II SAB/Kr 418/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Waldemar Michaldo Sędziowie: WSA Jacek Bursa (spr.) WSA Magda Froncisz Protokolant: Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. J. na bezczynność Polskiego Związku Narciarskiego w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Polski Związek Narciarski w K. do wydania aktu lub dokonania czynności w zakresie punktu nr 5 wniosku M. J. z dnia 18 sierpnia 2014 r.([...]) - w terminie 14 dni; II. stwierdza, że bezczynność Polskiego Związku Narciarskiego w K. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. w pozostałym zakresie postepowanie sądowe umarza; IV. zasądza od Polskiego Związku Narciarskiego w K. na rzecz skarżącego M. J. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. M. J. pismem z dnia 24 listopada 2014r. wniósł skargę na bezczynność Polskiego Związku Narciarskiego w K. w zakresie udostępnienia informacji publicznej żądanej we wniosku z 18 sierpnia 2014r. (L.dz. 1370/14) co do podania: 1. jaka kwota została przeznaczona na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata w 2014 r. - zgodnie z powołanymi na wstępie pismami Ministerstwa Sportu i Turystki jest to kwota 5.739.902,00 PLN, podczas, gdy z pisma Polskiego Związku Narciarskiego opatrzonego datą 30 lipca 2014 r. wynika, że jest to kwota 2.310.415,56 PLN – i o wyjaśnienie tej rozbieżności; 2. czy kwota wskazana w piśmie PZN opatrznym datą 30 lipca 2014 r., tj. kwota 160.000 PLN była jedyną kwotą pochodzącą z środków publicznych, przeznaczoną przez PZN na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim w 2014 r. - jeżeli nie o przedstawienie informacji o innych kwotach, przeznaczonych przez PZN, z środków publicznych, na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim w 2014 r.; 3. czy przed datą podjęcia uchwały U/01 /P/31/14, wskazaną w piśmie PZN, z dnia 30 lipca 2014 r., były przeznaczane inne publiczne środki finansowe na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim w 2014 r. — jeżeli tak o przedstawienie informacji o wysokości tych kwot, przeznaczonych przez PZN, z środków publicznych, na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim w 2014 r. W przypadku udzielenia informacji, że kwota 160.000 PLN nie była jedyną kwotą pochodzącą z środków publicznych, przeznaczoną przez PZN na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim w 2014 r. oraz, że przed datą podjęcia uchwały U/01/P/31/14, były przeznaczane inne publiczne środki finansowe na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim w 2014 r. o przedstawienie dokładnej informacji: 4. co, tj. jakie formy przygotowań, podległy finansowaniu i zostały sfinansowane przez PZN w ramach kwoty przekazanej z środków publicznych, na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim, w 2014r. - dokładne wyszczególnienie wszystkich sfinansowanych form przygotowań do Igrzysk Olimpijskich w Soczi kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim w 2014 r.; 5. czy w ramach kwoty środków publicznych przekazanej w 2014 r. na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi, Mistrzostw Europy i Świata kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim, środki finansowe, w określonej wysokości, zostały przeznaczone na dofinansowanie przygotowań dla poszczególnych zawodników kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim tj. M. B. i M. J. - w tym zakresie o dokładne przedstawienie wysokości kwot przeznaczonych na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata w 2014 r. poszczególnych zawodników kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim tj. M. B. i M. J.; 6. jak kwota z środków publicznych przeznaczonych na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata, kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim została przekazana w 2014 r., na przygotowania zawodnika M. J., który brał udział w zawodach Olimpiady w Soczi - o wskazanie form przygotowań, które zostały sfinansowane temu zawodnikowi. Skarżący zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej przez niezachowanie terminu do udostępnienia informacji publicznej podczas gdy udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. 2. naruszenie prawa materialnego, tj.: a) art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, że Polski Związek Narciarski (dalej PZN) nie jest podmiotem wykonującym zadania publiczne i dysponującym majątkiem publicznym i przyjęcie, że PZN nie jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, podczas gdy PZN z uwagi na rodzaj wykonywanych zadań jest podmiotem wykonującym zadania publiczne a przez wzgląd na sposób finansowania swoich działań jest podmiotem dysponującym majątkiem publicznym, co w oznacza, iż jest obowiązany do udzielania informacji publicznej b) art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez błędną wykładnię i przyjęcie, że żądane przez skarżącego dane nie podlegają udostępnieniu, c) art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez błędną wykładnię i przyjęcie, że żądane przez skarżącego dane nie podlegają udostępnieniu, podczas gdy udostępnieniu podlegają dane o majątku publicznym w tym majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy, a zatem także dane majątkowe Polskiego Związku Narciarskiego, w konsekwencji czego dane te powinny podlegać udostępnieniu. d) art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez jego niezastosowanie i przyjęcie, że wnioskodawcy nie są uprawnieni do uzyskania informacji publicznej, podczas gdy zgodnie z ww. ustawą każdy podmiot jest uprawniony do dostępu do informacji publicznej. Skarżący na podstawie art. 149 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. wniósł o zobowiązanie podmiotu do udostępnienia informacji w żądanym zakresie w terminie 14 dni od dnia wydania orzeczenia, oraz stwierdzenie, że bezczynność podmiotu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, i na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z 154 § 6 p.p.s.a. o wymierzenie podmiotowi grzywny oraz na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie kosztów. W uzasadnieniu skargi podano, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej do udzielenia informacji publicznej zobowiązane są nie tylko władze publiczne, ale także inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Analizując kompetencje PZN wynikające z przepisów ustawy o sporcie w szczególności jej art. 7 oraz art. 13 oraz statutu PZN ustawodawca przekazał mu do realizacji zadania publiczne z zakresu 2) ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez związek; 3) powołania kadry narodowej oraz przygotowania jej do igrzysk olimpijskich, igrzysk paraolimpijskich, igrzysk głuchych, mistrzostw świata lub mistrzostw Europy. Jak zauważono w treści uzasadnienia do projektu ustawy o sporcie: "Szczególna rola polskiego związku sportowego powoduje, że otrzymuje on swoisty monopol w zakresie określonych sfer aktywności wskazanych w art. 13. Te niewątpliwe daleko idące uprawnienia, wynikające wprost z ustawy, stanowią legitymację dla nadzoru nad tym związkiem przez organ państwa, tj. ministra właściwego do spraw kultury fizycznej. Należy przy tym podkreślić, że wskazane uprawnienia mają nie tylko charakter organizacyjno-prawny, lecz również finansowy. Wyłączne uprawnienia przyznane polskiemu związkowi sportowemu są ściśle związane z autonomią tego związku w zakresie ustanawiania i egzekwowania norm sportowych, porządkowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych w danym sporcie (art. 13 pkt 2 projektu), co wynika z uznania, że organizowanie i uprawianie sportu jest wolne, również w ramach funkcjonowania polskiego związku sportowego. Powyższe uprawnienia dotyczyć będą także spraw uzyskiwania licencji, które w chwili obecnej są uregulowane w ustawie o sporcie kwalifikowanym." Co więcej, zgodnie ze Statutem PZN, do zadań i celów Związku, zgodnie z § 7 "[...] jest: a) organizowanie i rozwijanie narciarstwa oraz innych dyscyplin sportowych zrzeszonych w Międzynarodowej Federacji Narciarskiej FIS celem ich rozwoju i popularyzacji w Polsce, b) koordynowanie działalności zrzeszonych w Związku członków, c) reprezentowanie interesów narciarstwa oraz innych dyscyplin sportowych zrzeszonych w Międzynarodowej Federacji Narciarskiej FIS w organizacjach krajowych i międzynarodowych." "2. Do zadań Związku należy w szczególności: 1) organizacja lub prowadzenie współzawodnictwa sportowego w dyscyplinach uznanych przez FIS oraz przez inne sportowe organizacje międzynarodowe 2) przygotowywanie reprezentantów Polski do uczestnictwa w międzynarodowym współzawodnictwie sportowym; 3) prowadzenie działalności edukacyjnej, wychowawczej i popularyzatorskiej w zakresie sportu; 4) reprezentowanie polskiego narciarstwa oraz innych dyscyplin sportowych zrzeszonych w Międzynarodowej Federacji Narciarskiej FIS oraz organizowanie udziału w międzynarodowym współzawodnictwie sportowym; 5) przedstawianie propozycji składu kadry narodowej ministrowi właściwemu do spraw kultury fizycznej i sportu; 6) szkolenie oraz doskonalenie zawodowe trenerów, instruktorów a także szkolenie sędziów sportowych; 7) określanie warunków i trybu zmiany przynależności zawodnika do klubu sportowego, 8) prowadzenie spraw związanych z przyznawaniem licencji klubom sportowym, zawodnikom, trenerom i sędziom sportowym; 9) prowadzenie postępowań dyscyplinarnych na zasadach ustalonych w regulaminach Polskiego Związku Narciarskiego. 3. Związek ma wyłączne prawo do podejmowania decyzji we wszystkich sprawach dotyczących narciarstwa oraz innych dyscyplin sportowych zrzeszonych w Międzynarodowej Federacji Narciarskiej FIS niezastrzeżonych w ustawie dla organów administracji rządowej lub innych podmiotów." Na uwagę zasługuje także fakt, iż zgodnie z zapisami wskazanej ustawy o sporcie, nadzór nad działalności PZN sprawuje minister właściwy do spraw kultury fizycznej. Zgodnie bowiem z art. 16 ustawy o sporcie "Nadzór nad działalnością polskich związków sportowych sprawuje minister właściwy do spraw kultury fizycznej. Minister właściwy do spraw kultury fizycznej ma prawo: 1) żądać udostępnienia odpisów uchwał władz polskiego związku sportowego oraz udzielenia pisemnych wyjaśnień dotyczących działalności polskiego związku sportowego; 2) dokonywać kontroli polskiego związku sportowego. Kontrolę tę przeprowadza się na zasadach i w trybie określonych w przepisach o kontroli w administracji rządowej. Zakresem kontroli jest objęta działalność polskiego związku sportowego pod względem zgodności z przepisami prawa oraz postanowieniami statutu." Polski Związek Narciarski, realizując powierzone mu na podstawie ustawy zadania, przejął de facto i de iure obowiązki Państwa w zakresie określonych w tym artykule sfer aktywności w wykonaniu zadania publicznego jakim niewątpliwie jest kultura fizyczna i sport. Wymienione zadania nałożone na związek w drodze ustawy ze względu na ich cel mają charakter publiczny. Analogiczne argumenty przemawiały za uznaniem w orzecznictwie sądów administracyjnych za podmioty obowiązane do udzielania informacji publicznej takich podmiotów jak Polski Związek Łowiecki - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2013, l OSK 89/13, czy Zrzeszenia Właścicieli Nieruchomości - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 września 2003 r., II SAB 91-92/03. Także w doktrynie podkreśla się, że do zakresu podmiotowego wskazanego w art 4 ust. l pkt 5 należy zaliczyć podmioty, które w niektórych przypadkach wykonują tzw. funkcje zlecone z zakresu zadań publicznych, zaś w szerszym stopniu realizują zadania publiczne. Do tych podmiotów należy zaliczyć fundacje, zakłady administracyjne oraz organizacje pozarządowe. Zlecanie funkcji z zakresu zadań publicznych może nastąpić tylko w drodze ustawy lub na podstawie wyraźnego upoważnienia ustawowego. Organizacje te poprzez zlecenie im tych funkcji, a następnie poprzez ich wykonanie nie zmieniają swego charakteru prawnego. Ponadto, obowiązek udzielenia informacji publicznej przez Polski Związek Narciarski wynika z faktu, iż w związku z realizowaniem zadań nałożonych w drodze ustawy, PZN dysponuje środkami publicznymi przekazanymi mu w drodze dotacji oraz subwencji udzielanych z budżetu państwa. Ustawodawca nałożył obowiązek udzielania informacji publicznej na wszystkie podmioty dysponujące mieniem publicznym. Każdy podmiot, który gospodaruje choćby niewielką częścią publicznego mienia, ma obowiązek udostępniania informacje na jego temat. Prawo do informacji podąża za publicznym mieniem i osoby uprawnione mogą żądać informacji od każdego, kto takim mieniem zarządza lub z niego korzysta W odpowiedzi na skargę Polski Związek Narciarski wniósł o jej oddalenie, względnie o umorzenie postępowania, wskazując, że w piśmie z dnia 2 grudnia 2014r. udzielił odpowiedzi na zadane pytania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast § 2 cytowanego artykułu w pkt 8 w związku z pkt 4 precyzuje, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, w tym na bezczynność w dokonywaniu czynności materialno – technicznych z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień wynikających z przepisów prawa. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż z treści stanowiska Polskiego Związku Narciarskiego zajętego w sprawie wynika, iż obecnie nie kwestionuje on swojego obowiązku udzielenia żądanych informacji w zakresie wniosku skarżącego i już po złożeniu skargi na bezczynność udzielił pismem z dnia 2 grudnia 2014r. (k. 70 -72) odpowiedzi na większość zadanych pytań. Również skarżący M. J. pismem z dnia 9 stycznia 2015r. (k. 15-16) uznał, iż udzielone już po wniesieniu skargi informacje nie zawierają odpowiedzi jedynie co do pkt 5 wniosku z dnia 18 sierpnia 2014r. (L.dz. 1370/14) o udzielenie informacji i w związku z tym podtrzymał skargę tylko w tym zakresie. Wobec tego w zakresie pytań nr 1-4 i 6 postępowanie sądowe należało umorzyć jako bezprzedmiotowe – skoro po wniesieniu skargi, jak wyżej wskazano zostały udostępnione żądane informacje, sąd uznał, że na chwilę orzekania w sprawie, stan bezczynności w tym zakresie nie występuje, o czym sąd orzekł w pkt III sentencji wyroku (art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.) Natomiast co do spornego pkt 5 wniosku o udzielenie informacji publicznej, na wstępie stwierdzić należy, że Polski Związek Narciarski stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia takiej informacji, bowiem jest dysponentem dotacji przyznawanych przez Ministra Sportu i Turystyki, zatem dysponuje majątkiem publicznym a także realizuje zadania publiczne związane z upowszechnianiem i wspieraniem kultury fizycznej oraz sportu. (podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w zakresie dotyczącym Polskiego Związku Piłki Nożnej w postanowieniu z dnia 26 lipca 2012 r , sygn. I OZ 524/12) Jest wobec tego tak zwanym organem administrującym czyli podmiotem upoważnionym, realizującym zadania z zakresu administracji publicznej, któremu przepisy prawa przyznały kompetencje administrowania. Polski Związek Narciarski nie kwestionował, że otrzymuje od Ministra Sportu i Turystyki dotacje celowe (pismo kierowane do skarżącego z dnia 30 lipca 2014 r. (k. 16-19), pisma Ministerstwa Sportu i Turystyki (k. 14-15, k. 20-21), jednakże błędnie wywiódł, że nie jest podmiotem obowiązanym w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej do udzielenia informacji publicznej. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Polski Związek Narciarski powinien był, w ocenie Sądu, w zakresie pkt 5 wniosku skarżącego, albo udostępnić informację publiczną albo odmówić jej udostępnienia w formie decyzji, bądź poinformować, że informacja nie znajduje się w zasobach obowiązanego. Udzielona zaś w piśmie z dnia 2 grudnia 2014r. (k. 71-72) odpowiedź nie zawiera odpowiedzi na konkretnie zadane w pkt 5 wniosku pytanie tj. nie ma dokładnego przedstawienia wysokości kwot przeznaczonych na przygotowania do Igrzysk Olimpijskich w Soczi oraz Mistrzostw Europy i Świata w 2014 r. poszczególnych zawodników kadry A mężczyzn w narciarstwie alpejskim tj. M. B. i M. J.. Wskazano jedynie kwoty za udział w MŚ i to w odniesieniu do opłacenia pobytu. Stosownie do art. 13 ust 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej samo udostępnienie informacji następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku a jeżeli informacja nie może być udostępniona w tym terminie to podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie w jakim udostępni informację , nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od złożenia wniosku. Sąd podziela stanowisko zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2003 r., sygn. akt II SAB 91/03 (Wspólnota 2003/20/54, 8232), zgodnie, z którym stowarzyszenia, które realizują cele i zadania o charakterze publicznym, mają obowiązek udzielania informacji publicznych. Zgodnie z art. 4 ustawy z 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, podmiotami zobowiązanymi do udzielania informacji publicznej są m.in. jednostki organizacyjne wykonujące zadania publiczne lub dysponujące majątkiem publicznym. Skoro, zatem ze statutu PZN wynika, iż realizuje ono takie cele i zadania, oraz dysponuje majątkiem publicznym to ma obowiązek udzielania informacji publicznej o swojej działalności. Udzielona przez PZN pismem z dnia 2 grudnia 2014r. odpowiedź jest niepełna w zakresie pkt 5 wniosku w porównaniu z zakresem precyzyjnego zapytania objętego wnioskiem skarżącego. W tym zakresie PZN ani nie udzielił informacji publicznej ani nie odmówił jej udzielenia. Pozostaje, zatem w bezczynności. W zakresie oceny czy bezczynność miała miejsce rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 zd. 2 p.p.s.a.) zdaniem Sądu Polskiemu Związkowi Narciarskiemu nie można zarzucić braku woli i jakiejkolwiek aktywności w rozpoznaniu sprawy, gdyż na pisma skarżącego udzielał odpowiedzi, choć stanowisko Związku było początkowo nieprawidłowe, a potem niepełne, co jednak w związku z tą aktywnością zmniejsza w kontrolowanej sprawie winę i skutkuje brakiem podstaw do stwierdzenia, że okoliczności związane z bezczynnością były tego rodzaju, aby można je zakwalifikować jako naruszenie prawa w stopniu rażącym. (pkt II wyroku). Z tych też powodów brak podstaw do wymierzenia grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.