II SA/Rz 491/15
WyrokWSA w Rzeszowie2015-10-28
Skład orzekający: Paweł Zaborniak, Małgorzata Wolska, Elżbieta Mazur - Selwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję zezwalającą na usunięcie drzew, odmawiając jednocześnie wydania zezwolenia, poprzez nieuwzględnienie przez organ odwoławczy obowiązku dokonania przez wnioskodawcę nasadzeń kompensacyjnych oraz poprzez błędną ocenę znaczenia ograniczenia dostępu światła do mieszkań jako przyczyny uzasadniającej usunięcie drzew?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 i 80 K.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i odmawiając zezwolenia na usunięcie drzew. Organ odwoławczy pominął istotny element decyzji organu pierwszej instancji, jakim był obowiązek dokonania przez wnioskodawcę nasadzeń kompensacyjnych, co miało na celu minimalizację strat w przyrodzie. Ponadto, Kolegium błędnie oceniło znaczenie ograniczenia dostępu światła do mieszkań jako nieuzasadniające usunięcia drzew, ignorując jego wpływ na jakość warunków bytowych mieszkańców i możliwość zastosowania art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody w kontekście racjonalnej gospodarki.Stan faktyczny
Spółdzielnia złożyła wniosek o zezwolenie na usunięcie 7 drzew z powodu ograniczenia dostępu światła do mieszkań oraz uszkodzeń drzew. Prezydent Miasta wydał zezwolenie na usunięcie 6 drzew, odmawiając zezwolenia na usunięcie jednego klonu, jednocześnie zobowiązując Spółdzielnię do nasadzeń kompensacyjnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Prezydenta i odmówiło wydania zezwolenia, nie odnosząc się do obowiązku nasadzeń i uznając zacienienie za nieistotną przyczynę. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od SKO na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Elżbieta Mazur - Selwa Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2015 r. sprawy ze skargi Spółdzielni "[...]" na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] na rzecz strony skarżącej Spółdzielni "[...]" kwotę 457 zł /słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi Spółdzielni "[.]" z/s w [.] (dalej: "Spółdzielnia") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [.] (dalej: "SKO" lub "Kolegium") z dnia [.] lutego 2015 r. nr [.], wydana w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew.
Zaskarżone rozstrzygnięcie wydano w oparciu o następujące okoliczności faktyczne i prawne:
W dniu 3 listopada 2014 r. Spółdzielnia zwróciła się do Prezydenta Miasta [.] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na usunięcie 7 drzew (dębu czerwonego, lipy drobnolistnej oraz pięciu sztuk klonu jawor), rosnących na działce nr 1814/1 w [.]. Uzasadniając wniosek podała, że drzewa te ograniczają dostęp światła do mieszkań budynków mieszkalnych wielorodzinnych. Ponadto dąb rośnie "blisko budynku", a trzy klony wykazują uszkodzenia kory lub pnia.
Decyzją z dnia [.] grudnia 2014 r. nr [.], wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 627 z późn. zm., dalej: "u.o.p."), Prezydent Miasta [.] udzielił skarżącej zezwolenia na usunięcie dębu czerwonego, lipy drobnolistnej oraz 4 sztuk klonu jawor i jednocześnie odmówił udzielenia zezwolenia na usunięcie jednego z pięciu objętych wnioskiem klonów jawor. Przeprowadzone przez organ oględziny wykazały bowiem, że poza jednym z klonów, drzewa istotnie zacieniają pomieszczenia mieszkalne w usytuowanych blisko nich budynkach mieszkalnych, wobec czego zdaniem organu wniosek Spółdzielni w tym zakresie uznać należało za zasadny. W zakresie uzyskania zgody na usunięcie klonu oznaczonego we wniosku nr 3 podał, że drzewo to rośnie w odległości 11,85 m od budynku, posiada wąską koronę, a na pniu brak jest oznak chorobowych mających wpływ na statykę drzewa, wobec czego wniosek Spółdzielni w tym zakresie został rozpatrzony negatywnie.
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez KG – jedną ze stron postępowania, powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) – dalej: "K.p.a.", uchyliło zaskarżoną decyzję i jednocześnie odmówiło udzielenia wnioskowanego zezwolenia.
W uzasadnieniu podało, że istotą zezwolenia na usunięcie drzewa jest umożliwienie podjęcia przez adresata decyzji czynności co do zasady zakazanych przez prawo, w imię interesu społecznego, któremu przepis prawa materialnego daje wyraźne pierwszeństwo. Zgodnie z art. 2 ust. 1, art. 8 ust. 2 pkt 7 i art. 4 ust. 1 u.o.p. drzewa i krzewy stanowią składniki środowiska naturalnego, które ustawodawca utożsamia z dziedzictwem narodowym i bogactwem narodowym. Wartości te wpisują się w konstrukcję interesu społecznego, o jakim mowa w art. 7 K.p.a., któremu można przeciwstawić interes indywidualny, jeżeli jego żądanie w uzasadniony sposób obali celowość wartości, jakie za sobą niesie zachowanie przy życiu drzew na obszarach miejskich tj. zapewnienia elementom przyrody pełnienia funkcji biologicznych, estetycznych i dziedzictwa kulturowego.
Zdaniem Kolegium w opisywanej sprawie zarówno Spółdzielnia, jak i organ I instancji nie wskazali uzasadnionych racji prowadzących do wniosku, że życie społeczne, funkcja mieszkaniowa lub komunikacja okażą się nie do pogodzenia z zachowaniem przy życiu objętych wnioskiem drzew. Cień jest bowiem naturalnym i nieuniknionym elementem funkcjonowania człowieka oraz roślin w środowisku przyrodniczym, które z resztą pojawiły się na Ziemi znacznie wcześniej niż człowiek. Faworyzacja oświetlenia mieszkania, wyrażona w kwestionowanej decyzji stanowi domenę jednych mieszkańców, gdyż inni, nie bez racji, upatrują w cieniu samych zalet związanych m.in. z chłodem podczas upałów oraz obcowaniem z przyrodą. Zdaniem Kolegium preferencja wybiórczo traktowanych gustów czy interesów nie może obalać domniemań płynących z obowiązku zachowania dziedzictwa przyrodniczego. Nie wykazano ponadto, aby objęte wnioskiem drzewa istotnie wymagały usunięcia drzewa, a nie zabiegów pielęgnacyjnych oraz aby drzewa stanowiły jakiekolwiek zagrożenie dla ruchu drogowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Spółdzielnia wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Prezydenta w zakresie, w jakim odmówiono udzielenia zezwolenia na wycinkę jednego z wnioskowanych drzew oraz zmianę terminu określonego w tej decyzji. Uzasadniając swoje żądanie podała, że prośbę o wycięcie drzew zgłosili mieszkańcy budynków posadowionych na działce nr 1814/1. Ich wycięcie byłoby zaś społecznie i gospodarczo uzasadnione, gdyż utrudniają one korzystanie z lokali mieszkalnych. Ponadto w sąsiedztwie budynku rośnie bardzo dużo drzew znacznych rozmiarów i wycinka drzew objętych wnioskiem nie wpłynie negatywnie na wygląd terenu, lecz poprawi funkcjonalność i wizerunek osiedla.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skarga Spółdzielni została uwzględniona z przyczyn, które WSA obowiązany był uwzględnić z urzędu.
W pierwszej kolejności wypada wyjaśnić, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Skarga została przez Sąd uwzględniona bowiem decyzja SKO nie odpowiada prawu. Decyzja SKO o odmowie wydania zezwolenia na wycięcie drzew narusza przepisy postępowania administracyjnego w postaci art. 7, 77 i 80, a także art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. SKO nie podjęło niezbędnych w okolicznościach sprawy czynności wyjaśniających, które przekonywałyby do wydanego przez ten Organ rozstrzygnięcia – uchylenia decyzji organu pierwszej instancji oraz odmowy wydania zezwolenia na wycięcie drzew.
Przypomnieć należy, iż podstawą działań orzeczniczych Kolegium był art. 83 ust. 1 u.o.p. w brzmieniu sprzed zmiany dokonanej mocą art. 29 pkt 6 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1045). Według jego treści usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek:
1) posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości;
2) właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego - jeżeli drzewa lub krzewy zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń.
W niniejszej sprawie znaczenie dla oceny prawidłowości decyzji Kolegium odgrywa także przepis art. 83 ust. 3 u.o.p., który stanowi: Wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1 i 2, może być uzależnione od przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami, w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew lub krzewów. Istotą art. 83 ust. 3 u.o.p. jest zachowanie stanu przyrody poprzez zmniejszenie ryzyka pogorszenia tego stanu na skutek wydania zezwolenia na usunięcie drzewa bądź krzewu. Wykonanie określonych w nich warunków ma na celu wyrównanie strat w przyrodzie będących następstwem wycięcia.
Jako w pełni prawidłowe ocenić wypada stanowisko Kolegium co do rodzaju rozstrzygnięcia wydawanego przez organ na podstawie art. 83 ust. 1 u.o.p. Niewątpliwie jest ono rozstrzygnięciem uznaniowym, co z kolei wiąże się z obowiązkiem wykazania w jego uzasadnieniu przekonujących przyczyn ustalonych skutków zastosowanej normy prawa materialnego. Do standardów sądowej kontroli decyzji uznaniowych należy przede wszystkim ustalenie tego czy podjęto w sprawie niezbędne kroki do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czy nie przekroczono granic swobodnego uznania administracyjnego poprzez nienależyte wyważenie interesu społecznego i uzasadnionych interesów stron postępowania – art. 7 K.p.a. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że zezwolenie na wycięcie drzew nastąpić może jedynie w sytuacji, gdy przyczyna taka zostanie przez organ uznana za przyczynę na tyle ważną, że nakazuje ona rezygnację z przewidzianej w ustawie zasady ochrony drzew. Przyznać także należy, iż w art. 83 ust. 1 u.o.p. nie wskazano wiążących organ dyrektyw wskazujących kierunki wyboru skutków prawnych stosowania tej normy, przez co poszukiwać ich należy drogą wykładni systemowej w pozostałych przepisach w/w aktu normatywnego. Należą do nich dyrektywy wynikające z zasady ochrony przyrody wyartykułowanej m.in. w art. 2 ust. 1 pkt 8 i 9 u.o.p. Nie sposób jednak pomijać znaczenia art. 125 pkt 3 u.o.p., który pozwala niszczyć, a więc także wycinać, rośliny nie objęte formami ochrony przyrody w szczególności ze względu na potrzeby racjonalnej gospodarki.
Powyższe ustalenia uzasadniają stwierdzenie, że poprzez art. 83 ust. 1 u.o.p. ustawodawca pozwala odstąpić od zasady nakazującej chronić drzewa przed wycięciem, wyłącznie w przypadkach szczególnych, jeżeli wymaga tego uzasadniony interes wnioskodawcy w szczególności znajdujący odbicie w okolicznościach podanych w art. 125 pkt 3 u.o.p. Nie tylko na organie ale także na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania przyczyn wskazujących na zasadność zastosowania tego odstępstwa, co wynika z przepisów określających wymogi formalne wniosku. Rola organu sprowadza się do rozważenia czy podana przyczyna jest bardziej istotna niż wartości związane z ochroną zadrzewienia.
Nie tylko w przypadku decyzji pozytywnej dla wnioskodawcy organ poddany jest opisanym wyżej obowiązkom. Także w przypadku decyzji negatywnej czyli decyzji o odmowie wydania zezwolenia, winien on w sposób przekonujący przedstawić powody takiego sposobu załatwienia sprawy, poprzez wykazanie, że określone we wniosku przyczyny usunięcia drzewa nie są wystarczająco wyjątkowe na tle ustawowej zasady ochrony drzew. W literaturze przedmiotu słusznie zauważa się, iż nie jest wystarczającą przesłanką do wydania decyzji odmawiającej zezwolenia sam walor przyrodniczy obiektu objętego wnioskiem (zob. A. Majewski, Kryteria wydawania przez organy gmin zezwoleń na usunięcie drzew i krzewów, Samorząd Terytorialny 1996 r., nr 11, s. 57). Ten obowiązek nabiera szczególnego znaczenia zwłaszcza w sytuacji gdy decyzja organu pierwszej instancji zobowiązuje wnioskodawcę do przesadzenia drzew lub zastąpienia ich innymi drzewami na podstawie powołanego wyżej art. 83 ust. 3 u.o.p., zaś Organ odwoławczy uchyla tą decyzję i jednocześnie odmawia wydania zezwolenia poprzez zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. W takiej sytuacji, Organ odwoławczy aby nie obciążyć swej decyzji wadą dowolności uzasadnienia winien wyjaśnić, że nie tylko potrzeby wnioskodawcy ujawnione w podanych we wniosku przyczynach są nieistotne i przez to nieprzekonujące, ale że nawet wykonanie obowiązku rekompensaty w substancji przyrody nie pozwala z ważnych względów na wydanie zezwolenia. Mówiąc inaczej, jeżeli rekompensata została przewidziana w decyzji zezwalającej na wycięcie, to odmowa jego wydania w wyniku zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. stawia przed organem odwoławczym zadanie polegające na wyjaśnieniu dlaczego pomimo dokonania przesadzeń czy nowych nasadzeń, a więc działań minimalizujących straty w drzewostanie, wydanie zezwolenia nie jest możliwe. Nie budzi wątpliwości, iż zupełne pominięcie przez Organ odwoławczy, tego elementu decyzji kontrolowanej w trybie instancyjnym, traktować należy jako naruszenie tych przepisów postępowania, które zobowiązują organ do wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy zezwolenia okoliczności faktycznych – art. 7, 77 i 80 K.p.a. Dalszą konsekwencją tych naruszeń będzie nieuprawnione zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez wydanie decyzji w oparciu o nieprawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy. Niedoniesienie się do warunku zobowiązującego wnioskodawcę do dokonania rekompensaty w substancji przyrodniczej jako okoliczności istotnej dla sprawy, nakazuje z kolei ocenić działania Organu odwoławczego jako podjęte z przekroczeniem granic uznania administracyjnego a tym samym naruszające zasadę przekonywania wyrażoną w art. 11 K.p.a.
Mając na uwadze te ustalenia, Sąd obowiązany był mocą art. 134 § 1 p.p.s.a. dostrzec, iż Prezydent Miasta [.] w pkt 4 swej decyzji z dnia [.] grudnia 2014 r. nr [.], zobowiązał Spółdzielnię [.] z siedzibą w [.] do nasadzenia :
- 3 sztuk drzew liściastych z gatunku Lipa drobnolistna o wysokości nie mniejszej niż 100 cm zamiennie za drzewa nr 10, 11 i 12;
- 3 sztuk drzew iglastych z gatunku Jodła pospolita o wysokości nie mniejszej niż 50 cm, zamiennie za drzewa nr 1, 6, 9, na działce nr 1814/1 w obrębie [.] położonej przy ul. [.] w [.].
Według treści rozstrzygnięcia Spółdzielnia miała dokonać tych nasadzeń w terminie do 31 października 2015 r.
SKO zaskarżoną do WSA decyzją uchyliło w/w decyzję Prezydenta Miasta [.] i odmówiło udzielenia zezwolenia na usunięcie objętych wnioskiem 7 drzew rosnących na działce nr 1814/1 w [.], nie odnosząc się przy tym żadnym zdaniem do tego elementu rozstrzygnięcia decyzji organu pierwszej instancji, które realizowało zasadę ochrony zadrzewień poprzez dokonanie przez wnioskodawcę obowiązkowych nasadzeń na podstawie art. 83 ust. 2 u.o.p. Kolegium nie wypowiedziało się więc o przewiedzianej w decyzji Prezydenta Miasta [.] rekompensacie, która miała minimalizować uszczerbek w substancji zadrzewienia znajdującego się na terenie objętym granicami wniosku. Obowiązek dokonania nasadzeń realizował zasadę ochrony przyrody, na której to SKO oparł swą odmowną decyzję. Wobec dostrzeżonego przez Sąd pominięcia okoliczności istotnej dla załatwienia sprawy, należało uznać, iż SKO zarzucając Prezydentowi wydanie decyzji z przekroczeniem granic uznania administracyjnego, wydało w istocie decyzję nie odpowiadającą tym standardom.
Do tej oceny skłaniają Sąd kolejne uchybienia. Otóż w przekonaniu SKO dostęp do światła jest okolicznością oderwaną od wartości dedykowanych przez ustawodawcę jako tych, które mogą stanowić kierunek rozstrzygnięcia wydawanego na podstawie art. 83 ust. 1 u.o.p. Zaznaczono wyraźnie w uzasadnieniu decyzji, iż faworyzacja oświetlenia nie uwzględnia potrzeb tych mieszkańców, którzy upatrują w cieniu samych zalet. Natura człowieka, który znacznie później pojawił się na Ziemi względem roślin, jego zdrowie psychiczne i fizyczne, nieodłącznie wiąże się z obcowaniem z drzewami. WSA nie podziela stanowiska Kolegium co do tego, że dostęp do światła nie jest przyczyną uzasadniającą odstępstwo od zasady zobowiązującej do zachowania stanu zadrzewienia. Zdaniem Sądu, zależy to przede wszystkim od rodzaju potrzeb zaspokajanych poprzez naświetlanie. To one mogą świadczyć o wyższości interesu indywidualnego strony nad społecznym. Na ochronę zasługują zdaniem Sądu te potrzeby, które są nieodłączne dla zamieszkiwania. SKO podkreślając znaczenie roślin dla życia człowieka, jego stanu psychicznego i somatycznego, pominęło niestety, że nie mniejszą rolę odgrywa dla niego dostęp do światła, które jak można z przekonaniem sądzić, występowało w środowisku nie tylko przed człowiekiem ale nawet przed pojawieniem się drzew i krzewów. Światło tak samo jak drzewa i krzewy jest elementem środowiska, a wobec tego dostęp do niego także podlega prawnej ochronie.
O szczególnym znaczeniu dostępu do światła w miejscu zamieszkania może świadczyć treść pism załączonych do skargi Spółdzielni, a podpisanych przez mieszkańców bloków przy ul. [.] w [.]. Stanowiły one dla Spółdzielni motywację dla wystąpienia o wydanie zezwolenia. Otóż wynika z nich, że na skutek zacienienia w lokalach panuje ciemno, wilgoć i zimno. Ponadto istniejące zadrzewienie powoduje, że podczas dni pochmurnych lokatorzy są zmuszeniu korzystać ze światła elektrycznego. Według Sądu, nie są to więc przyczyny nieważne i nieistotne skoro dotyczą jakości zaspokajania potrzeb podstawowych dla prawidłowego funkcjonowania człowieka. Mieszkańcy zwrócili uwagę na trudności jakie Straż Pożarna może napotkać przy próbach dojazdu do bloków. SKO w ogóle nie wyważyło tych racji mieszkańców, ograniczając się do ochrony interesów tych, którzy szukają w zadrzewieniu chłodu podczas upałów i obcowania z przyrodą. Nie zauważono przy tym, że interes tych osób nie został przez Organ pierwszej instancji pominięty poprzez zobowiązanie Spółdzielni do dokonania wspomnianych wyżej nasadzeń zaś jakość bytowania w miejscu zamieszkania (odczuwanie chłodu, wilgoci, ciemności) ewidentnie zależy od ilości światła słonecznego.
Kolegium nie podjęło w tych okolicznościach wszystkich wymaganych od tego Organu działań zmierzających do wyjaśnienia sprawy. Jeżeli SKO miało wątpliwości w zakresie podanych przez Spółdzielnie przyczyn usunięcia drzew, to mogło wezwać wnioskodawcę o dalsze sprecyzowanie wniosku, w tym podanie bliższych motywów złożenia żądania, czy również przeprowadzić dodatkowe oględziny terenu na którym rosną drzewa w celu ustalenia stopnia w jakim drzewa obniżają jakość zamieszkiwania. Tymczasem poprzestano na stwierdzeniu, że ograniczenie dostępu do światła nie jest przyczyną uzasadniającą wydanie zezwolenia na wycięcie drzewa. Nie zwrócono uwagi, że jedna z dyrektyw wyboru rodzaju rozstrzygnięcia kryje się w treści art. 125 pkt 3 u.o.p. w postaci wymogów związanych z prowadzeniem racjonalnej gospodarki. Racjonalna gospodarka pozwala na usunięcie drzewa a więc także wydanie zezwolenia na podstawie art. 83 ust. 1 u.o.p., jeżeli drzewa tamują dostęp światła słonecznego do miejsc zamieszkania człowieka. O tym, że prawo nie pozostaje obojętne traktując światło naturalne jako czynnik mając wpływ na egzystencję człowieka świadczy szereg regulacji prawnych ten dostęp gwarantujących, a przykładem tego może być m.in. § 57 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422), który stanowi: pomieszczenie przeznaczone na pobyt ludzi powinno mieć zapewnione oświetlenie dzienne, dostosowane do jego przeznaczenia, kształtu i wielkości, z uwzględnieniem warunków określonych w § 13 oraz w ogólnych przepisach bezpieczeństwa i higieny pracy. Reasumując, dostęp do światła nie jest okolicznością zupełnie obojętną dla sprawy wydania zezwolenia na usunięcia drzew, a tym samym dla stosowania przepisu art. 83 ust. 1 u.o.p.
Stwierdzone przez WSA naruszenia przepisów postępowania obligowały Sąd do zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., albowiem uchybienia art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. w zakresie ustalania okoliczności faktycznych, mogły mieć istotny wpływ na ustalony wynik sprawy. Ponownie rozpoznając wniesione odwołanie SKO uwzględni dostrzeżone w niniejszym wyroku uchybienia poprzez odniesienie się do warunku decyzji Prezydenta Miasta [.] o dokonaniu przez Spółdzielnie [.] nasadzeń rekompensujących usunięcie drzew oraz ponowne rozważenie na zasadach przewidzianych dla postępowania administracyjnego, czy w okolicznościach faktycznych sprawy, podana przez wnioskodawcę przyczyna w postaci ograniczenia dostępu światła do mieszkań nie uzasadnia wydania zezwolenia. Kolegium obowiązane będzie przyjąć, iż ograniczenie dostępu do światła w miejscu zamieszkania i związane z tym pogorszenie warunków bytowych ludności, może stanowić przyczynę uzasadniającą usunięcie drzewa na podstawie art. 83 ust. 1 u.o.p., zwłaszcza przy podjęciu działań rekompensujących uszczerbek w substancji przyrodniczej.
Te przyczyny stanowiły o uchyleniu decyzji SKO. O kosztach postępowania przed WSA orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło