VI SAB/Wa 37/15
WyrokWSA w Warszawie2015-10-27
Skład orzekający: Danuta Szydłowska, Jacek Fronczyk, Pamela Kuraś-Dębecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu w przedmiocie wydania świadectwa pochodzenia, która trwała ponad rok, pomimo istnienia decyzji koncesyjnej, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu o wydanie świadectwa pochodzenia, gdyż wniosek strony złożony w styczniu 2014 r. został rozpatrzony postanowieniem o odmowie wydania świadectwa dopiero we wrześniu 2015 r., czyli po wniesieniu skargi. Pomimo podejmowania działań wyjaśniających, organ zwlekał z wydaniem rozstrzygnięcia ponad rok, co stanowiło rażące naruszenie zasady szybkości postępowania administracyjnego i przepisów Prawa energetycznego oraz Kodeksu postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Spółka "B." SA złożyła wniosek o wydanie świadectwa pochodzenia energii elektrycznej z odnawialnego źródła. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki (Prezes URE) przez ponad rok prowadził postępowanie wyjaśniające, zwracając się o opinie do różnych instytucji, nie wydając jednak ani świadectwa, ani postanowienia o odmowie jego wydania. Po wniesieniu przez spółkę skargi na bezczynność, Prezes URE wydał postanowienie o odmowie wydania świadectwa. Spółka domagała się stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przez organ.Rozstrzygnięcie
1. umarza postępowanie w sprawie; 2. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki na rzecz B. S.A. kwotę 357 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Protokolant ref. staż. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2015 r. sprawy ze skargi B. S.A. z siedzibą w B. na bezczynność Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki w przedmiocie wydania świadectwa pochodzenia 1. umarza postępowanie w sprawie; 2. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki na rzecz B. S.A. z siedzibą w B. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z [...] stycznia 2014 r. "B." SA z siedzibą w B. zwróciła się do Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (dalej Prezes URE), za pośrednictwem P. SA Oddział w Z. (dalej PGE), o wydanie – w trybie art. 9e ust. 3 i 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 1059 ze zm.) w zw. z art. 217 § 1 i 2 pkt 1 kpa – świadectwa pochodzenia potwierdzającego wytworzenie energii elektrycznej w źródle odnawialnym w ilości 2644,857 MWh w okresie od dnia 1 października 2013 r. do dnia 31grudnia 2013 r.
Powyższy wniosek został przekazany przez P. przy piśmie z [...] stycznia 2014 r. i wpłynął do Prezesa URE dnia [...] lutego 2014 r.
Pismem z [...] października 2014 r. Prezes URE zwrócił się do Ministerstwa Środowiska o wyrażenie opinii w sprawie możliwości uznania za biomasę wykorzystywanych przez "B." SA odpadów z płyt drewnopochodnych przy wytwarzaniu energii. W tym samym dniu Prezes URE z analogicznymi w treści pismami wystąpił także do I. oraz do W.
Pismem z [...] listopada 2014 r. Prezes URE zwrócił się do Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska o wyrażenie stanowiska odnośnie możliwości uznania odpadów z płyt drewnopochodnych za biomasę.
Dnia [...] listopada 2014 r. "B." SA zwróciła się do Prezesa URE o szybkie zakończenie postępowania i wydanie żądanego świadectwa pochodzenia, wskazując jednocześnie, że nośnikiem energii (paliwem) w prowadzonym przez nią procesie wytwórczym są wyłącznie odpady drewnopochodne w postaci odpadów pochodzących z płyt wiórowych, płyt MDF, płyt pilśniowych oraz litego drewna.
Następnie pismem z [...] lutego 2015 r. "B." SA wezwała Prezesa URE do usunięcia naruszenia prawa, zarzucając rażące przekroczenie terminów na rozpatrzenie jej wniosku o wydanie świadectwa pochodzenia.
Pismami z [...] lutego 2015 r. Prezes URE, wobec braku odpowiedzi, zwrócił się ponownie do Ministerstwa Środowiska i Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska o zajęcie stanowiska w kwestii możliwości uznania odpadów z płyt drewnopochodnych za biomasę.
Pismem z [...] lutego 2015 r. Prezes URE zwrócił się do Instytutu Technologii Drewna o wyjaśnienie czy stosowane przez "B." SA paliwo jest biomasą, czy też paliwem posiadającym jedynie cechy zbliżone do biomasy.
Pismem z tej samej daty Prezes URE wezwał "B." SA do udzielenia wyjaśnień odnośnie dostawców płyt drewnopochodnych, wolumenu wytwarzanych odpadów, zawartości odpadów pochodzących z litego drewna oraz prowadzonego procesu technologicznego produkcji płyt drewnopochodnych (mebli), wraz ze wskazaniem miejsc (etapów) powstawania odpadów przeznaczonych następnie do spalenia. Jednocześnie wyznaczył termin zakończenia postępowania do 30 kwietnia 2015 r.
Pismem z [...] marca 2015 r. Instytut Technologii Drewna wyjaśnił, że oceniane resztki i pozostałości z produkcji mebli przez "B.", stosowane jako nośnik energii (paliwo), spełniają definicję "biomasy", bowiem stanowią substancje pochodzenia roślinnego.
W piśmie z [...] marca 2015 r. "B." SA udzieliła Prezesowi URE odpowiedzi na wystosowane do niej wezwanie z [...] lutego 2015 r.
Dnia [...] marca 2015 r. "B." SA sformułowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, której przedmiotem uczyniła bezczynność Prezesa URE, polegającą na nierozpatrzeniu jej wniosku z [...] stycznia 2015 r. o wydanie świadectwa pochodzenia potwierdzającego wytworzenie energii elektrycznej w źródle odnawialnym w ilości 2644,857 MWh w okresie od dnia 1 października 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. Skarżąca podniosła, że organ powinien wydać świadectwo pochodzenia w terminie 14 dni, licząc od dnia otrzymania wniosku, czego jednak nie uczynił, pomimo jej pisma ponaglającego, wezwania do usunięcia naruszenia prawa i braku podstaw do przedłużania postępowania w przedmiotowej sprawie. Spółka wniosła o zobowiązanie Prezesa URE do rozpatrzenia jej wniosku z [...] stycznia 2014 r., o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Prezes URE wniósł o oddalenie skargi wskazując, że zarzut bezczynności jest bezzasadny. Wyjaśnił, że dnia [...] kwietnia 2015 r. Ministerstwo Środowiska przedstawiło swoje stanowisko w sprawie uznając, że odpady z płyt wiórowych i pilśniowych (MDF lub HDF) nie stanowią drewna, toteż nie są odpadami drewna, a jedynie odpadami materiałów drewnopochodnych. Natomiast w piśmie z [...] kwietnia 2015 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska wyraził swoje stanowisko w przedmiotowej kwestii, także uznając, że odpady z płyt wiórowych nie są odpadami drewna, przez co nie spełniają definicji "biomasy". Zdaniem Prezesa URE trudności w ustaleniu stanu faktycznego uniemożliwiały terminowe zakończenie prowadzonego postępowania o wydanie świadectwa pochodzenia. Energia wytwarzana w odnawialnych źródłach oznacza energię czystą, niepowodującą zanieczyszczenia środowiska. Jednym z celów przyświecających wprowadzeniu mechanizmów wsparcia w postaci świadectw pochodzenia była poprawa stanu środowiska i dbałość o ochronę zdrowia obywateli. Tymczasem okoliczności faktyczne niniejszej sprawy wskazują na tylko osiemnastoprocentowy udział litego drewna w całości odpadów przeznaczonych do spalenia. W świetle przytoczonego wyżej stanowiska Ministerstwa Środowiska, spalanie odpadów z płyt drewnopochodnych w pełni podlega przepisom dotyczącym termicznego przekształcenia odpadów i może odbywać się wyłącznie w spalarniach odpadów. Wobec takich ustaleń faktycznych, Prezes URE zaznaczył, że w dalszej perspektywie obowiązany będzie również do podjęcia dodatkowych czynności zmierzających do ustalenia, czy "B." SA spalając odpady z płyt drewnopochodnych, nie narusza przepisów o odpadach, a w konsekwencji, czy nie narusza także warunków udzielonej koncesji, obligujących do prowadzenia działalności gospodarczej zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Organ podkreślił, że ewentualne wydanie świadectwa pochodzenia potwierdzającego wytworzenie energii elektrycznej w źródle odnawialnym, instalacji niespełniającej wymogów ochrony środowiska, podważałoby w sposób fundamentalny zasady, na których opiera się rozwój energetyki odnawialnej.
W piśmie procesowym z [...] października 2015 r. Prezes URE poinformował, że z dnia [...] września 2015 r. podjął postanowienie, którym odmówił wydania świadectwa pochodzenia dla energii elektrycznej wytworzonej w elektrociepłowni zlokalizowanej w B. w ilości 2644,857 MWh w okresie od dnia 1 października 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., załączając do pisma odpis tego postanowienia.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 27 października 2015 r. pełnomocnik "B." SA oświadczył, że powyższe postanowienie zostało doręczone Spółce dnia [...] września 2015 r., toteż brak jest podstaw do wydania wyroku zobowiązującego organ do rozpatrzenia jej wniosku z [...] stycznia 2014 r. Niezależnie jednak od tego pełnomocnik "B." SA podtrzymał wniosek by Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Natomiast pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko procesowe Prezesa URE zawarte w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę prawnych form działania organów administracji publicznej, podlegających jego kontroli, a także orzeka w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej ppsa.
Natomiast zgodnie z art. 149 § 1 ppsa sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
1. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2. zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a).
W świetle powołanego przepisu skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania przez organ administracji oczekiwanego przez stronę aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga taka wnoszona jest wówczas, gdy organ wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie kończy go wydaniem stosownego aktu ani nie podejmuje właściwej czynności, której domaga się strona (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, publ. LEX nr 148427 i nr 148280).
Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie niewydania stosownego aktu lub niepodjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku, a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Istotne bowiem jest, że organ dopuszcza się zwłoki w rozpatrzeniu wniosku, a jego procedowanie wydłuża czas oczekiwania przez stronę na rozstrzygnięcie sprawy. Natomiast okoliczności, które powodują zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów, wpływają na ocenę zasadności skargi na bezczynność w tym sensie, że Sąd zobowiązany jest je ocenić przy jednoczesnym stwierdzeniu, czy istniejąca bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa czy też nie.
W myśl art. 9e ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 1059 ze zm.), dalej pe potwierdzeniem wytworzenia energii elektrycznej w instalacji odnawialnego źródła energii jest świadectwo pochodzenia tej energii, zwane "świadectwem pochodzenia". Prezes Urzędu Regulacji Energetyki wydaje świadectwa pochodzenia, o których mowa w ust. 1, oraz świadectwa pochodzenia z kogeneracji, o których mowa w art. 9l ust. 1, dla energii elektrycznej wytworzonej w instalacji odnawialnego źródła energii spełniającej jednocześnie warunki wysokosprawnej kogeneracji (ust. 1a). Świadectwo pochodzenia zawiera w szczególności: 1) nazwę i adres przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się wytwarzaniem energii elektrycznej w instalacji odnawialnego źródła energii; 2) określenie lokalizacji, rodzaju i mocy instalacji odnawialnego źródła energii, w którym energia elektryczna została wytworzona; 3) dane dotyczące ilości energii elektrycznej objętej świadectwem pochodzenia i wytworzonej w określonej instalacji odnawialnego źródła energii; 4) określenie okresu, w którym energia elektryczna została wytworzona; 5) wskazanie podmiotu, który będzie organizował obrót prawami majątkowymi wynikającymi ze świadectw pochodzenia; 6) kwalifikację instalacji odnawialnego źródła energii do instalacji, o której mowa w art. 188 ust. 19 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (ust. 2). Świadectwo pochodzenia wydaje Prezes Urzędu Regulacji Energetyki na wniosek przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się wytwarzaniem energii elektrycznej w instalacji odnawialnego źródła energii, złożony za pośrednictwem operatora systemu elektroenergetycznego, na którego obszarze działania znajduje się instalacja odnawialnego źródła energii określona we wniosku, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku. Do wydawania świadectw pochodzenia stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o wydawaniu zaświadczeń (ust. 3). Wniosek, o którym mowa w ust. 3, zawiera: 1) nazwę i adres przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się wytwarzaniem energii elektrycznej w instalacji odnawialnego źródła energii; 2) określenie lokalizacji, rodzaju i mocy instalacji odnawialnego źródła energii, w którym energia elektryczna została wytworzona; 3) dane dotyczące ilości energii elektrycznej wytworzonej w określonej instalacji odnawialnego źródła energii; 4) określenie okresu, w którym energia elektryczna została wytworzona; 5) (uchylony); 6) dane o ilości energii elektrycznej wytworzonej w wysokosprawnej kogeneracji; 7) w przypadku biopłynów, dokumenty określone w art. 28c ust. 1 pkt 2 lub ust. 2 pkt 1 ustawy o biokomponentach i biopaliwach ciekłych, potwierdzające spełnienie kryteriów zrównoważonego rozwoju, o których mowa w art. 28b-28bc tej ustawy (ust. 4).
Z powyższego przepisu wynika, że świadectwo pochodzenia wydawane jest przez Prezesa URE w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku w tym przedmiocie. Do wydawania świadectw pochodzenia mają odpowiednie zastosowanie przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej kpa o wydawaniu zaświadczeń. Zgodnie z art. 217 § 1 i 2 kpa organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa; 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni (§ 3). W myśl art. 218 § 1 kpa, w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (§ 2). Natomiast w świetle art. 219 kpa, odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
Na gruncie niniejszej sprawy, której przedmiotem jest zarzut bezczynności, Prezes URE miał obowiązek wydania świadectwa pochodzenia albo podjęcia postanowienia o odmowie jego wydania. W przypadku niepodjęcia żadnej z dwóch wymienionych prawnych form działania przez organ, wnioskodawca ma prawo zwalczać stan jego opieszałości w drodze skargi na bezczynność.
Oceniając w tym aspekcie wniesioną skargę należy wskazać, że Prezes URE dopuścił się bezczynności w prowadzonym przez niego postępowaniu, gdyż złożony przez "B." SA wniosek z [...] stycznia 2014 r., który wpłynął do organu dnia [...] lutego 2014 r. został zrealizowany poprzez wydanie postanowienia o odmowie wydania świadectwa pochodzenia dopiero dnia [...] września 2015 r., a więc już po wniesieniu skargi do Sądu. Skarga bowiem została złożona dnia [...] marca 2015 r., a przekazana przez organ do Sądu wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy w dniu [...] kwietnia 2015 r. Jakkolwiek organ w okresie od dnia skierowania powyższego wniosku przez "B." SA do dnia wydania wskazanego postanowienia podejmował działania wyjaśniające, niemniej jednak analiza czynności przeprowadzonych przez Prezesa URE w toku tego postępowania nie pozwala przyjąć, by czynił to szybko, czyli bez nieuzasadnionej zwłoki. Przedstawiony chronologicznie w części historycznej niniejszego uzasadnienia przebieg procedowania organu wykazuje, że Prezes URE, pomimo podjęcia wcześniej decyzji koncesyjnej na wytwarzanie przez "B." SA energii elektrycznej w odnawialnym źródle energii, niejako w tym postępowaniu weryfikował prawidłowość jej wydania, zwlekając tym samym z wydaniem świadectwa pochodzenia, ewentualnie – postanowienia o odmowie jego wydania. Dopiero złożona przez "B." SA skarga na bezczynność przyczyniła się do podjęcia ww. postanowienia. Czynności, jakie Prezes URE podejmował w sprawie, dotyczyły w istocie badania prawidłowości udzielonej koncesji, a skoro decyzja taka została wydana i funkcjonuje w obrocie prawnym, to organ winien niezwłocznie po dokonaniu analizy wniosku wydać świadectwo pochodzenia, względnie – podjąć postanowienie odmowne, czego jednak nie uczynił. Tego rodzaju procedowanie organu uchybia czternastodniowemu terminowi, jaki został przewidziany na wydanie świadectwa pochodzenia, i tak już dłuższemu od tego, jaki ustawodawca przewidział na wydanie zaświadczenia w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Zgodnie z jednolitym poglądem doktryny i orzecznictwa, postępowanie o wydanie zaświadczenia nie jest postępowaniem administracyjnym, w rozumieniu art. 1 pkt 1 kpa, a jedynie ma charakter administracyjny, a to z uwagi na stosujące je organy i na jedną z prawnych form działania, do której się ono odnosi. Wydanie zaświadczenia stanowi czynność materialnotechniczną, natomiast odmowa wydania zaświadczenia – jak wynika z powyższych przepisów – przybiera formę zaskarżalnego postanowienia. Przepisy o wydawaniu zaświadczeń nie wskazują, w jakim terminie organ administracji ma podjąć postanowienie odmowne. Niemniej jednak nie może budzić wątpliwości, że w tym zakresie organ administracji winien stosować zasady ogólne procedury administracyjnej.
Zwlekając z wydaniem postanowienia odmownego, organ uchybił zasadzie szybkości postępowania administracyjnego i to w stopniu rażącym, wszak nieprawidłowe jest, by czynności wyjaśniające organu w sprawie o wydanie zaświadczenia były podejmowane przez okres ponad roku, licząc od daty wpływu wniosku do dnia wydania ww. postanowienia, zważywszy że w obrocie prawnym pozostaje decyzja koncesyjna będąca podstawą wytwarzania przez skarżącą energii w odnawialnym źródle. Sprawa nieskomplikowana powinna być rozstrzygnięta w ciągu miesiąca, a zatem w takim terminie powinno dojść do podjęcia postanowienia o odmowie wydania świadectwa pochodzenia. Postępowanie zaświadczeniowe, a takim jest postępowanie o wydanie świadectwa pochodzenia, nie może służyć weryfikowaniu prawidłowości udzielonej wcześniej koncesji. Świadectwo pochodzenia, jak każde zaświadczenie, wydawane jest na podstawie istniejących faktów lub stanu prawnego, toteż organ albo czyni zadość żądaniu strony, albo odmawia wydania świadectwa pochodzenia, podejmując odmowne postanowienie w tym względzie z uwagi choćby na powoływane przez organ wątpliwości co do struktury biomasy stosowanej przy wytwarzaniu przez "B." SA energii w odnawialnym źródle. Ma to istotne znaczenie prawne w kontekście dokonywanej oceny zasadności zarzutu bezczynności, wszak z akt sprawy wynika, że zagadnieniem uznania za biomasę wykorzystywanych przez "B." SA odpadów z płyt drewnopochodnych przy wytwarzaniu przez nią energii w odnawialnym źródle Prezes URE zajmował się już dużo wcześniej przed złożeniem wniosku o wydanie świadectwa pochodzenia z [...] lipca 2014 r. Postępowanie zaświadczeniowe jest postępowaniem uproszczonym i znacznie odformalizowanym, toteż nieuzasadnione jest, by jego prowadzenie miało trwać ponad rok. Świadczy to o kwalifikowanej zwłoce Prezesa URE w podejmowaniu rozstrzygnięcia z wniosku strony skarżącej.
Zgodnie z ustanowioną w art. 12 kpa zasadą szybkości postępowania, organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione bezzwłocznie (§ 2). W myśl art. 35 § 1 kpa, organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie zaś sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 kpa). Artykuł 36 § 1 kpa nakłada natomiast na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, a także o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w przepisie szczególnym, z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazania nowego terminu jej załatwienia.
Mając na względzie brzmienie tych przepisów, wskazać należy, że w niniejszej sprawie niewątpliwie wystąpiły przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności, która nieprzerwanie istniała w momencie złożenia skargi aż do dnia wydania ww. postanowienia o odmowie wydania świadectwa pochodzenia i jego doręczenia "B." SA dnia [...] września 2015 r. Jak już zostało zaznaczone na wstępie, skarga na bezczynność ma doprowadzić do wydania przez organ oczekiwanego przez stronę skarżącą aktu lub podjęcia określonej czynności, bowiem uwzględnienie takiej skargi skutkuje wydaniem wyroku zobowiązującego organ do rozpatrzenia jej wniosku. Jednakże Sąd nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania w kierunku wydania rozstrzygnięcia zobowiązującego organ do rozpatrzenia wniosku, jeżeli po wniesieniu skargi doszło do wydania aktu administracyjnego z wniosku strony skarżącej, a tak w istocie jest w rozpoznawanej sprawie. Skoro zatem w toku postępowania sądowego, a przed wydaniem orzeczenia przez Sąd, Prezes URE wydał i doręczył stronie skarżącej akt administracyjny, postępowanie sądowe zmierzające w rzeczy samej do zobowiązania organu stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa (pkt 1 sentencji wyroku).
Biorąc pod uwagę, że zwłoka w podjęciu ww. postanowienia miała charakter kwalifikowany, naruszenie zarówno norm prawa materialnego, jak i norm procedury administracyjnej ma charakter rażący. Dlatego też Sąd, działając na podstawie art. 149 § 1a ppsa stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 sentencji wyroku).
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i 2 oraz art. 209 ppsa. Sąd zasądził od Prezesa URE na rzecz "B." SA z siedzibą w B. kwotę 357 złotych, w tym kwotę 100 złotych stanowiącą wartość uiszczonego wpisu od skargi, kwotę 240 złotych tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, zgodnie z § 2 ust. 2 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.) oraz kwotę 17 złotych poniesioną tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło