VI SA/Wa 263/15

WyrokWSA w Warszawie2015-06-12

Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Izabela Głowacka - Klimas, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ może nałożyć karę pieniężną i nakazać zaprzestanie reklamy apteki, gdy nazwa apteki zawierająca elementy o charakterze reklamy została zaakceptowana w ostatecznej decyzji administracyjnej o zezwoleniu na prowadzenie apteki?
Ratio decidendi
Organ nie może nałożyć sankcji administracyjnej za używanie nazwy apteki zawierającej elementy reklamowe, jeśli nazwa ta została zaakceptowana w ostatecznej decyzji administracyjnej o zezwoleniu na prowadzenie apteki. Wydanie takiej decyzji powoduje, że strona działa w zaufaniu do organów i przepisów prawa, a nakładanie kary za działania zgodne z tą decyzją narusza zasadę ochrony praw nabytych oraz zasadę zaufania do organów władzy publicznej.
Stan faktyczny
B. Sp. z o.o. prowadziła aptekę w O., używając nazwy zawierającej frazę "Centrum Tanich Leków". Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny stwierdził naruszenie zakazu reklamy aptek poprzez umieszczenie tej nazwy na budynku apteki i nałożył karę pieniężną oraz nakazał zaprzestanie reklamy. Organ odwoławczy, Główny Inspektor Farmaceutyczny, utrzymał decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzję, wskazując, że nazwa apteki została zaakceptowana w ostatecznej decyzji administracyjnej o zezwoleniu na prowadzenie apteki.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego oraz decyzję Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego, stwierdził, że decyzje te nie podlegają wykonaniu, oraz zasądził od Głównego Inspektora Farmaceutycznego na rzecz skarżącej kwotę 440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka - Klimas Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu zaprzestania prowadzenia niezgodnej z przepisami reklamy apteki oraz nałożenia kary pieniężnej 1.uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] lipca 2014 r.; 2.stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3.zasądza od Głównego Inspektora Farmaceutycznego na rzecz skarżącej B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Główny Inspektor Farmaceutyczny (w skrócie: GIF) decyzją z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: strona, Spółka, skarżąca) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego (w skrócie [...]WIF) z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...], na podstawie art. 112 ust. 1 i 3, art. 115 pkt 4, art. 94a i art. 129b ustawy z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 271 z późn. zm., dalej: p.f.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.), dalej: k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, na mocy którego [...]WIF stwierdził naruszenie przez Spółkę art. 94a p.f., przez prowadzenie reklamy apteki zlokalizowanej w O. przy ul. [...] o nazwie [...] przez umieszczenie napisu/plakatu o treści "[...] CENTRUM TANICH LEKÓW" w witrynie zewnętrznej budynku, w którym mieści się apteka (sklepu należącego do sieci dużych marketów samoobsługowych) oraz poprzez umieszczenie napisu/plakatu o takiej samej treści i nieco mniejszych wymiarach niż plakat wskazany powyżej, na ścianie szczytowej tego budynku, w bezpośrednim sąsiedztwie elementu zawierającego nazwę i logo sieci dużych marketów, a także nakazał zaprzestania prowadzenia reklamy na terenie województwa mazowieckiego, nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości 5.000 zł oraz nadał nakazowi zaprzestania prowadzenia reklamy rygor natychmiastowej wykonalności, Do wydania powyższej decyzji doszło w oparciu o następujące ustalenia: Powołaną decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., [...]WIF, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego: 1)stwierdził naruszenie przez Spółkę art. 94a ust. 1 p.f. poprzez prowadzenie reklamy apteki zlokalizowanej w O. przy ul. [...], o nazwie [...], poprzez umieszczenie napisu/plakatu o treści "[...] CENTRUM TANICH LEKÓW" w witrynie zewnętrznej budynku, w którym mieści się apteka (sklepu należącego do sieci dużych marketów samoobsługowych) oraz poprzez umieszczenie napisu/plakatu o takiej samej treści i nieco mniejszych wymiarach niż plakat wskazany powyżej, na ścianie szczytowej tego budynku, w bezpośrednim sąsiedztwie elementu zawierającego nazwę i logo sieci dużych marketów; 2) nakazał zaprzestania jej prowadzenia na terenie województwa mazowieckiego; 3) nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości 5.000 zł oraz 4) nadał nakazowi zawartemu w pkt 2 rygor natychmiastowej wykonalności. Pełnomocnik strony pismem z dnia 18 sierpnia 2014 r. złożył w terminie odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania oraz wskazując naruszenie przepisów prawa przez: 1)niewłaściwe zastosowanie art. 80 k.p.a polegające na dokonaniu oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób sprzeczny z zasadami logicznego myślenia poprzez przyjęcie, że: a)napis z nazwą apteki umieszczony na budynku, w którym zlokalizowana jest apteka, nie zawiera informacji o lokalizacji tejże apteki; b) z okoliczności umiejscowienia napisu z nazwą apteki w sąsiedztwie napisu z nazwą sklepu, który zlokalizowany jest obok, w tym samym budynku co apteka wynika wola strony, by wywołać skojarzenia potencjalnych klientów pomiędzy marką apteki a marką sklepu, bez wskazania na jakiekolwiek inne argumenty, które mogłyby taki zamiar strony potwierdzić oraz c) w okolicznościach sprawy nadanie napisowi z nazwą apteki czerwono-białej kolorystyki miało na celu wyróżnienia go i przyciągnięcie do niego uwagi potencjalnych klientów przy zignorowaniu okoliczności, iż napis ten został wykonany w kolorystyce tożsamej z kolorystyką budynku, na którym został umieszczony, co wskazuje na wprost przeciwny zamiar strony; 2) niewłaściwe zastosowanie art. 16 k.p.a przez oparcie decyzji na ustaleniach kwestionujących uprawnienie strony do posługiwania się nazwą apteki "[...] CENTRUM TANICH LEKÓW" w sytuacji, gdy strona uzyskała uprawnienie do posługiwania się taką nazwą; 2)wykładnię art. 94a p.f. poprzez przyjęcie, że: a) informacja zwracająca uwagę potencjalnego klienta na istnienie apteki winna zostać zakwalifikowana jako niedozwolona reklama apteki, podczas gdy każda informacja o działalności apteki, w tym wprost dopuszczona przez ustawę ze swej istoty zwraca uwagę osoby, która się z taką informacją zapoznaje, iż dana apteka istnieje oraz b) informacje o działalności apteki, zgodnie z art. 94a p.f. nie mogą być prezentowane w sposób czytelny i widoczny, podczas gdy wskazany artykuł tego rodzaju ograniczeń nie zawiera. W decyzji utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie [...]WIF, organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 94a ust. 1 p.f. zabroniona jest reklama aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności. GIF zauważył przy tym, że obowiązujące przepisy wprawdzie nie zawierają legalnej definicji reklamy aptek, ale zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych reklamą apteki jest każdego rodzaju informacja skierowana do publicznej wiadomości, której celem jest zachęta do nabycia oferowanych przez aptekę towarów lub skorzystania z określonych usług, a reklama może przyjmować różne formy, w szczególności: haseł, sloganów, spotów TV, ulotek, billboardów, folderów czy gazetek. Za reklamę apteki zostały również uznane czynności polegające na wręczaniu bonów rabatowych, umieszczanie obok nazwy apteki wyrażeń "niskie ceny", "wysokie rabaty" itp. Za reklamę apteki i jej działalności uznaje się każde działanie poza informowaniem o lokalizacji i godzinach pracy apteki. Zdaniem GIF utrwalona linia orzecznicza w zakresie rozumienia pojęcia reklamy apteki oraz jej działalności pozwala na przyjęcie, że reklamą może być również nazwa apteki zawierająca zwroty wartościujące, czy sugerujące korzyść związaną z zakupem w tej konkretnej aptece, zachęcające do dokonania zakupów w danej aptece, a przyjęcie przeciwnego stanowiska umożliwiłoby obejście przepisu art. 94a ust. 1 p.f. i zburzyłoby założenie o racjonalności ustawodawcy, który wprowadził zakaz reklamy aptek i ich działalności. Organ zauważył przy tym, że metoda, czy też sposób prowadzenia działań reklamowych i środki użyte do ich realizacji, nie są kluczowe dla oceny, czy dane działania naruszają zakaz reklamy. W ocenie GIF przeciętny odbiorca komunikatu (nazwy apteki widniejącej na szyldzie, w witrynie sklepu, plakacie, standzie, ulotce, folderze itd.) nie odróżnia statusu zwrotów: "tanie leki", "niskie ceny", "wysokie rabaty", "ceny hurtowe", "za grosze" itd. i widząc nazwę apteki zawierającą tego rodzaju określenia, odbierze ją jako skierowaną do niego zachętę do skorzystania z usług tej właśnie apteki. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 16 k.p.a., GIF podniósł, że nadzór nad działalnością wojewódzkich inspektorów farmaceutycznych ograniczony jest tylko do konkretnej decyzji, a przedmiotem postępowania odwoławczego nie są inne rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy zaznaczył, że na podstawie art. 154 i nast. k.p.a. może jedynie stwierdzić nieważność decyzji udzielających zezwolenie na prowadzenie apteki w części, w której nadają (zmieniają) aptece nazwę o reklamowym charakterze. GIF stwierdził przy tym, że prowadzenie działalności gospodarczej w oparciu o zasadę swobody działalności gospodarczej nie oznacza prawa do dowolności w podejmowaniu działań, a posługiwanie się nazwą apteki "[...] CENTRUM TANICH LEKÓW" poprzez umieszczenie plakatu na budynku należy uznać na niedozwoloną reklamę apteki, gdyż sugeruje atrakcyjne ceny obowiązujące w oznaczonej nim aptece, a więc zachęca do dokonania w niej zakupów. W ocenie organu przeciętny odbiorca przekazu nie posiada wiedzy z zakresu prawa farmaceutycznego, nie jest także dla niego oczywiste, jaki jest status prawny wyrażenia "tanich leków". W konsekwencji nie będzie spostrzegał go jako neutralnej informacji o nazwie apteki, ale jako konkretny przekaz, sugerujący korzystne ceny w niej obowiązujące. Trudno również przyjąć, aby rozsądny konsument odebrał hasło "tanich leków", które zostało umieszczone bezpośrednio nad apteką jako informację niemającą żadnego odniesienia do jej oferty handlowej. Zdaniem GIF nadanie napisowi odpowiedniej kolorystyki, wielkość czcionki, które zostały użyte w haśle reklamowym, jego umiejscowienie w witrynie sklepu należącego do sieci dużych marketów samoobsługowych, itp. nie wpływają na okoliczności oceny co do samego stwierdzenia naruszenia art. 94a ust. 1 p.f., a jedynie mogą wpływać na wysokość kary pieniężnej, nakładanej na podstawie art. 129b ust. 1 i 2 p.f. Organ wyjaśnił, że do nałożenia kary za niedozwolone prowadzenie reklamy apteki wystarczające jest, by reklama była prowadzona wbrew przepisom, a nie wbrew decyzji wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego. Zdaniem GIF oznacza to, że do nałożenia kary z art. 129b ust. 1 p.f. nie jest potrzebne osobne rozstrzygnięcie organu administracji w przedmiocie stwierdzenia naruszenia art. 94a ust. 1 p.f., w drodze decyzji administracyjnej. Organ wskazał również na obowiązek nałożenia kary wynikający z brzmienia przepisu oraz brak ustawowych okoliczności, które pozwoliłyby na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej. Organ wyjaśnił również, że wysokość kary pieniężnej jest pozostawiona uznaniu Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego, a nałożoną karę uznał za adekwatną, przy czym w toku jej wymierzania uwzględniono, że reklama polegała na umieszczeniu w zewnętrznej witrynie sklepu należącego do sieci dużych marketów samoobsługowych oraz na ścianie szczytowej tego samego budynku plakatu/napisu "[...] CENTRUM TANICH LEKÓW", zawierających w sobie hasło reklamowe "tanich leków", działalność reklamowa prowadzona była tylko w jednej formie i w jednej aptece, reklama dotyczyła bezpośrednio lokalu apteki, Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny nie odnotował uprzedniego naruszenia przez spółkę zakazu reklamy aptek, okres prowadzenia reklamy był znaczny i trwał od listopada 2013 r., Spółka nie odstąpiła dobrowolnie od działań stanowiących przedmiot postępowania, od przedsiębiorcy uzyskującego zezwolenie na prowadzenie apteki wymagana jest znajomość przepisów regulujących ten rodzaj działalności gospodarczej, w szczególności art. 94a p.f., a kara ma zapobiec ponownemu naruszeniu zakazu przez podmiot prowadzący reklamę, przez musi być dotkliwa. Od powyższej decyzji B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (będąca następcą prawnym G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wskutek przejęcia, jak wynika z KRS, k. –8 - 13 akt sądowych) złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę. W skardze wniosła o jej uchylenie wraz z decyzją poprzedzającą oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 6, art. 8 i art. 16 k.p.a. w zw. z art. 2 Konstytucji RP przez oparcie zaskarżonej decyzji na zakwestionowaniu uprawnienia skarżącej do posługiwania się nazwą apteki, jako naruszającą zakaz reklamy aptek, w sytuacji, gdy strona uzyskała uprawnienie do posługiwania się tą nazwą na mocy ostatecznej decyzji administracyjnej, co do której nie doszło do stwierdzenia nieważności. W uzasadnieniu skargi podniosła, że [...]WIF decyzją z dnia [...] października 2013 r., w sprawie o sygn. akt: [...] dokonał zmiany nazwy apteki ogólnodostępnej o nazwie [...], zlokalizowanej w [...], przy ul. [...] przez wykreślenie dotychczasowej nazwy apteki, t.j. "[...]" i wpisanie nowej nazwy, tj. "[...]" – "[...]Tanich Leków", a Spółka po ustatecznieniu decyzji rozpoczęła posługiwanie się nową nazwą apteki, m.in. przez umieszczenie nazwy na budynku, w którym zlokalizowana jest apteka. Zdaniem skarżącej materialny skutek wydania zezwolenia na prowadzenie apteki należy rozumieć zarówno w aspekcie negatywnym – jako zagrożony sankcją administracyjną i sankcją karną zakaz prowadzenia apteki w sposób sprzeczny z treścią zezwolenia, jak i w aspekcie pozytywnym – jako chronione gwarancjami prawnymi uprawnienie adresata decyzji przyznającej (zmieniającej) zezwolenie do prowadzenia apteki na zasadach wskazanych w zezwoleniu. W ocenie Spółki przez wydanie zaskarżonej decyzji doszło do obciążenia strony sankcją administracyjną za posługiwanie się nazwą apteki wskazaną w zezwoleniu, a zatem za prowadzenie apteki w sposób określony w treści zezwolenia. Zdaniem skarżącej organy zakwestionowały w ten sposób nie tylko określony sposób posługiwania się przez Spółkę nazwą apteki wskazaną w zezwoleniu, ale podważyły jej uprawnienie do posługiwania się tą nazwą w ogóle. Spółka wskazała przy tym, że powyższe stanowisko i podniesiona przez GIF argumentacja naruszają nie tylko podstawowe zasady postępowania administracyjnego, ale również konstytucyjną zasadę ochrony praw nabytych. Zdaniem skarżącej okoliczność, że organ odwoławczy prowadzi kontrolę tylko w zakresie konkretnej decyzji, nie wyłącza obowiązku respektowania zasady trwałości decyzji administracyjnej. Spółka podkreśliła przy tym, że organy wydając decyzję o zmianie treści zezwolenia, są uprawnione i obowiązane m.in. do badania, czy nazwa apteki widniejąca w zezwoleniu nie narusza zakazu reklamy wynikającego z art. 94a p.f. Tym samym, zdaniem skarżącej, okoliczność czy Spółka może posługiwać się określoną nazwą apteki, podlega badaniu w postępowaniu o udzielenie lub zmianę zezwolenia. Skarżąca powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, wskazała, że decyzje ostateczne, w odróżnieniu od decyzji nieostatecznych, mogą być weryfikowane tylko w przypadkach wyraźnie przewidzianych w kodeksie. Zdaniem Spółki okoliczność, że GIF wyraża zapatrywanie odmienne od tego, które zostało wyrażone w ostatecznej decyzji administracyjnej, nie uprawnia tego organu do procedowania tak, jakby decyzja ta nie istniała, tj. działania bez poszanowania zasady praw nabytych. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Farmaceutyczny wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie. Należy wskazać, że w myśl art. 94a ust.1 p.f. zabroniona jest reklama aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności. Nie stanowi reklamy informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego. W niniejszej sprawie GITD w decyzji przyjął, że zawarcie na szyldach reklamujących aptekę sformułowania "Centrum Tanich Leków" oznaczało złamanie zakazu z art. 94a ust. 1 zd. pierwsze p.f. Organ zupełnie pominął zdanie drugie tego samego ustępu, zważywszy, że w nazwa apteki brzmiała: "[...] - [...] Centrum Tanich Leków". Na nazwę tę pozwolił skarżącej [...]WIF w decyzji z dnia [...] października 2013 r., nr [...], w której wykreślono dotychczasową nazwę "[...]" i wpisano frazę "[...] - [...] Centrum Tanich Leków". Decyzja ta jest ostateczna. Wydając tę decyzję [...]WIF nie dopatrywał się naruszenia art. 94a ust. 1 p.f. A przecież w decyzji tej nie określono formy prezentacji nazwy apteki. Zresztą organ nie mógł w decyzji zmieniającej nazwę apteki zawrzeć wymagań co do formy prezentacji nazwy apteki, gdyż art. 102 pkt 4 p.f. wskazuje, że w zezwoleniu na prowadzenie apteki powinna być zawarta jej nazwa, o ile taka jest nadana. Nazwa apteka zastrzeżona jest wyłącznie dla miejsca świadczenia usług farmaceutycznych, w myśl art. 86 ust. 2 p.f. Nadto nazwa apteki powinna być tak sformułowana, aby jednocześnie nie naruszała zakazu z art. 94a ust. 1 zd. 1 p.f. W myśl bowiem art. 94a ust. 1 zd. drugie p.f. nie jest już reklamą informacja o lokalizacji apteki. W zakresie pojęcia "lokalizacja" mieści się także nazwa apteki. Chodzi bowiem o umiejscowienie konkretnej apteki. W wyroku z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt II GSK 2399/11 Naczelny Sąd Administracyjny rozważając, jakie elementy mogą być umiejscowione na obiekcie apteki, przyjął, że poza nadaną nazwą mogą być także umieszczane dodatkowe oznaczenia, byleby nie spełniały funkcji reklamowej (opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd w pełni akceptuje to stanowisko. W ustalonym przez organ stanie faktycznym i nie kwestionowanym - oba napisy/plakaty były umieszczone na obiekcie i na dachu apteki i zawierały jedynie jej nazwę. Akcentowanie niektórych elementów, spełniających równocześnie funkcję reklamową nie mogło mieć wpływu na odpowiedzialność Spółki z art. 94a ust. 1 p.f., ani na wysokość kary. Elementy te bowiem zostały zalegalizowane w decyzji zmieniającej zezwolenie na prowadzenie apteki. W powyższej sytuacji organ, wydając decyzję dotyczącą nazwy apteki powinien rozważyć czy nazwa (jej część) nie będzie w przyszłości wykorzystywana jako hasło reklamowe, co oznaczałoby, że taka nazwa pozostaje w sprzeczności z zakazem z art. 94a ust. 1 zd. pierwsze p.f. Nie było bowiem sporne, że część nazwy apteki "Centrum Tanich Leków" miała charakter reklamowy. Jednakże strona uważała (i słusznie), że skoro organ, który wydaje m.in. decyzje w przedmiocie zakazu reklamy, dopuszcza równocześnie do obrotu nazwę obejmującą sporną frazę, to działa zgodnie z przepisami prawa, zwłaszcza, że wszystkie omawiane zasady znajdują się w Prawie farmaceutycznym. W świetle powyższych rozważań nie można mówić o braku racjonalności ustawodawcy, ale o niezgodnym z przepisami prawa działaniu organów nadzoru farmaceutycznego, co stanowiło naruszenie art. 6 k.p.a. w zw. z art. 94a ust. 1 p.f.. Główny Inspektor Farmaceutyczny bowiem ma szereg instrumentów nadzorczych wobec wojewódzkich inspektorów farmaceutycznych sformułowanych przykładowo w art. 115 ust. 1 pkt 2, 3 p.f. Okoliczność, że według art. 115 ust. 1 pkt 3 p.f. GIF może wydawać wojewódzkim inspektorom farmaceutycznym polecenia dotyczące podjęcia konkretnych czynności w zakresie ich merytorycznego działania z zastrzeżeniem spraw objętych wydawaniem decyzji jako organu I instancji nie ogranicza jego uprawnień, gdyż już w dalszej części tej jednostki jest mowa, że także może żądać od nich informacji w całym zakresie działania Inspekcji Farmaceutycznej. Z kolei w myśl pkt 1 tego samego ustępu ustala kierunki działania Inspekcji Farmaceutycznej, a w myśl pkt 2 koordynuje i kontroluje wykonywanie zadań przez wojewódzkich inspektorów farmaceutycznych. Należy podkreślić, że działania organów państwowych mają wzbudzać zaufanie (art. 2 Konstytucji RP oraz art. 8 k.p.a.). Zasada zaufania do organów władzy publicznej musi w konsekwencji prowadzić do spójności działań różnych organów a w szczególności tych samych (jak w niniejszej sprawie), gdy niezależnie rozstrzygają o istocie tego samego elementu, mimo że wydają decyzję w innych sprawach. Działając bowiem w pełnym zaufaniu do organów władzy publicznej, strona jest przekonana, że jej działania odpowiadają wymogom prawa, gdy tak jak w niniejszej sprawie nazwa apteki została zaakceptowana w stosownym zezwoleniu, które strona uzyskała. Nie można bowiem umożliwiać stronie podjęcia określonych czynności, a następnie nakładać na nią sankcji za ich dokonanie (zob. Z. Kmieciak, Ogólne zasady prawa i postępowania administracyjnego, Warszawa 2000, s. 75 i nast.). Nie sprzyja, bowiem realizacji pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa podejmowanie w tej samej sprawie przeciwstawnych działań przez organy władzy publicznej, stosowanie odmiennych ocen danego stanu faktycznego, czy też zmienność rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji. Zatem karanie podmiotu za używanie nazwy, która została zaakceptowana, jako niezgodnej z przepisem art. 94a p.f. niewątpliwie narusza zasadę zawartą w art. 8 k.p.a. Uchybienia organów administracji publicznej nie mogą powodować ujemnych następstw dla strony, która działa w dobrej wierze i w zaufaniu do treści otrzymanego zezwolenia/decyzji administracyjnej ( sygn. III SA 702/87, z dnia 1 listopada 1987r. , ONSA 1987 nr 2 poz. 79). Działania strony podjęte w zaufaniu do prawa i organów państwa zasługują na ochronę prawną. Należy bowiem pamiętać, że każda prawomocna decyzja administracyjna korzysta z domniemania prawidłowości, w myśl art. 16 k.p.a. Skutki nieznajomości prawa przez pracowników danego organu lub niedopełnienia przez nich obowiązków służbowych nie mogą być przerzucane na obywateli. Organ, który w znanych sobie okolicznościach wydał decyzję wadliwą jest nią związany, do czasu jej zmiany w sposób prawem przewidziany. Nie jest bowiem do zaakceptowania sytuacja, w której negatywne konsekwencje błędnego działania jednego organu, obciążałyby stronę postępowania, kontrolowaną przez inny organ (v. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2010r. sygn. II GSK 312/09, CBOSA). Podsumowując, niewątpliwie, wydanie zezwoleń na prowadzenie aptek, których nazwy zawierają elementy o charakterze reklamy, jest działaniem naruszającym obowiązujące przepisy, a decyzje administracyjne (zezwolenia) w takim wypadku są dotknięte poważną wadą prawną. Jednakże kwestia zgodności nazwy apteki z obowiązującym prawem musi być rozstrzygnięta na etapie wydawania zezwolenia albo na etapie zmiany wydanego zezwolenia, polegającej na zmianie nazwy apteki. Natomiast w sytuacji, gdy organ zaakceptuje nazwę w stosownym zezwoleniu, to brak jest podstaw do karania podmiotu za używanie tej nazwy do momentu wyeliminowania z obrotu zezwolenia, w którym taka nazwa została zaakceptowana przez organ. Ze względu na powyższe Sąd uznał, że organ, pomimo prawidłowo ustalonego w toku postępowania stanu faktycznego niniejszej sprawy, nie mógł nałożyć na Spółkę obowiązku zaprzestania prowadzenia reklamy poprzez umieszczenie napisu/ plakatu "[...] CENTRUM TANICH LEKÓW" w witrynie zewnętrznej budynku, w którym mieści się apteka (sklepu należącego do sieci dużych marketów samoobsługowych) oraz poprzez umieszczenie napisu/plakatu o tej samej treści i nieco mniejszych wymiarach niż plakat powyżej wskazany, na ścianie szczytowej tego budynku, w bezpośrednim sąsiedztwie (poniżej) elementu zawierającego nazwę i logo opisywanej wyże sieci - na terytorium województwa mazowieckiego oraz ukarać Spółki karą pieniężną w wysokości 5.000zł. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., uchylił zaskarżone decyzje, stwierdzając jednocześnie, że decyzje te nie będą podlegać wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, z mocy art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania sąd orzekł w oparciu o przepis art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło