VI SA/Wa 2300/14
WyrokWSA w Warszawie2015-02-26
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Ewa Frąckiewicz, Magdalena Maliszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nazwa apteki zawierająca określenie "Najtańsza w Mieście" stanowi reklamę apteki, a tym samym narusza zakaz reklamy aptek i ich działalności, o którym mowa w art. 94a ust. 1 ustawy Prawo farmaceutyczne, co uzasadnia odmowę zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki?Ratio decidendi
Nazwa apteki zawierająca określenie "Najtańsza w Mieście" może być uznana za reklamę, ponieważ sugeruje niższe ceny i zachęca potencjalnych klientów do zakupów, co jest sprzeczne z zakazem reklamy aptek i ich działalności zawartym w art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego. Odmowa zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki w celu nadania jej takiej nazwy jest zatem zgodna z prawem.Stan faktyczny
Skarżąca E. K. wniosła o zmianę zezwolenia na prowadzenie apteki poprzez nadanie jej nazwy "[...] Najtańsza w Mieście". Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny odmówił zmiany, uznając proponowaną nazwę za reklamę sprzeczną z Prawem farmaceutycznym. Główny Inspektor Farmaceutyczny utrzymał tę decyzję w mocy, podzielając argumentację organu pierwszej instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym zasad równości i zaufania do organów państwa, a także błędną wykładnię zakazu reklamy. WSA oddalił skargę, uznając zaskarżone decyzje za zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę E. K. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2015 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2014 r., nr [...], Główny Inspektor Farmaceutyczny, działając na podstawie art. 112 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 i art. 115 pkt 4, art. 94a ust. 1 i ust. 2 oraz art. 129b ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 271 ze zm. - dalej także: "P.f."), a także art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 poz. 267 - dalej: "k.p.a."), po rozpoznaniu odwołania E.K. (dalej także: "skarżąca" lub "strona skarżąca") od decyzji Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] , dotyczącej odmowy dokonania zmiany nazwy apteki ogólnodostępnej: "[...] ", położonej w C. przy ul. [...] , na nazwę: "[...] Najtańsza w Mieście" - utrzymał w mocy w/w decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] stycznia 2014 r.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Pismem z dnia 18 listopada 2013 r. skarżąca E. K., reprezentowana przez doradcę podatkowego, powołując się na przepisy art. 32 k.p.a., art. 25a ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 672 ze zm.) oraz art. 99 ust. 2 i art. 108 ust. 4 pkt 4 w zw. z art. 102 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, złożyła do Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w K. wniosek o zmianę zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej zlokalizowanej w C. przy ul. [...] (nr zezwolenia [...] ) polegającej na zmianie dotychczasowej nazwy apteki: "[...] " na nazwę: "[...] Najtańsza w Mieście".
Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w K. pismem z dnia 25 listopada 2013 r. zawiadomił stronę skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie powyższego wniosku, informując skarżącą o prawie przeglądania akt sprawy.
Następnie, pismem z dnia 10 grudnia 2013 r. organ pierwszej instancji poinformował stronę skarżącą o zamiarze zakończenia postępowania i wydania decyzji, jednocześnie pouczając o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Strona skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej uprawnienia.
W wyniku rozpatrzenia sprawy Ś. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny, powołując się na przepisy art. 99 ust. 2 i art. 108 ust. 4 pkt 4 lit. a w związku z art. 86 ust. 2 i art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, a także art. 104 § 1 k.p.a., decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] , odmówił dokonania zamiany nazwy apteki ogólnodostępnej "[...] " zlokalizowanej w C. , przy ul. [...] , na nazwę "[...] Najtańsza w Mieście".
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że wniosek skarżącej o zmianę zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej "[...] ", polegającą na zmianie nazwy apteki poprzez dodanie do istniejącej nazwy słów "Najtańsza w Mieście", tj. na nazwę "[...] Najtańsza w Mieście", nie może zostać uwzględniony z uwagi na to, że proponowana nowa nazwa apteki stanowić będzie w istocie hasło reklamowe apteki, co jest niezgodne z obowiązującymi przepisami ustawy - Prawo farmaceutyczne.
Organ pierwszej instancji stwierdził, że z przepisu art. 94a ust. 2 ustawy - Prawo farmaceutyczne wynika, że wojewódzki inspektor farmaceutyczny sprawuje także nadzór nad przestrzeganiem przepisów ustawy w zakresie działalności reklamowej aptek, punktów aptecznych i placówek obrotu pozaaptecznego. Zdaniem organu, w razie stwierdzenia naruszenia przepisu art. 94a ust. 1 P.f., wojewódzki inspektor farmaceutyczny, działając na podstawie art. 94a ust. 3 P.f., zobowiązany jest nakazać, w drodze decyzji, zaprzestanie prowadzenia takiej reklamy.
Powołując się na przepisy art. 86 ust. 2 i art. 102 pkt 4 P.f., Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny stwierdził, że brak jest możliwości umieszczenia obok słowa "apteka" innych wyrazów, jeżeli nie zostały wymienione w zezwoleniu. W konsekwencji, zdaniem organu, oznacza to, że organ wydający zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej jest władny dokonać oceny zgodności nazwy apteki z obowiązującymi przepisami prawa.
Mając na uwadze powyższe, Ś. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w K. uznał, że wnioskowana przez stronę skarżącą nazwa apteki stanowi zakazaną przez prawo farmaceutyczne formę reklamy, sugerując sprzedaż wszystkich leków i produktów leczniczych, prawdopodobnie po najniższych cenach.
Organ pierwszej instancji zauważył, że zgodnie z dyspozycją art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, zabroniona jest reklama aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności. Nie stanowi reklamy informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego.
Organ wskazał wprawdzie, że przepis art. 94a ust. 1 cyt. ustawy nie definiuje pojęcia reklamy apteki, wskazując jedynie działania, które nimi nie są, niemniej uznał, że brzmienie ww. przepisów należy odczytywać w ten sposób, że reklamą są wszystkie działania aptek mające na celu osiągnięcie zwiększenia liczby sprzedawanych produktów leczniczych. Organ uznał, że reklamę stanowić będzie również przekaz o charakterze informacyjnym, jeżeli posługuje się zwrotami o charakterze wartościującym.
Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny uznał, że w kontekście powyższych przepisów, niedopuszczalnym jest posłużenie się w nazwie apteki określeniem "Najtańsza w Mieście", gdyż sporne określenie sugeruje potencjalnym pacjentom apteki, że ceny oferowanych do sprzedaży produktów leczniczych w tej konkretnej aptece są niższe od oferowanych takich samych produktów leczniczych w innych aptekach ogólnodostępnych na tym samym rynku lokalnym.
Organ pierwszej instancji, odwołując się do regulacji wyrażonych w przepisach art. 2 pkt 4 oraz art. 2 pkt 26 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (Dz. U. Nr 122, poz. 696) - wskazał, że wszystkie apteki ogólnodostępne w całym kraju oferują w sprzedaży leki refundowane z góry określoną ceną detaliczną, co - według organu - przemawia również za odmową dokonania wnioskowanej przez stronę skarżącą zmiany nazwy apteki ogólnodostępnej.
Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. strona skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła do Głównego Inspektora Farmaceutycznego odwołanie od powyższej decyzji organu pierwszej instancji.
Wnosząc o uchylenie spornej decyzji w całości oraz wydanie decyzji w sprawie zmiany zezwolenia zgodnie z wnioskiem strony, skarżąca zarzuciła Wojewódzkiemu Inspektorowi Farmaceutycznemu:
1) naruszenie art. 8 k.p.a. - poprzez różne traktowanie podmiotów prowadzących apteki ogólnodostępne w sprawach udzielenia i zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki, co narusza zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej oraz konstytucyjną zasadę równości i państwa prawnego;
2) naruszenie art. 99 ust. 2 i art. 108 ust. 4 pkt 4 lit. a ustawy - Prawo farmaceutyczne oraz art. 6 k.p.a. - poprzez odmowę dokonania zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki w związku ze zmianą nazwy apteki, mimo, że w przedmiotowej sprawie brak jest przesłanek negatywnych do zmiany zezwolenia;
3) naruszenie art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne - poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji błędne zastosowanie w niniejszej sprawie.
W uzasadnieniu odwołania strona skarżąca podniosła, że wyrażona w art. 8 k.p.a. zasada prowadzania postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów administracji publicznej jest konsekwencją art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, na mocy którego wszyscy są równi wobec prawa. Skarżąca zauważyła jednakże, że Ś. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny odmówił zmiany nazwy apteki poprzez dodanie zwrotu "Najtańsza w Mieście", podczas gdy od wejścia w życie art. 94a P.f. wydał co najmniej 35 decyzji zezwalających na prowadzenie aptek ogólnodostępnych pod nazwami zawierającymi zwroty: "Centrum Tanich Leków", "Apteka Tanich Leków", "Tanie Leki", "Najtańsza Apteka w Regionie". W tej sytuacji, strona skarżąca uznała, że odmowa organu w zakresie zmiany nazwy apteki stanowi przejaw dyskryminacji i nierównego traktowania skarżącej względem innych podmiotów posiadających zezwolenia na prowadzenie aptek ogólnodostępnych.
Ponadto, strona skarżąca zarzuciła, że Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny naruszył wyrażoną w art. 6 k.p.a. zasadę praworządności, albowiem wskazany przez organ powód odmowy dokonania zmiany zezwolenia nie ma oparcia w obowiązujących przepisach ustawy - Prawo farmaceutyczne. W konsekwencji, skarżąca uznała, że organ pierwszej instancji powinien rozstrzygnąć zgodnie z wnioskiem strony.
Strona skarżąca nie zgodziła się również z wyrażonym przez Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w K. poglądem, zgodnie z którym wnioskowana nazwa apteki może naruszać zakaz reklamy aptek i ich działalności, uregulowany w art. 94a P.f. Zdaniem strony skarżącej, wbrew sugestiom organu, zwrot "Najtańsza w Mieście" odnosi się nie do przedmiotowej apteki, ale do Centrum Medycznego "K.", w którym się ona znajduje. W konsekwencji, skarżąca uznała, że organ pierwszej instancji dokonał błędnej wykładni 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, rozszerzając jego zastosowanie także na placówki medyczne.
W toku postępowania odwoławczego Główny Inspektor Farmaceutyczny pismem z dnia 23 kwietnia 2014 r. powiadomił stronę skarżącą o zamiarze zakończenia postępowania i wydania decyzji, pouczając jednocześnie o przysługującym jej prawie do wypowiedzenia się co do zebranych w postępowaniu materiałów i dowodów oraz zgłoszenia żądań i wniosków dowodowych.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Główny Inspektor Farmaceutyczny, działając na podstawie art. 112 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 i art. 115 pkt 4 oraz art. 94a ust. 1 i ust. 2 P.f., a także art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - decyzją z dnia [...] maja 2014 r. utrzymał w mocy w/w decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] , odmawiającą dokonania zmiany nazwy apteki ogólnodostępnej.
W uzasadnieniu decyzji administracyjnej Główny Inspektor Farmaceutyczny, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji - stwierdził, że utrwalona linia orzecznicza w zakresie rozumienia pojęcia reklamy apteki oraz jej działalności, o której mowa w art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, pozwala na przyjęcie, że reklamą może być również nazwa apteki zawierająca zwroty wartościujące, czy też sugerujące korzyść związaną z zakupem w tej konkretnej aptece.
Analizując nazwę apteki, o zmianę której wniosła strona skarżąca poprzez dodanie elementu "Najtańsza w Mieście", organ odwoławczy uznał, że nie ulega więc wątpliwości, iż powyższa nazwa wprost sugeruje atrakcyjne ceny obowiązujące w aptece, zachęcając przez to do dokonywania w niej zakupów. W konsekwencji, organ odwoławczy stwierdził, że tak planowane działanie, odpowiada prowadzeniu reklamy apteki, w rozumieniu nadanym przez art. 94a ust. 1 P.f. i dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych.
Główny Inspektor Farmaceutyczny za niezasadny uznał przy tym argument strony skarżącej, jakoby dodany człon odnosił się jedynie do Centrum Medycznego "K. ". Organ stwierdził bowiem, że gdyby tak przyjąć – jak sugeruje strona skarżąca – to nowy człon powinien brzmieć: "Najtańszym w Mieście" ([...] w Centrum Medycznym "K. " - Najtańszym [centrum] w Mieście). Zdaniem Głównego Inspektora Farmaceutycznego, sporny zwrot "Najtańsza w Mieście" odnosi się zatem wyłącznie do apteki i może być tak spostrzegany przez potencjalnych odbiorców. W tej sytuacji, organ odwoławczy uznał, że zbyt daleko posunięty jest wniosek strony skarżącej, zgodnie z którym organ rozszerzył ustawowy zakaz reklamowania aptek o zakaz reklamowania placówek medycznych, albowiem - jak zauważył organ odwoławczy - Ś. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w K. uznał jedynie, że zawnioskowany człon odnosi się do apteki, tym samym naruszyłby zakaz reklamowania właśnie aptek.
Mając na względzie powyższe, Główny Inspektor Farmaceutyczny stwierdził, że korzystanie z wnioskowanej nazwy, tj. "[...] Najtańsza w Mieście" (w szczególności poprzez jej uwidocznianie), należałoby zatem ocenić, jako działanie podjęte w zamiarze przyciągnięcia klientów, zwrócenia uwagi na działalność apteki, zachęcenia do skorzystania z jej usług, co odpowiada istocie zakazanej działalności reklamowej, o której mowa w przepisie art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne.
Zdaniem organu odwoławczego, prowadzenie reklamy apteki i jej działalności skutkowałoby w konsekwencji koniecznością wszczęcia przez wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego postępowania w przedmiocie nakazania zaprzestania jej prowadzenia na podstawie art. 94a ust. 3 P.f. oraz nałożeniem kary pieniężnej do 50.000 złotych, zgodnie z art. 129b cyt. ustawy.
Mając to na uwadze, Główny Inspektor Farmaceutyczny uznał, że reklamowy charakter wnioskowanej nazwy, stanowi przesłankę przemawiającą za odmową zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki poprzez nadanie aptece zawnioskowanej nazwy.
Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przez Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w K. konstytucyjnej zasady równości wobec prawa, zagwarantowanej również przez przepis art. 8 k.p.a., organ odwoławczy stwierdził na wstępie, że przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego jest sprawa dotycząca oznaczonego podmiotu prawa, oparta o konkretny stan faktyczny. Główny Inspektor Farmaceutyczny wskazał, że przeprowadzając postępowanie odwoławcze, ocenia prawidłowość konkretnego rozstrzygnięcia wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego, który stanowi przedmiot odwołania, nie ocenia zaś wszystkich decyzji organu pierwszej instancji w sprawach podobnych (w tym takich, na mocy których dopuszczone mogło zostać prowadzenie apteki pod nazwami typu: "Tanie Leki", "Najtańsza w Regionie", "Centrum tanich leków", itd.). Innymi słowy, Główny Inspektor Farmaceutyczny stwierdził, że rozstrzyga tylko w granicach niniejszej sprawy, nie będąc przy tym związanym rozstrzygnięciami wojewódzkich inspektorów farmaceutycznych podjętych w innych sprawach.
Niezależnie od powyższego, organ odwoławczy stanął na stanowisku, że sporne rozstrzygnięcie Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] stycznia 2014 r. nie może być ocenione, jako nieprawidłowe i naruszające przepis art. 8 k.p.a. tylko dlatego, że jest ono odmienne od poprzednio wydanych decyzji.
Organ odwoławczy, powołując się na stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt VIII SA/Wa 12/13 – stwierdził, że "Orzecznictwo organu może podlegać zmianom, o ile organ wykaże, że są ku temu uzasadnione podstawy. Wyłącznie nieuzasadniona zmienność poglądu organu stanowi naruszenie art. 8 k.p.a. Zasada zaufania obywatela do państwa nie oznacza bowiem, że organ nie może zmieniać ocen prawnych - w szczególności gdy zmiana prowadzi do prawidłowego zastosowania określonych przepisów - ale że nie może tego czynić dowolnie, w sposób uniemożliwiający kontrolę argumentacji przemawiającej, w jego ocenie, za przedmiotową zmianą". Ponadto, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 października 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1542/09 - organ odwoławczy wskazał, że "Wynikający z art. 8 k.p.a. obowiązek praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia sprawy nie może polegać na badaniu okoliczności faktycznych, które były podstawą orzekania w innych konkretnych, indywidualnych sprawach".
Główny Inspektor Farmaceutyczny uznał, że - wbrew zarzutom strony skarżącej - Ś. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny słusznie odmówił zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki zlokalizowanej w C. przy ul. [...] poprzez nadanie jej wnioskowanej nazwy, skoro uznał, że sporna nazwa ma reklamowy charakter. Zdaniem organu odwoławczego, strona skarżąca, składając wniosek o nadanie aptece określonej nazwy, czyni to z zamiarem posługiwania się tą nazwą, w tym poprzez umieszczenie jej na szyldzie, w witrynie lokalu aptecznego, itp. W ocenie organu odwoławczego, skoro uwidacznianie nazwy apteki doprowadziłoby do naruszenia przepisu art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, a w konsekwencji - wydania decyzji nakazującej zaprzestania prowadzenia reklamy i nałożenia kary pieniężnej na skarżącego przedsiębiorcę, zasadna była odmowa dokonania zmiany w przedmiotowym zezwoleniu.
Organ odwoławczy, odwołując się do treści przepisów art. 99 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 102 pkt 4 ustawy - Prawo farmaceutyczne - uznał, że nazwa apteki ma charakter fakultatywny i stanowi element zezwolenia, w przedmiocie którego rozstrzyga wojewódzki inspektor farmaceutyczny. Zdaniem Głównego Inspektora Farmaceutycznego, niepożądaną byłaby zaś sytuacja, w której treść udzielonego (zmienionego) przez organ zezwolenia prowadziłaby w dalszej kolejności do naruszenia przepisu art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne. Dlatego też, jak stwierdził organ odwoławczy, przyjąć należy, że Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny może odmówić udzielenia (zmiany) zezwolenia na prowadzenie apteki poprzez nadanie aptece określonej nazwy, jeśli korzystanie z niej prowadziłoby do naruszenia przepisów, a w dalszej kolejności - konieczności wszczęcia postępowania skutkującego nakazem zaprzestania prowadzenia reklamy i nałożeniem kary pieniężnej.
W tej sytuacji, organ odwoławczy uznał, że niezasadny jest również zarzut naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów art. 99 ust. 2 i art. 108 ust. 4 pkt 4 lit. a P.f. oraz art. 6 k.p.a.
W konsekwencji, organ odwoławczy stwierdził jednocześnie, że wydana przez Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego decyzja z dnia [...] stycznia 2014 r. dba zatem o dobro skarżącego przedsiębiorcy, zapobiegając wszczęciu - dolegliwego w skutkach - postępowania w przedmiocie naruszenia art. 94a ust. 1 P.f., przez co jest działaniem budzącym zaufanie obywateli do organu, realizującym zasadę wyrażoną w art. 8 k.p.a.
Pismem z dnia 11 czerwca 2014 r. skarżąca E.K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] maja 2014 r.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postepowania sądowego, strona skarżąca zarzuciła spornej decyzji organu odwoławczego:
1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) art. 7 i art. 77 § 1 w związku z art. 140 k.p.a. - poprzez błąd w ustaleniach faktycznych polegający na tym, że organ odwoławczy przyjął, iż orzecznictwo organu pierwszej instancji w przedmiocie wydawania zezwoleń uległo zmianie,
b) art. 8 k.p.a. - poprzez różne traktowanie podmiotów prowadzących apteki ogólnodostępne w sprawach udzielania i zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki, co ewidentnie narusza wyrażoną w tym artykule zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz konstytucyjną zasadę równości i państwa prawnego,
c) art. 99 ust. 2 i art. 108 ust. 4 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne oraz art. 6 k.p.a. - poprzez odmowę zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki w związku ze zmianą nazwy apteki, mimo, że w przedmiotowej sprawie brak jest przesłanek negatywnych do zmiany zezwolenia, wymienionych w Prawie farmaceutycznym,
2) naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne - poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji błędne zastosowanie w niniejszej sprawie.
W uzasadnieniu skargi skarżąca stwierdziła w pierwszej kolejności, że - wbrew stanowisku organu odwoławczego - w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przez ten organ przepisów art. 7 i art. 77 § 1 w związku z art. 140 k.p.a. z uwagi na błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na tym, że organ odwoławczy przyjął, iż orzecznictwo organu pierwszej instancji w przedmiocie wydawania zezwoleń uległo zmianie. Ponadto, strona skarżąca stwierdziła, że organ odwoławczy stoi na błędnym stanowisku, że rozstrzygnięcie Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego nie może być oceniane, jako nieprawidłowe i naruszające art. 8 k.p.a. Zdaniem strony skarżącej, Główny Inspektor Farmaceutyczny błędnie przyjął, że rozstrzygnięcie jest odmienne tylko od poprzednio wydanych decyzji, albowiem - jak zauważyła skarżąca - jest ono także odmienne od decyzji wydanych później. Według strony, jako przykład takiej decyzji należy wskazać decyzję z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...], w której organ pierwszej instancji wydał zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie "[...]". Strona skarżąca uznała, że nie ulega wątpliwości, iż nazwa ta wprost może sugerować atrakcyjne ceny obowiązujące w tej aptece, zachęcając przez to do dokonywania w niej zakupów. Ponadto, strona skarżąca zwróciła uwagę, że organ pierwszej instancji w decyzji z dnia [...] maja 2014 r., nr [...], udzielił zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie "[...]". W ocenie strony skarżącej, decyzja ta stanowi kolejny przykład na to, że organ pierwszej instancji dowolnie zmienia swoje oceny prawne, także już po wydaniu spornej decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r.
Uzasadniając z kolei zarzut naruszenia przez organ przepisu art. 8 k.p.a., strona skarżąca podniosła, że zasada prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób budzący zaufanie jego uczestników do organów władzy publicznej stanowi konsekwencję konstytucyjnych zasad wyrażonych w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym to przepisem, wszyscy są wobec prawa równi oraz mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne, a także nie mogą być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny. Skarżąca zarzuciła, że organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w pełni akceptuje stan, w którym organ pierwszej instancji wyraźnie dyskryminuje stronę skarżącą. Skarżąca stwierdziła, że organ pierwszej instancji nierówno traktuje podmioty gospodarcze w sprawach wydania zezwolenia (zmiany zezwolenia) ze względu na treść nazwy apteki. Tym samym, zdaniem skarżącej, Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny narusza podstawową zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz konstytucyjną zasadę równości i zasadę państwa prawnego. Strona skarżąca zarzuciła przy tym, że organ odwoławczy w żaden sposób nie uzasadnił, dlaczego i od kiedy nastąpiła zmiana poglądów.
Uzasadniając kolejny zarzut, a mianowicie zarzut naruszenia art. 99 ust. 2 i art. 108 ust. 4 pkt 4 lit. a ustawy - Prawo farmaceutyczne oraz art. 6 k.p.a., skarżąca stwierdziła, że przepisy cyt. ustawy dotyczące udzielenia lub zmiany nazwy apteki nie uzależniają wydania odpowiedniej decyzji w tym przedmiocie od treści wnioskowanej nazwy.
Przedstawiając z kolei argumenty dotyczące zarzutu błędnej wykładni przepisu art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego i w konsekwencji jego błędnego zastosowania, strona skarżąca zauważyła, że pomimo, iż według organu odwoławczego korzystanie z nazwy, która stanowi reklamę, prowadzić powinno do wszczęcia postępowania skutkującego nakazem zaprzestania prowadzenia reklamy i nałożeniem stosownej kary pieniężnej, od momentu wejścia w życie przepisu art. 94a P.f. zabraniającego reklamy aptek, tj. od dnia 1 stycznia 2012 r., nie było wszczętych jakichkolwiek postępowań skutkujących nakazem zaprzestania prowadzenia reklamy i nałożeniem kary pieniężnej w stosunku do tych aptek, których nazwa, zdaniem organu, stanowi zakazaną reklamę. Strona skarżąca wskazała, że aptek takich na terenie Polski jest co najmniej kilkaset, zaś ich nazwy zawierają między innymi takie sformułowania, jak: "NAJTAŃSZA APTEKA W REGIONIE", "CENTRUM NISKICH CEN", czy też "CENTRUM TANICH LEKÓW". Strona skarżąca uznała, że gdyby przyjąć, iż nazwy te są formą reklamy, to zgodnie z art. 94a ust. 2-4 P.f., wojewódzki inspektor farmaceutyczny ma obowiązek nakazania, w drodze decyzji, zaprzestania prowadzenia takiej reklamy. Skoro, jak podniosła strona, organ Inspekcji Farmaceutycznej nie wszczyna takich postępowań i nie wydaje takich decyzji, to wniosek jest mianowicie taki, że nazwy apteki nie są formą reklamy.
W konsekwencji, strona skarżąca zarzuciła, że organ odwoławczy dokonał błędnej wykładni przepisu art. 94a ust. 1 P.f., mylnie zakładając, że nazwa apteki może być jednocześnie reklamą tej apteki.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Farmaceutyczny, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to w konsekwencji, iż wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana wyłącznie pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności spornego rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.").
W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga E.K. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Farmaceutycznego, jak również utrzymana nią w mocy decyzja Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] stycznia 2014 r. dotycząca odmowy dokonania zmiany nazwy apteki ogólnodostępnej - nie naruszają przepisów prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że organy obu instancji, wydając sporne decyzje administracyjne, zasadnie przyjęły, iż w niniejszej sprawie prawnie niedopuszczalne było dokonanie wnioskowanej przez stronę skarżącą zmiany decyzji udzielającej zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, albowiem w jej wyniku doszłoby do sytuacji, w której skarżąca, posługując się nową (zmienioną) nazwą apteki, dopuściłaby się naruszenia zakazu reklamy apteki oraz jej działalności, o którym mowa w przepisie art. 94a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, co dałoby w konsekwencji podstawę do nałożenia na stronę stosownej kary pieniężnej, w oparciu o przepisy art. 129b ust. 1 i ust. 2 cyt. ustawy.
Sąd uznał jednocześnie, że wydając w niniejszej sprawie decyzje administracyjne, organy Inspekcji Farmaceutycznej obu instancji nie dopuściły się również naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na końcowy wynik sprawy.
W działaniu organów administracji Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Według Sądu, wszechstronnie wyjaśnione zostały motywy obu podjętych rozstrzygnięć, a przytoczona na ten temat argumentacja jest spójna i wyczerpująca.
Zdaniem Sądu, nie ulega również wątpliwości, że - wbrew zarzutom strony skarżącej - organy obu instancji nie dopuściły się obrazy konstytucyjnych zasad wyrażonych w przepisie art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, tj. zasady równości wobec prawa oraz zasady niedyskryminacji.
Należy zauważyć, że przedmiotem obu spornych decyzji administracyjnych, a więc zarówno zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] maja 2014 r., jak i utrzymanej nią w mocy decyzji Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] stycznia 2014 r., jest odmowa zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej położonej w C. przy ul. [...] , polegającej na zmianie dotychczasowej nazwy tej apteki, tj. "[...] ", na nazwę: "[...] Najtańsza w Mieście".
Z uwagi na fakt, że podmiotem, którego nazwy dotyczą obie sporne decyzje jest apteka, należy mieć na uwadze okoliczność, iż w odniesieniu do tych podmiotów zastosowanie mają szczególne regulacje zawarte w ustawie - Prawo farmaceutyczne.
Wspomniana ustawa wprowadza szczególny reżim prawny dotyczący prowadzenia tego rodzaju działalności i ogranicza swobodę działania przedsiębiorcy prowadzącego ten szczególny rodzaj działalności gospodarczej.
Jak wynika z przepisów art. 86 ust. 1 i ust. 2 ustawy - Prawo farmaceutyczne, apteka jest placówką ochrony zdrowia publicznego, w której osoby uprawnione świadczą w szczególności usługi farmaceutyczne, o których mowa w ust. 2, nazwa apteka zastrzeżona jest wyłącznie dla miejsca świadczenia usług farmaceutycznych obejmujących wymienione w art. 86 ust. 2 pkt 1 - 4 działania.
Należy także zauważyć, że ustawa - Prawo farmaceutyczne w art. 102 pkt 4 zawiera regulację, z której wynika, iż zezwolenie na prowadzenie apteki powinno zawierać nazwę, o ile taka jest nadana. Nie ulega zatem wątpliwości, iż nazwa apteki jest elementem zezwolenia i wchodząc w jego skład nie może pozostawać w sprzeczności z samym zezwoleniem, jak i regulacjami dotyczącymi prowadzenia apteki, wynikającymi z ustawy - Prawo farmaceutyczne. Zdaniem Sądu, umieszczenie regulacji o nazwie apteki w przepisie art. 102 P.f., w sposób wskazujący na to, iż stanowi ona część zezwolenia, bez jednoczesnego literalnego ograniczenia swobody w wyborze nazwy, uzasadnia stwierdzenie, iż przedsiębiorca ma swobodę w wyborze nazwy apteki, z ograniczeniami płynącymi z regulacji wynikających z przepisów reglamentujących prowadzenie tego rodzaju działalności.
W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, iż o charakterze działalności decyduje zezwolenie. Zaproponowana przez skarżącą E. K. nazwa "[...] Najtańsza w Mieście", przez użycie w jej treści określenia "Najtańsza w Mieście" uczyniła zasadnym zawarcie w treści decyzji organu pierwszej instancji rozważań dotyczących obrotu detalicznego i ceny detalicznej, a także ceny urzędowej. Z treści decyzji nie wynika jednak, aby organy dopatrywały się, iż zmiana nazwy spowoduje zmianę charakteru działalności prowadzonej w aptece, czy tez taką zmianę wymusi. Jak wynika z wyprowadzonych ze wspomnianych rozważań wniosków, miały one na celu jedynie wykazanie, iż w aptekach ogólnodostępnych prowadzona jest sprzedaż leków refundowanych z góry określoną ceną detaliczną, co oznacza, że nie jest możliwe wprowadzenie wnioskowanej zmiany nazwy apteki, albowiem zaproponowana przez stronę skarżącą nazwa mogłaby wprowadzać jej klientów w błąd. Zauważyć wypada jednocześnie, iż skarżąca podlega regulacji przewidzianej przez ustawę z dnia 12 dmaja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych. Tym samym zaproponowana nazwa wprowadzałaby klientów apteki w błąd, co do sposobu ustalania ceny co najmniej co do części sprzedawanych w aptece produktów.
Ustosunkowując się do zarzutów strony skarżącej, należy - w ocenie Sądu - uznać, że organy nadzoru farmaceutycznego obu instancji nie dopuściły się przede wszystkim naruszenia art. 94a ustawy - Prawo farmaceutyczne.
Zgodnie z art. 94a ust. 1 tej ustawy, zabroniona jest reklama aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności, a nie stanowi reklamy jedynie informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego.
Należy zauważyć, że przepis art. 94a ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne został wprowadzony ustawą z dnia 30 marca 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. 2007 r. Nr 75, poz. 492), w konsekwencji implementacji m. in. dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2004/27/WE z dnia 31 marca 2004 r. zmieniającej dyrektywę 2001/83/WE w sprawie wspólnotowego kodeksu odnoszącego się do produktów leczniczych stosowanych u ludzi i obowiązywał od dnia 1 maja 2007 r. Sformułowany w nim zakaz dotyczył reklamy działalności aptek lub punktów aptecznych, skierowanej do publicznej wiadomości, która w sposób bezpośredni odnosi się do produktów leczniczych lub wyrobów medycznych umieszczonych na wykazach leków refundowanych, lub produktów leczniczych lub wyrobów medycznych o nazwie identycznej z nazwą produktów leczniczych lub wyrobów medycznych umieszczonych na tych wykazach.
Następnie, przepis art. 94a ustawy - Prawo farmaceutyczne został zmieniony z dniem 1 stycznia 2012 r. przez art. 60 pkt 7 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (Dz. U. Nr 122, poz. 696). Obecnie zatem (również w dacie wydania obu spornych decyzji), przepis art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne stanowi o zakazie reklamy aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności. Zakaz ten nie obejmuje jedynie informacji o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego.
W ocenie Sądu, powyższe oznacza, że zakaz ten został rozszerzony w kierunku jakiejkolwiek reklamy aptek, punktów aptecznych oraz - co istotne - ich działalności. W poprzednio wskazanym stanie prawnym, czyli przed dniem 1 stycznia 2012 r., przedmiotowy zakaz był niejako zawężony do spełnienia łącznie trzech przesłanek, gdy: działalność ta nosiła cechy reklamy, była skierowana do publicznej wiadomości oraz odnosiła się w sposób bezpośredni do produktów leczniczych lub wyrobów medycznych umieszczonych na wykazach leków refundowanych, lub produktów leczniczych lub wyrobów medycznych o nazwie identycznej z nazwą produktów leczniczych lub wyrobów medycznych umieszczonych na tych wykazach.
Zauważyć należy, że w aktualnym stanie prawnym także nie zawarto definicji reklamy apteki i jej działalności, tak jak uczyniono to przykładowo w przepisie art. 52 ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, w zakresie reklamy produktu leczniczego.
Zdaniem Sądu, posiłkując się jednakże definicjami reklamy zawartymi w publikacjach słownikowych, należy wskazać, że za reklamę uważa się każde działanie, mające na celu zachęcenie potencjalnych klientów do zakupu konkretnych towarów lub do skorzystania z określonych usług (np. Wielki Słownik Wyrazów Obcych pod red M. Bańki, Wydawnictwo PWN, Warszawa 2003).
W ocenie Sądu, oznacza to, że reklamą apteki może być każde działanie skierowane do publicznej wiadomości, zmierzające do zwiększenia sprzedaży produktów leczniczych i wyrobów medycznych w niej oferowanych. Objęcie zakazem "każdego działania" wyłącza z tej dyspozycji tylko jeden stan faktyczny, określony w zdaniu 2 art. 94a ust.1 cyt. ustawy, a więc kierowanie do publicznej wiadomości informacji o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego.
Należy zauważyć, że powyższa definicja reklamy działalności apteki została przyjęta w szeregu orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (vide: m. in. wyroki WSA w Warszawie wydane w sprawach sygn. akt VII SA/Wa 1985/07, sygn. akt VII SA/Wa 2215/07, sygn. akt VII SA/Wa 1739/07, czy też sygn. akt VII SA/Wa 1914/07), jak również w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 2 października 2007 r., sygn. akt II CSK 289/07 (LEX nr 307127, Monitor Prawniczy z 2007 nr 20, poz. 1116).
Według Sądu, reklama nie musi zawierać w sobie wyraźnych elementów ocennych, ani też zachęcających do zakupu. Wystarczy, że wywoła u odbiorców zainteresowanie produktem i chęć jego nabycia.
Warto wskazać, że w uzasadnieniu powyższego wyroku Sądu Najwyższego z dnia 2 października 2007 r. stwierdzono m. in., iż "(...) reklama oznacza każde przedstawienie (wypowiedź) w jakiejkolwiek formie w ramach działalności handlowej, gospodarczej, rzemieślniczej lub wykonywania wolnych zawodów, dokonane w celu wspierania zbytu towarów lub usług. Powszechnie przyjmuje się, że reklamą są wszelkie formy przekazu, w tym także takie, które nie zawierając w sobie elementów ocennych ani zachęcających do zakupu, mogą jednak zostać przyjęte przez ich odbiorców jako zachęta do kupna. (...); (...) Przy rozróżnieniu informacji od reklamy trzeba mieć na względzie, że podstawowym wyznacznikiem przekazu reklamowego jest nie tylko mniej lub bardziej wyraźna zachęta do kupna towaru, ale i faktyczne intencje podmiotu dokonującego przekazu oraz odbiór przekazu przez podmioty, do których jest kierowany. Wypowiedź jest reklamą, gdy nad warstwą informacyjną przeważa zachęta do nabycia towaru - taki cel przyświeca nadawcy wypowiedzi i tak odbiera ją przeciętny odbiorca, do którego została skierowana. Wszelkie promocje, w tym cenowe, są reklamą towaru i firmy, która ich dokonuje. Nie są natomiast reklamą m.in. listy cenowe, które zawierają jedynie informację o cenach towarów lub usług i są publikowane wyłącznie po to, by podać do publicznej wiadomości ceny określonych produktów. (...)".
Zaprezentowany powyżej pogląd Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela.
W konsekwencji, należy uznać, że wnioskowane przez stronę skarżącą zawarcie w nazwie apteki określenia "Najtańsza w Mieście" mogłoby prowadzić do zakazanej ustawowo reklamy apteki. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż przeciętny odbiorca mógłby uznać, że ceny oferowane w sprzedaży w spornej aptece są niższe od oferowanych w pozostałych aptekach znajdujących się w regionie ("w mieście"). Nie ma przy tym znaczenia, czy odbiorca ten posiada wiedzę co do prawnych definicji tych pojęć, dopuszczalności stosowania przez przedsiębiorcę określonego rodzaju cen do określonych produktów, czy też uzależnienia prawnych możliwości prowadzenia określonego rodzaju działalności. Według Sądu, wystarczające jest przekonanie, że ceny mogą być niższe. Tym samym, zawarcie w nazwie apteki określenia, które sugeruje sprzedaż asortymentu po niższych ("najtańszych") cenach w mieście, będzie stanowić zachętę do dokonania zakupów. Użycie w tym celu nie budzącego wątpliwości komunikatu o stosowaniu cen niższych, niż u konkurencji (w pozostałych aptekach w mieście) nie może być rozumiane inaczej, jak wynikające z intencji do zachęcenia potencjalnego klienta do dokonania zakupów w danej aptece. Nie jest przy tym istotne, czy stosowane ceny to faktycznie ceny najniższe i korzystniejsze od cen stosowanych przez pozostałe apteki w danym regionie (mieście), istotne bowiem jest samo zachęcenie do zakupów i intencja zwiększenia tym samym sprzedaży.
Mając na względzie powyższe, Sąd uznał, że organy obu instancji w sposób trafny zawarły w uzasadnieniu spornych decyzji administracyjnych pogląd o możliwości obejścia przepisu wprowadzającego zakaz reklamy aptek poprzez nadanie jej nazwy zawierającej element słowny "Najtańsza w Mieście".
W ocenie Sądu, brak jest także podstaw do stwierdzenia naruszeń wskazywanych w skardze przepisów postępowania.
Wbrew twierdzeniom skargi, organ prawidłowo odczytał rzeczywistą wolę strony skarżącej i rozpoznał zgłoszone żądanie. Organy prawidłowo ustaliły w konsekwencji stan faktyczny w sprawie, zaś ich ocena i wnioskowanie doprowadziły do zasadnego wniosku, iż nazwa apteki nie może być sprzeczna z regulacjami prawnymi dotyczącymi przedmiotu jej działalności.
Według Sądu, zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, nie naruszają również wynikającego z art. 8 k.p.a. obowiązku organów administracji publicznej prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do organów władzy publicznej i stosowanego przez te organy prawa.
Skarżąca naruszenie art. 8 k.p.a. w związku z art. 32 Konstytucji RP upatruje w wydaniu w tym samym stanie prawnym rozstrzygnięcia odmiennego, niż wydawane przez Wojewódzkiego Inspektora Wojewódzkiego, który kilkakrotnie zmieniał zezwolenia, nadając aptekom innych podmiotów nazwy, które - zdaniem skarżącej - winny być uznane za reklamę apteki.
Zdaniem Sądu, należy stwierdzić, że ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych jest stanowisko, iż zmiana poglądów prawnych zawieranych w decyzjach organu administracji publicznej, kierowanych do tego samego podmiotu oraz na tle takich samych stanów faktycznych i tożsamej podstawie prawnej może być uznana za naruszenie wskazanej zasady z art. 8 k.p.a. Stanowisko takie znajdujemy przykładowo w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 2012 r. wydanym w sprawie sygn. akt II OSK 2539/10 (LEX nr 1145614), jak i w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 584/12 (LEX nr 1271116).
Sąd uznał, że poglądy te nie mają zastosowania w niniejszej sprawie, albowiem naruszenie zasady zaufania z art. 8 k.p.a. może mieć miejsce w przypadku wyrażania przez ten sam organ, w tym samym stanie faktycznym i prawnym odmiennych poglądów prawnych bez przekonującego uzasadnienia zmiany tego stanowiska, zaś w okolicznościach niniejszej sprawy nie mamy do czynienia z taką sytuacją. Skarżąca nie wskazała, aby organ pierwszej instancji, czy też organ odwoławczy rozstrzygały w tym samym stanie prawnym i faktycznym odmiennie, niż to miało miejsce w niniejszej sprawie.
Ponadto, należy zgodzić się z organem odwoławczym, iż przedmiotem każdego postępowania administracyjnego jest sprawa dotycząca oznaczonego podmiotu prawa, oparta o konkretny stan faktyczny. Nie ulega wątpliwości, że organ Inspekcji Farmaceutycznej, przeprowadzając postępowanie, ocenia legalność (prawidłowość) konkretnej propozycji zmiany rozstrzygnięcia (tu: propozycji zmiany decyzji udzielającej zezwolenia na prowadzenie apteki), albowiem nie jest związany w żaden sposób rozstrzygnięciem zapadłym w sprawach podobnych (w tym takich, na mocy których dopuszczone mogło zostać prowadzenie apteki pod nazwami typu: "Tanie Leki", "Najtańsza w Regionie", "Centrum tanich leków", itd.). Innymi słowy, należy uznać, że organ Inspekcji Farmaceutycznej rozstrzyga tylko w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związanym rozstrzygnięciami wojewódzkich inspektorów farmaceutycznych zapadłymi w innych sprawach.
Niezależnie jednak od powyższego, należy uznać, że sporne rozstrzygnięcie Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] stycznia 2014 r. nie może być ocenione, jako nieprawidłowe i naruszające art. 8 k.p.a. tylko dlatego, że jest ono odmienne od poprzednio wydanych decyzji. Sąd uznał, że przedmiotowa decyzja Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego nie może być również uznana za dyskryminującą, albowiem - jak słusznie przyjął organ odwoławczy - odmowa zezwolenia na prowadzenie apteki pod nazwą naruszającą zakaz reklamy jest prawidłowym rozstrzygnięciem. Innymi słowy, to że skarżąca została potraktowana inaczej, niż inni przedsiębiorcy prowadzący apteki, nie przesądza jednoznacznie o tym, że właśnie w stosunku do niej wydano decyzję nieprawidłową.
Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisów art. 99 ust. 2 i art. 108 ust. 4 pkt 4 lit. a ustawy - Prawo farmaceutyczne w związku z art. 6 k.p.a., należy zwrócić uwagę, iż przepis art. 94a ust. 1 zdanie 2 P.f. stanowi wyraźnie o zamkniętym katalogu informacji wyłączonych spod zakazu reklamy apteki. Należą do nich jedynie informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego. W tej sytuacji uznać trzeba, że jedynie te informacje są wyłączone spod oceny organów Inspekcji Farmaceutycznej. Niemniej jednak, zdaniem Sądu, brak jest jakichkolwiek podstaw, aby przyjąć, jak sugeruje skarżąca, że nazwa nadana aptece podlega wyłączeniu spod zakazu reklamy. W konsekwencji, należy uznać, że nazwa apteki jak najbardziej podlega ocenie pod kątem zakazu reklamy wyrażonego w przepisie art. 94a ust. 1 cyt. ustawy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd nie dopatrzył się zatem ani naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., ani mogącego mieć wpływ na wynik sprawy naruszenia norm prawa materialnego, w szczególności art. 94a ust. 1 oraz art. 99 ust. 2 i art. 108 ust. 4 pkt 4 lit. a ustawy - Prawo farmaceutyczne.
Nie ulega wątpliwości, że organy administracji publicznej obu instancji, wydając w niniejszej sprawie sporne decyzje, obowiązane były do działania na podstawie i w granicach przepisów prawa, prawidłowo stosując przy tym zarówno przepisy prawa materialnego, jak i procesowego, obowiązujące w dacie wydawania owych decyzji. Oznacza to, że wskazana w decyzjach podstawa prawna wynikać winna z obowiązującego prawa materialnego, tak, by nie naruszać zasady praworządności określonej w przepisie art. 6 k.p.a.
Zdaniem Sądu, z powyższego obowiązku organy Inspekcji Farmaceutycznej wywiązały się i brak jest podstaw do postawienia im w tym zakresie jakichkolwiek istotnych zarzutów.
Sąd uznał jednocześnie, że - wbrew zarzutom skarżącej - nie można organom obu instancji odmówić respektowania wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej. Przeprowadzone postępowanie administracyjne, które zakończyło się wydaniem decyzji o odmowie dokonania zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki, zostało poprzedzone sumiennym postępowaniem dowodowym, w którym organy dowiodły w sposób niewątpliwy ewentualne konsekwencje dokonania wnioskowanej zmiany zezwolenia w kontekście naruszenia ustawowego zakazu reklamy apteki, określonego w art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne.
Według Sądu, ocena organów Inspekcji Farmaceutycznej dokonana została po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, przeprowadzonym zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 77 i art. 80 k.p.a.).
Ponadto, należy uznać, że uzasadnienia decyzji organów obu instancji odpowiadają rygorom szczegółowo nakreślonym przez ustawodawcę w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem wynika z nich ocena faktów, prawa i subsumcji oraz cele i skutki rozstrzygnięcia, co w konsekwencji oznacza, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie było prowadzone z poszanowaniem zasady zaufania obywateli do organów praworządnego Państwa, wyrażonej w przepisie art. 8 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło