II SA/Gl 1530/14
WyrokWSA w Gliwicach2015-03-18
Skład orzekający: Iwona Bogucka, Piotr Broda, Grzegorz Dobrowolski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia może zostać uchylona z powodu braku ustaleń dotyczących spadku wartości nieruchomości oraz wpływu emisji na zdrowie ludzi, jeśli oddziaływanie mieści się w normach prawnych?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że brak jest podstaw prawnych do nakładania na organ obowiązku dokonywania ustaleń dotyczących spadku wartości nieruchomości w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Ponadto, jeśli emisja mieści się w dopuszczalnych normach, nie ma konieczności dodatkowej oceny wpływu na zdrowie ludzi. W konsekwencji skarga została oddalona, a decyzja organu odwoławczego utrzymana.Stan faktyczny
Wójt Gminy M. wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy elektrowni o mocy 900-1000 MW. Od tej decyzji odwołało się kilka osób, w tym A. W., zarzucając m.in. niewyjaśnienie istotnych okoliczności i nieuwzględnienie uwag społecznych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. A. W. złożyła skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji SKO i zwrotu kosztów, podnosząc m.in. brak ustaleń dotyczących wpływu na wartość nieruchomości i zdrowie ludzi.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Protokolant specjalista Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2015 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wójt Gminy M. określił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni [...] w W. (blok energetyczny o mocy 900-1000 MW).
Od tej decyzji odwołania złożyli:
- "A" z siedzibą w O.,
- I. G. zam. ul. [...], W.,
- O. K. zam. ul. [...], W.,
- M. S. zam. ul. [...], W.,
- A. W. zam. ul. [...], W.,
- A. S. zam. ul. [...], W.,
- J. K. zam. ul. [...], W.
Odwołujący się, w jednobrzmiących pismach zarzucili organowi I instancji szereg uchybień dotyczących raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, nieuwzględnienie uwag i wniosków złożonych w postępowaniu z udziałem społeczeństwa i wreszcie rozstrzygnięcie, nieuwzględniające całości realizowanego przedsięwzięcia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...]r. nr [...] uchyliło skarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu podniosło, iż Wójt Gminy M. nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Ne ustalono przede wszystkim dlaczego wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie objęto części infrastruktury niezbędnej do funkcjonowania elektrowni, a zdaniem organu II instancji, funkcjonalniej z nią związanej. SKO podniosło także, iż organ I instancji nie odniósł się do zarzutów stron postępowania dotyczących treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Brak wreszcie w aktach sprawy dowodu, iż Wójt Gminy M. rozpatrzył uwagi i wnioski w postępowaniu z udziałem społeczeństwa.
Skargę na decyzję SKO do tutejszego Sądu złożyła A. W. Co do zasady zgodziła się z rozstrzygnięciem i uzasadnieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Domaga się jednak jej uchylenia i zwrotu kosztów postępowania wedle norm przewidzianych. W ocenie skarżącej organ II instancji nie nakazał Wójtowi Gminy M. dokonania ustaleń w zakresie spadku wartości nieruchomości w związku z realizacją przedsięwzięcia, jak również nie nakazał zbadania wpływu emisji z elektrowni na zdrowie okolicznych mieszkańców. A. W. stwierdziła bowiem, iż fakt że emisja z elektrowni będzie mieściła się w granicach norm określonych przepisami, wcale nie oznacza braku istnienia wspomnianych zagrożeń.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podniósł, iż żaden przepis prawa nie nakazuje w trakcie prowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dokonywania ustaleń w przedmiocie zmiany wartości nieruchomości. Jednocześnie wskazał, iż brak podstaw do ustalania wpływu przedsięwzięcia na zdrowie ludzi, jeśli planowane oddziaływanie mieści się w granicach dopuszczalnej emisji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na początku należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle § 2 wspomnianego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia jako "P.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 P.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Wydanie decyzji kasacyjnej w oparciu o art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 poz. 267 ze zm. - w dalszej części uzasadnienia jako "K.p.a.") możliwe jest w przypadku łącznego wystąpienia dwóch przesłanek. Po pierwsze, postępowanie przed organem I instancji, w którym wydana została zaskarżona decyzja prowadzone było z naruszeniem przepisów postępowania. Po drugie, konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy może więc wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia tylko, gdy postępowanie przed organem I instancji zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego. Może to mieć miejsce jeśli organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, jeśli wprawdzie zostało ono przeprowadzone ale z rażącym naruszeniem przepisów procesowych oraz w przypadku naruszenia przepisów postępowania będących podstawą do wydania określonego rodzaju decyzji (por. B. Adamiak, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011 r., str. 518-519).
Z powyższego wynika, iż wydanie decyzji kasacyjnej wymaga wykazania przez organ odwoławczy takiego naruszenia przepisów postępowania, którego następstwem jest niewyjaśnienie podstawowych okoliczności stanu faktycznego sprawy, bez którego nie można sprawy rozpoznać co do istoty. Decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji nie może być zatem podjęta w sytuacjach innych niż te, które zostały określone w art. 138 § 2 K.p.a. Żadne inne wady postępowania czy wady decyzji podjętej przez organ pierwszej instancji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji kasacyjnej. Wykładnia rozszerzająca analizowanego przepisu jest niedopuszczalna.
W ocenie składu orzekającego, rozstrzygnięcie kasatoryjne w rozpatrywanej sprawie było w pełni uzasadnione, czego zresztą skarżąca nie kwestionuje. Na etapie postępowania przed organem pierwszej instancji doszło bowiem do poważnych uchybień w zakresie postępowania wyjaśniającego.
Zarzuty skargi A. W. nie mogą zostać jednak uznane za zasadne. Zgodnie z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm.) w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia:
1) bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia na:
a) środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi,
b) dobra materialne,
c) zabytki,
d) wzajemne oddziaływanie między elementami, o których mowa w lit. a-c,
e) dostępność do złóż kopalin;
2) możliwości oraz sposoby zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko;
3) wymagany zakres monitoringu.
Trudno z powyższego wywieść wniosek, iż w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko konieczne jest dokonanie ustaleń w przedmiocie zmian wartości nieruchomości. Nie było by to zresztą możliwe, przed realizacją przedsięwzięcia. A decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stanowi wszak jedynie promesę, iż inwestor będzie mógł wystąpić o pozwolenie na budowę, na wcześniej określonych wcześniej warunkach. Niezależnie od tego przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. nie nakładają konieczności przeprowadzenia ustaleń dotyczących tej problematyki. Z treści art. 66 ustawy, określającego treść raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, nie można wywieść konieczności badania wpływu realizacji przedsięwzięcia na wartość nieruchomości.
Za trafną skład orzekający uznaje również argumentację organu dotyczącą braku podstaw nałożenia obowiązku dodatkowej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na zdrowie ludzi. Całe postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko służy w istocie temu celowi. Jednocześnie konieczne jest oparcie ustaleń o mierzalne czynniki o charakterze obiektywnym. Tymi są normy oddziaływania na środowisko. Jeśli prawodawca uznaje określone oddziaływanie na środowisko (w tym człowieka) za dopuszczalne, należy przyjąć, iż spełnienie tych norm nie spowoduje negatywnego oddziaływania na zdrowie ludzi. Niezależnie od tego trudno mówić o badaniu oddziaływaniu na zdrowie ludzi konkretnego zamierzenia, w sytuacji gdy ono nie zostało jeszcze zrealizowane.
Powyższe okoliczności wskazują, iż podniesione w skardze zarzuty nie były zasadne. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło