IV SA/Wa 887/15

WyrokWSA w Warszawie2015-08-13

Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Iwona Owsińska-Gwiazda, Teresa Zyglewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego z powodu przekroczenia terminu na złożenie wniosku o wznowienie, mimo powołania się na nowe okoliczności faktyczne i dowody?
Ratio decidendi
Organ właściwy do wznowienia postępowania administracyjnego jest zobowiązany w pierwszym etapie do badania wyłącznie przesłanek formalnych, w tym terminowości wniosku. Przekroczenie ustawowego terminu na złożenie podania o wznowienie postępowania skutkuje odmową wznowienia, niezależnie od powołania się na nowe okoliczności faktyczne lub dowody, które podlegają ocenie dopiero w drugim etapie postępowania.
Stan faktyczny
B. L., prowadząca działalność gospodarczą, wniosła o wznowienie postępowania dotyczącego wymierzenia kary pieniężnej, zakończonego ostateczną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z marca 2011 r. Wniosek o wznowienie został złożony 27 stycznia 2012 r., po terminie jednego miesiąca od dnia, w którym pełnomocnik strony zapoznał się z aktami sprawy (9 grudnia 2011 r.). Organ odmówił wznowienia postępowania z powodu przekroczenia terminu, co zostało zaskarżone do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.), Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi B. L. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2012 r., którym to postanowieniem odmówiono B. L. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" – B. L. wznowienia postępowania w sprawie wymierzenia kary pieniężnej, zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] marca 2011 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej. W motywach uzasadnienia tego orzeczenia organ ustalił, że pełnomocnik strony uchybił terminowi do wniesienia podania o wznowienie postępowania, bowiem zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia. Organ wyjaśnił, że ze znajdującej się w aktach sprawy notatki służbowej sporządzonej przez pracownika Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w B., wynika, iż w dniu 9 grudnia 2011 r. pełnomocnik strony zapoznał się aktami sprawy. Natomiast wniosek o wznowienie postępowania został złożony w dniu 27 stycznia 2012 r. W związku z powyższym strona przekroczyła termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania, określony w przepisach k.p.a. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie wniosła B. L. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie: - art. 145 § pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez uznanie, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania, w przypadku kiedy to z pisma strony, które wpłynęło do organu wynikało, iż w sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne jak i nowe dowody, które to w przypadku ich uwzględnienia spowodowałyby zmianę decyzji ostatecznej wydanej w sprawie; - art. 148 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez uznanie, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony po terminie jednego miesiąca, od kiedy strona dowiedziała się o podstawie wznowieniowej. Mając powyższe na uwadze, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania. W obszernym uzasadnieniu skargi opisano przebieg postępowania, a pełnomocnik wywodził, iż nie zgadza się z wydanym postanowieniem o odmowie wznowienia postępowania. W uzasadnieniu skargi wywodzono, że zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Istotne zaś w sprawie zdaniem skarżącej jest przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka U.L., której to pojazd znajdował się na liście pojazdów wymienionych przez organ. Wywodzono, że wznowienie postępowania winno nastąpić nie tylko z uwagi na wyjście na jaw nowych dowodów, ale także i nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. W ocenie skarżącej wadliwe ustalenie stanu faktycznego w sprawie, tak w przedmiocie ilości pojazdów, jak i w przedmiocie ich stanu technicznego stanowi podstawę do wznowienia postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kierując się powyższymi kryteriami Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Wznowienie postępowania administracyjnego - jako szczególny rodzaj procedury umożliwiającej, w przypadkach prawem przewidzianych (art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a.), wzruszenie ostatecznych indywidualnych aktów z zakresu administracji publicznej - składa się z dwóch etapów. W pierwszym organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania bada przesłanki formalne niezbędne do uruchomienia nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych, co - w przypadku wznowienia postępowania na żądanie strony - oznacza badanie, czy inicjatywa w sprawie wznowienia postępowania pochodzi od osoby mającej czynną legitymację procesową, czy wniosek złożono z zachowaniem terminów określonych w art. 148 i art. 145a § 2 k.p.a. lub 145b § 2 k.p.a., a także, czy wskazano przyczynę wznowienia postępowania z katalogu ujętego w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a. lub 145b § 1 k.p.a. Jeżeli wstępne postępowanie wyjaśniające wykaże, że żądanie wznowienia postępowania pochodzi bezspornie (w sposób niebudzący wątpliwości) od osoby niemającej (niemogącej mieć) przymiotu strony w danym postępowaniu, albo że wniosek został złożony po upływie ustawowych terminów, albo wnioskodawca - mimo stosownego wezwania przez organ administracji - nie podał ustawowej przyczyny wznowienia postępowania, właściwy organ wydaje postanowienie odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego (art. 149 § 3 k.p.a.). Gdy nie zaistnieje żadna z wymienionych okoliczności, organ ten wznawia postępowanie administracyjne w drodze postanowienia (art. 149 § 1 k.p.a.), które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). W drugim etapie postępowania organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania przechodzi do badania przyczyn wznowienia, a po przeprowadzeniu postępowania w tym zakresie podejmuje jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 § 1 k.p.a., tj. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a k.p.a. lub 145b, albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a k.p.a. lub 145b i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Z przywołanych unormowań wynika niedwuznacznie, że w pierwszym etapie organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania nie analizuje przyczyn wznowienia, gdyż jego kompetencje w tej fazie proceduralnej sprowadzają się jedynie do ustalenia, czy wnioskodawca wskazał przynajmniej jedną z ustawowych przyczyn uruchomienia nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych. Powinność zbadania przyczyn wznowienia aktualizuje się dopiero w drugim etapie postępowania, a więc po wydaniu postanowienia wznawiającego postępowanie, które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania zarówno, co do przyczyn wznowienia, jak i co do rozstrzygnięcia sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). Odnosząc poczynione uwagi do rozpoznawanej sprawy, zauważyć należy, że w uzasadnieniu skargi nie podano argumentów wskazujących na brak podstaw do stwierdzenia poprzez organ, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem zakreślonego ustawowo terminu. Skarżąca porusza natomiast elementy podlegające badaniu w kolejnej fazie postępowania, wywodząc, że zaistniały przesłanki powodujące konieczność wznowienia postępowania z uwagi na wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nie znanych organowi, który ją wydawał. Niedochowanie zaś terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania uniemożliwia przejście to drugiego etapu postępowania wznowieniowego. Zasadnie organ odmówił wznowienie postępowania z uwagi na niezachowanie terminu do jego wniesienia. Strona w podaniu powołała się na dwie przesłanki wznowieniowe: to jest że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu ( art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) oraz że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję ( art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.). Zgodnie z art. 148 § 1 Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Paragraf 2 powyższego artykułu stanowi zaś, że termin do złożenia postępowania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia , w którym strona dowiedział się o decyzji. Skoro pełnomocnik skarżącej zapoznał się z aktami sprawy w dniu 9 grudnia 2011 r. , to nie ulega wątpliwości, że z tą datą rozpoczął się bieg terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania odnośnie do przesłanki z art. 145 § 1 k.p.a. W tej dacie wyszły bowiem już na jaw nowe okoliczności istotne dla sprawy lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji. Nie ulega także wątpliwości, że wnosząc podanie o wznowienie postępowania w dniu 27 stycznia 2012 r. strona uchybiła także terminowi do złożenia odwołania zakreślonemu w art. 148 § 2 k.p.a. Powyższe okoliczności wskazują, że zasadnie organ wydał postanowienie odmawiające wznowienia postępowania. Mając na względzie powyższe rozważania skarga została oddalona w oparciu o art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło