowego terminu na załatwienie sprawy nadal prowadzi postępowanie przewlekle nie podejmując żadnych czynności zmierzających do zakończenia sprawy. Podsumowując, wobec niezałatwienia sprawy przez organ administracji publicznej w terminie określonym w art. 35 kpa skargę należało uznać za zasadną. Z powyższych względów na podstawie art. 149 § 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U z 2012 r. poz. 270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.