II SA/Po 984/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Barbara Drzazga Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi K. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania; oddala skargę Postanowieniem z dnia (...) marca 2014 r., nr (...), Wójt Gminy W., działając w oparciu o przepis art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej jako "K.p.a.", odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie rozgraniczenie działek nr (...) i (...) położonych w obrębie geodezyjnym R. oraz działki nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. z działką nr (...), położoną w obrębie geodezyjnym B. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wyjaśniono, że wnioskiem z dnia (...) marca 2014 r. K. B. zwrócił się do organu o rozgraniczenie działek nr (...) i (...) położonych w obrębie geodezyjnym R. oraz działki nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. z działką nr (...), położoną w obrębie geodezyjnym B. Po zapoznaniu się z przedmiotem wniosku Wójt uznał, że postępowanie nie może zostać wszczęte, gdyż w przedmiocie rozgraniczenia powyższych działek toczyło się już postępowanie rozgraniczeniowe, które zostało zakończone ostateczną decyzją Wójta Gminy W. z dnia (...) maja 2011 r., nr (...). Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł K. B. podnosząc zarzut wadliwego przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego zakończonego decyzją z dnia (...) maja 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia (...) maja 2014 r., nr (...), działając w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Wójta Gminy W. podtrzymując w całości jego stanowisko. Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu K. B. podtrzymując zarzuty zawarte w zażaleniu. W ocenie skarżącego postępowanie rozgraniczeniowe zakończone decyzją z dnia (...) maja 2011 r. zostało dokonane z naruszeniem przepisów prawa, a jego trakcie został naruszony jego interes prawny, gdyż w sposób niewłaściwy ustalono przebieg granicy, pozbawiając go tym samym prawa własności. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie. Podczas trwania rozprawy sądowoadministracyjnej w dniu 27 stycznia 2015 r. skarżący wyjaśnił, że chociaż ostateczna decyzja z dnia (...) maja 2011 r. w swojej treści oraz w załączonym protokole prawidłowo określa punkty granicznej, to jednak nie odzwierciedla ona tego, co faktycznie dzieje się na gruncie. Odpowiadając na pytanie Sądu, skarżący wskazał, że otrzymał powyższą decyzję o rozgraniczeniu, jednakże jej nie zaskarżył. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności należy wskazać, że w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany jej zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to konieczność dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie rozgraniczenie działek nr (...) i (...) położonych w obrębie geodezyjnym R. oraz działki nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. z działką nr (...), położoną w obrębie geodezyjnym B.. Rozpoznając przedmiotową skargę zauważyć należy w pierwszej kolejności, że postępowanie administracyjne zostało zainicjowane wnioskiem skarżącego z dnia (...) marca 2014 r. (k. 28 akt administracyjnych), w którym zwrócił się on do Wójta Gminy W. o rozgraniczenie działek o nr (...) i (...) oraz działki nr (...) z działkami (...) oraz (...). Na skutek powyższego pisma Wójt Gminy W., postanowieniem z dnia (...) marca 2014 r. (k. 24 akt administracyjnych), wszczął postępowanie w przedmiocie rozgraniczenia działki nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym R. z działką nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. oraz działką nr (...) położoną w obrębie geodezyjnym W., natomiast postanowieniem z dnia (...) marca 2014 r. (k. 25 akt administracyjnych) odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie rozgraniczenie działek nr (...) i (...) położonych w obrębie geodezyjnym R. oraz działki nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. z działką nr (...), położoną w obrębie geodezyjnym B.. Wydając postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania organ I instancji odwołał się do będącej w obrocie prawnym ostatecznej decyzji Wójta Gminy W. z dnia (...) maja 2011 r., mocą której dokonano rozgraniczenie działki nr 126 położonej w obrębie geodezyjnym B. z działką nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. oraz działkami nr (...) i (...) położonymi w obrębie geodezyjnym R. Do akt sprawy załączono przesłaną faxem kopię decyzji z dnia (...) maja 2011 r. (k. 12 akt administracyjnych), przy czym okolicznością bezsporną, przyznaną również przez skarżącego podczas trwania rozprawy sądowoadministracyjnej w dniu (...) stycznia 2015 r., pozostaje, że decyzja powyższa jest ostateczna i nie wniesiono od niej środka zaskarżenia. Stosownie do treści art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Przy ustalaniu przebiegu granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej (art. 31 ust. 2 powołanej powyżej ustawy). W doktrynie przyjmuje się, że rozgraniczenie jest urzędowym ustaleniem przebiegu granicy pomiędzy sąsiadującymi nieruchomościami, a jego istotą jest ustalenie, do jakich granic sięga prawo właściciela (Stanisław Rudnicki, Prawo obrotu nieruchomościami, Warszawa 1999, s. 814). Podkreślenia przy tym wymaga, że granice nieruchomości w trybie postępowania rozgraniczeniowego ustala się na gruncie jedynie raz, a zainteresowane strony są związane zapadłym w sprawie rozstrzygnięciem dopóty, dopóki nie zostanie ono wycofane z obiegu prawnego. Oznacza to, że złożenie ponownego wniosku o rozgraniczenie tych samych nieruchomości, co do których ostatecznie zakończono już administracyjne postępowania rozgraniczeniowego, jest nieskuteczne i nie może dojść do jego merytorycznego rozpoznania wobec ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1764/11, Baza NSA). Niedopuszczalna jest bowiem sytuacja, gdzie w "kolejnym" postępowaniu administracyjnym doszłoby do wydania decyzji rozstrzygającej o przebiegu granicy w zakresie, w jakim rozstrzygnięto powyższą sprawę uprzednio, wcześniejszą decyzją. Sytuacja powyższa niewątpliwie zachodzi w niniejszej sprawie, gdyż jak powyżej wskazano ostateczną decyzji Wójta Gminy W. z dnia (...) maja 2011 r., dokonano rozgraniczenie działki nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. z działką nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. oraz działkami nr (...) i (...) położonymi w obrębie geodezyjnym R. Organy administracji publicznej nie mogły więc w powyższym zakresie uczynić zadość wnioskowi skarżącego i wszcząć postępowania rozgraniczeniowego w zakresie rozgraniczenia działek nr (...) i (...) położonych w obrębie geodezyjnym R. oraz działki nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. z działką nr (...), położoną w obrębie geodezyjnym B. Podnoszone przez skarżącego nieprawidłowości, w zakresie dokonanych czynność rozgraniczeniowych w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia (...) maja 2011 r., mogły być rozstrzygane jedynie w powyższym postępowaniu, a w obecnym stanie faktycznym i prawnym nie mogą być powodem powtórzenia postępowania rozgraniczeniowego. W tym miejscu należy podnieść, że o ile ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne jednoznacznie określa w art. 30 ust. 4, formę wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego stanowiąc, że jego wszczęcie zarówno na wniosek jak i z urzędu następuje w formie postanowienia, na które nie służy zażalenie, to równocześnie nie wypowiada się w jakiej formie organ może odmówić wszczęcia postępowania. Zdaniem Sądu organy administracji publicznej trafnie uznały, że w tej sytuacji zastosowanie znajduje obowiązujący art. 61a § 1 K.p.a, zgodnie z którym w przypadku, gdy wniosek o wszczęcie postępowania został wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 29.01.2014 r. sygn. akt II SA/Rz 1021/13 – Baza NSA; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19.08.2014 r. sygn. akt III SA/Łd 419/14 – Baza NSA). Istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości objętych wnioskiem skarżącego, stanowi przeszkodę uniemożliwiającą wszczęcie postępowania administracyjnego, co powoduje, że powołany powyżej przepis K.p.a. może stanowić podstawę odmowy wszczęcia postepowania. Podsumowując dotychczasowe rozważania powtórzyć należy, że istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji Wójta Gminy W. z dnia (...) maja 2011 r., o rozgraniczeniu działki nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. z działką nr (...) położoną w obrębie geodezyjnym B. oraz działkami nr (...) i (...) położonymi w obrębie geodezyjnym R., stanowiło przeszkodę uniemożliwiającą wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego w zakresie rozgraniczenia działek nr (...) i (...) położonych w obrębie geodezyjnym R. oraz działki nr (...) położonej w obrębie geodezyjnym B. z działką nr (...), położoną w obrębie geodezyjnym B.. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając w oparciu o przepis art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.