IV SA/Wa 33/15

WyrokWSA w Warszawie2016-03-10

Skład orzekający: Kaja Angerman, Alina Balicka, Anna Szymańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemiec, który posłużył się podrobionym dokumentem jako autentycznym w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, może uzyskać takie zezwolenie, nawet jeśli został wprowadzony w błąd co do autentyczności dokumentu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że posłużenie się przez cudzoziemca podrobionym dokumentem jako autentycznym w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony stanowi obligatoryjną przesłankę odmowy udzielenia takiego zezwolenia, zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b) ustawy o cudzoziemcach. Istotne jest samo posłużenie się dokumentem, a nie świadomość cudzoziemca co do jego nieautentyczności. Ponadto, sąd uznał, że prowadzona przez cudzoziemca działalność gospodarcza nie przynosi korzyści gospodarce narodowej w rozumieniu przepisów.
Stan faktyczny
H. Y., obywatel [...], złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Wojewoda odmówił zezwolenia, uznając działalność za niekorzystną dla gospodarki i stwierdzając, że cudzoziemiec posłużył się podrobionym dokumentem. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał decyzję w mocy. W skardze do WSA H. Y. zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o cudzoziemcach, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące podrobionego dokumentu i korzystności działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka (spr.), sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2016 r. sprawy ze skargi H. Y. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oddala skargę Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej była decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] czerwca 2012 r. nr [...], wydana na podstawie art. 57 ust. 1 pkt 1 i 6 lit. b) ustawy z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r., Nr 264, poz. 1573 ze zm.; dalej zwanej "ustawą o cudzoziemcach") oraz art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej zwanej "k.p.a."), utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2012 r. nr [...] odmawiającą H. Y. udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że H. Y. (dalej zwany "skarżącym lub cudzoziemcem"), obywatel [...], urodzony [...] maja 1972 r., wystąpił 18 listopada 2011 r. z wnioskiem o udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z uwagi na prowadzenie działalności gospodarczej w ramach "[...]" sp. z o.o. z siedzibą w S., której jest współwłaścicielem i prezesem. Wojewoda [...] decyzją z [...] lutego 2012 r. odmówił cudzoziemcowi udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP stwierdzając, iż prowadzona przez niego działalność gospodarcza nie jest korzystna dla polskiej gospodarki oraz zachodzą wobec niego przesłanki z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b) ustawy o cudzoziemcach, gdyż w trakcie postępowania przedstawił podrobiony dokument i używał go jako autentycznego. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wyjaśnił, iż osoba, która miała go reprezentować w [...] Urzędzie Wojewódzkim w Warszawie – I. L. oświadczyła mu, że złożyła w jego imieniu wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, w związku z czym powinien wycofać wniosek, złożony uprzednio przez W. K. Wobec powyższego skarżący złożył odwołanie pełnomocnictwa i pismo wycofujące wniosek. Jednakże został oszukany przez I. L., która pomimo obietnic nie przekazała mu orzeczonej wobec niego decyzji. Ponadto podniósł, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza jest korzystna dla polskiej gospodarki. Wskazał także, iż jest członkiem zarządu i wspólnikiem biura podróży [...] sp. z o.o. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wskazaną na wstępie decyzją z [...] czerwca 2012 r., podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że w toku prowadzonego postępowania skarżący 13 grudnia 2011 r. odwołał pełnomocnictwo udzielone W. K. oraz wniósł o "umorzenie i wycofanie" wniosku z 18 listopada 2011 r. o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika ponadto, iż organ I instancji po dołączeniu do akt sprawy kserokopii decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2011 r. Nr [...] orzekającej o udzieleniu skarżącemu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP z terminem ważności do dnia [...] listopada 2021 r., wydanej na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, pismem z 19 stycznia 2012 r. zawiadomił Prokuraturę Rejonową W. o podejrzeniu popełnienia przestępstwa polegającego na fałszowaniu dokumentów. Podstawą zawiadomienia był zbyt długi okres ważności ww. decyzji przedstawionej przez cudzoziemca w celu odbioru karty pobytu oraz fakt, iż skarżący nie powoływał się na pozostawanie w związku małżeńskim z obywatelką polską, jak również okoliczność, iż widniejący numer decyzji dotyczył innego cudzoziemca. Nadto w zawiadomieniu, jako główną osobę podejrzaną, wskazano I. L. W tym zakresie organ odwoławczy ustalił, że postępowanie przygotowawcze prowadzone jest przez Komendę Rejonową Policji W. pod nadzorem ww. prokuratury. Organ II instancji podkreślił, że z protokołu przesłuchania skarżącego 24 stycznia 2012 r. wynika, iż pierwszym jego pełnomocnikiem był obywatel [...], którego współpracownikiem była I. L. Cudzoziemiec wyjaśnił jednak, że podpisywał pełnomocnictwo jedynie dla I. L. Oświadczył również, iż pierwszy pełnomocnik, po powrocie z kraju pochodzenia, poradził mu, aby wycofał wniosek złożony za pośrednictwem W. K. W grudniu 2011 r. otrzymał ww. decyzję z [...] grudnia 2011 r., jednak nie uzyskał karty pobytu. Odnosząc się do korzystności prowadzonej przez cudzoziemca działalności gospodarczej w ramach "[...]" sp. z o.o. organ odwoławczy stwierdził, iż z dołączonych do odwołania dokumentów wynika, że spółka ta uzyskuje dochody w średniej wysokości (32.036 zł w 2011 r.) i zatrudnia 2 obywatelki polskie. Ponadto zauważył, iż jedna z umów o pracę podpisana została przed zmianą nazwy tej spółki. Cudzoziemiec przedstawił także dokumenty, mające potwierdzać nawiązanie współpracy z polskimi firmami. Organ odwoławczy podzielił jednakże stanowisko organu I instancji, że prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza nie jest korzystna dla polskiej gospodarki z uwagi na niewymierny dochód spółki, jak i stan zatrudnienia, który nie jest znaczący. W oparciu o powyższe uznał, iż cudzoziemiec nie spełnia przesłanki określonej w art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Wyjaśnił przy tym, że o tym, iż działalność gospodarcza przysparza korzyści naszemu krajowi można mówić wówczas, gdy działalność ta przynosi korzyści nie tylko cudzoziemcowi, ale przede wszystkim gospodarce narodowej przyczyniając się do jej rozwoju. Następnie organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż skarżący w trakcie postępowania o udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony dołączył podrobiony dokument i używał go jako autentycznego, co stanowi spełnienie przesłanki z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b) ustawy o cudzoziemcach. W tym zakresie wyjaśnił, iż organy administracji nie zarzucają cudzoziemcowi podrobienia okazanej decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2011 r., lecz posługiwanie się nią w trakcie toczącego się wobec niego postępowania. W związku z powyższym, toczące się postępowanie przygotowawcze i jego dalszy bieg nie wpływa na niniejsze rozstrzygnięcie. Cudzoziemiec złożył we własnym imieniu ww. pismo o "umorzenie i wycofanie wniosku" oraz odwołanie pełnomocnictwa W. K., natomiast do akt sprawy nie dołączono innego pełnomocnictwa. Zdaniem organu nie można zatem uznać, iż skarżący nie był świadomy braku autentyczności okazanej decyzji organu I instancji, która miała stanowić podstawę umorzenia postępowania o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z uwagi na prowadzenie działalności gospodarczej. Ponadto stwierdził, że wyjaśnienia cudzoziemca zawarte w protokole oraz odwołaniu są sprzeczne w zakresie posiadania przez niego podrobionej decyzji, bowiem do protokołu zeznał, że ją otrzymał, natomiast w odwołaniu stwierdził, że nie została mu ona przekazana. W ocenie organu odwoławczego fakt, iż skarżący przedstawił w trakcie postępowania sfałszowany dokument świadczy o próbie wprowadzenia organów administracji w błąd i legalizacji pobytu na terytorium Polski z naruszeniem obowiązujących przepisów. Odnosząc się do argumentów odwołania w zakresie prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej także w ramach "[...]" spółki z o.o. i pełnienie w niej funkcji członka zarządu (bez posiadania stosownego zezwolenia na pracę) organ II instancji stwierdził, że nie może zostać uwzględniony, gdyż okoliczność ta została przywołana dopiero na etapie postępowania odwoławczego. Zbadanie korzystności ww. spółki wymagałoby bowiem przeprowadzenia dodatkowego postępowania przez organ I instancji, bez naruszenia zasady dwuinstancyjności. Jednak z uwagi na to, iż w sprawie zachodzi obligatoryjna przesłanka, określona w art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b) ustawy o cudzoziemcach, brak jest podstaw do przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W skardze wywiedzionej na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie cudzoziemiec zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie: 1) art. 7 i art. 77 k.p.a. przez dokonanie niedokładnych i błędnych ustaleń stanu faktycznego oraz nieuwzględnieniu słusznego interesu obywatela polegające na przyjęciu, że posługiwał się dokumentem podrobionym, a co najmniej posiadał świadomość jego nieautentyczności i używał go jako autentycznego, przez co wprowadził organy w błąd. Jak również przyjęcie, że prowadzona przez skarżącego działalność nie jest korzystna dla gospodarki narodowej, a w szczególności nie przyczynia się do tworzenia nowych miejsc pracy, 2) art. 57 ust. 1 pkt 6 lit b) ustawy o cudzoziemcach poprzez nieprawidłową wykładnię i jego niewłaściwe zastosowanie oparte na założeniu posługiwania się przez cudzoziemca dokumentem, który okazał się podrobiony, a pominięcie faktu, iż skarżący został wprowadzony w błąd co do autentyczności dokumentu, a nadto został uznany przez organy ścigania pokrzywdzonym w sprawie, 3) art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż cudzoziemiec nie prowadzi działalności korzystnej dla gospodarki narodowej, w sytuacji, gdy prowadzi taką działalność w utworzonej przez siebie spółce prawa handlowego, posiada stabilne źródło dochodu, tworzy i utrzymuje miejsca pracy; ponadto niesłusznie nie uwzględniono założenia przez skarżącego nowego podmiotu – [...] sp. z o.o. W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, iż o winie cudzoziemca w zakresie posłużenia się przez niego podrobionym dokumentem będzie rozstrzygał sąd powszechny, stosownie do aktu oskarżenia skarżącego wniesionego przez Prokuraturę Rejonową W., a nie organ odwoławczy, jak sugerował cudzoziemiec. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 9 stycznia 2013 r. zawiesił postępowanie sądowo-administracyjne w niniejszej sprawie z uwagi na toczące się postępowanie o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] czerwca 2012 r. Postanowieniem z 7 stycznia 2015 r. Sąd podjął z urzędu zawieszone postępowanie sądowe wobec ustania przyczyny jego zawieszenia. W dniu 28 grudnia 2015 r. wpłynął do akt niniejszej sprawy nieprawomocny wyrok Sądu Rejonowego dla W. z [...] października 2015 r. sygn. akt [...] orzekający o uznaniu skarżącego za winnego w zakresie posługiwania się podrobionymi dokumentami w postaci decyzji z [...] grudnia 2011 r. oraz pokwitowaniem odbioru karty pobytu z datą [...] grudnia 2011 r. tj. o czyn z art. 270 § 1 kodeksu karnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.) dalej "p.p.s.a.", uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej ma stwierdzić, że doszło nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sąd dokonując kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 57 ust. 1 pkt 1 i pkt 6 lit. b ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (j.t. Dz. U. z 2011 r., nr 264, poz. 1573, ze zm.), stanowiącego materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji, cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 53-53b oraz w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony zeznał nieprawdę lub zataił prawdę albo, w celu użycia za autentyczny, podrobił lub przerobił dokument bądź takiego dokumentu jako autentycznego używał. Dokonując literalnej wykładni tego przepisu podkreślić należy, iż użycie przez ustawodawcę określenia "cudzoziemcowi odmawia się" nie nasuwa wątpliwości, iż mamy do czynienia z obowiązkiem wydania decyzji o określonej treści w przypadku zaistnienia określonych w nim przesłanek. Tym samym nie można przyjąć, iż przy orzekaniu na gruncie tego przepisu organ dysponuje swobodą w zakresie kwalifikacji skutków zdarzenia, określaną jako "uznanie administracyjne". A zatem orzeczenie o odmowie udzielenia zezwolenia jest obligatoryjne i nie jest zależne od woli orzekającego organu. Z akt administracyjnych wynika, że w toku toczącego się postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem z dnia 18 listopada 2011 r. o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, skarżący posłużył się jako autentycznym podrobionym dokumentem w postaci decyzji o sygnaturze [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. Organy ustaliły, że w dniu 29 grudnia 2011 r. skarżący zgłosił się do Urzędu Wojewody [...] celem potwierdzenia możliwości odbioru karty pobytu w związku z udzielonym przez Wojewodę [...] zezwoleniem na zamieszkanie na czas oznaczony. Przedstawiona przez skarżącego kopia decyzji oraz informacji o dacie odbioru karty pobytu okazała się być nieautentyczna. Decyzja ta miała być podstawą do umorzenia toczącego się postępowania w związku z cofnięciem wniosku. Nie ulega wątpliwości, że skarżący swoim działaniem wprowadził organ w błąd co do swojej rzeczywistej sytuacji prawnej. Ustawodawca za posłużenie się podrobionym dokumentem jako autentycznym przewidział sankcję w postaci odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie. Przy czym należy zaznaczyć, że z okoliczności sprawy wynika, iż posłużenie się podrobionym dokumentem jako autentycznym odnosi się do okoliczności, które mają znaczenie w sprawie legalizacji pobytu skarżącego. Istotne jest posłużenie się podrobionym dokumentem jako autentycznym, a nie świadomość skarżącego co do tego faktu. Organ wykazał cechy tego dokumentu, które świadczą o jego podrobieniu. Jednocześnie skarżący nie wykazał, że w stosunku do niego toczyło się inne postepowanie administracyjne w ramach którego mogłaby być wydana zakwestionowana decyzja. Skarżący miał świadomość, że z wszczęciem postepowania wiąże się osobiste podpisanie wniosku, złożenie wzoru podpisu, uiszczenie opłaty. W okolicznościach przedmiotowej sprawy organ wykazał również brak korzystności prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w ramach "[...]" spółki z o.o. Przepis art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach przykładowo wylicza, że działalnością korzystną dla gospodarki jest działalność przyczyniająca się do wzrostu inwestycji, transferu technologii, wprowadzania korzystnych innowacji lub tworzenia nowych miejsc pracy. Z pewnością zatrudnianie dwóch obywateli polskich przez spółkę oraz uzyskiwanie dochodów w średniej wysokości 32.036 zł w 2011 r. nie przynosi korzyści gospodarce narodowej w rozumieniu przepisu art. 53 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Jednocześnie Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że skoro nowa okoliczność związana z prowadzeniem przez skarżącego działalności gospodarczej także w ramach "[...]" Sp. z o.o. podniesiona została dopiero na etapie postępowania odwoławczego, a w sprawie wystąpiła samodzielna obligatoryjnej przesłanka odmowy wydania zezwolenia z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o cudzoziemcach, nie było podstaw do prowadzenia w tym zakresie dalszego postępowania wyjaśniającego. Wobec powyższego Sąd nie podzielił zarzutu skargi naruszenia przez organy orzekające w sprawie art. 7 i art. 77 k.p.a. Decyzje w niniejszej sprawie wydane zostały na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekających w sprawie organów. Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało oddalić skargę jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło