IV SA/Gl 350/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz – Furmanik Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi A.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071. ze zm.), utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji o odmowie przyznania skarżącemu A.G. zasiłku celowego z przeznaczeniem na dofinansowanie wydatków na leki. W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył m. in. art. 2 ust. 1, a także art. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182 ze zm.), według którego, osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Ponadto podkreślił, że zgodnie z art. 11 ust. 2 tej ustawy, brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym, w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, może stanowić podstawę odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pomocy społecznej. W tym zakresie organ wskazał, że skarżący – pomimo zobowiązania go – nie złożył w listopadzie 2013 r., ponownego wniosku o przyznanie pomocy w formie dodatku mieszkaniowego. Był poinformowany przez organ pierwszej instancji, iż niewykorzystanie własnych możliwości dla poprawy sytuacji, skutkować może odmową przyznania świadczeń. Organ odwoławczy podkreślił, że świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przysługują wyłącznie osobom, które nie mogą zaspokoić niezbędnych potrzeb bytowych, pomimo wykorzystania własnych zasobów, możliwości i uprawnień. Wskazał, że wobec tego, brak było podstaw do zmiany lub uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, A.G. podniósł, że nie wystąpił o dodatek mieszkaniowy, ponieważ jego uzyskanie znacząco ograniczy jego dochód, obniżając z kwoty 542 zł. do kwoty 240,81 zł. Wskazał, że współpracuje z pracownikiem socjalnym w pełnym zakresie, nie marnotrawi żadnych środków i z powodu dbałości o finanse publiczne, nie korzysta z pomocy dziennego pobytu oraz posiłków na wynos, gdyż taka proponowana mu pomoc, wielokrotnie przewyższa jego oczekiwania w postaci pełnego zasiłku stałego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Podkreślił, że skarżący odmawia wykorzystania przysługującego mu uprawnienia do otrzymania dodatku mieszkaniowego – co na stałe poprawiłoby jego sytuację finansową. Dodał, że świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznawane są dopiero po wykorzystaniu własnych zasobów, uprawnień i możliwości wnioskodawcy – jako ostatnie ogniwo systemu zabezpieczenia społecznego. Wskazał, że odmowa wykorzystania własnego uprawnienia stanowi samodzielną podstawę prawną odmowy przyznania nieobligatoryjnego świadczenia pomocy społecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej również P.p.s.a. - następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad przeprowadzonego postępowania. W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie stwierdzić należało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzja organu odwoławczego oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane zgodnie z prawem. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o odmowie przyznania A.G. zasiłku celowego. Podstawę materialnoprawną kwestionowanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 182), zwanej dalej również "ustawą", regulujące rodzaje świadczeń pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania. Zgodnie zaś z cytowanym w zaskarżonej decyzji art. 2 ust. 1 tej ustawy, celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc ta ma więc na celu wspieranie osób i rodzin w ich wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb, do życiowego usamodzielnienia i integracji społecznej. Jednakże – zgodnie z art. 4 ustawy o pomocy społecznej - osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Ponadto – jak z mocą podkreślił organ w zaskarżonej decyzji – według art. 11 ust. 2 tej ustawy, brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym, w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, może stanowić podstawę odmowy przyznania świadczenia, a nawet uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pomocy społecznej. Podkreślenia zatem wymagało, że przepisy cytowanej ustawy, nakładają na osoby korzystające z pomocy społecznej, obowiązek współdziałania z organami pomocy społecznej w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Ponadto – jak trafnie podniósł organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę - świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznawane są dopiero po wykorzystaniu własnych zasobów, uprawnień i możliwości wnioskodawcy – jako ostatnie ogniwo systemu zabezpieczenia społecznego. Natomiast odmowa wykorzystania własnego uprawnienia stanowi samodzielną podstawę prawną odmowy przyznania świadczenia pomocy społecznej. Jak wynika z akt administracyjnych i zaskarżonej decyzji - skarżący nie wykorzystał przysługującego mu uprawnienia do otrzymania dodatku mieszkaniowego, którego uzyskanie niewątpliwie – jak podkreślił organ - poprawiłoby jego sytuację materialną. W powyższym zakresie organ odwoławczy prawidłowo ustalił, że skarżący – pomimo zobowiązania go – nie złożył w listopadzie 2013 r., ponownego wniosku o przyznanie pomocy w formie dodatku mieszkaniowego. Organ podkreślił przy tym, że skarżący został poinformowany przez organ pierwszej instancji, iż niewykorzystanie własnych możliwości dla poprawy sytuacji, skutkować może odmową przyznania świadczeń. W związku z powyższymi ustaleniami, trafnie organ stwierdził, że brak było podstaw do zmiany lub uchylenia decyzji organu pierwszej instancji o odmowie przyznania skarżącemu zasiłku celowego. Zasadnie bowiem podkreślił organ odwoławczy, że świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przysługują wyłącznie osobom, które nie mogą zaspokoić niezbędnych potrzeb bytowych, pomimo wykorzystania własnych zasobów, możliwości i uprawnień. W tym zakresie prawidłowo organ wskazał, że odmowa wykorzystania własnego uprawnienia stanowi samodzielną podstawę prawną odmowy przyznania świadczenia pomocy społecznej. Nie zasługiwały przy tym na uwzględnienia twierdzenia zawarte w skardze, według których skarżący nie wystąpił o dodatek mieszkaniowy, ponieważ "jego uzyskanie znacząco ograniczyłoby jego dochód, obniżając z kwoty 542 zł. do kwoty 240,81 zł.". W wyniku przeprowadzenia kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, uznać zatem należało, że brak jest podstaw do stwierdzenia jakichkolwiek nieprawidłowości w postępowaniu administracyjnym przeprowadzonym zarówno przez organ odwoławczy, jak i przez organ pierwszej instancji. Ustalenia będące podstawą rozstrzygnięcia, zostały bowiem dokonane na podstawie trafnej oceny dowodów. Ponadto prawidłowa była ocena prawna odniesiona do stwierdzonego w sprawie stanu faktycznego. Wobec wyżej wskazanych okoliczności, podjęte w sprawie rozstrzygnięcia uznać należało za prawidłowe. Z uwagi na to, brak było podstaw do uwzględnienia skargi, zgodnie zatem z art. 151 P.p.s.a., podlegała ona oddaleniu.